Forty przemyskie i ....

[piotrzr]

Nie wiem czy mówiąc o walorach doliny Sanu i nie warto tu założyć wątek
"pozarusiński" - opowiadający o tych niesamowitych obiektach podprzemyskich.
Probowalem na ten temat kiedys dyskutowac na forum przemyskim i birczańskim -
ale zakończylo się ślepą uliczką.
Proponuję - podawanie bibliografii, wrażeń z własnych wycieczek, linków do
zdjęć i opisów.
I oczywiście - bez "ględzenia" nad obecnym stanem tych obiektów i pewną
"przemyską" niemożnością wykorzystania ich dla ściągania turystów.
Sam mam trochę opracowań i śp prof. Bogdanowskiego, Różanskiego,Foerstnera i
własnych wrażeń z 30 letniej historii wypraw w te tajemnicze ruiny....

[ralston]

Temat rzeka. I sama twierdza i oblężenie Przemyśla. Osobiście
poszukuję informacji, która najprawdopodobniej była kaczką
dziennikarską, jaka pojawiła się w prasie międzywojennej. Chodzi o
nieprawdopodobną historię odkrycia w kilka lat po zakończeniu wojny
dwóch żołnierzy rosyjskich uwięzionych w ruinach fortu centralnego.
Kilka lat temu gdzieś o tym czytałem i niestety nie zapisałem sobie
źródła, tzn. zapisałem, ale nie wiem gdzie :) Czy ktoś coś może o
tej historii słyszał?

[jackiw]

ralston napisał:

> Kilka lat temu gdzieś o tym czytałem i niestety nie zapisałem
sobie źródła


mówisz i masz, ale to nie była kaczka :)
www.filmweb.pl/Fort+13+1983+o+filmie,Film,id=5681

[ralston]

Dzięki. Ale fakt, że nakręcono film, nie oznacza jeszcze, że
historia była prawdziwa. Oglądałem kiedyś kilka filmów, które
opowiadały historie, jakie się nigdy nie wydarzyły.
Z opisu filmu wynika, że historia dotyczyłaby nie fortu głównego a
fortu San Rideau. Czy ktoś jeszcze coś słyszał lub wie na ten temat?

Tak a propos, to film też bym chętnie obejrzał - czy ktoś wie gdzie
to można zobaczyć?

[darino]

Na pewno chodziło o fort San Rideau. Czytalem kiedyś wspomnienia
świadka odnalezienia tego człowieka (bo drugi już nie żył) w którymś
z opracowań o Twierdzy Przemyśl.

[ralston]

Był też na ten temat artykuł w Żołnierzu Polskim (nr. 9/2003)-
znalazłem o tym informację w necie.

Tajemnica fortu "San Rideau" u Krycińskiego

[tawnyroberts]

S. Kryciński, w swoim przewodniku "Pogórze Przemyskie", poświęcił
tej niesamowitej historii kilka akapitów, w rozdziale poświęconym
przemyskiej twierdzy. Ale co do autentyczności opowiastki raczej nie
pozostawia złudzeń...

"Tajemnica fortu „San Rideau”

Z fortem nr XIII „San Rideau” wiąże się zagadka, z lubością
powtarzana przez autorów publikacji poświęconych Przemyślowi. Oto
jakoby w 1923 r. podczas prac rozbiórkowych w forcie odnaleziono w
jednym z pomieszczeń, za zawalonymi gruzem drzwiami, żywego
człowieka — rosyjskiego oficera, który podczas oblężenia dostał się
wraz z kolegą do niewoli austriackiej. Zapomniani w celi podczas
wysadzania fortu, zostali uwięzieni pod gruzami, ale dzięki
odkrytemu przez siebie magazynowi żywności mogli utrzymać się przy
życiu. Jeden z nich po pewnym czasie postradał zmysły i popełnił
samobójstwo, drugi spędził w podziemiu osiem lat i doczekał się
uwolnienia, nie przeżył jednak związanego z tym wstrząsu.

Na kanwie tej historii w 1984 r. nakręcono film fabularny „Fort 13”
w reżyserii Grzegorza Królikiewicza. Wtedy też odżyło w Polsce
zainteresowanie tajemnicami przemyskich fortów.

Piękna, choć ponura legenda... Lecz niezbyt wiarygodna. Jedynym
dostępnym źródłem współczesnym wydarzeniom jest artykuł
dziennikarski opublikowany w 1926 r. (a więc w trzy lata po fakcie!)
w popularnym magazynie „Naokoło Świata". Jego autorka, Wanda
Kohutnicka, powołuje się na rozmowę w pociągu z anonimowym
kierownikiem robót rozbiórkowych w forcie, cytuje również zapiski
jednego z Rosjan, które tenże kierownik miał jej przekazać, ale
których nikt poza nią nie widział. Wygląda to na zacieranie śladów
dziennikarskiej mistyfikacji. Wydarzenie tak sensacyjne powinno
przecież pozostawić bogatsze ślady niż jeden artykuł w mało poważnym
czasopiśmie oraz kilka zanotowanych po kilkudziesięciu latach, dość
niejasnych wspomnień starych mieszkańców Przemyśla. Nie budzą też
zaufania szczegóły prasowej relacji, utrzymanej w modnym ówcześnie,
egzaltowanym, lecz mało konkretnym stylu. Czymże jednak byłoby życie
bez legend?"

Pamiętam, że w czasie szkolnej wycieczki do fortów, na początku lat
dziewięćdziesiątych, ta historia, opowiedziana przez moją
wychowawczynię, była absolutnym szlagierem... Do końca wycieczki
gadaliśmy już tylko o tym...

[ralston]

Tak, to chyba właśnie u Krycińskiego o tym czytałem...

[darino]

A ja u Rozańskiego. Tak czy inaczej, widać, że dziala na
turystów :)))

przepraszam ale...

[piotrzr]

widzę że forty kojarzą wam się tylko z owa legendą??
a gdzie piękno usytuowania ich krajobrazie?? gdzie fakt tak wielkiego docenienia
przez Austriaków dziś tak bardzo marginalnego miasta ??
Poruszyłem ten wątek - gdyż obok pięknych cerkwi na Podkarpaciu - bardzo cenię
właśnie ten cud XIX wiecznej techniki jakim były forty..

Pamiętam jak wielkie wrażenie w dzieciństwie zrobiły na mnie wielkie kręgi
stalowo betonowe na Zniesieniu - podstawy -lawety ogromnych dział niegdyś tam
stojących oraz rozwaliny przemyskiej cytatdeli

[ralston]

Nie tylko, nie tylko. Ale czy komuś się gdzieś spieszy? Zaczęliśmy
od legendy, bo to medialne jest i możliwe do wykorzystania w
promocji Twierdzy. A żeby docenić piękno terenu nie ma innej metody,
jak tylko przyjechać i na własne oczy zobaczyć. Żadne filmy, żadne
fotografie tego nie zastąpią. A panorama ze Zniesienia jest naprawdę
godna polecenia...

[jackiw]

piotrzr napisał:
> ten cud XIX wiecznej techniki jakim były forty.

O ile mi wiadomo cud jest to zjawisko nadprzyrodzone, które występuje nagle,
przekracza możliwości natury, jest niespodziewane dla osoby, która go doznaje,
więc gdzie owe cuda pytam :))

Ale grymasisz...

[tawnyroberts]

Nie czujesz klimatu chłopie. Przyjedź, zobacz, a może doznasz
czegoś "niespodziewanego" (to z tej Twojej definicji cudu)...

[jackiw]

tawnyroberts napisał:

> Nie czujesz klimatu chłopie.

Ja nie czuję klimatu !!!, wypraszam to sobie ! do 4 klasy
podstawówki wszystkie wojny prowadziliśmy na fortach !

forty - cud techniki

[piotrzr]

No cóż chłopiec nie bardzo rozumie podstawowych pojęć...trudno - niech słucha
...niech sie uczy :)
Forty twierdzy Przemyśl to były prawdziwe cuda techniki XIX w. i początku XX -
telegraf,radiostacje, windy elektryczne, kopuły pancerne podnoszące sie w
momencie strzałów , na wielką skalę stosowany żelbeton, płyty pancerne, armaty
szybkostrzelne, kolejki wąskotorowe, wymyślne zasieki, reflektory do penetracji
przedpola .
Porównywalne np w swej "cudowności" z ..."Titanikiem" - i podobnie jak on
okazały sie dziełem niedoskonałem i podobnie jak on ...poszły na dno :)
Zaczęliście od legendy...do dziś nie mogę sobie darować straconej okazji - gdy w
latach 70-tych u moich dziadków miałem w ręku zszywkę "kolorowych" gazet z lat
1930-1939 bodaj o tytule "Na szerokim świecie" gdzie obok sensacyjnych artykułów
np "Zemsta małpiej ręki :) czy "tajemnice śmierci carskiej rodziny" był również
artykuł o właśnie - tajemnicy forty przemyskiego.
Zszywkę ściągniętą z wierzchu szafy gdzieś potem "szlag trafił" - nie wiem czy
babcia starymi gazetami nie dokładała potem do pieca :) - ale ów artykuł
zapamiętałem i ze zdziwieniem przeczytałem na temat owej "tajemnicy fortu" w
pierwszej chyba książce Różańskiego z lat 80 tych na temat "Twierdzy Przemyśl"

Legendy i tajemnice fortów

[piotrzr]

niniwa2.cba.pl/przemysl_legendy_i_tajemnice_fortow.html



Od czerwca 1915 r. zniszczone forty przemyskie nie przedstawiały już dla Austrii
prawie żadnej wartości strategicznej. Wobec zaistniałych kłopotów z
zaopatrzeniem w metale nierdzewne, w państwach centralnych i na zajętych przez
nie terenach przystąpiono do zbiórki i konfiskaty metali kolorowych. Pomyślano
wówczas także o demontażu fortów twierdzy przemyskiej. Na złom zabrano wszystkie
działa forteczne i wiele metalowych części z wyposażenia. Akcję tę przerwał
dopiero koniec wojny. Po przejęciu Przemyśla przez władze nowo powstałego
Państwa Polskiego część fortów, najmniej zniszczonych, przeznaczono na magazyny
amunicyjne. Wkrótce wśród żołnierzy pełniących wartę na poszczególnych fortach
zaczęły krążyć tajemnicze pogłoski. W forcie VIII ("Łętownia") zawsze o północy
na wale okalającym fort zjawiał się podobno - jak utrzymywali "naoczni"
świadkowie - żołnierz austriacki w pełnym uzbrojeniu. W kilkanaście lat po
przedstawionych w tym tomiku wydarzeniach, w roku 1931, grupa oficerów
przechadzających się bez celu po terenie fortów siedliskich dokonała ciekawego
odkrycia. Było pogodne popołudnie i w pewnej chwili promienie słońca wpadły w
szczelinę wysadzonego muru pod takim kątem, że jeden z oficerów dostrzegł
ludzkie szkielety. Byli to żołnierze austriaccy, przyciśnięci betonową ścianą,
która pod wpływem czasu lekko się odchyliła. Odkrycie to sprzyjało powstawaniu i
szerzeniu się nowych pogłosek o duchach i zjawach, pojawiających się nocą na
terenie poszczególnych fortów. Strażnicy forteczni z fortu V (Grochówce)
opowiadają, że do 1930 r. przy jego obchodzie nogi ich często zapadały się
powyżej kostek w zbutwiałych szczątkach ludzkich, pogrzebanych przed laty
płytko, tuż pod powierzchnią Do najciekawszych jednak należy tajemnica fortu
XIII ("San Rideau") w Bolestraszycach, jednego z najlepszych i najbardziej
nowoczesnych. Po raz pierwszy podana ona została do publicznej wiadomości w 1926
roku przez W. Kohutnicką, która zamieściła na ten temat w czasopiśmie Naokoło
Świata specjalny artykuł (Tajemnica fortu nr 13). Artykuł ten przedrukowano w
wiele lat później, w roku 1961, w publikacji pt. Tysiąc lat Przemyśla, wydanej z
okazji obchodów milenijnych. W 1964 roku sprawę tę podjął także ukazujący się w
Moskwie radziecki miesięcznik wojskowy Sowieckij Wojn (Nr 11

(...)

koniec cytaty

ps
niech chlopec cyta...niech sie ucy ..to mu sie psyda :)
Może.....

Bliżej realiów

[piotrzr]

Proponuję obok zapoznania sie z legendami popatrzec chociażby na realia - czyli
na początek wąsaty portret CK Komendanta Twierdzy
oraz cykl pocztówek poświęcony walkom o forty i ruinom (za sajt chwała
Uniwersytetowi Rzeszowskiemu :)


www.univ.rzeszow.pl/WW1/Przemysl/Przemys_poll.files/image002.jpg

www.univ.rzeszow.pl/WW1/Przemysl/index.html

Relacja W. Kohutnickiej w "Naokoło Świata" - cz. I

[tawnyroberts]

Pod linkiem zamieszczonym przez Piotra jest także relacja W.
Kohutnickiej z "Naokoło Świata", cytowana, "z nielicznymi tylko
zmianami i skrótami", przez Jana Różańskiego w książce "Twierdza
Przemyśl":

"Chcąc zwolnić tereny, zajęte przez bezużyteczne, zniszczone forty,
rząd zezwolił prywatnym firmom na ich rozbiórkę. Do rozbiórki fortu
XIII ("San Rideau") przystąpiono latem 1923 roku. Za pomocą ekrazytu
rozsadzane były jedno piętro po drugim, a wydobywane z nich żelazo i
stal - według umowy - szły na korzyść przedsiębiorcy. Tak powoli
dobrano się po dwóch tygodniach do parteru. Kiedy korytarz został
oczyszczony, robotnicy ujrzeli we wnęce żelazne drzwi, których na
planie wcale nie było. Kierownictwo robót zbytnio się tym nie
zdziwiło, bo tego rodzaju niespodzianki zdarzały się często.
Przypuszczając, że drzwi prowadzą do kanału, kazano robotnikom je
wyjąc. Następnie jeden z nich, wiedziony ciekawością, zaopatrzywszy
się w latarkę, samotnie zszedł po schodach w dół. Raptem rozległ się
jego stłumiony krzyk, tak przejmujący i pełen grozy, że pozostali
robotnicy odruchowo rzucili się do drzwi podziemia, gotowi nieść
pomoc ciekawemu chłopcu, który mógł wpaść do jakiegoś dołu. Zdarzało
się to bowiem innym. Wielkie było jednak ich zdumienie, gdy ujrzeli
go na schodach, tuż przy wejściu: leżał bez czapki, z rozwichrzonymi
włosami, twarz miał bladą i wykrzywioną w strasznym grymasie, w ręku
kurczowo ściskał zbitą latarkę. Wyniesiony na powietrze i ułożony na
trawie, zemdlał. Po długich zabiegach i oblewaniu wodą ocknął się na
chwilę, wrzasnął i znowu zemdlał. Powtarzało się to kilka razy.
Wreszcie przestał mdleć, ale zakrywszy twarz rękami, tarzał się po
ziemi i żałośnie skowyczał. Z jego mamrotania i wykrzykników dało
się zrozumieć tylko parę słów: "Jakie to straszne, jakie to
straszne". Więcej nic nie mówił. Wszyscy byli przekonani, że nagle
postradał zmysły. Został więc wsadzony do samochodu i odwieziony do
szpitala. W pół godziny później kierownik robót wraz z czterema
robotnikami zeszli do podziemia, by zbadać, jaka była przyczyna
przerażenia młodego robotnika. Chłodna mgła gęstniała z każdym
stopniem stromych schodków, po których stąpali gęsiego z latarkami w
rękach. Na dole ciągnął się długi korytarz, z szeregiem drzwi po obu
stronach. Po ich otwarciu stwierdzili, że były to małe celki, nisko
sklepione, o potężnych, betonowych ścianach. Wiało z nich pustką, w
jednej tylko leżał zardzewiały kociołek i trochę zgniłej słomy.
Jakie było przeznaczenie tych pomieszczeń - wówczas jeszcze nie
wiedziano. Korytarz kończył się obszerną halą, ze studnią. Stąd
wybiegały dwa korytarze, tworząc łącznie z poprzednim literę Y.
Robotnicy przeszli do jednego z nich. Tu rozkład był nieco inny, a
sale większe, pełne zwojów kolczastego drutu i armatnich łusek.
Powietrze było tu jeszcze cięższe, pachniało zgnilizną i amoniakiem.
Po obu stronach korytarza było czworo drzwi. W pierwszej sali,
najobszerniejszej ze wszystkich, stał szereg stelaży z resztkami
prowiantów, całą masą puszek od konserw, butli, skrzynek i worków ze
spleśniałymi sucharami. Wszystko to, zmieszane razem i cuchnące,
walało się w straszliwym nieładzie, jakby po pogromie. Wśród tych
rupieci uganiały się szczury wielkości kotów. W drugim pokoju
znajdowały się resztki starego umundurowania i pościeli. Trzecie
drzwi były zamknięte. Po ich wyłamaniu, gdy we dwóch weszli do
wnętrza sali, zaciekawieni, co tu zastaną, zdrętwieli z przerażenia.
W krwawym blasku latarni, na tle szarego betonu, pośrodku beczek,
skrzyń i śmieci, stała mara okropna, upiorna, nagi kościotrup,
obrośnięty masą splątanych siwych włosów. Nie wiedząc, z kim mają do
czynienia, ze zjawą, żywym człowiekiem czy jakimś potworem, nie
mogli złapać tchu ani wykrztusić jednego słowa. Dopiero po chwili,
gdy z następnej sali nadeszli pozostali robotnicy, krzycząc, że
znaleźli w niej ludzki szkielet, upiór na głos ludzki drgnął,
podniósł ręce do uszu, skrzywił się, zaczął rytmicznie chwiać się w
prawo i w lewo, wydając przy tym chrapliwe jęki. Przybyli robotnicy,
dostrzegłszy upiora, z wrzaskiem rzucili się do panicznej ucieczki:
za ich przykładem poszli pozostali. Po wyjściu na zewnątrz fortu i
uspokojeniu się kierownik robót powiadomił o dokonanym odkryciu
policję. Pod wieczór przyjechał ciężarowy samochód, szczelnie
wypełniony policją. Byli także żołnierze z oficerem i sędzia
śledczy. Zachowując środki ostrożności, ruszyli na miejsce
niewiarygodnego odkrycia. Fort został otoczony przez posterunki
wartownicze. W niespełna kwadrans ekspedycja wywlokła na światło
dzienne owo "monstrum", trzymając je mocno, żeby nie uciekło. Był to
nie upiór, lecz żywy człowiek, tak słaby, że ledwie trzymał się na
nogach. Drżał całym ciałem, oczy miał zamknięte, przy każdym dźwięku
chwytał się za uszy i jęczał, widocznie cierpiąc bóle. Mówić już nie
mógł, wydawał tylko stłumione śpiewne dźwięki i jakieś szmery. Na
próżno biedził się sędzia śledczy, usiłując dowiedzieć się jego
imienia, nazwiska i wieku. Odwieziono go do szpitala, gdzie tejże
nocy skonał. Cała ta niejasna, tajemnicza historia dała powód do
różnorodnych i fantastycznych gadek. Opowiadano, że duchy zabitych
na wojnie żołnierzy bronią dostępu do fortu, ze wypłoszono szajkę
zbójecką, że zjawił się prorok i cudotwórca, który pokutował w
podziemiach fortu itp. Dochodzenia policyjne i sądowe wykryły
prawdę, nie mniej fascynującą, niż ludzkie wymysły. Skrupulatne
badania podziemia wykazały, że dostęp do niego był możliwy tylko
przez jedyne drzwi - te, które zostały zawalone w 1915 roku. W
momencie wybuchu znajdowało się tam dwóch ludzi, o których
prawdopodobnie zapomniano w chaosie dramatycznej walki. Dzięki
sprzyjającym warunkom jedna ofiara zdołała utrzymać się przy życiu w
ciągu przeszło ośmiu lat i w końcu została nawet "uratowana". Tyle
wykazało śledztwo. Kim byli ci ludzie? Jak żyli, zamknięci w
grobowcu? Co cierpieli? Jaki los spotkał tego, po którym znaleziono
tylko szkielet? Czy stlał jak świeca? Czy padł ofiarą silniejszego
towarzysza? Czy może sam skończył swoje smutne życie? Spośród
najrozmaitszych rupieci jeden z robotników wywlókł skrzynkę od
konserw, którą rzucił na dziedziniec, wysypując jej ubogą zawartość:
nóż, zapałki, ołówek i zeszyt. Z owego zeszytu wypadła fotografia.
Była to wyblakła podobizna młodej kobiety. Na odwrotnej stronie
ocalało kilka słów dedykacji w języku rosyjskim: ...strzeże Bóg i
moja miłość... wszędzie z Tobą... zawsze Twoja... 25/VII - 1914.
Zeszyt w ceratowej okładce był księgą austriackiego podoficera
prowiantowego, gdyż kilkanaście jego stron zajmowały rachunki
żywnościowe, tabele i odpisy dotyczące rozkazów. Dalej jednak
zaczynały się zapiski w języku rosyjskim. Z początku ładny,
wyrobiony charakter, stopniowo przechodził w okropną bazgraninę. W
dodatku wskutek wilgoci - zeszyt zapisano chemicznym ołówkiem -
stronice zrobiły się podobne do map geograficznych, miejscami prawie
nieczytelne. To, co z wielkim trudem udało się odczytać, ułożone w
porządku chronologicznym brzmi jak następuje:

"Nie wiem już, ile dni upłynęło od tego nieszczęśliwego ranka, kiedy
najniespodziewaniej dostaliśmy się do austriackiej niewoli - ja i
sztabskapitan Nowikow. Te dziwne warunki, w których obecnie żyjemy,
uniemożliwiają mi wszelką rachubę czasu. Zanotuję więc bieg wypadków
w ich kolejności. Po tradycyjnym zbadaniu i obrabowaniu nas
zostaliśmy umieszczeni w małej celce podziemnych katakumb fortu. Nie
upłynęła doba prawdopodobnie, bo dostaliśmy tylko dwa razy jeść, gdy
stało się coś, czego dotychczas nie rozumiem. Oto w pewnej chwili
rozległy się straszliwe pioruny, zatrzęsło się i zatrzeszczało całe
nasze podziemie... Fort widocznie rozpadał się. Rzucony na chłodny
beton i pewny już śmierci, nie żałowałem życia i ludzi,
tylko... ...ziemia jęknęła jak wie

Relacja W. Kohutnickiej... - cz. II

[tawnyroberts]

"...ziemia jęknęła jak wielkie zwierzę i później przeciągle huczała.
Cierpi ból - a ludzie nie wiedzą - przemknęła mi myśl, szybka, ostra
i jasna jak błyskawica. Czułem, że to ostrze potrafi wszystko
przeniknąć i dlatego myśl jest prawdziwa. Długo jeszcze rozlegały
się grzmoty i drżenie ziemi, ale już dalekie i obce. Wsłuchując się
w te niesamowite dźwięki, snuliśmy najrozmaitsze domysły, zaczynając
od ewentualności wulkanicznych wybuchów i trzęsienia ziemi, a
kończąc na bombardowaniu fortecy przez lotników Ententy. Byliśmy
zgodni co do tego, że musiało zajść coś poważnego, tym bardziej że
nikt do nas nie zaglądał przez tyle czasu i nie dochodziły nas żadne
odgłosy. Znękani głodem i pragnieniem, wyłamaliśmy drzwi w naszej
celi, usiłując wydostać się na wolność lub przynajmniej przypomnieć
o swoim istnieniu, ale na próżno.. Żelazne drzwi nie ustępowały, a
wołanie było bezskuteczne. Błądząc po omacku w poszukiwaniu innego
wyjścia, natrafiliśmy w podziemiu na studnię i dość bogate magazyny:
prowianty i mundury, widocznie dla załogi fortu. Oprócz rozmaitych
wiktuałów w konserwach znaleźliśmy rum, tytoń, świece i zapałki.
Używamy tego po trochu, obawiając się austriackich władz, ale
trudno, same winne, pozostawiwszy nas tu bez żadnej opieki. Sądząc z
zarostu twarzy, musiało upłynąć jeszcze ze dwa tygodnie. Cały ten
czas spędziliśmy na najrozmaitszych próbach wydostania się z
więzienia. Niestety, ani żelazne drzwi, ani betonowe ściany nie
uległy naszym dziecinnym narzędziom, zrobionym z blachy i mosiężnych
łusek. Kaleczyliśmy tylko ręce, padaliśmy ze zmęczenia,
przeklinaliśmy w najstraszliwszy sposób, płakaliśmy jak dzieci.
Wreszcie doszliśmy do wniosku, że nie wydostaniemy się sami, lecz
musimy spokojnie czekać, przecież przypomną sobie o nas... Żyjemy
tylko nadzieją... Opowiedzieliśmy sobie wszystkie tajemnice swego
życia, rzeczywiste i urojone, skrytykowaliśmy wszystkie czytane
książki i dzieje świata, graliśmy w najrozmaitsze gry, urządzaliśmy
przedstawienia teatralne, polowaliśmy na szczury, walcząc o rekord,
wreszcie znienawidziliśmy się... Nie mamy ani dnia, ani nocy...
Jednostajność wrażeń... wieczna ciemność i cisza, mdły zapach,
wilgotne ściany i konserwy. Przygniatający bezwład
czasu... ...chwila i miesiąc niczym się nie różnią, zawierają
jednakową treść, pustka, nicość... Znaleźliśmy zajęcie. Nowikow pije
na umór, a ja pracuję przy swoim zegarze. Zrobiłem go sam: ustawiłem
na beczce kocioł, nalałem doń wody i wydrążyłem w dnie otworek,
zacząłem rachować własny puls, przyjmując każde 70 uderzeń za
minutę. W miarę tego jak obniżał się poziom wody w kotle zaznaczałem
na ścianach kwadranse i godziny. Kiedy wszystka woda wyciekła,
obliczyłem kreski i przekonałem się, że cała operacja zajęła mi
jedną i pół doby. Odtąd wciąż czuwam nad swoim zegarem, słucham
plusku kropelek, śledzę poziom wody i przelewam ją z beczki do
kotła: cieszę się myślą, że dokonywam pracy, choć pozornie
jednakowej, ale różnej w swojej tajemnej treści. Wylałem 90 beczek
wody, a Nowikow wypił wszystek rum. Trzeźwy i ponury chodził po
korytarzu. Obliczył rozchód sucharów i bluznął cyniczną prawdę,
przed którą broniliśmy się prawie dwa lata: w tym grobie nie ma
żadnej nadziei, czeka nas głodowa śmierć, obłęd... Był bez litości
dla mnie, bo nie miał jej dla siebie: blachą poderżnął sobie gardło
i długo rzęził, miotając się we własnej krwi. Zamknąłem trupa w
sali. Pozostałem sam. Słuchałem, jak gra cisza niby organy
kościelne... ...latały języki światła, a później... ...blask, dzwony
i chór. Nie spałem, cisza dźwięczy, a ciemność świeci... ...405
beczek. Śniło mi się, że byłem w swoich rodzinnych stronach, matka,
siostra... ciepły słoneczny dzień, zapach kwiatów... daleko horyzont
nieba... tyle cudnych barw i ona mówiła, że nie zapomniała i kocha.
530 beczek. Znowu śniłem piękne obrazy świata, wolności i ludzi. Nie
chciałbym budzić się ze snu: wolałbym pozostać zawsze w szczęśliwym
świecie złudy, niż zgrzytać zębami na jawie. 702 beczki...
Przestawiam porządek świata, w obronie życia: sen jest moją
rzeczywistością, a rzeczywistość - ciężkim snem. Nie znoszę go, bo
dręczy mnie, ale ciało ma swoje wymagania, zresztą jem i piję bardzo
mało... Zasypiam natychmiast, kiedy tylko o tym pomyślę. 1001 beczka
ciszy i ciemności dały mi więcej, niż może dać ludziom tyleż
arabskich nocy. To, co kiedyś układało się dowolnie w migawkowe
obrazy podczas snu i gorączki, widzę teraz plastycznie, na jawie.
Moja świadoma wola tworzy nowe kształty, wśród których obcuję.
Niczym nie kalałem teraz mojej grobowej ciszy i ciemności, nie
przelewam wody w swoim zegarze, nie jem, nie piję i nie odczuwam
żadnego pragnienia. Jestem panem przestrzeni i czasu: mknę w
przestworzach z gwiazdy na gwiazdę, rozkazuję żywiołom, wchłaniam
wszystkie dźwięki, barwy i aromaty oświata, zmieniam kształty, ginę
i rodzę się. Nie znam żadnych granic i zakazu, bo wszystko ulega
mojej woli, której jestem panem. Błogosławię mury mego grobowca, bo
w nich zaznaję najwięcej wolności i życia. Radość rozsadza mi
piersi, próżno silę się ująć uczucie w słowa, które są dalekim
echem. Ale już gaśnie moja ostatnia świeca".

Na tych słowach kończy się pamiętnik, a zarazem relacja autorki
Tajemnicy fortu nr 13.

[piotrzr]

Interesujące byłoby "skonfrontowanie" tej relacji z rzeczywistym planem fortu
XIII - które mam (dość ogólne) w kilku księgach (m.in. znanym cyklu Pana Tomasza
Idzikowskiego.
A tak póki co linkuję ciekawy artykuł o twierdzy
Przemyśl

www.kki.pl/pioinf/przemysl/dzieje/twierdza/twierdza.html

Fort XIII i fort XI

[piotrzr]

Najbardziej lubię pozostałości tych dwóch fortów - potężne ruiny niegdyś
najnowocześniejszych obiektów twierdzy Przemysl.
Ten drugi w pobliżu Ujkowić, które widać z górnego wału fortu.
Arcyciekawe są w obu fortach zachowane mury Carnota czyli tzw galerie przeciwstoku.
Choć fajny też jest fort w Prałkowcach z potęznymi rozwalinami spowodowanym
trafieniami ogromnymi 30 cm pociskami "grubych bert" czyli takimi "pieszczoszkami"

www.univ.rzeszow.pl/WW1/artillery/photos/MortiraPodgotivkaL.jpg

kopuła pancerna

[piotrzr]

fotoforum.gazeta.pl/3,0,992956,2,5.html
fotoforum.gazeta.pl/3,0,992955,2,4.html
Na jednym z zaśmieconych podwórek przemyskich, gdzieś tam poniżej zamku, vis a
vis jedynego przyzwoitego antykwariatu przemyskiego można zobaczyć jeden z cudów
techniki wojennej z początków dwudziestego wieku - kopułę pancerną odnalezioną
kilka lat temu na przedpolu jednego z fortów.
W "normalnym" państwie, w "normalnym" miescie byłaby dumą niejednego muzeum. W
Przemyslu - leży porzucona i rdzewiejąca ...szkoda :(

[ralston]

Niezła gratka dla miłośników militariów...

Forty przemyskie i ....

[bastekss]

... z szacunkiem dla znaczenia historycznego Twierdzy Przemyśl
...połowe podstawówki i szkoły średniej spedziłem na fortach...
moje ulubione to V, Va i VI, okolice kopca obok cmentarza (nie
pamiętam nazwy) w latach 70-80 to były najlepsze miejsca na
wypoczynek i zabawe w ówczesny paintball i poszukiwanie skarbów II
wojny światowej

[piotrzr]

bastekss napisał:

poszukiwanie skarbów II > wojny światowej

I czy II?? i jakiż to "skarbów" :)

Muzeum Twierdzy Przemyskiej

[tawnyroberts]

Pisząc o Twierdzy Przemyśl wypada wspomnieć o inicjatywie kilkunastu
zapaleńców, którym udało się stworzyć w "Klubie Garnizonowym" w
Przemyślu bardzo interesującą stałą ekspozycję "Muzeum Twierdzy
Przemyskiej". W numerze 3(4)/2007 "Skarbów Podkarpackich" pojawił
się artykuł na ten temat.


"Tu dotkniesz ducha habsburskiej Twierdzy"

Grupa pasjonatów zrealizowała po blisko 90 latach pomysł
austriackiego komendanta Twierdzy Przemyśl. Cesarsko-Królewska
Komenda twierdzy powzięła bowiem zamiar utworzenia muzeum twierdzy
przemyskiej podczas wojny 1914/1915.

„W tym muzeum mają być razem przechowywane w przyszłości liczne,
rozproszone po twierdzy przedmioty, mające wojskowo-historyczną
wartość. Do zbiorów tych mają być przyjmowane także wszystkie
przedmioty, wytwory, obrazy, pisma itp., które mają w całej pełni
dać dokładny obraz czynności i życia w twierdzy przemyskiej podczas
wojny...” – rozkazywał na łamach „Wiadomości Wojennych” z dnia 11
marca 1915 r. generał dywizji Hermann Kusmanek.

I oto stało się – ten wojenny testament komendanta Kusmanka po 88
latach, w lutym 2003 roku, wypełniła grupka zapaleńców. Wystawa
powstała z inicjatywy Stowarzyszenia Opieki nad Twierdzą Przemyśl i
Dziedzictwem Kulturowym Ziemi Przemyskiej, 3. Historycznego
Galicyjskiego Pułku Artylerii Fortecznej, miłośników twierdzy i
Przemyśla oraz kolekcjonerów militariów i pamiątek związanych z I
wojną światową, którzy udostępnili „muzeum” swoje zbiory. Dzięki
wsparciu i życzliwości zarządców Klubu Garnizonowego oraz firm i
osób prywatnych udało się stworzyć niewielką, choć bardzo
interesującą, stałą ekspozycję pod nazwą „Muzeum Twierdzy
Przemyskiej”, która stała się kolejną atrakcją turystyczną Przemyśla.

Obecnie „Muzeum” prowadzone jest przez wolontariuszy ze
Stowarzyszenia 3. Historycznego Galicyjskiego Pułku Artylerii
Fortecznej im. księcia Kinsky'ego. – Zwiedzanie ekspozycji,
szczególnie dla dzieci i młodzieży szkolnej, to doskonała lekcja
poglądowa na temat historii przemyskich fortyfikacji, które niegdyś
stanowiły arenę krwawych zmagań. To także lekcja tolerancji, bo w
czasie I wojny światowej walczyli i ginęli tu żołnierze różnych
narodowości i wyznań – mówi szef Stowarzyszenia mjr Jerzy Śliwka.
Twórcy tej niecodziennej wystawy udostępniają zwiedzającym bogate
zbiory militariów; są tu bagnety, szable, broń krótka i długa, sporo
amunicji. Na uwagę zasługują różne nakrycia głowy, ładownice,
chlebaki, manierki, medale i odznaczenia oraz oznaczenia wojskowe i
mundury, po których można było rozpoznać przynależność formacyjną
poszczególnych żołnierzy walczących o Twierdzę Przemyśl.
Uzupełnieniem ekspozycji są przedmioty codziennego użytku, fajki,
tabakiery, zapalniczki, papierośnice, przedmioty wykonane przez
żołnierzy oraz portrety oficerów, batalistyczne obrazy, mapy i
widoki Przemyśla z lat I wojny światowej. Ponadto można tu obejrzeć
różnego typu pociski i zapalniki artyleryjskie oraz elementy wież
pancernych i wysadzonych armat. – Do ciekawszych elementów
wystawienniczych należy rekonstrukcja ziemianki polowej z czasów
austriackich wraz z wyposażeniem takim jak łóżko, stół, piecyk,
lampa, podstawowy ekwipunek żołnierza – zachęca członek
Stowarzyszenia Wacław Górniak. Uwagę zwiedzających przyciągają
unikatowe zdjęcia i zrekonstruowane stanowiska broni maszynowej,
kolekcje granatów i pocisków artyleryjskich, ponadto płyty pancerne
zamontowane niegdyś w obrębie fortów. Zbiorów dopełnia makieta
Twierdzy w holu Klubu. Na dziedzińcu „Muzeum” znajduje się
największy i najokazalszy eksponat - pancerna wieża z fortu IV Optyń.

Ekspozycję "Muzeum Twierdzy Przemyskiej" można zwiedzać w Przemyślu,
ul. Grodzka 8 (piwnice Klubu Garnizonowego), w środy i soboty w
godzinach 11.00–15.00. Możliwość zwiedzania w innym terminie
po telefonicznym umówieniu się (016 677 19 42 lub 604 866 698).

Akwedukt na Winnej Górze

[tawnyroberts]

Polecam artykuł o niecodziennym zabytku związanym z Twierdzą
Przemyśl, niestety niszczejącym, a wielka szkoda, bo to jedyny taki
cud techniki zachowany na Podkarpaciu ("Skarby Podkarpackie", nr 5
(6)/2007).

"Akwedukt na Winnej Górze"

Akwedukty są zaliczane do największych osiągnięć inżynieryjnych
starożytności. Ich doskonałość sprawiła, że podobne rozwiązania
stosowano jeszcze w czasach Monarchii Austro-Węgierskiej. Jedyny
taki zachowany na Podkarpaciu austriacki cud techniki zachował się w
Przemyślu. Zamiast być atrakcją i przyciągać turystów, pozbawiony
jakiejkolwiek ochrony, w zastraszającym tempie popada w ruinę...

Na powstanie przemyskiego akweduktu złożyły się dwa powiązane ze
sobą aspekty: gwałtowny wzrost ludności miasta na przełomie XIX i XX
wieku, co pociągało za sobą zwiększone zapotrzebowanie na wodę, oraz
militarne znaczenie Twierdzy Przemyśl, gdzie jej budowniczowie
stosowali najlepsze rozwiązania techniczne dla celów wojskowych.

– Zachowane źródła wspominają o pierwszym wodociągu w Przemyślu z
XVI w. Był on drewniany. Nad jego funkcjonowaniem czuwał powoływany
przez gminę tzw. rurmistrz. A drewniane rury wodociągowe drążyli w
ramach obowiązków pańszczyźnianych mieszkańcy podprzemyskiego
Błonia – tłumaczy Bogusław Motyl, miłośnik Twierdzy Przemyśl. W
czasach współczesnych, po zakończeniu prac przygotowawczych, 20
czerwca 1907 roku Rada Miasta Przemyśla podjęła uchwałę o
rozpoczęciu budowy wodociągów. Staraniem dr inż. Romualda Karola
Rosłońskiego budowa ruszyła w maju 1914 r., ale dopiero 1 lipca 1919
r. w stacji pomp w Prałkowcach odbyło się uroczyste oddanie do
użytku wodociągów miejskich.

– Mało kto jednak wie, że już na przełomie XIX i XX w. funkcjonowały
w Przemyślu dwa bardzo mało znane wśród historyków lokalne systemy
wodociągowe. Oba zbudowano na użytek tutejszego, bardzo licznego
austro-węgierskiego garnizonu wojskowego – mówi doc. dr inż. Marek
Gosztyła, prezes Stowarzyszenia Opieki nad Twierdzą Przemyśl i
Dziedzictwem Kulturowym Ziemi Przemyskiej. Z racji swego
przeznaczenia, obiekty te, skryte głęboko pod ziemią, zamaskowane i
chronione przez wartowników pozostawały tajemnicą aż do ostatnich
lat. Na początku XX w. zapotrzebowanie na wodę było ogromne. Zarówno
dla potrzeb bytowych żołnierzy, jak również na użytek obiektów
wojskowych. Wodę pobierano z bardzo wydajnych studni głębinowych po
obu stronach Sanu. Na prawym brzegu rzeki system wodociągów
wojskowych zaczynał się w rejonie ulicy Piasta. Gromadzona tam w
podziemnych zbiornikach woda spływała systemem rur (w tym części
ołowianych) pod własnym ciśnieniem w kierunku ulicy Słowackiego
(wówczas ulicy Dobromilskiej). Woda z tego źródła zaspokajała
potrzeby zlokalizowanych tu budynków koszarowych, ale też i szpitala
wojskowego.

Na Zasaniu (lewobrzeżnej części miasta) austriaccy inżynierowie
wykorzystali bardzo wydajne źródła głębinowe na stokach Winnej Góry,
głównie tzw. Królewską Studnię. Z podziemnych zbiorników w rejonie
ulicy Stanisława Augusta, krystaliczna woda spływała do zespołów
koszarowych przy ulicy Okrzei oraz przy ulicy 29 Listopada. Co
ciekawe, w 1912 roku do tego wojskowego wodociągu podłączono także
cywilny szpital powszechny. W obliczu zbliżającej się wojny było to
jak najbardziej uzasadnionym przedsięwzięciem.

Oba wspomniane wojskowe systemy wodociągowe w okresie międzywojennym
służyły stacjonującym w Przemyślu polskim jednostkom. Nic dziwnego,
że i po II wojnie światowej korzystało z nich Ludowe Wojsko Polskie.
Niestety, skomunalizowane kilka lat temu obiekty przy ulicy
Stanisława Augusta popadają w ruinę. – Kiedy wojsko odeszło,
wkroczyli tu złomiarze. W ostatnich miesiącach ukradli nawet stalowe
drzwi do pomieszczeń i pokrywy, które zabezpieczały wypełnione wodą
studnie – mówi właściciel jednego z pobliskich domów. Giną zarówno
fragmenty rurociągów, jak i stalowa siatka ogrodzeniowa. W
podziemnych kazamatach lumpy urządziły sobie legowiska. Najbardziej
malowniczy element systemu, czyli akwedukt powoli zarasta dziką
roślinnością. Z pokrycia korony, pod którą widać jeszcze biegnący tu
wodociąg, ktoś ukradł cegły i fragment ochronnej balustrady. W
podziemnych zbiornikach pełno śmieci. Obrazu zniszczenia dopełniają
graffiti na ścianach...

Szansą na uratowanie tego ciekawego zabytku może być Zespół Parków
Kulturowych Twierdzy Przemyśl. 22 czerwca 2006 roku uchwałą Rady
Miasta Przemyśla rozpoczęto prace nad jego utworzeniem. Do udziału
zaproszono wszystkie okoliczne samorządy gminne. Zespół ma chronić
krajobraz warowny oraz wyróżniające się krajobrazowo tereny z
zabytkami nieruchomymi. Ma także określić zasady zagospodarowania,
zarządzania i promocji tych terenów. W skład Zespołu Parków ma
wchodzić park kulturowy rdzenia dawnej Twierdzy Przemyśl obejmujący
obiekty fortyfikacyjne, obiekty będące zapleczem Twierdzy, a także
cmentarze, parki i tereny krajobrazowe, znajdujące się w granicach
Miasta Przemyśla. – W tę koncepcję wpisują się także akwedukt i
zespół zbiorników wodnych przy ulicy Stanisława Augusta – zapewnia
Robert Choma, prezydent Przemyśla.

Na razie, po interwencji okolicznych mieszkańców służby miejskie
zabezpieczyły jedną ze studzien. Ale nadal wiele innych odkrytych
otworów jest śmiertelnie niebezpiecznych. Podziemne kazamaty
penetrują też poszukiwacze militariów. Dlatego zdaniem okolicznych
mieszkańców to tylko kwestia czasu, kiedy dojdzie tu do
nieszczęścia...

[piotrzr]

to jeden z bardzo ciekawych przykładów sztuki inżynierskiej czasów CK.
i trochę nawiązujący do sztuki Rzymian. Podobnie jak bite drogi łączące dzieła
forteczne niczym kolejne Via Appia.
Podobnie jak beton i zelbeton "odkryty" na fortach powtórnie do życia - po
kilkuset leciech zapomnienia tego tworzywa :)

po przemysku z zabytkami :(

[piotrzr]

- To nie my zdecydowaliśmy o zniszczeniu militariów - twierdzi przemyska
prokuratura. Policja dodaje: - Ich właściciel nielegalnie je przechowywał.


O zniszczeniu przez saperów cennych militariów z I wojny światowej, które
znajdowały się w forcie "Werner" w Żurawicy, informowaliśmy kilka tygodni temu.
Militaria zniszczono pod koniec listopada, mimo, że Fundacja Janus (dzierżawca
fortu), domagała się powołania biegłego, który mógłby sprawdzić, czy stwarzają
one zagrożenie. Janusz Leśniewicz, prezes fundacji, twierdził, że podczas
przeszukania fortu policjanci i saperzy pomieszali setki historycznych
przedmiotów. Miały być one potem częścią tworzonego Muzeum Cywilizacji i Wojny
XIX i XX wieku "Otwarta Twierdza". - Zniszczono dobra kultury narodowej i
europejskiej - mówił nam Leśniewicz. Saperzy zabrali z fortu także kilkaset
sztuk amunicji, granaty i pociski z I wojny światowej i XIX wieku. Wszystko
zniszczono na poligonie w Nowej Dębie. Janusz Leśniewicz twierdzi, że zrobiono
to bez zgody sądu i z niezrozumiałych dla niego względów. Policja prowadzi
dochodzenie w sprawie naruszenia praw pracowniczych byłego wolontariusza
fundacji przez fundację. - Co ta sprawa ma wspólnego ze zniszczeniem cennych
militariów? - dziwi się Leśniewicz. Ale policja w Przemyślu ma wytłumaczenie. -
Były wolontariusz fundacji w zawiadomieniu powiadomił jednocześnie, że w forcie
nielegalnie przetrzymywane są materiały wybuchowe. - mówi Franciszek Taciuch z
KM Policji w Przemyślu. Także prokuratura nie poczuwa się do winy, że z dymem
mogły pójść cenne militaria. - Wydaliśmy nakaz przepadku tych przedmiotów na
rzecz Skarbu Państwa. Chcieliśmy, by zostały one zabezpieczone do czasu wydania
przez sąd decyzji - tłumaczy Jacek Sobczak, zastępca prokuratora rejonowego w
Przemyślu. - Ale sąd sprawą się zajął, gdy przedmiotów już nie było. - Nie
wiedzieliśmy o tym. To nie my decydowaliśmy, czy przedmioty od razu należy
zdetonować - odpowiada Sobczak. Rzeszowscy saperzy mówią "Gazecie": - To do nas
należy decyzja, czy materiały wybuchowe należy zdetonować. W tym przypadku nie
mogliśmy czekać. Militaria stanowiły zagrożenie dla ludzi. Leśniewicz: - To mógł
biegły stwierdzić. Będziemy się domagać odszkodowania za zniszczenie militariów.

Źródło: Gazeta Wyborcza Rzeszów

[piotrzr]

Czytam we wczorajszej wyborczej o zniszczeniu jednego z najlepiej zachowanych
szańców twierdzy Przemyśl - Pobereże.
Oto ktoś zasypał gruzem, ziemią korzeniami fosę fortu i zmasakrował nasypy
bastionów :(
Smutno patrzeć jak niszczej jeden z zabytków "ars militaris" w skali europejskiej...
Ale to takie polskie, takie przemyskie :(

"Przemyski fort tonie pod zwałami błota"

[tawnyroberts]

Artykuł Janusza Motyki w "Nowinach" z 8 lutego 2008 r. na ten temat:

www.nowiny24.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=/20080208/PRZEMYSL/158478071


"Przemyski fort tonie pod zwałami błota"

Po naszej interwencji konserwator zabytków ma ustalić i ukarać
winnego, który zniszczył jeden z przemyskich fortów w dzielnicy
Wilcze.

- To niesłychane, że teraz, kiedy Twierdza ma być markowym produktem
Przemyśla, ktoś dopuszcza się takiej dewastacji fortu - mówi Rudolf
Górniak wiceprezes stowarzyszenia "3 Historyczny Galicyjski Pułku
Artylerii Fortecznej im. Księcia Kynsky'ego".

- Szaniec tonie w hałdach błotnistej mazi, gruzu i wykarczowanych
korzeni - zaalarmowali nas wczoraj miłośnicy Twierdzy.

- To niesłychane, że ktoś w tak bezmyślny sposób niszczy zabytek -
nie kryje oburzenia Tomasz Idzikowski, z Towarzystwa Przyjaciół
Fortyfikacji, autor wielu książek o Twierdzy Przemyśl.

*Winny musi się znaleźć*

Sprawą natychmiast zainteresowaliśmy konserwatora zabytków.

- Nasz pracownik pojedzie na szaniec żeby zbadać sprawę na miejscu -
obiecał wczoraj Mariusz Czuba, Wojewódzki Podkarpacki Konserwator
Zabytków w Przemyślu.

Informacje o zdewastowanym zabytku przekazaliśmy też właścicielowi,
którym jest Urząd Miasta. Jeszcze wczoraj urzędnicy mieli sprawdzić
jak duże są zniszczenia. Dziś zdecydują, kiedy i jak uprzątnąć fort..

*Zniszczony zabytek nie wypromuje miasta*

Szaniec S1 "Pobereże" jest jednym z lepiej zachowanych obiektów
pierwszego obwodu obronnego Twierdzy Przemyśl.

- Kto tu przyjedzie jak zasypiemy go błotem - zastanawia się
Zbigniew Bilo, z przemyskiego oddziału PTTK.


Szaniec S1 "Pobereże" w przemyskiej dzielnicy Wilcze zbudowano w
latach 80. XIX w. Wał w forcie bastionu poprzedzała szeroka, sucha
fosa. Zachowały się dwa schrony pogotowia, wykorzystywane obecnie
przez okoliczną ludność na piwniczki. W latach 1940-41 w czoło na
osi szańca Rosjanie wbudowali żelbetowy schron bojowy wyposażony w
dwa ciężkie karabiny maszynowe.

[piotrzr]

Tak - to właśnie ten artykuł.
A wczoraj popularny telewizyjny Kucharz Robert Makłowicz pichcąc coś w Twierdzy
Kłodzko wspomniał o fortach przemyskich jako negatywny przykładzie zaniedbania i
celowego niszczenia zabytków - wstyd.!!
Ale przemyslaki to specyficzny narodek.
Dla przykładu woleli zrobić sobie pretensjonalny i "badziewiasty" stoczek
narciarski, niszcząc przy okazji piękny stok przemyskiej cytadeli i otoczenie
fortów koło przemyskiego parku - niż zadbać o zabytki historii .
Podobnie jak chcieli zniszczyć pamiątki ukraińskiej bytności w tym , obiektywnie
rzecz biorąc , pięknym mieście :(

Fort XIIIb "Bolestraszyce"

[tawnyroberts]

Z witryny bolestraszyckiego Arboretum:

"W pobliżu Arboretum położone są dwa forty dawnej Twierdzy Przemyśl;
fort XIIIb i fort San Rideau. Fort XIIIb w 1996 roku włączono do
Arboretum. W przyszłości będzie on przeznaczony pod kolekcje roślin
rodzimego pochodzenia. W forcie prowadzone są prace porządkowe,
adaptacyjne i nasadzenia roślin. Po ich ukończeniu fort będzie
udostępniony dla zwiedzających.

Fort XIIIb był pomocniczym międzypolowym fortem piechoty. Posiadał
pięcioboczny narys, pełno profilowaną fosę, bronioną z 2 kaponier
przeciwskokowych oraz pozycje piechoty na czole i barkach (w części
wału skierowanej w kierunku przedpola i bocznych odcinkach wału
fortu).

W chwili obecnej obiekt jest w trakcie remontu i nie jest
udostepniony do zwiedzania."

www.bolestraszyce.com/fort.html

odbudowa za uniją kasę ??

[piotrzr]

Wyczytałem gdzieś niedawno , chyba w jakimś folderze inforamcyjnym , że jest
szansa aby forty przemyskie (a przynajmniej kilka z nich) miały być
konserwowane, urządzane ze unijne pieniądze...
Czy wiecie coś na ten temat ??

[tawnyroberts]

To jedna z trzech możliwości finansowania, zapisana w "Strategii
rozwoju turystyki dla Miasta Przemyśla na lata 2008-2015", w której
Twierdza Przemyśl ma być priorytetem. Poniżej cytuję fragment
Strategii dotyczący źródeł finansowania.


"6.3. Źródła finansowania.
Źródła finansowania Strategii można podzielić zasadniczo na trzy
grupy:
· budżet Miasta (gminy miejskiej Przemyśl),
· środki unijne oraz inne zewnętrzne środki finansowe,
· środki prywatne.


*Budżet Miasta*

Rozwój turystyki jest jednym z ustawowych zadań gminy (zgodnie z
art. 7 ust. 1 pkt. 10 Ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie
gminnym - Dz. U. 1990 Nr 16 poz. 95 z późń. zm.). Władze w związku z
powyższym muszą zabezpieczyć środki z budżetu Miasta na realizację
zadań ustawowych. Cykle budżetowe, zgodnie z ustawą o finansach
publicznych, mają charakter roczny. Jednak wieloletnie inwestycje
mogą być planowane za pomocą wieloletnich planów inwestycyjnych
przyjmowanych przez Radę Miasta jako wiążące zobowiązanie finansowe
gminy. Tego typu rozwiązania dotyczą działań o charakterze
inwestycyjnym. Na chwilę obecną w zapisach Wieloletniego Planu
Inwestycyjnego dla Miasta Przemyśla na lata 2007-2011 znajduje
się kilka inwestycji, których realizacja wpisuje się w
działania „Strategii rozwoju turystyki dla Miasta Przemyśla na lata
2008-2015”. Inne inwestycje ujęte w Strategii będą wymagały wpisania
ich do wspomnianego Planu. Co do zadań nieinwestycyjnych, będą one
musiały być ujmowane na bieżąco, nawet w wypadku ich długoletniego
trwania.

Większość działań zaproponowanych w Strategii będzie wymagać
zaangażowania środków budżetowych (z uwagi na fakt, iż nie wszystkie
działania będą mogły być sfinansowane ze środków zewnętrznych, a te,
które będą mogły, wymagać będą również wkładu własnego). Po
oszacowaniu niezbędnych nakładów przez zespół odpowiedzialny za
wdrożenie Strategii właściwe kwoty powinny zostać zapisane w
budżecie Miasta.

*Środki UE oraz inne zewnętrzne środki finansowe*

Środki unijne oraz inne pomocowe powinny stać się jednym z
podstawowych źródeł realizacji Strategii. W latach objętych
dokumentem dostępne będą ogromne kwoty, z których spora część
potencjalnie może zostać wykorzystana na realizację zapisów w niej
ujętych, zwłaszcza przy wykorzystaniu finansowania na podstawie
następujących programów:
1) Regionalny Program Operacyjny Województwa Podkarpackiego na lata
2007-2013
2) PO Kapitał Ludzki
3) PO Infrastruktura i Środowisko
4) PO Rozwój Polski Wschodniej
5) PO Innowacyjna Gospodarka
Programy Europejskiej Współpracy Terytorialnej:
6) PO Współpracy Transgranicznej Polska-Słowacja
7) PO Europa Środkowa
8) Europejski Instrument Sąsiedztwa i Partnerstwa - Program
Współpracy Transgranicznej Polska-Białoruś-Ukraina

Poza podanymi powyżej, w pierwszym okresie realizacji Strategii do
wykorzystania będą również środki z Mechanizmów Finansowych:
Mechanizmu Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz Norweskiego
Mechanizmu Finansowego.

*Środki prywatne*

Uzupełnieniem środków z budżetu Miasta oraz unijnych powinno być
zaangażowanie kapitału przedsiębiorców. To właśnie oni -
przedsiębiorcy - stanowić bowiem będą podstawowy motor realizacji
Strategii. Kluczową rolą samorządu jest stymulowanie wzrostu,
poprzez odpowiednie bodźce, jednak to przedsiębiorcy powinni tak
naprawdę być tymi, na których spocznie, w efekcie przygotowawczych
działań władz Miasta, zasadniczy ciężar realizacji Strategii."


Więcej na temat Strategii i marki "Miasto turystyczne - Twierdza
Przemyśl" można znaleźć po linkiem:

www.przemysl.pl/turystyka/618/

Wygląda to bardzo obiecująco...

[piotrzr]

będę trzymał kciuki za powodzenie choć części tych zamierzeń - szczególnie jesli
chodzi o centrum P. o tereny poforteczne. Przemysl zasługuje ( jako substancja
niezwykle ciekawej zabudowy i pamiątek historycznych - a nie mentalności
ludzkiej) na docenianie i dokapitalizowanie :)

[axenrolle]

Strategie mają to do siebie ze są przedsięwzięciami długofalowymi i
bardzo pomocnymi podczas kampanii wyborczych. Jeśli przemscy
decydenci z prezydentem Chomą na czele uznali że wizja Przemyśla
jako stacja narciarska jest bardziej atrakcyjna i peryspektywiczna
niż miasto czerpiące z faktu istnienia Twierdzy to nic z tego nie
będzie. A tak jest, objechałem Twierdzę i stwierdziłem za wyjątkiem
jednego fortu Łętownia jeden wielki syf. Nad którym wypada tylko
zapłakać. Przemyśl nie jest i jeszcze długo nie będzie żadnym
miastem turystycznym a Twierdza miast być magnesem jest tylko jakimś
ropiejącym wrzodem. Organizowane ,w mojej opini problematycznych i
dyskusyjnych ,dni szwejkowskich nic nie da. To tylko zabawa kilku
starszych panów. Z dużą ilością piwa i historią w tle.

[axenrolle]

Mieszkam w Przemyślu i mogę tylko powiedzieć że za pieniądze unijne
powstały w jakimś sensie trasy rowerowe wokół fortów.Mogę również
powiedzieć ze dopóki w Przemyślu i okolicznych gminach rzadzą tacy
ludzie a nie inni to nic z tego nie będzie.

[axenrolle]

> W chwili obecnej obiekt jest w trakcie remontu i nie jest
> udostepniony do zwiedzania."
Przykro mi to pisać ale jest to bzdura. Chyba ,że za remont uważasz
wycięcie kilu krzaków po to tylko by móc podziwiać dokonania
kretyńskich graficiarzy. Fort nie jest zamknięty, jest całkowicie
zdewastowny aż żal na to patrzeć. Byłem tam 09.07.

[piotrzr]

axenrolle napisał:

A mnie jest smutno stwierdzić że jako miłośnikowi ars militaris - że los fortów
to jedna z wielu zmarnowanych szans na poprawę obrazu Przemyśla.

Bo owa górka narciarska i wyciągi krzesełkowe - to kpina i żart...z tego kto dał
na tą głupotę pieniądze.
A Choma i jego ekipa... mogę o nim mówić tylko to co najgorsze albo
wcale...więc kończę posta

[axenrolle]

Pełna zgoda.
A jak przyjdą kolejne wybory samorządowe to Pan Robert kolejny raz,
chyba trzeci, bedzie pieprzył ,że dla Przemyśla najważniejsza jest
turystaka i rewilitaryzacja tzw przemyskiej starówki. I kolejny raz
banda przemyskich kretynów,o przeparszam elektorat, to kupi

"Miasto turystyczne - twierdza Przemyśl"

[tawnyroberts]

Są już pierwsze efekty powstania marki Przemyśla "Miasto
turystyczne - twierdza Przemyśl". Pisze o tym Magdalena Mach w
dzisiejszej "Gazecie Wyborczej".


"Jeżdżą po Przemyślu trabantem i bajdurzą"

Patrole mundurowe pojawiły się w Przemyślu. Zatrzymują przyjezdnych
i namawiają, żeby... zwiedzali forty i dobrze się bawili. To
pierwszy efekt powstania marki tego miasta.

- Żartują, bajdurzą, ludziom się to podoba - chwali Anna Grębska z
wydziału kultury, promocji i turystyki Urzędu Miasta Przemyśla.
Uśmiechnięci i życzliwi, zwłaszcza turystom, uzbrojeni wyłącznie w
poczucie humoru członkowie Przemyskiego Stowarzyszenia Przyjaciół
Dobrego Wojaka Szwejka patrolują przemyskie ulice w weekendy. Ubrani
w stroje ck armii spacerują ulicami miasta lub jeżdżą trabantem. To
nic innego, jak ruchome punkty informacji turystycznej, w dodatku z
ogromnym poczuciem humoru. Wręczają ulotki informujące o imprezach,
jakie mają się odbyć w weekend, zachęcają do odwiedzenia stworzonej
przez nich wystawy w jednym z najlepiej zachowanych przemyskich
fortów - Sanockiej Bramie. Ich pojawienie się w mieście to pierwszy
efekt powstania marki Przemyśla: "Miasto turystyczne - twierdza
Przemyśl".

Podczas gdy Rzeszów nie wybrał jeszcze nawet firmy, która miałaby
przygotować miastu markę, Przemyśl ma markę gotową od początku roku
i zaczyna działać zgodnie ze strategią zarządzania nią. Wkrótce o
Przemyślu ma być głośno, bo miasto zleciło już profesjonalną
kampanię promocyjną firmie.

Jak Przemyśl chce wyraziście zaistnieć na mapie Polski i Europy?
Zatrudnieni przez miasto specjaliści od rozwoju turystyki ustalili,
że Przemyśl najbardziej kojarzy się z wybudowanymi przez Austriaków
fortami słynnej Twierdzy "Przemyśl", która odegrała poważną rolę
podczas I wojny światowej. To one stały się filarem marki miasta.
Firmuje ją nowe, kolorowe logo miasta, które podkreśla ważną rolę
rzeki San i fortów. - W marce chodzi nie tylko o promowanie samych
fortów, ale wykreowanie miasta jako turystycznej twierdzy.
Zdecydowaliśmy się wydać na ten dokument ponad 50 tys. złotych z
miejskiej kasy, bo to bardzo dobra inwestycja. Marka nie tylko
określa atuty naszego miasta, ale także pełni rolę przewodnika,
który krok po kroku mówi, co należy robić, by dobrze je promować -
nie tylko urzędnikom, ale także mieszkańcom, lokalnym
przedsiębiorcom i stowarzyszeniom. Zawiera mnóstwo sugestii i
pomysłów, jak mogą oni włączać się w promocję i czerpać korzyści z
marki Przemyśla - podkreśla Barbara Łapka, zastępczyni naczelnika
wydziału kultury, promocji i sportu przemyskiego magistratu. Jednym
z podstawowych założeń strategii promocji Przemyśla jest hasło: "Bez
Was Mieszkańcy, Miasto nie jest w stanie zrobić nic. Razem możemy
osiągnąć bardzo wiele".

Pierwsi swoją inicjatywę zgłosili Przyjaciele Dobrego Wojaka
Szwejka, zwani w Przemyślu "Szwejkami". Oprócz mundurowych patroli
oferują także turystom oprowadzanie po mieście i po fortach -
wszystko oczywiście z właściwym im szwejkowskim humorem, a także
przeróżnymi zabawami. Tylko od Szwejków można także otrzymać
oficjalną przepustkę zezwalającą na pobyt w przemyskiej twierdzy.
Dojrzewa pomysł, aby taką przepustkę i znaczek z logo miasta wydawać
tylko tym, którzy wykażą się znajomością przemyskich fortów. Miasto
dofinansowuje działania szwejkowskiego stowarzyszenia. Umowa będzie
obowiązywać do końca września.

Przemyskie forty

Miasto otaczają dwa pierścienie fortyfikacji, które po wybuchu I
wojny światowej przez kilka miesięcy powstrzymywały wielotysięczną
armię rosyjską zdążającą na zachód i południe Europy. Twierdza
dzisiaj to 45-kilometrowe pasmo 15 głównych i kilkudziesięciu
pomocniczych fortów wokół Przemyśla i kilkanaście mniejszych
obiektów militarnych w granicach samego miasta. Większość fortów
jest dostępna dla zwiedzających. Wokół miasta został wyznaczony
niezwykle malowniczy czarny szlak turystyczny, atrakcyjny dla osób
poruszających się pieszo jak również rowerami górskimi. Założeniem
autorów koncepcji marki miasta nie było zbudowanie nowego produktu
turystycznego w oparciu o twierdzę, lecz zintegrowanie walorów i
atrakcji miasta pod wspólnym hasłem, które już obecnie kojarzone
jest jednoznacznie z Przemyślem.

miasta.gazeta.pl/rzeszow/1,34962,5216924.html

[piotrzr]

No wreszcie ktoś się obudził - chociaż co ma trabant do tradycji ck armii tego
ni w ząb nie pojmuję . To chyba takie typowo przemyskie pojmowanie historii. A
tak gwoli prawdy przypomnę tylko przemyslakom spod znaku szwejka że Honnecker i
Franz Joseph to były dwie zypełnie inne osoby :))))
A jako szwejkomanii już lepiej pasowaliby do starej skody :)

fORT XIII

[piotrzr]

Wróciłem właśnie z Bolestraszyc - oglądnąłem piekno ogrodu botanicznego i
"czarną rozpacz" wyglądu niegdzisiejszego arcydzieła sztuki militarnej
(oczywiście nie polskiej :) Tam się nic nie dzieje - tabuny wycieczek,
zaśmiecone ruiny, zamalowywane sprajami, żadnej informacji, tylko jakieś
harcerzyki ryzykujące wspinaczki na linach, niszczone erozją wały fortowe i
napaleńcy-militaryści w jakiś mundurkach biwakujący w ruinach, zapomniany
mostek na fortecznej drodze, a wszystko zarośnięte dziką roślinnością...

Szwejk oprowadza po Przemyślu

[tawnyroberts]

I kolejne efekty powstania marki "Miasto turystyczne - twierdza Przemyśl".


"Szwejk oprowadza po Przemyślu"

Przewodnik po mieście, album ze zdjęciami starego Przemyśla oraz mapa po fortecznej trasie rowerowej będą zachęcać turystów do zwiedzania miasta nad Sanem.

W lipcu 1915 roku dobry wojak Josef Szwejk został zatrzymany przez patrol żandarmerii polowej jako zbiegły żołnierz armii rosyjskiej i doprowadzony pieszo z Dobromila do Przemyśla. A wszystko dlatego, że Szwejk znalazł mundur nad stawem i ubrał go z ciekawości. Tę historię dobry wojak opowiada we wstępie do przewodnika, a potem prowadzi czytelnika po najważniejszych miejscach w Przemyślu. Razem z nim wędrujemy przez fort, wspinamy się do Zamku Kazimierzowskiego, odwiedzamy kościoły i cmentarze. Szwejk prowadzi nas także do Krasiczyna, Kalwarii Pacławskiej, Dubiecka i Bolestraszyc. Opowiada o przeszłości i przyszłości Przemyśla i regionu.

Jak wyglądał Przemyśl za czasów Szwejka, można obejrzeć w albumie fotograficznym zatytułowanym "Dawno temu w Przemyślu". Na zdjęciach uwieczniono zabytkowe budynki, ulice i dzielnice przebudowywane i wznoszone pod koniec XIX i w XX wieku. Na zdjęciach można również zobaczyć Przemyśl zniszczony w czasie walk w 1941 roku. Zdjęcia pochodzą ze zbiorów Działu Historycznego Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej, wiele z nich zostało udostępnionych po raz pierwszy. Zdjęcia wybrał Dariusz Hop.

Mapa po fortecznej trasie rowerowej przydaje się nie tylko rowerzystom. Będzie użyteczna dla wszystkich, którzy chcą wędrować po przemyskiej twierdzy.

Wszystkie wydawnictwa zostały przygotowane przez Urząd Miejski w Przemyślu.

Źródło: Gazeta Wyborcza Rzeszów

miasta.gazeta.pl/rzeszow/1,34962,5451800,Szwejk_oprowadza_po_Przemyslu.html

[axenrolle]

> Mapa po fortecznej trasie rowerowej przydaje się nie tylko
rowerzystom. Będzie
> użyteczna dla wszystkich, którzy chcą wędrować po przemyskiej
twierdzy.
>
> Wszystkie wydawnictwa zostały przygotowane przez Urząd Miejski w
Przemyślu.
>
> Źródło: Gazeta Wyborcza Rzeszów
>
> miasta.gazeta.pl/rzeszow/1,34962,5451800,Szwejk_oprowadza_po_Przemyslu.html
Mapa po fortecznej trasie rowerowej i tak na niewiele się zda
wobec beznadziejnego oznakowania i dewastowania znaków i obiektów
których ta mapa dotyczy. Mapa również będzie przydatna do przeżycia
w tych ekstremalnych warunkach. Najlepiej i najłatwiej jest wydać
mapę upstrzoną logami sponsorów a juz coś uporządkowac o to trudno.

na przykład Nysa

[piotrzr]

Oglądałem ostatnio forty "popruskie" w mieście Nysa na Dolny Sląsku - REWELACJA.
Za kasę unijną zrekonstruowano dwa spośród kilku. Rewelacja!!!
Czy kiedyś to się uda w Przemyślu?? Myślę- że wątpię :((

Dobry przykład - Nysa

[tawnyroberts]

Byłem służbowo w Nysie w tamtym tygodniu i przejeżdzając przez
miasto podziwiałem pięknie odremontowany Bastion św. Jadwigi, będący
częścią dawnych fortyfikacji. Niestety na zwiedzanie zabrakło czasu,
ale relacja z uroczystości otwarcia Bastionu mocno zachęca do tego w
przyszłości.

www.nto.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=/20080510/POWIAT02/34158367

[piotrzr]

www.twierdzanysa.pl/

zwiedzałem i ow bastion i park przyforteczny i miasto i fort wodny...
to jest rewelacja !!!
Dlaczego nie może być tak choć w promilu w Przemyślu ???
No tak - ale tam woleli sobie idiotyczzny stok narciarski wybudować :
( i robić idiotow z ex sołdatów austriackich za pomocą przebierańców
szwejkowskich :)

Zamieszanie z kopułą pancerną

[tawnyroberts]

"Co dzieje się z unikalną pamiątką z Twierdzy Przemyśl?"

- Komuś zabrakło wyobraźni - twierdzi nasz Czytelnik, który pośród
zabudowań dawnego szpitala przy ul. Rogozińskiego natrafił na wieżę
obserwacyjną z Twierdzy Przemyśl.

- Sami zobaczcie - zachęcał przemyślanin zbulwersowany tym, co
ujrzał. - Słynną w Europie Twierdzę Przemyśl należy wykorzystać do
promocji miasta, a tymczasem cenne pamiątki z czasów jej świetności
mogą paść łupem złodziei.

Pojechaliśmy we wskazane miejsce, gdzie pośród poszpitalnych
budynków łatwo odnaleźliśmy kopułę. W 1993 roku odkryto ją w forcie
IX "Brunner" i przekazano do Muzeum Narodowego Ziemi Przemyskiej. Do
chwili zmiany jego siedziby leżała na dziedzińcu przy placu
Czackiego.

- Po przeprowadzce nie mieliśmy, gdzie jej zdeponować - informuje
Wojciech Władyczyn, zastępca dyrektora MNZP. - Dlatego obecnie
odpowiednio zabezpieczona jest przechowywana w miejscu pilnowanym
przez dozorcę i system elektroniczny. Zamierzamy poddać ją
konserwacji i wyeksponować przed nową siedzibą naszej placówki, tj.
na placu Berka Joselewicza.

Wyjaśnienia nie przekonują miłośników fortyfikacji.

- Ta ważącą kilka ton kopuła stanowi łakomy kąsek dla złodziei -
twierdzi jeden ze znawców historii Twierdzy Przemyśl. - W 1993 roku,
tuż po odnalezieniu w forcie i przed zabraniem do muzeum, złodzieje
zdążyli dostarczyć ją do skupu metali na Bakończycach. Na szczęście
w porę została uratowana przed wywiezieniem z miasta. Na świecie są
tylko trzy takie kopuły: jedna we Wiedniu i dwie w Przemyślu.

Dariusz Delmanowicz

www.nowiny24.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=/20080904/PRZEMYSL/204678561



P.S. Piotrze, czy to nie ta sama kopuła, której fotki pokazałeś
kiedyś na forum? Jeśli tak, to jest to ciąg dalszy niemocy
pracowników przemyskiego Muzeum w temacie: "Co właściwie począć z
tym żelastwem?".

[piotrzr]

tawnyroberts napisał:

> P.S. Piotrze, czy to nie ta sama kopuła, której fotki pokazałeś
> kiedyś na forum? Jeśli tak, to jest to ciąg dalszy niemocy
> pracowników przemyskiego Muzeum w temacie: "Co właściwie począć z
> tym żelastwem?".

Ta moja - leżała za dawnym klubem garnizonowym - vis a vis
antykwariatu - zrzucona na tylnym placyku obok smieci i stert
piasku. To chyba ta sama. ostatnio prasa doniosła o odnalzezieniu
kolejnej kopuły (bodaj 2 tyg. temu).
O przemyslakach i ich stosunku do pięknej historii ich miasta -
pisał nie będę - nie chcę się "pluć"

[zawilecgajowy]

No cóż, chyba prędzej węzeł gordyjski będzie dało sie rozsupłać niż
spowodować napływ turystów do Przemyśla. Jako częsty gość w tym
mieście i stały czytelnik różnego rodzaju forów dot. Ziemi
Przemyskiej i Pogórza Przemyskiego stwierdzam,że jakąkolwiek
inicjatywę wykazują zwykli ludzie a nie władze lokalne. Nie
prześmiewał był tych kilku Panów w mundurach CK, przynajmniej ich
widać. Wydano masę pozycji książkowych o twierdzy ale z jakim
udziałem miasta? Cieszą inicjatywy lokalne przy ratowaniu cerkwi i
cmentarzy ukraińskich. Rozwija się świadomość, że jednak mieszkali
tu Żydzi i sporo po nich zostało głównie cmentarzy. Co do twierdzy
to jest to obiekt w dużej części poligonalny, nigdy nie bedzie więc
taką atrakcją jak twierdza w Kłodzku, Nysie czy obiekty forteczne w
Świnoujściu. Paradoksalnie o wiele ciekawsze są obiekty forteczne w
Krakowie a praktycznie o takich atrakcjach stolicy Małopolski nie
słychać. W czym tkwi problem?. Można wyeksponować to co jest ale
moim zdaniem nigdy nie dojdzie do porozumienia rajców Przemyśla z
gminami sąsiadującymi z tym miastem a na terenie których znajduje
się gro najciekawszych obiektów. I znowu przeczytamy, ze miasto chce
ale nie może może sponsorować obiektów znajdujących się poza jego
granicami administracyjnymi( Siedliska, Bolestraszyce). Jaka
przyjemność z wędrówki szlakiem fortecznycm wśród zarośniętych i
grożących wypadkiem ruin fortecznych. Można by na wzór europejski
wydać informatory ze zdjęciami roześmianych i zadowolonych
rowerzystów na tle pól i lasów. Tylko, że większość pól wokół
twierdzy to same ugory porośnięte chwastami ( chociażby
Buszkowice).Można by zastanawiać się, czy warto restaurować fort
Salis Soglio bo najładniejszy i w miarę dobrze zachowany, ale znowu
usłyszymy, że to nie Przemyśl a Siedliska i przy granicy i.t.d. W
rękach wojska jest fort Werner w Zurawicy podobno najlepiej
zachowany, pewnie za parę lat usłyszymy, że wojsko się go pozbyło i
znowu ci graficiarz, wandale, złomiarze i sataniści ...

Czas na konkretne inwestycje

[tawnyroberts]

Jak do tej pory, to w związku z powstaniem marki "Miasto
turystyczne - twierdza Przemyśl" ukazało się kilka wydawnictw,
wydano trochę pieniędzy na promocję i reklamę i... nic poza tym.
Może jestem zbyt niecierpliwy, ale brakuje mi tutaj czegoś bardziej
namacalnego, np. remontu jednego z fortów lub chociaż konkretnych
planów z tym związanych.

Odwiedziłem w tym roku, niejako przy okazji - wędrując z Rokszyc do
cerkwi w Kruhelu Wielkim, fort nr VI "Helicha". Fort mocno ucierpiał
w czasie działań wojennych, ale nawet z tego co po nim zostało,
możnaby uczynić niezłą atrakcję. Niestety aktualnie królują tam
chaszcze i sterty śmieci, pozostawione przez amatorów mocnych
trunków. Brakuje drogowskazów (do fortu trafiłem z dużymi
problemami), tablic informacyjnych, jakichkolwiek opisów czy planów
obiektu. Pewnie podobnie sytuacja obecnie wygląda w przypadku innych
fortów. Zamiast wydawać mnóstwo kasy na promocję marki "Miasto
turystyczne - twierdza Przemyśl", przemyscy włodarze powinni
skoncentrować się na takich podstawowych działaniach jak
odkrzaczenie i uprzątnięcie fortów oraz odpowiednie ich oznakowanie
i opisanie. Przynajmniej wtedy turysta, który wyruszy na trasę
forteczną, nie będzie rozczarowany. A teraz mamy piękne foldery,
mapy, reklamy, a w terenie... kicha!

[piotrzr]

mam plik wszelakich folderów o Przemyślu i TP. Bezsensowne marnowanie papieru na
jakieś tam rysunkowe mapki Przemysla z lotu ptaka czy wielojęzykowe mapki tras
po fortach.
A to co można zobaczyć w terenie - te śmietniska i zarośnięte krzakami
pozostałości cudów techniki ars militaris odstraszają od zwiedzania. Zwłaszcza
że na fortach- w ich ruinach jest wręcz niebezpiecznie - od niezabezpieczonych
dołków, zapadni, rumowisk żelbetonu

przemyska promocja ??

[piotrzr]

Trudniej o bardziej idiotyczny pomysł na promocję Przemyśla :

poczytajcie zresztą sami i oceńcie :

Nieznana przygoda Szwejka
Magdalena Mach 2008-09-28, ostatnia aktualizacja 2008-09-28 18:27:41.0

Przemyśl będzie się promować komiksem. Głównym bohaterem jest miasto, a zaraz po
nim - Szwejk.



Komiks pt. "Zupełnie nieznana przygoda dobrego wojaka Szwejka w mieście
Przemyślu" powstał na zlecenie agencji Perspektywa Studio Architektury Marki,
która przygotowywała dla Przemyśla kampanię promocyjną.

Autorami są Karol Konwerski, scenarzysta i publicysta komiksowy z Krakowa oraz
rysownik Daniel de Latour, który spędził w Przemyślu prawie cały miesiąc aby
poczuć klimat miasta.

Na swoim blogu Karol Konwerski napisał:

"Jest tak: jako babilońska ladacznica działająca w myśl zasady "no money no
honey" wziąłem się za pisanie scenariusza do komiksu o mieście Przemyślu.
Generalne założenia scenariusza/komiksu wg mnie były takie:

nie napisze niczego stricte historycznego;

nie napiszę niczego o przygodach olimpijczyków w Przemyślu;

nie napiszę niczego o Powstaniu Warszawskim w Przemyślu"

I tych założeń rzeczywiście trzymał się do końca. O czym więc jest rysunkowa
opowiastka? W zasadzie nie ma to większego znaczenia, chodziło głównie o to aby
upchnąć jak najwięcej informacji o mieście, a do tego dać Szwejkowi pretekst do
pobiegania po najbardziej charakterystycznych zakątkach Przemyśla. Żeby więc
wyeksponować ich urodę autorzy upstrzyli komiks widoczkami niczym muchy portret
cesarza Franciszka Józefa. Promocyjny cel komiksu został osiągnięty, ale
okupiony nieznośnie naciągniętym scenariuszem i drętwymi dialogami. I choć autor
stara się ratować sytuację anegdotami serwowanymi przez dobrego wojaka, to
daleko mu do Jarosława Haszka. Za to Przemyśl przedstawiony kreską de Latoura
wygląda bardzo interesująco.

Jest rok 1915, Szwejk wysiada na przemyskim dworcu kolejowym. "Dworzec wcale
szykowny. Wypisz-wymaluj jak u Najjaśniejszego Pana w Wiedniu" - uprzejmie
zauważa wojak. Chwilę potem zachwyca się mijanym kościołem franciszkanów.
Wreszcie trafia do paki, gdzie zabierają mu fajkę. "Jak oni każdemu tak zabiorą,
to co z tym dalej robią" - pyta Szwejk. - "Może muzeum fajek tu zrobią" -
zastanawia się jego kompan. I już wiemy skąd wzięło się w Przemyślu Muzeum Fajek
i Dzwonów. Dzwony zresztą też się pojawiają - m.in. na ulicy stoi wóz z dzwonem
prosto z odlewni Felczyńskiego. Zagubiony na uliczkach przemyskiej starówki
Szwejk trafia do sklepu, gdzie dostaje w prezencie pierwszą fajkę, wykonaną
przez Czecha Wincentego Swobodę w Przemyślu. Wreszcie, cudem uniknąwszy
egzekucji, wsiada do pociągu relacji Przemyśl-Kraków.

Komiks będzie zaprezentowany na największej polskiej imprezie poświęconej
komiksowi - Międzynarodowym Festiwalu Komiksu w Łodzi, który rozpocznie się 3
października. - Będzie rozpowszechniany m.in. za pośrednictwem księgarni
internetowej, jego cena będzie symboliczna: ok. 4-5 zł - mówi Witold Wołczyk,
rzecznik prezydenta Przemyśla. Miasto wydało 10 tys. egzemplarzy, koszt tego
przedsięwzięcia to 40 tys. zł. Niektórych może oburzać to, że miasto o
tysiącletniej, burzliwej historii zdecydowało się reklamować całkiem niepoważną
postacią, stworzoną przez czeskiego pisarza Jarosława Haszka, ale powinni się
raczej cieszyć, że Przemyśl postawił na sympatycznego Szwejka. Za tą samą kwotę
Rzeszów ma teledysk z Danzelem...

Magdalena Mach

Idiotyczna promocja

[tawnyroberts]

Rzeczywiście trudno o bardziej idotyczną promocję Przemyśla. Nie
mogę pojąć dlaczego w mieście o tak przebogatej historii, kulturze i
tradycjach, mieście będącym siedzibą archidiecezji dwóch Kościołów
różnych obrządków, wreszcie mieście z taką mnogością wspaniałych
zabytków, wydaje się masę pieniędzy na tandetny komiks z nieco
przygłupawym wojakiem w roli głównej, który kiedyś przemierzał trasę
z Sanoka do Dobromila i, na nieszczęście dla miasta, zaszedł do
Przemyśla.

I tutaj mały apel do przemyskich włodarzy. Panowie dajcie już spokój
z tymi komiksami, mapkami, folderami i, biorąc przykład choćby z
Nysy, weźcie się za remonty zabytków! To przyciągnie Wam znacznie
więcej turystów niż wszystkie te bzdurne wydawnictwa!

[piotrzr]

Cytuję z forum Rzeszów

przemyslaki wieszali Szwejka !!!
Autor: Gość: scpt
znana, znana przygoda.

Ponoć pradziadek jednego z włodarzy Przemyśla miał za zadanie powiesić Szwejka
za dezercję. Ale jak to bywa w Przemyslu - ktoś zapieprzył sznurek i Szwejkowi
się udało, Nie wiadomo tylko co dalej z nim było bo Haszek zachlał się na śmierć
przed ukończeniem powieści.
Podobno ktoś z Przemyśla podrzucił mu ukraiński spirytus....

może "mrówki" pomogą??

[piotrzr]

Dużo sie ostatnio mówi o ograniczeniu możliwości przemycania papierów z Ukrainy
przez mrówki. A może by je teraz zatrudniać przy rewaloryzacji fortów w ramach
prac interwencyjnych??
I piszę to całkiem serio...przecież w Przemyslu jest naprawdę krucho z pracą a
przemytowe źródełko zaczyna wysychać.

[piotrzr]

piotrzr napisał:

>
> Dużo sie ostatnio mówi o ograniczeniu możliwości przemycania papierów

sorki - miało być oczywiście "papierosów" :)

[parton]

Mnie również irytuje obecność przemyskich Szwejkowców. Nie bardzo rozumiem sens
ich działania. No, chyba, że ci Panowie spotykają się faktycznie tylko po to by
napić sie piwa..... Ciekaw jestem tylko czy robią to za własne czy za nasze
(miejskie) pieniądze.
A skoro już faktycznie chcą nawiązać do Szwejka to czemu nie robią nic z
miejsca, w których Szwejk przebywał?
Fort XXI jest miejscem, do którego Szwejk trafił jako "jeniec", ale nie ma na
nim nawet kartki z informacją - co dopiero tablicy!!!

szwejkowcy

[piotrzr]

A niech sobie będą !! a i tę postać literacką i ksiązkę Haszka traktuję z wielką
atencją. Jako urodzony Galicjanin z 200 letnimi korzeniami :) wszystko co się
łączy z Galicją i CK Austrią traktuję bardzo życzliwie.

Tylko te forty.... zgnojone, zaniedbane..choć mogłyby rozsławić Przemysl w
Europie, nie tylko wśród miłośników ars militaris

[parton]

Nikomu nie chce sie nic z tym robić (no może nie całkiem nikomu). W takim
Poznaniu np tez jest parę fortów ale ani jeden z nich nie jest pustostanem.
Wszystkie zostały wynajęte lub kupione i działają równiez jako atrakcja
turystyczna. Kiedyś chciałem się "zaopiekować " jednym fortem. Miałem pomysł do
zrealizowania wiec poczyniłem właściwe starania. Mimo poparcia ze strony miasta,
zgody konserwatora zabytków nic z tego nie wyszło. Dzwoniłem i prosiłem sie o
decyzję, za lub przeciw. Sprawa umarła....
Ciekawe kiedy przeczytam w gazecie, że ktoś "wpadł" na pomysł i zrobił interes
na "moim" forcie..........

Kraków, Nysa...

[piotrzr]

W obu tych miastach już wykorzystano środki unijne na rewitalizacje fortów. W
Krakowie jeden z nich - wielkości fortu bolestrzyckego - zamieniono dzięki
środkom Zporr na piekny obiekt hotelowy.

Miałem ze dwa lata temu przyjemność przeglądnięcia pieknie opracowanej
dokumentacji aplikacyjnej - dzięki uczestnictwu w szkoleniou prowadzonym przez
autorkę tejże dokumentacji.
A tu kolejna informacja o kolejnym ratowanym forcie
Fort przy Kamiennej zamieni się w hotel
Dawid Hajok 2008-03-21, ostatnia aktualizacja 2008-03-21 21:38:37.0

W XIX-wiecznym forcie Luneta Warszawska,najstarszej zachowanej budowli
fortecznej Twierdzy Kraków, powstanie hotel. - To duża szansa dla tego budynku -
uważa wojewódzki konserwator zabytków, ale zastrzega, że koncepcja wymaga
jeszcze wielu poprawek.

Monumentalny, utrzymany w stylu neogotyckim fort przy ul. Kamiennej jest jednym
z najcenniejszych zabytków architektury fortecznej Krakowa. Obiekt powstał w
pierwszym etapie budowy Twierdzy Kraków. Pomimo sędziwego wieku (budynek
wzniesiono w latach 1849-1856) konstrukcja fortu zachowała się do dziś bez
większych uszkodzeń. W ostatnich latach jego stan jednak gwałtownie się
pogorszył. Miłośnicy Twierdzy Kraków i członkowie krakowskiego oddziału
Towarzystwa Przyjaciół Fortyfikacji zaczęli bić na alarm. Apele zaowocowały
objęciem fortu formalną opieką konserwatorską. Teraz zabytek ma w końcu doczekać
się remontu. Jego nowy właściciel - Dolnośląska Grupa Kapitałowa - zdradził, że
chce, aby w obiekcie powstał ekskluzywny hotel.

Bronią reduty

Adaptacja fortu budzi jednak obawy radnych Starego Miasta, którzy podczas
ostatniej sesji negatywnie zaopiniowali wstępny projekt inwestora. Ich zdaniem
koncepcja architektoniczna w zbyt wielu miejscach odbiega od zaleceń
konserwatorskich wydanych jeszcze w ubiegłym roku.

- Kontrowersyjnym pomysłem jest proponowana nadbudowa reduty (półowalnej budowli
wychodzącej ponad powierzchnię dachu). Taka silna ingerencja mogłaby naruszyć
charakter obiektu - tłumaczy radny Dzielnicy I Witold Kajstura z komisji
architektury. Jego zdaniem radnym nie spodobały się też zbyt gęsta zabudowa
terenu między ul. Kamienną a Rogatka oraz przekroczenie zaleceń związanych z
wysokością nowych budynków mieszkalno-usługowych, których budowę w tym miejscu
planuje inwestor. - Takie rozwiązanie spowodowałoby, że zabytkowy fort stałby
się niewidoczny od al. 29 Listopada - dodaje radny Kajstura.

Bitwa o szczegóły

Wojewódzki konserwator zabytków Jan Janczykowski jest przychylny planom
adaptacji fortu. Zastrzega jednak, że nie mogą one wykraczać poza dotychczasowe
wytyczne. - To szansa dla tego budynku. Wymaga on jak najszybszego remontu.
Dlatego zgadzam się na wprowadzenie do niego hotelu. Z zastrzeżeniem, że
zachodnie skrzydło fortu zostanie przeznaczone na muzeum - podkreśla. I
przypomina, że podczas okupacji w tym miejscu mieściło się więzienie gestapo, a
w 1945 r. w ten sam sposób korzystał z niego również Urząd Bezpieczeństwa.
Ściany jednego z pomieszczeń lewego skrzydła fortu do dziś pokryte są napisami i
rysunkami wykonanymi przez więźniów.

Konserwator podkreśla, że w całym projekcie nie można zapomnieć o ochronie
fortu. - Zewnętrzna część obiektu nie może się zmienić. Ważne jest, aby zachować
maksimum autentyku. Wszystkie nowe budynki muszą trzymać odpowiednią skalę. -
Plany zabudowy terenu przedstawione przez inwestora urosły w każdym przypadku i
przekraczają dozwoloną przeze mnie wysokość, a na to nie mogę się zgodzić -
tłumaczy Janczykowski.

Grzegorz Walenciak, przedstawiciel właściciela fortu, uspokaja: - Przedstawiona
koncepcja to zaledwie wstępny projekt i nic nie jest jeszcze przesądzone.
Inwestor zapewnia, że rozmowy z konserwatorem potrwają jeszcze rok. W tym czasie
zapadną decyzje określające każdy, nawet najmniejszy szczegół projektu - zaznacza.

Dawid Hajok

koniec cytatu.
A latem byłem na fortach Nysy kłodzkiej - ale o tym piszę wyżej

wycieczka na forty

[piotrzr]

www.civic.freehost.pl/forty/index.htm
może macie do zalinkowania jakieś ciekawe zdjęcia z fortów przemyskich ??

fort Werner na sprzedaż

[piotrzr]

Dowiaduję się, że agencja mienia wojskowego sprzedaje fort XII WErner prywatnemu
przedsiębiorcy z łańcuta na tworzenie żywego muzeum - jak napisali w Nowinach.
Informacja ciekawa o tyle że fort w Dunkowiczkach i ów Werner to najlepiej
zachowane forty główne. A co dalej - zobaczymy

Żeby do przemyskich fortów przyjeżdżały wycieczki

[tawnyroberts]

Wreszcie w sprawie fortów zaczyna się dziać coś konkretnego. I
pieniądze jakie za tym idą też wydają się konkretne. Przynajmniej na
początek...


"Żeby do przemyskich fortów przyjeżdżały wycieczki"

Mam takie marzenie: niech dziecko wejdzie do transzei, niech ogląda
manekiny żołnierzy: jeden strzela, inny niech leży ranny. Można
nawet mundur przymierzyć - wyobrażenia historyka Lucjana Faca mogą
się spełnić. Dzięki unijnym funduszom Twierdza Przemyśl zostanie
udostępniona turystom.

- To fenomen na skalę kraju: kilka samorządów zjednoczyło się i
zajęło tak pożyteczną sprawą, jaką jest udostępnienie przemyskich
fortów - mówi dr Krzysztof Wielgus z Instytutu Architektury
Krajobrazu Politechniki Krakowskiej, konsultant projektu unijnego
dotyczącego zagospodarowania zespołu zabytkowego Twierdzy Przemyśl.
Cel: udostępnienie jej dla turystyki kulturowej.

*Twierdza widmo*

Koszt całego projektu to prawie 21 mln zł, z czego dofinansowanie z
unijnego Regionalnego Programu Operacyjnego sięgnie niemal 18 mln
zł. RPO rządzi urząd marszałkowski. Projekt trafił na prestiżową
listę indykatywną, czyli taką, która zawiera najważniejsze z punktu
widzenia rozwoju regionu zadania. Resztę pieniędzy dołożą
zainteresowane gminy.

Dr Wielgus, mówiąc o fenomenie, myśli dokładnie o Związku Gmin
Fortecznych Twierdzy Przemyśl. Takie porozumienie wiąże dziewięć
samorządów: Bircza, Krasiczyn, Krzywcza, Medyka, Orły, gmina wiejska
Przemyśl, Stubno, Żurawica, miasto Przemyśl.

- Jestem tu wójtem od 1990 roku. I odkąd pamiętam, było kilka prób
zjednoczenia gmin wokół tematu Twierdza Przemyśl. To przecież dla
nas szansa na rozwój turystyki - przekonuje Ryszard Cząstka, wójt
gminy Orły. - Proszę pamiętać, że rejon Przemyśla jest w 40 proc.
chroniony przyrodniczo, a wkrótce znajdzie się pod taką ochroną 70
proc. tutejszej ziemi. Nie możemy się więc spodziewać, że przyjedzie
do nas nagle wielki biznes i z tego będziemy żyć. My możemy żyć
głównie z turystyki. A udostępnienie twierdzy może nam w tym tylko
pomóc - dopowiada wójt Cząstka.

Te same argumenty można usłyszeć i w innych gminach. - U nas nie ma
wielkiego przemysłu. Pozostaje nam postawić na turystykę. Dlatego
zdecydowaliśmy się na wejście w ten projekt - tłumaczy Janusz
Szabaga, wójt Żurawicy. Ta niewielka przygraniczna gmina dołoży do
projektu około miliona złotych.

- Twierdza Przemyśl to temat jednak trudny. Bo można powiedzieć o
niej, że to twierdza widmo. Wszyscy o niej słyszeli, wszyscy wiedzą,
że jest, a nie bardzo wiadomo było, co z nią zrobić. Gdyby coś
takiego zachowało się w Europie Zachodniej, to byłyby do tego
wydeptane ścieżki. A u nas? U nas gminy, na terenie których są
zachowane fortyfikacje, najchętniej by się ich pozbyły. Bo po co im
one? Żeby stworzyć kolejne muzeum, do którego nikt nie przyjedzie?
Nie przyjedzie, bo po czym ma turysta dojechać, jak do nich nie
prowadzą dobre drogi? - mówi Lucjan Fac, historyk, nauczyciel w
przemyskim liceum, a jednocześnie przewodniczący rady gminy Żurawica.

- A mnie się marzy, żeby do naszych fortów przyjeżdżały wycieczki.
Autokarami. Żeby przyjeżdżały całe rodziny. Żeby dziecko mogło wejść
do transzei, żeby mogło zobaczyć manekiny żołnierzy. Niech jeden
strzela, a inny niech leży ranny. I żeby można było mundur
przymierzyć. I żeby były repliki broni. Bo dlaczego nasze rodziny z
Podkarpacia mają jeździć do Bałtowa? I podziwiać tam jakieś
dinozaury? - zastanawia się.

*W dokumentacji ruch*

Z Krzysztofem Wielgusem rozmawiamy o postępach w realizacji
projektu. Właściwie nie wyszedł on jeszcze poza ramy kompletowania
dokumentacji, ale to bardzo ciężka praca. - Dzięki temu, że
przemyskie forty są od lat w kręgu zainteresowania naszej uczelni,
mamy ich pełną inwentaryzację. Właściwie od 1985 roku w tych fortach
każde wakacje spędzali studenci z Koła Naukowego Architectura
Militaris działającego przy Instytucie Architektury Krajobrazu
Politechniki Krakowskiej. I pracowali nad inwentaryzacją - opowiada
dr Wielgus.

Konserwator miejski zabytków w Przemyślu Beata Kot podaje, że w roku
1999 na zlecenie generalnego konserwatora zabytków w ramach
krajowego programu ministra kultury i sztuki "Ochrona i konserwacja
architektury obronnej" Krakowski Oddział Towarzystwa Przyjaciół
Fortyfikacji przy późniejszym współudziale Oddziału Przemyskiego
tego towarzystwa wykonał Studium i Program Ochrony Twierdzy
Przemyśl, składający się z opracowania opisowego oraz kart
krajobrazu warownego wykonanych dla poszczególnych obiektów
fortyfikacyjnych. - Program zakończył się w 1999 roku wielką
międzynarodową konferencją - dodaje dr Wielgus.

Już wtedy wydawało się, że od słów przejdzie się do czynów, a więc
prac zmierzających do udostępnienia twierdzy turystom. Ale długo
jeszcze nic nie drgnęło. Aż pojawiła się szansa sięgnięcia po środki
z unijnego RPO, samorządy się skrzyknęły i udało się napisać spójny
projekt.

Głównym promotorem tych działań jest miasto Przemyśl. "Na początku
roku 2006 zrodziła się idea objęcia ochroną konserwatorską dawnej
Twierdzy Przemyśl poprzez utworzenie Zespołu Parków Kulturowych
obejmujących swym zasięgiem obszar całej twierdzy" - pisała w swoim
referacie dwa lata temu Kot.

*Co do tej pory udało się zrobić?*

- Zadanie jest ogromne. Podzieliliśmy je dlatego na kilka etapów.
Mamy już gotowy projekt budowlany dla odcinka rdzenia twierdzy,
czyli od Bramy Sanockiej do Zniesienia w Przemyślu. Mamy gotową
inwentaryzację zieleni. Mamy projekt dla systemu ścieżek
edukacyjnych na terenie gminy Stubno. Teraz dla tych materiałów
trzeba zdobyć pozwolenia na budowę i ogłaszać przetargi na
wykonawstwo - mówi dr Wielgus.

Na dniach ma ruszyć przetarg na projekt budowlano-wykonawczy dla
największego terytorialnie etapu. To 14 obiektów fortecznych, 24 km
dróg fortecznych i ok. 40 ha zieleni. Teren, który będzie obejmował
ten projekt, leży na terenie kilku gmin: Przemyśla, Orłów oraz
Żurawicy. - Dzięki temu projektowi udostępniona zostanie turystom
połowa zewnętrznego obwodu twierdzy - podkreśla naukowiec. Sam ten
etap będzie kosztował 9 mln zł.

Poza tym zagospodarowany będzie południowo-wschodni odcinek fortów,
który leży na terenie gminy Medyka. Tam są dwa obiekty forteczne,
fragment zespołu koszarowego i odcinki dróg. Zagospodarowany też
zostanie fort VII Prałkowce razem z fortyfikacjami polowymi i
punktami oporu, systemem dróg. W ramach tego etapu wykonane będą
prace na terenie cmentarza wojennego.

Żeby do przemyskich fortów... - cz. II

[tawnyroberts]

*Turystę zanurzymy*

Dr Wielgus prosi, chce podkreślić, że w ramach tego unijnego
projektu same budowle forteczne nie będą odnawiane. Jest to po
prostu niemożliwe, bo wszystkie forty przemyskie zostały planowo
wysadzone. Liftingowi zostaną poddane tylko dwie budowle: fort VIII
Łętownia i fort XV Borek. One są bardzo dobrze zachowane i dzięki
temu uda się odtworzyć ich stan z okresu służby.

- Cały projekt polega na tym, że mają zostać podniesione standardy
zwiedzania oraz standardy bezpieczeństwa. Powstaną w jego ramach
ścieżki rowerowe, zostanie zrekonstruowany układ zieleni, będą
wybudowane schody, kładki, bariery, drogowskazy, tablice
informacyjne, punkty widokowe z opisem. To, co niebezpieczne, ma
zostać zabezpieczone - opowiada dr Wielgus. - To ma być turystyka
dla aktywnych. Nie z plecakiem na tylnym siedzeniu auta - dodaje.

W ramach projektu zostaną zmodernizowane dwa zespoły parkowo-
dworskie: w Birczy i Krzywczy. Tu mają być punkty obsługi ruchu
turystycznego. A więc noclegi, gastronomia, ekspozycje, sale
edukacyjne. To tu turysta będzie mógł, a raczej musiał, bo po
trasach fortecznych nie będzie można poruszać się samochodem, z
auta, autokaru przesiąść się na rower, bryczkę latem, a na narty
zimą. - Zanurzymy turystę w przyjaznym środowisku. Przemyskie forty,
jak żadne inne, mimo że zostały tak zniszczone jako budowle, mają
jedną rzecz unikalną: świetnie zachowany krajobraz forteczny. Weźmy
forty krakowskie. Choć większe od przemyskich, to cóż z tego. Obok
wyrosły bloki. A w przemyskich mamy zachowane wielkie pole bitwy -
podkreśla dr Wielgus.

*Co to da*

Jeśli unijny projekt się powiedzie, to dla podprzemyskich gmin może
oznaczać to nowe otwarcie. Wielu mieszkańców znajdzie pracę przy
obsłudze turystów. To mieszkańcy tych gmin będą dla turystów
organizować noclegi, parkingi, posiłki, toalety, sklepy. Dr Wielgus
przewiduje, że w sezonie przez udostępnione forty może się przewinąć
nawet 40 tys. turystów.

- Chcielibyśmy, by turysta, który przyjedzie do Przemyśla, zahaczył
też o Orły. A może został tu na dwa dni? My na jakieś ogromne zyski
nie liczymy. Ale przecież w Przemyślu nasi mieszkańcy pracują, tam
też się uczą. Jeśli więc turyści będą w Przemyślu, to i nasi
mieszkańcy pośrednio na tym zyskają - uważa wójt Cząstka. Zwraca też
uwagę na aspekt bezpieczeństwa. Niektóre z budowli fortecznych są
dziś niebezpieczne. Dzięki projektowi ten stan ma się poprawić.

W ramach całego projektu ma powstać 16 parków kulturowych. Całość ma
zostać zakończona w 2012 roku.

Małgorzata Bujara

***

TWIERDZA PRZEMYŚL

Budowa Twierdzy Przemyśl przypadła na połowę XIX wieku. Wtedy, gdy
szalały wichry wojny krymskiej, a na włosku wisiała wojna pomiędzy
Austrią a Rosją. Budowę zakończono w 1873 roku. Wtedy Przemyśl był
10-tysięcznym miasteczkiem. Dzięki tej inwestycji rozwinął się.

To potężny zespół budowli obronnych. Uznawana za jedną z trzech
największych europejskich twierdz po Antwerpii i Verdun. Miała
zatrzymać natarcie Rosjan, którzy zamierzali uderzyć na Budapeszt i
Wiedeń. Dzięki temu, że twierdza powstawała bardzo długo, nosi ślady
rozwoju technologii. Jej pierwsze budowle powstawały z ziemi, drewna
i cegły, od roku 1880 już używano betonu.

Twierdza przeżyła trzy oblężenia. Gdy wybuchła I wojna światowa,
zewnętrzny pierścień twierdzy miał 45 km, a wewnętrzny 15 km.
Stacjonował tu 128-tysięczny garnizon. We wrześniu 1914 roku
otoczyła go armia 280 tys. Rosjan. Twierdza broniła się pół roku.
Poddała się: zabrakło jedzenia i amunicji. Dowódcy podjęli decyzję,
by forty wysadzić.

Oto, jak twierdzę opisuje Beata Kot, miejski konserwator zabytków w
Przemyślu: "Twierdza Przemyśl jest olbrzymim kompleksem obiektów
fortyfikacyjnych z charakterystyczną, świadomie projektowaną
zielenią, systemami dróg fortecznych, bram, lotniskami, mostami
kolejowymi i stacjami oraz z całym zapleczem twierdzy znajdującym
się głównie na terenie miasta. Zaplecze twierdzy stanowią koszary,
magazyny, wytwórnie budowane dla potrzeb wojska (np. wytwórnia
konserw), szpitale, budynki administracji, budynki o charakterze
reprezentacyjnym (np. Kasyno Garnizonowe z bramą reprezentacyjną), a
także stajnie wojskowe z ujeżdżalnią, strzelnice i pola ćwiczeń. Na
przedpolach Twierdzy zachowały się projektowane pola bitew".

Źródło: Gazeta Wyborcza Rzeszów

rzeszow.gazeta.pl/rzeszow/1,34975,7413337,_Zeby_do_przemyskich_fortow_przyjezdzaly_wycieczki_.html?as=1&ias=2&startsz=x

[piotrzr]

Wiesz Tawny - też u siebie to zacytowałem - ale nie bardzo wierzę w skuteczność
tych działań i efekty :(
Gdy zobaczyłem bodaj już dwa lata temu efekty rewitalizacji fortów nyskich -
najpierw pomyślałem żeby to tak u nas...a potem sam siebie skontrowałem - " ten
numer nie przejdzie".
Ale gotów jestem wszystko odszczekać spod stołu gdy się udało

[zaplutykarzelupa]

No wlasnie - efekty (w moim rozumieniu to wzmozenie ruchu turystycznego)
W Polsce zaintersowanie nawet "klasycznymi" zabytkami jest niezbyt wielkie, chociaz czesto pewnie jest tak ze fortyfikacje przyciagaja uwage swoja "aura" tajemicy, podziemi itp.
O zachodnich turystach przyjezdzajacych specjalnie ogladac polskie "kurniki" w porownaniu z ich fortami lepiej zapomniec. Zachod zapatrzony jest w siebie, zreszta kazda pliszka wlasny ogon chwali.
Czytywalem kiedys angielskie czasopisma o historii lotnictwa. W kolko nudziarstwo o Spitfajerach, Mustangach, Fortecach. Oni naprawde maja gdzies reszte swiata.
No ale dobry pretekst zeby wyciagnac kase z Unii nie jest zly.
Cos mi sie tylko zdaje ze Bircza jest dosc daleko nawet od zewnetrznego pierscienia Twierdzy Przemysl.

[piotrzr]

Oto z tymi wycieczkami to jest różnie - ile razy bywam w podkieleckich
Chojnicach, Kurozwękach czy Krzyżtoporze - wiosną, latem czy jesienią - tam
zawsze są "wycieczkowicze" mimo że tam są tylko pojedyńcze obiekty - ruina zamku
(jak w krzyżtoporze czy Chojnicach) czy mały zameczek.
A Przemyśl to ogromny , zwarty obszar niesamowitych budowli, budżących
wyobraźnię , uczących historii.
Gdy bywałem na forach w Bolestraszycach czy Ujkowicach albo Orzechowcach - to
wiedziałem z lektury że to kiedyś były cuda techinki ars militaris - a teraz
zarośnięte, zaśmiecone ruiny.
Na których nie trzeba robić jakiejś potężnej odbudowy. Trzeba odkrzaczenia,
makijaże ziemnych nasypów, wytyczenie ścieżek wycieczkowych z opisem
poszczególnych elementów budowli .
To samo w fortyfikacjach znajdujących się wewnątrz miasta.
Na razie - to tylko kilku zapaleńców próbuje coś robić - a to za mało.
Póki co zbudowana potworek muzeum ZP i totalnie niedane działo pt stok narciarski.
cały czas żal mi Przemyśla - miasta które od zakończenia I wojny światowej
ponosi sama porażki

Teraz Twierdza Przemyśl

[tawnyroberts]

Ale właśnie głównie o zieleni, drogowskazach, tablicach
informacyjnych, punktach widokowych z opisem itp. pomyśleli
inicjatorzy tego projektu. Drobnym remontom mają być poddane tylko
dwa dobrze zachowane forty: Borek i Łętownia. Pieniądze przeznaczone
na cały projekt są naprawdę duże, ale obawiam się, że znaczną ich
część pochłonie biurokracja i modernizacja zespołów parkowo-
dworskich w Birczy i Krzywczy, które z samymi fortami nie mają nic
wspólnego. Z drugiej jednak strony mocno kibicuję odnowieniu tych
dworków, ale niekoniecznie w ramach zadań fortecznych. Obawiam się
bowiem, że turysta zwiedzający Twierdzę Przemyśl i tak "zanocuje" w
najbliższej okolicy Przemyśla, zamiast jechać do oddalonej o 30
kilometrów, niezwiązanej z tematem, Birczy lub Krzywczy. Wówczas
trzeba będzie wymyślić dworkom inne przeznaczenie, z czym zresztą
nie powinno być żadnych problemów, bo okolica turystycznie jest
bardzo atrakcyjna. Ale nie ma co "gdybać" na wyrost. Ważne, że coś
wreszcie w sprawie fortów zaczyna się dziać. A co z tego wyniknie?
Pożyjemy, zobaczymy...

Przemyskie forty są rozkradane!

[tawnyroberts]

I jeszcze jeden mało optymistyczny artykuł na temat Twierdzy
Przemyśl. Znamy już tę śpiewkę na pamięć: miasto promuje się pod
kątem twierdzy, a w terenie nadal nic się nie dzieje. O,
przepraszam, dzieje się: fortów coraz bardziej ubywa, bo są
notorycznie rozkradane. I jeszcze te mgliste zapewnienia o górze
pieniędzy "zaklepanych" na rewitalizację fortów. Panowie, jak długo
tak można?!?


"Pasjonaci alarmują: przemyskie forty są rozkradane na potęgę"

Nikt nie reaguje na sygnały o rozkradaniu i niszczeniu obiektów
Twierdzy Przemyśl – alarmują pasjonaci.

O przyszłości przemyskiej twierdzy i jej zagospodarowaniu dla
turystów dyskutowali członkowie nowopowołanej Rady Konsultacyjno–
Naukowej przy Związku Gmin Fortecznych.

Związek powstał w 2008 r., łączy dziewięć gmin, na terenie których
są forty. Jego członkowie chcą utworzyć i zagospodarować Zespół
Parków Krajobrazowych Twierdzy Przemyśl. Taka forma ma umożliwić
wpisanie przemyskiej twierdzy na listę pomników historii. W dalszej
kolejności wpis na Listę Światowego Dziedzictwa Kulturalnego i
Naturalnego UNESCO.

Obecnie mają być wykonywane prace w ramach I etapu, który obejmuje
ok. 20 proc. obiektów Twierdzy Przemyśl. Na jego realizację
zabezpieczone jest 5 mln euro z Regionalnego Programu Operacyjnego
Województwa Podkarpackiego. Forty i inne obiekty twierdzy będą
zinwentaryzowane. Zostaną ustawione tablice informacyjne oraz
wykonane prace zabezpieczające i adaptacyjne na konkretnych
obiektach.

Tymczasem pasjonaci fortyfikacji wskazują, że pomimo kolejnych
wielkich planów, nadal nic się w sprawie twierdzy nie robi. Poza
nielicznymi przykładami zagospodarowania fortów przez osoby prywatne.

- W Przemyślu i okolicach kwitnie szaber pola bitwy. Nasilił się
ostatnio, ma charakter profesjonalny. Wkrótce może nie być co
pokazać - twierdzi Andrzej Zaręba z Krakowa.

Obiekty są również dewastowane, często bez reakcji właściwych władz.
W większości wciąż zarośnięte dziką roślinnością, bez dogodnego
dojazdu, nieprzyjazne turystom.

- Przyjeżdżają ludzie z Niemiec, Szwajcarii i po odwiedzeniu
drugiego fortu są już znudzeni. Obecne promowanie miasta pod tym
kątem jest antypromocją. Jeden turysta złą opinię przekaże następnym
i nikt tu nie przyjedzie. Najpierw coś zróbmy, a potem promujmy –
mówi Tomasz Idzikowski, pasjonat twierdzy, w Przemyślu największy
autorytet w tej dziedzinie.

Idzikowski twierdzi, że wstydem jest brak odpowiedniego muzeum,
które poświęcone byłoby twierdzy.

- Turyści przyjeżdżają i są zainteresowani twierdzą. Obecnie
przygotowujemy ekspozycję o twierdzy – mówi Jacek Błoński z Muzeum
Narodowego Ziemi Przemyskiej.

Katarzyna Martyna i Kacper Jakubowski, architekci krajobrazu i
autorzy pracy dyplomowej o zagospodarowaniu twierdzy, wskazują na
inne niebezpieczeństwa, które mogą zmniejszyć turystyczną
atrakcyjność twierdzy.

- Ze wzgórz łuczycko–aksmanickich są obecnie doskonałe widoki na
sylwetki kilku fortów. Taki szlak widokowy jest bardzo atrakcyjny
dla turystów. Jednak na tym terenie pojawiły się zalesienia. Obecnie
nie są jeszcze problemem, ale za jakieś 20 lat przesłonią widok.
Problemem jest też grodzenie pól, nawet na szlakach turystycznych –
mówi Jakubowski.

Norbert Ziętal

www.nowiny24.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=/20100705/PRZEMYSL/745327471

rowerkiem po fortach

[piotrzr]

to biedne miasto, siedzące na historii, z która nie wie co ma zrobić
:(

Wpakowane pieniądze w ten idiotyczny "stok narciarski" a obok, tuż
obok pamiątki historii, z którymi tylko chłopi i złodzieje wiedzą co
robic - kraść albo zaśmiecać
ale optymistyczniej - warto wsiąść na rower i od Zurawicy rozrządowej
ruszyć na Dunkowiczki, Orzechowce, Ujkowice- fort Brunner i dalej,
dalej. W krzaki rzeczywiscie nie warto wlazić - bo albo kleszcze, alb
o przemyskie żule, albo niebezpieczne dołki. Ale widoki ladne,
zwłaszcza jesienią
Nie ma jednej prawdy - bo co to jest prawda ??

nowa szansa dla fortów

[piotrzr]

Przemyśl

Verdun, Udine i Twierdza Przemyśl zaczynają współpracę
Pojutrze, 11 października, do Przemyśla przyjedzie pułkownik Xavier Pierson, kierujący znanym Muzeum Historycznym Twierdzy Verdun we Francji. Wizyta ma bezpośredni związek z planami nawiązania współpracy trzech twierdz: przemyskiej, włoskiej i francuskiej.

Przemyskie forty
Wszystko zaczęło się od zaproszenia do włoskiego Udine, gdzie mieści się Military Historical Center. Z rekonesansem pojechali reprezentanci Związku Gmin Fortecznych Twierdzy Przemyśl Dariusz Iwaneczko, Lucjan Fac i Krzysztof Fil. Military Historical Center zajmuje się zagospodarowaniem włoskich i austriackich umocnień z pierwszej wojny światowej. W trakcie rozmów padła propozycja nawiązania trójstronnej współpracy między Twierdzą Przemyśl, Udine i Verdun. Formalnie miałoby to nastąpić w styczniu 2011 podczas uroczystości z udziałem europarlamentarzystów polskich, włoskich i francuskich. Rozpoczynająca się w poniedziałek trzydniowa wizyta pułkownika Piersona ma na celu zapoznanie się z walorami przemyskiej twierdzy i ustalenie szczegółów współpracy. Już teraz wiadomo, że głównym zadaniem, jakie stanie przed związkiem trzech twierdz, będzie wspólne pozyskiwanie unijnych pieniędzy. Francuzi chcą też zorganizować w Verdun wystawę przemyskich eksponatów z I wojny światowej, analogiczna wystawa – pamiątek z Verdun – odbyłaby się w Przemyślu.

[parton]

Jakie to przykre, że tam gdzie pół świata widzi diament przemyscy włodarze widzą tylko pokrzywy.... zadziwiające, że te dziury w ziemi mogące przynieść fortunę miastu przez tych włodarzy najchętniej byłyby zasypane.........

kwestia mentalności

[piotrzr]

i myślenia ksenofobicznego, zarówno jako mentalna pozostałość z ery komunizmu jak i współczesnego , nacjonalistycznego sposobu myślenia.
Identycznie było z wojskowymi cmentarzami z I wojny jako "pozostałości po imperialistach", cywilnymi ,cmentarzami niemieckimi na "ziemiach odzyskanych" i oczywiście, tu u nas, rusińskimi.
Od trzydziestu lat wałęsałem się po tych majestatycznych ruinach fortów , ba - po raz pierwszy byłem tam pewno koło roku 70.tego. Potem zgromadziłem lekturę tematyczną i ...totalnie nie rozumiem przemyślaków.
Raz tylko pojeździłem na tamtejszym stoku narciarskim- zbudowanym tuż obok fortów pierścienia wewnętrznego. I powiedziałem sobie, że na tak beznadziejnie zorganizowaną narciarnię - nie pójdę więcej. Wpakowano tam miliony. A tuż obok, na skraju zarośli parkowych znajduje się unikatowy bunkier na pierwsze cekaemy - schwarzelose. Unikatowy bo zbudowany tuż przed I wojną, z zachowanymi stalowymi wzmocnieniami strzelnic, wrotami....Jeszcze kilka lat temu...zasrany, zaśmiecony, "ubarwiony" prostacko sprayami. A tuż ponad górnymi odcinkiem 'nartostrady" jest zaniedbany, zarastający chwastami fort z linii noyau- pieścienia wewnętrznego..

[parton]

Widzisz Piotrze, Przemyśl ma wysportowanego prezydenta, śmiga na nartach, na rowerku więc bliska jest mu aktywność ruchowa. Stok to jego wielka zasługa. Co do fortów...... Moze kolejny prezydent będzie miłosnikiem historii???? :). Marne szanse.... W tym mieście gołymi łapami morduje się kury co to złote jaja znoszą... Forty tylko wszystkim przeszkadzają w gnuśnięciu.
Jakiś czas temu poszedłem w opisywanie przez Ciebie miejsce zobaczyć zmiany jakich dokonał prezydent. Moim oczom ukazał się widok drewnianych schodów, wiszących mostków, palików. No ładnie. Tyle, ze forty nadal zawalone...... Pokrzyw mniej (wykoszone) ale beton leży gdzie leżał, nic się nie zmieniło. Zaraz! Kłamie! Amfiteatr jest! I chodnik ze schodami na kopiec! No fajnie:) Gdyby tylko jeden fort był w Rzeszowie to by go ozłocili i wjazd do miasta przez niego zrobili, żeby wszyscy widzieli i bilet musieli kupić :). Pare durnych piwnic obstawili plastikowymi, chińskimi kościotrupami i juz jest trasa turystyczna :), a Przemyśl? Ma wiecej atrakcji niz pół Europy i co? Drewniane paliki powbijali..........

[piotrzr]

Można inaczej - gdzieś o tym pisałem. W Nysie kłodzkiej odnawia się, częściowo już odnowiono, kilka popruskich czy raczej poaustriackich fortów, raz do roku organizuje sie "rekonstrukcję" jak to dzielni Polacy razem z Napoleonem bili Prusaków. Zjeżdżają się amatorzy historycznego przebieraństwa z kilku państw, turyści wsuwają bigosy i grochówki i interes się kręci.
Koło sławnego arboretum w Bolestraszycach jest kilka fortów, wszystkie w ...obesranym stanie.
A przecież w Budapeszcie stoi wielki pomnik "przemyskich lwów" - węgierskich bohaterów "twierdzy Przemyśl". Ale Węgrów nie ma po co przywozić na przemyskie forty - bo oni nie zrozumieją tego co się tam dzieje z pamiątkami wielonarodowej historii.