Stacje PKP na trasie do Otwocka

[typ.z.matrixa]

Odcinek Warszawa Wschodnia – Otwock został zelektryfikowany do sierpnia 1936
r., cztery miesiące pózniej nastąpiło uruchomienie pociągów elektrycznych na
odcinku Otwock-Pruszków.Data ta uważana jest za początek elektryfikacji kolei
w Polsce,a z okresu tego pozostało nam w kilka podobnych do siebie stacyjnych
budynków-na przykład w Międzylesiu,Radości,Miedzeszynie,Falenicy,choć
oczywiście w tamtym okresie nie była to jeszcze Warszawa.Nie mogę niestety
nigdzie znalezć wzmianki o autorze powielonego projektu-może Romuald
Miller?Proszę o opinię,gdyby ktoś wiedział..

[andrzej_b2]

Od 1931 r. Ministerstwo Komunikacji poszukiwało wykonawców I etapu elektryfikacji Warszawskiego Węzła Kolejowego. Wreszcie 2 sierpnia 1933 r. udało się zawrzeć 4-letnią umowę z dwiema firmami angielskimi: English Electric Co. Ltd. i Metropolitan Vickers Electrical Co. Ltd na korzystnych warunkach spłaty kredytu. Kredyt ten przyznano nie tylko na zakup urządzeń budowanych w Anglii ale i na wszystkie inwestycje towarzyszące wykonywane w kraju i przy pomocy polskich specjalistów. Tabor elektryczny i podstacje były importowane z Anglii a częściowo wykonane w kraju (Lilpop, Rau i Loewestein, Cegielski – Poznań, Zieleniewski – Sanok). Wszystkie zaś prace budowlane, linie energetyczne i modernizację linii kolejowych wykonało PKP własnymi siłami. Zmodernizowano 12 stacji, 18 przystanków, wznosząc poczekalnie dla podróżnych, murowane wiaty oraz wysokie wyspowe perony. Pierwsze pociągi na trasie Pruszków – Warszawa – Otwock liczącej 43, 5 km długości uruchomiono 15 grudnia 1936 r. Tyle Marek Rabsztyn i Andrzej Ryszka. Na temat udziału R. Millera w tych pracach nic nie znalazłem. Tyko Bogdan Gadomski pisze, że R.M. „był autorem licznych projektów związanych z kolejnictwem, jak dworców kolejowych w Pruszkowie, Grodzisku Maz., Teresinie, Staroradziwiłłowie”, ale bez lokalizacji w czasie.

W związku z tym jest mało prawdopodobne, by R.M. był autorem dworców na trasie Otwock – Warszawa. Po 1933r. swe kontakty ze środowiskiem ograniczył do współpracy ze Związkami Zawodowymi Kolejarzy, dla których projektował i nadzorował budowę domów związkowych w Polsce (we Lwowie, Skarżysku, Łazach i in.) i do działalności w ZASP i SARP, gdzie (1934-37) był prezesem.
Wg mnie, autorem tych dość typowych projektów mógł być ktoś ze współpracowników R.M. lub inż. arch. J. Sandeckiego, z wcześniejszych lat ich wspólnej pracy w Dyrekcji Budowy Kolei Państwowych (może W. Ballogh?).

Pozdrawiam :-)

[andrzej_b2]

typ.z.matrixa napisał:

> Odcinek Warszawa Wschodnia – Otwock został zelektryfikowany do sierpnia 1
> 936
> r., cztery miesiące pózniej nastąpiło uruchomienie pociągów elektrycznych na
> odcinku Otwock-Pruszków.Data ta uważana jest za początek elektryfikacji kolei
> w Polsce,a z okresu tego pozostało nam w kilka podobnych do siebie stacyjnych
> budynków-na przykład w Międzylesiu,Radości,Miedzeszynie,Falenicy

Budynek stacyjny w Falenicy wyraźnie odbiega swym wyglądem i rozwiązaniem
funkcjonalnym od pozostałych na całej linii otwockiej. Wszystko to wskazuje, że
mógł on powstać w innym czasie niż pozostałe. Oto, co w swych wspomnieniach na
ww. temat pisze J. Dobrzyńska (Falenica moja miłość – 1995): „[...] W latach
dwudziestych powstała murowana stacja kolejowa na miejscu drewnianej, co z
pewnością podniosło prestiż Falenicy. [...] PKP buduje murowany budynek stacji
kolejowej. Dawna drewniana stacja została przeznaczona na mieszkania dla
pracowników kolei. Budynek stacji pobudowanej w latach dwudziestych ma
unowocześnioną architekturę. O dawnych zamierzeniach dotyczących architektury
stacji świadczą wcześniej zbudowane za czasów carskich solidne sanitariaty z
łukowymi sklepieniami i przyporami.” – ss. 53, 58.
foto3.m.onet.pl/_m/f2803ed86ba7d3ed8fb649931009dd47,21,19,0.jpg',0,1
Na skanie można zauważyć ciekawy szczegół. Podwyższenie peronu, niezbędne dla
pociągów elektrycznych (serii E51, E52) wprowadzonych do eksploatacji w latach
30-tych, spowodowało jakby zapadnięcie się dawnego drewnianego budynku stacji
kolejowej.
Reasumując, sam budynek dworcowy w Falenicy powstał w latach dwudziestych (wg J.
Dobrzyńskiej), natomiast charakterystyczne wiaty o łukowym profilu i wysokie
perony w latach 1933-36.

Przejścia podziemne

[andrzej_b2]

Uruchomienie w 1937 r. pociągów elektrycznych na linii Warszawa Wschodnia – Mińsk Maz. stanowiło zamknięcie I etapu elektryfikacji Warszawskiego Węzła Kolejowego. Linie kolejowe Warszawa – Otwock i Warszawa – Mińsk Maz. łączy interesujący szczegół. Dworce kolejowe w Falenicy, Wawrze i Rembertowie są wyposażone w podobne do siebie przejścia podziemne, które prawdopodobnie (?) powstały w tym samym czasie, tj. ok. 1934 r.
Pozdrawiam :-)