Walentynki czy Święty Jan

[madohora]

Po tym, jak poszliśmy po słup w trzydziestu lub czterdziestu osobach, ustawiliśmy go jak sześciomiesięczne dziecko. Szliśmy w procesji z tym drzewem i ani jeden liść nie musiał dotknąć ziemi. Musieliśmy go podnieść, nie dotykając ziemi, trzymając go w ramionach jak dziecko. Dla nas był to święty 1 maja

—  Quirino Marchetti (starożytny chłop z San Benedetto del Tronto),

[madohora]

W Szwecji i szwedzkojęzycznych częściach Finlandii słup majowy jest zwykle nazywany słupem przesilenia letniego ( midsommarstång ), ponieważ pojawia się podczas obchodów przesilenia letniego, chociaż występuje również dosłowne tłumaczenie majstång , gdzie słowo maj odnosi się do staroszwedzkiego słowa maja , które oznacza sukienkę , a nie miesiąc maj. Tradycje związane ze słupami majowymi różnią się lokalnie, podobnie jak projekt słupów, chociaż obecnie najczęściej spotykany jest wzór z krzyżem i dwoma pierścieniami. Być może bardziej oryginalną inkarnacją jest ta, która nadal jest używana w szwedzkim krajobrazie Smalandii , gdzie słup niesie duży poziomo zawieszony pierścień wokół siebie, zwisający z lin przymocowanych do góry słupa. Ta być może bardziej oryginalna forma oczywiście silnie wzmacnia symbolikę prokreacji. Ramię krzyża może być późniejszą próbą schrystianizowania pogańskiego symbolu w podobieństwo krzyża, chociaż nie do końca udaną. W całej Szwecji popularne są tradycyjne tańce na kółkach, głównie w formie tańców, w których uczestnicy naprzemiennie tańczą i wykonują ruchy i gesty oparte na piosenkach, takie jak udawanie prania podczas śpiewania o praniu lub skakanie jak żaby podczas piosenki Små grodorna („Małe żabki”). Tańce na kółkach są popularne głównie wśród małych dzieci. Centralna rola odgrywana przez małe dzieci w tym święcie podkreśla aspekt prokreacyjny tego święta. Kolejnym wskaźnikiem w tym kierunku jest zwyczaj, że młode panny spodziewają się śnić o swoim przyszłym partnerze, jeśli zerwą siedem różnych kwiatów i położą je pod poduszką, kładąc się spać tylko tego dnia.

[madohora]

Rozwój protestantyzmu w XVI wieku doprowadził do rosnącej dezaprobaty dla słupów majowych i innych praktyk majowych ze strony różnych protestantów, którzy postrzegali je jako bałwochwalstwo , a zatem niemoralne. Za panowania Edwarda VI w Anglii i Walii protestancki anglikanizm został ogłoszony religią państwową, a podczas reformacji wiele słupów majowych, takich jak słynny słup majowy Cornhill w Londynie, zostało zniszczonych; jednak gdy Maria I wstąpiła na tron ​​po śmierci Edwarda, przywróciła rzymski katolicyzm jako wiarę państwową, a praktyka słupów majowych została przywrócona. Za późniejszych angielskich monarchów praktyka ta była sporadyczna, została zakazana w niektórych obszarach, takich jak Doncaster , Canterbury i Bristol , ale kontynuowana w wielu innych, zgodnie z życzeniami lokalnych gubernatorów. Tymczasem w Szkocji, która w tym czasie była jeszcze niepodległym państwem, protestantyzm, w formie prezbiterianizmu , zyskał większą władzę i w dużej mierze wyeliminował zwyczaj stawiania słupów majowych w całym kraju.

[madohora]

Na wsi tańce majowe i słupy majowe pojawiały się sporadycznie nawet w okresie bezkrólewia, ale praktyka ta została znacznie przywrócona po restauracji. W XIX wieku słup majowy został wchłonięty przez symbolikę „ Wesołej Anglii ”. Dodanie przeplatających się wstążek wydaje się być pod wpływem połączenia mody teatralnej XIX wieku [ a ] i wizjonerskich jednostek, takich jak John Ruskin w XIX wieku. Jednak słup majowy pozostał symbolem antyreligijnym dla niektórych teologów, jak pokazuje „ The Two Babylons ”, antykatolicki pamflet spiskowy, który ukazał się po raz pierwszy w 1853 roku.

[madohora]

Wskrzeszony taniec jest wykonywany przez pary chłopców i dziewcząt (lub mężczyzn i kobiet), którzy stoją naprzemiennie wokół podstawy słupa, każdy trzymając koniec wstążki. Wplatają się w siebie nawzajem, chłopcy idą w jedną stronę, a dziewczynki w drugą, a wstążki są splatane wokół słupa, aż spotkają się u podstawy. Istnieją również bardziej złożone tańce dla określonej liczby (ćwiczonych) tancerzy ( zespoły taneczne May Queen ) obejmujące skomplikowane sploty i rozplatania, ale nie są one obecnie dobrze znane. Jednak takie tańce są wykonywane każdego Mayday wokół stałego słupa majowego w Offenham w Worcestershire . Tymczasowe słupy majowe są zwykle wznoszone na wiejskich terenach zielonych , a wydarzenia są często nadzorowane przez lokalne grupy taneczne Morris

[madohora]

Najwyższe słupy majowe w Wielkiej Brytanii można znaleźć we wsiach Nun Monkton w North Yorkshire ( 27 metrów lub 88 stóp 5 cali )+1 ⁄ 4 cala), Barwick-in-Elmet , West Yorkshire (26 metrów lub 86 stóp), Welford-on-Avon , Warwickshire (20 metrów lub 65 stóp) i Paganhill, Gloucestershire (18 metrów lub 60 stóp; chociaż wyższy, po I wojnie światowej „Słup Pamiątkowy” o wysokości 29,5 m lub 97 stóp został wzniesiony wcześniej, w 1919 roku, dzięki czemu stał się jednym z najwyższych w historii).

[madohora]

Choć w Stanach Zjednoczonych obecnie nie obchodzi się go powszechnie , taniec wokół słupa majowego, niemal identyczny z tym obchodzonym w Wielkiej Brytanii, stanowi ważną część obchodów Święta Pierwszego Maja w lokalnych szkołach i społecznościach. Często tańcowi wokół słupa majowego towarzyszą inne tańce jako część prezentacji dla publiczności.

[madohora]

Krytyka tradycji słupa majowego przez gubernatora Bradforda odegrała kluczową rolę w fikcyjnej opowieści Nathaniela Hawthorne'a pt. „ Słup majowy z Merry Mount ”, opublikowanej w 1837 r.

[madohora]

W nowoczesnym pogaństwie i wicca , słup majowy jest centralnym punktem obchodów Beltane (30 kwietnia - 1 maja). Współczesne społeczności wiccańskie i pogańskie nadal obchodzą słup majowy jako centralną część obchodów Beltane, ponieważ symbolizuje on płodność, jedność i energię wiosny. Jest to ważne święto w społeczności, ponieważ oznacza ono środek między równonocą wiosenną a przesileniem letnim. Symbolizuje płodność ziemi, rozkwit życia, a uczestnicy tańczą wokół słupa majowego, aby symbolizować przeplatanie się energii męskiej i żeńskiej.

[madohora]

[madohora]

Z Nocą Kupały wiąże się szereg czynności i rytuałów, takich jak zbieranie ziół i kwiatów oraz dekorowanie nimi ludzi, zwierząt i domów; wchodzenie do wody, kąpiel lub polewanie wodą i wysyłanie girland na wodę; rozpalanie ognisk, tańczenie, śpiewanie i przeskakiwanie przez ogień; a także polowanie na czarownice i odstraszanie ich. Wierzono również, że w tym dniu gra słońce i dzieją się inne cuda natury. Uroczystości odbywają się w pobliżu wody, na wzgórzach, otaczających ją ; w tych folklorystycznych tradycjach uczestniczą głównie młodzi mężczyźni i kobiety. Rytuały i symbolika święta mogą wskazywać na jego przedchrześcijańskie pochodzenie.

[madohora]

Nazwa pojawia się już na etapie języka starosłowiańskiego . Izmail Sreznevsky w swoich Materiałach do słownika języka starosłowiańskiego podaje hasła: kupalija „Wigilia świętojańska” (w Kodeksie Ipatijskim pod rokiem 1262: Litva že izŭgnaša Ezdovŭ na kanunŭ i Ivanę dn:i. na samaję kupalĭję ), kupalo „chrzciciel" kupaly l.mn. „ dzień św. Jana ” ( a mirŭ otŭ Pokrova Bogorodicy do Ivana dne do Kupalŭ, a otŭ Ivana dne za dva lětŭ ). Na epigrafie nr 78 w Soborze Mądrości Bożej w Nowogrodzie Wielkim , datowanym na koniec XI – początek XII wieku, widnieje napis Na Kupalię . Zdaniem etnografki Wiery Sokołowej Kupała to późniejsze imię, które pojawiło się wśród Słowian wschodnich, gdy święto to zbiegło się ze świętem Jana Chrzciciela.

[madohora]

[madohora]

Według Wiery Sokołowej wśród Słowian wschodnich święto zostało zachowane w jego najbardziej „archaicznej” formie przez Białorusinów . W centrum ogniska Kupały Białorusini stawiali słup, na którym było przymocowane koło. Czasami na kole kładziono czaszkę konia, zwaną widmą , i wrzucano ją do ognia, gdzie płonęła, po czym młodzież bawiła się, śpiewała i tańczyła wokół ognia. Na Białorusi stare, niepotrzebne przedmioty zbierano z podwórek w całej wsi i zabierano w miejsce wybrane na uroczystość (polana, wysoki brzeg rzeki), gdzie je następnie palono. Ukraińcy również zachowali główne archaiczne elementy, ale zmienili ich symboliczne znaczenie w XIX wieku. Rosjanie albo zapomnieli o głównych elementach ceremonii Kupały, albo przenieśli je na inne święta ( Święto Trójcy Świętej , Dzień Piotra ).

[madohora]

W Noc Kupały wybierano „pannę młodą i pana młodego” i przeprowadzano ceremonie zaślubin: skakano przez ogień trzymając się za ręce, wymieniano wieńce (symbol panieństwa), szukano kwiatu paproci i kąpano się w porannej rosie. W tym dniu „odśnieżano drogi wiejskie, aby „swaci szybciej przyjechali”, albo orano bruzdę do domu chłopca, aby szybciej się zaręczył”.

[madohora]

Według wierzeń Huculów po Kupale następują „ noce jarzębinowe [ ru ] ”, kiedy powszechne są grzmoty i błyskawice. Są to dni, kiedy grzmiące duchy chodzą dookoła, zsyłając pioruny na ziemię. „A potem między ciemnym niebem a szczytami gór rosną ogniste drzewa, łącząc niebo z ziemią. I tak będzie aż do dnia Eliasza , dawnej grzmiącej uczty”, po której, jak mówią, „grzmoty przestaną grzmieć”.

[madohora]

W niektórych rosyjskich wioskach warzono „kaszę wotywną ”: w dniu św. Juliany (22 czerwca) dziewczęta zbierały się, by rozmawiać i przy śpiewie tłuc jęczmień w moździerzu. Rano w dniu św. Agrypiny (23 czerwca) jęczmień był używany do gotowania kaszy wotywnej. W ciągu dnia kaszę tę rozdawano biednym, a wieczorem, posypaną masłem, zjadali ją wszyscy.

[madohora]

[madohora]

W miejscach, gdzie ludziom nie wolno było kąpać się w rzekach (z powodu rudości), kąpali się w „świętych źródłach”. Na północy Rosji , w dzień poprzedzający Noc Kupały, w dniu świętej Agrypiny, podgrzewano łaźnie, w których ludzie się myli i parowali, jednocześnie parując zioła zebrane tego dnia. Mówiono, że woda czerpana ze źródeł w dniu świętego Jana ma cudowną i magiczną moc

[madohora]

[madohora]

Na Ukrainie i Białorusi dziewczęta i chłopcy trzymali się za ręce i parami skakali przez ogień. Wierzono, że jeśli podczas skoku trzymali ręce razem, był to wyraźny znak ich przyszłego małżeństwa; tak samo, jeśli za nimi leciały iskry. W guberni homelskiej chłopcy trzymali dziewczęta na rękach nad ogniskiem Kupały, aby chronić je przed czarami. Młodzież i dzieci skakali przez ogniska, organizowali hałaśliwe zabawy: grali w gorełki.

[madohora]

[madohora]

Wianek był obowiązkowym atrybutem zabaw. Wykonywano go przed świętem z dzikich ziół i kwiatów. Rytualne użycie wieńca Kupały wiąże się również z magicznym rozumieniem jego kształtu, co zbliża go do innych okrągłych i perforowanych przedmiotów (pierścień, obręcz, bochenek itp.). Zwyczaje dojenia lub popijania mleka przez wianek, sięgania i przeciągania czegoś przez wianek, patrzenia, nalewania, picia, mycia przez niego opierają się na tych atrybutach wieńca.

[madohora]

Na Polesiu o świcie dnia św. Jana chłopi wybierali spośród siebie najładniejszą dziewczynę, rozbierali ją do naga i owijali od stóp do głów wiankami z kwiatów, po czym szli do lasu, gdzie „ dziewko-kupało ” ( dziewczę-kupało – tak nazywano wybraną dziewczynę) rozdawało przygotowane wcześniej wianki swoim koleżankom. Ona sama zawiązywała sobie oczy, a dziewczęta chodziły wokół niej w wesołym tańcu. Otrzymany przez kogoś wianek służył do przepowiadania przyszłych losów: świeży wianek oznaczał bogate i szczęśliwe małżeństwo, suchy wianek oznaczał biedę i nieszczęśliwe małżeństwo: „nie będzie miała szczęścia, będzie żyła w nędzy”

[madohora]

Przed rytuałem drzewa nie można było ściąć, lecz po prostu umieścić je w dogodnym dla chorowodu miejscu i przystroić. W obwodzie żytomierskim , w jednej ze wsi, wybrano do tego celu suchą sosnę , rosnącą poza wsią, w pobliżu rzeki; nazywano ją hil'tse [ uk ] . Celebranci wrzucali spalony pień drzewa do wody, a następnie uciekali, aby „czarownica (nie) ich dogoniła”.

[madohora]

Uważano, że tego dnia najlepiej zbierać zioła lecznicze, gdyż rośliny otrzymują wielką moc od słońca i ziemi. Niektóre zioła zbierano w nocy, inne po południu przed obiadem, a jeszcze inne w porannej rosie. Podczas zbierania ziół leczniczych odmawiano specjalną modlitwę ( zagovory ).