Cmentarz

[ralston]

Tak mnie jakoś naszła myśl podczas ostatniej wizyty we Łku. Rzadko się
zdarza - a tu proszę - naszła i już. I uczepiła się i spokoju nie daje. Otóż
stary cmentarz rozciąga się od bramy wejściowej aż do torów. Od strony bramy
mamy kaplicę rodziny Kuczyńskich, pod torami niemieckie mogiły wojskowe z I
wojny. Znaczy się już przed wojną cmentarz zajmował cały ten obszar. I tu
pytanie - co się stało z wszystkimi tymi niemieckimi/mazurskimi nagrobkami,
które leżały w środkowej części cmentarza? Nie udało mi się tam wypatrzeć
żadnej starej mogiły - same powojenne...

[hycker]

kiedys ktos (manio???) na tym formum opisywal co sie stalo z kaplicami, ktore
staly wdluz plotu po lewej stronie od bramy za kaplica Kuczynskich. Byly
sukcesywanie rozbierane, a pozyskane w ten sposob cegly sluzyly jako budulec dla
nowych mieszkancow jak i dla Stolycy (o ile dobrze pamietam). Kaplica
Kuczynskich ocalala gdyz ludzie pracujacy przy rozbiorce dawnego cmentarza
trzymali w niej narzedzia. To co stalo sie z kaplicami byc moze stalo sie z
nagrobkami, posluzyly jako material do wykonania nowych lub poszly na
fundamenty. Co na to osoba ktora pisala to co wlasnie przytoczylem?

hyc

[ralston]

Kaplice ceglane rozebrano - o.k. a co z trumnami, które tam leżały? I co ze
zwykłymi nagrobkami, których też musiało być dużo? Przeszlifowywano płyty i
przerabiano na nowe, czy poszły jako tłuczeń na budowę jakiejś drogi?

[koks77]

Po prostu ziemia może wchłonąć dowolną liczbę zmarłych, tym bardziej po tylu
latach, kiedy ze szczątków doczesnych nic nie zostaje...`z prochu powstałeś w
proch się obrócisz`

[koks77]

Stosowny wiersz znalazłem, autor nieznany, tłumaczenie A Kamieńska. Czytałem ten
wiersz w tłumaczeniu Miłosza i był o wiele lepszy; niestety jego tłumaczenia nie
mogę znaleźć. Leci to tak:

Kiedy umieramy,
Wiatr w ten dzień przychodzi
Żeby nas stąd wymieść,
Żeby zatrzeć
Ślady naszych stóp
Wiatr wzbija kurz
I nim zasypuje
Ślady, które były,
Gdzieżeśmy chodzili,
Bo inaczej
Byłoby tak,
Jak gdybyśmy dalej
Wciąż jeszcze żyli.
Dlatego to wiatr
Przychodzi,
Żeby zatrzeć
Ślady naszych stóþ.

[ralston]

Zmarłych ziemia może wchłonąć. Ale co z tym, co na grobach było poustawiane?
Przecież musiały być jakieś nagrobki. Nie sądze, żeby były tylko drewniane
krzyże, które szybko się rozpadły.

[hycker]

Jakbym mial zgadywac powiedzialbym ze zasilily fundamenty nowych budynkow lub
posluzyly na material do utwardzania nawierzchni drog. Nie sadze jednak ze byly
to jakies nadwyczajne konstrukcje, raczej w wiekszosci kamienna lamowka z
wystajaca po srodku trawka, jak na starym cmentarzu przy Caritasie lub w lesie
przy torach na Szybie.

hyc

[manio15]

dewastację kaplic i cmentarza z lubościa opisywał znawca tematu - kierownik
działu odkurzaczy i najważniejszy obywatel USA polskiego(?) pochodzenia w NYC ,
nieoceniony Adam :))) Ja tylko udzielałem mu przed laty odpowiedzi na zapytania.
Co do cmentarza to był to cmentarz ewangelicki i może z racji tej a może z
innych obyczajów czy zwykłej biedy nikt nie stawiał takich tapczanowatych
grobów z lastrico czy kamienia. Groby były na ten sam wzór : betonowa rama -
krzyż drewniany a czasem stalowy lub żeliwny. Z czasem zostały same ramy , a te
łatwo było wyrzucić. Mozna je jeszcze spotakć na wysypisku przy cmentarzu od
strony giełdy. Nikt się na nich zatem nie zbudował i po prostu zasiłiły bagno w
starorzeczu rzeki Ełk. Co z mieszkańcami grobowców? Mam nadzieje że ich
pochowano .
Cały niemal cmentarz jest położony na grobach pruskich i taka jast kolej
rzeczy. Niestety. Po 20 latach jeśli nie wniesie się stosownej opłaty ,
administrator tego przybytku może zlikwidowac grób i sprzedać nowemu klientowi -
z czego skwapliwie korzysta w przypadku gdy grób jest zaniedbany i nikt go nie
odwiedza. Do dziś jest kilka cywilnych przedwojennych grobów rozrzuconych po
całym cmentarzu - jednak są zadbane i pewnikiem rónież opłacone.

manio

[elkman]

ralston napisał:

> Tak mnie jakoś naszła myśl podczas ostatniej wizyty we Łku. Rzadko się
> zdarza - a tu proszę - naszła i już. I uczepiła się i spokoju nie daje. Otóż
> stary cmentarz rozciąga się od bramy wejściowej aż do torów. Od strony bramy
> mamy kaplicę rodziny Kuczyńskich, pod torami niemieckie mogiły wojskowe z I
> wojny. Znaczy się już przed wojną cmentarz zajmował cały ten obszar.

Faktycznie były dwa a może nawet trzy cmentarze.
Ten na którym istnieje jeszcze kaplica "Familie Kuczinski" była częścią
jakby "bogatszą". Wzdłuż głównej alei stało kilka kaplic,podobnej wielkości.
Pozostałe groby były ogrodzone żelaznymi płotkami lub obramowane
prefabrykowanymi obramowaniami.
Drugim cmentarzem w tym miejscu był wojskowy dla poległych żołnierzy z I wojny
światowej.
Zaś trzecim był ten bliższy ul.Kochanowskiego i był katolicki,bo ten na
Kilińskiego był zapełniony.
Przypuszczenie opieram po stylu bramy głownej podobnej do bram kościoła
św.Wojciecha i cmentarza obok Caritasu.

I tu pytanie - co się stało z wszystkimi tymi niemieckimi/mazurskimi
nagrobkami,
> które leżały w środkowej części cmentarza? Nie udało mi się tam wypatrzeć
> żadnej starej mogiły - same powojenne...

Jest kilka zachowanych grobów m.in. pastora Bruno Rathke zm. w 1934 r., pewnego
nauczyciela ze stopniem dr, oraz grób rodzinny Familie Jelinski oraz rodziny
Sadowskich ( przodków słynnych Mazurków - piłkarzy Kolejarza i Mazura Ełk)
Co stało się z pozostałymi grobami?
Otóż w tamtych czasach cmentarz nie był zarządzany ani przez parafie ani przez
Zarząd Miasta więc stał się łupem wszelkiej maści szabrowników i handlarzy.
Sprzyjała temu powojenna atmosfera,że "niemieckie to niczyje" więc "używano"
sobie swobodnie.
Dopiero od kilkunastu lat zarząd cmentarza a szczególnie prezes PUK wprowadza
porządek na cmentarzu.
Z uwagi na brak rodzin-opiekunów grobów swych bliskich przez wiele lat teren
zarastał chwastami i krzewami.
Dopiero gdy zaczęto na forum międzynarodowym przypominać Polsce o
obowiązujących konwencjach zaczęto dbać miejsca pochówku żołnierzy a potem gdy
powołano ,chyba w 1960 r. MPGK a w jego strukturze zakład pogrzebowy rozpoczęto
jakiś pseudo porządek cmentarny.
Do tego czasu watahy ciekawskiej "gówniaterii" "zwiedzały" kaplice a
poszukiwacze kosztowności obrabowywali sarkofagi czy cynowe trumny. Ślady ich
działań widoczne były po wyrwach na wysokości głowy i rąk.
Sam to widziałem w kaplicy Kuczyńskich.

[koks77]

<poszukiwacze kosztowności obrabowywali sarkofagi czy cynowe trumny>
Brrr, aż zimno się robi na samą myśl, że z kimś takim mogłem mieć styczność;
rozmawiać, albo, co gorsza komuś takiemu podać rękę...

[manio15]

koks77 napisał:

> <poszukiwacze kosztowności obrabowywali sarkofagi czy cynowe trumny>
> Brrr, aż zimno się robi na samą myśl, że z kimś takim mogłem mieć styczność;
> rozmawiać, albo, co gorsza komuś takiemu podać rękę...

spoko, możesz nie odcinac sobie ręki. freeman pisze o czasach prehistorycznych
jak DLA Ciebie - sprawa się rypła ostatecznie w latach 60 tych ubiegłego
stulecia...

[koks77]

< w latach 60 tych ubiegłego
> stulecia...>
O to naprawdę prehistoria! Czy wtedy jeszcze żyły dinozaury? :))))

[manio15]

nie ale wyobraż sobie że rzeka podchodziła wiosną pod cmentarz i nie było
giełdy samochodowej bo w Ełku były może trzy osobówki

[koks77]

<trzy osobówki> i pewnie żadnej "taryfy"? Cóż za niewygoda :)

[ralston]

To mi przypomina przeczytaną u Kosserta historię jak się Mazurzy dziwowali
automobilowi, którym do Prus jakiś Francuz przyjechał. I nie licząc się w ogóle
z zaciekawieniem miejscowych - pojechał dalej, nie dając się dziwu należycie
przyjrzeć.

[koks77]

< I nie licząc się w ogóle
z zaciekawieniem miejscowych - pojechał dalej, nie dając się dziwu należycie
przyjrzeć.>
Może nie miał hamulców? :)

[ralston]

Ponoć wyglądał na człowieka bez zahamowań ;)

[koks77]

Znaczy: nie był "hamem"? :)

[elkman]

manio15 napisał:

> koks77 napisał:
>
> > <poszukiwacze kosztowności obrabowywali sarkofagi czy cynowe trumny&#
> 62;
> > Brrr, aż zimno się robi na samą myśl, że z kimś takim mogłem mieć styczno
> ść;
> > rozmawiać, albo, co gorsza komuś takiemu podać rękę...
>
> spoko, możesz nie odcinac sobie ręki. freeman pisze o czasach
prehistorycznych

przecież pisał to elkman. Ja nic nie pisałem ale za to mogę dla młodzieży
napisać coś o rozwoju motoryzacji w Ełku na przetrzeni ostatnich 50 lat.

> jak DLA Ciebie - sprawa się rypła ostatecznie w latach 60 tych ubiegłego
> stulecia...
>

[ralston]

No to dawaj Waść tę historię w osobnym wątku. Może być ciekawe...

[manio15]

elkman napisał:

> manio15 napisał:
>
> > koks77 napisał:
> >
> > > <poszukiwacze kosztowności obrabowywali sarkofagi czy cynowe tr
> umny&#
> > 62;
> > > Brrr, aż zimno się robi na samą myśl, że z kimś takim mogłem mieć s
> tyczno
> > ść;
> > > rozmawiać, albo, co gorsza komuś takiemu podać rękę...
> >
> > spoko, możesz nie odcinac sobie ręki. freeman pisze o czasach
> prehistorycznych
>
> przecież pisał to elkman. Ja nic nie pisałem ale za to mogę dla młodzieży
> napisać coś o rozwoju motoryzacji w Ełku na przetrzeni ostatnich 50 lat.
>
przepraszam , jakoś mi się ...many pomieszały :). Oczywiście elkman.

man io



> > jak DLA Ciebie - sprawa się rypła ostatecznie w latach 60 tych ubiegłego
> > stulecia...
> >