Cztery bramy

[januszx]

Kilka tygodni temu , posiedziałem troche w bibliotece i udało mi sie
odnaleźć ciekawe - jak mi się wydaje - informacje o bramach Zamościa . Jak
podaje Braun w swoim dziele ( nie zapisałem daty ale chyba początek XIX
wieku) w murach miasta znajdujemy 8 bastionów a tylko ...3 bramy –
- porta de Jeonowiecz
- porta ad Lublin
- porta ad Leopolim

Wyraźnie brakuje w tym spisie bramy szczebrzeskiej, lecz Sobeiszczyński (1868
r) informuje że „brama Szczebrzeska wcześniej zwana była Janowską”
– ale w rzeczywistości mogło chodzić tu o wiele ważniejszy w tamtych czasach
(XVII w.) Janów Podlaski (wcześniej Biskupi ) a ten znajduje się na północ od
Zamościa .Poza tym nad Bugiem także leżał Janów i ten najbardziej odpowiada
położeniu , gdyż znajduje się na wschód od miasta po stronie przeciwnej od
Szczebrzeszyna .
Czyli brama Szczebrzeska na zachód a Janowska na wschód od miasta położone
były.
Z czasem gdy brama Janowska zniknęła (została zamurowana!) , na zasadzie
przypuszczenia zaczęto domniemywać ,że to Szczebrzeską zwano Janowską ...
Kolejny Autor XIX wieku (Święcicki) podaje informacje jedynie o dwóch
bramach :
Lwowskiej i Janowskiej...
Zgodnie z tradycją tkwiącą w narodzie bramy powinny być cztery zgodnie z
czterema stronami świata „w krzyż” a zatem:
1- od północy – brama Lubelska
2- od wschodu – brama Janowska
3- od południa brama Lwowska
4- od zachodu – brama Szczebrzeska

Artykuł na ten temat znajduję się także w bardzo dobrym przedwojennym
czasopiśmie „Teka Zamojska” braci Pomerańskich.
Można dostrzec pewna przewagę Zamościa nad Lwowem , gdzie były tylko dwie
bramy i 2 wrota ale tez wyjścia z miasta są „w krzyz”.
Natomiast w Żółkwi były 4 bramy : Glińska , Żydowska , Zwierzyniecka i
Lwowska . Jest jeszcze informacja , że na początku XIX wieku po 8 bastionach
pozostało 7 . Niemcewicz również pisze o 4 bramach .
O czterech zamojskich bramach świadczy również wola wybudowania przez
fundatora miasta idealnego! , a z pewnością 4 bramy taki projekt
potwierdzają , spójrzmy jeszcze na inne miasto idealne Frampol i wyraźnie
zaznaczone 4 drogi z czterech stron świata prowadzące do miasta ...
pozdrawiam wieczorową porą:-)
J

[users1]

Ciekawa historia, ale czy znajduje potwierdzenie w innych materiałasch
źródłowych? Według informacji będących w moim posiadaniu brama Szczebrzeska
była od początku bydowy fortyfikacji twierdzy Zamość. Czy było inaczej? nie
wiem? Upieram się przy swojej teorii wyrażonej w spacerze.
Pozdrawiam
W.2

[januszx]

Alez Usersie k a ż d y współczesny przewodnik po mieście informuje ,że były
3 bramy + 2 Nowe bramy - Lwowska i Lubelska - powstałe na początku XIX wieku ,
jednak usiłowałem przedstawić fakty, które przemawiają za 4 pierwotnymi
miejskimi bramami Zamościa .
Braun nie podaje Bramy Szczebrzeskiej (Szczebrzeszyńskiej) prawdopodobnie z
uwagi na jej zniszczenie w owym czasie.
pozdrawiam o poranku
J

[users1]

Jeszcze kilkakrotnie przeczytałem Januszu Twój post, który nie daje mi spokoju,
a to z wielu powodów. Trudno jest zgodzić z teorią iż od strony zachodniej
znajdowała się jakaś brama, czwarta brama, choćby z powodu zalewu jaki tworzyły
Łabuńka z Topornicą, który rozciągał się po Żdanów, Płoski i Janowice. Jedynie
od bramy Szczebrzeskiej prowadziła grobla do traktu lubelskiego (praktycznie
dzisiejsza ul. Szczebrzeska).
O ile mozna by dywagować na temat bram i ich nazw, o tyle sensacyjną wręcz
informacją jest 8 bastionów twierdzy Zamość wg Brauna. Nie jestem historykiem,
ale trudno jest mi sie pogodzić z tymi informacjami. Bastionów zawsze było
siedem.
Januszu jeżeli pamiętasz podaj imiona autorów na których prace się powołujesz,
a także tytuły tych prac. Spróbuję do nich dotrzeć.
Pozdrawiam
W
PS.Wspominajac o przewodnikach masz racje, ze piszą one od zawsze o pięciu
bramach - dodam, że spotkałem sie w przewodnikach z błędami historycznymi, ale
to już odrębny temat.

[januszx]

Niestety nie zanotowałem imion ani tytułów prac autorów , ale nazwiska się
zgadzają z pewnością...
Najważniejszym dowodem przemawiającym za 4 bramami jest
- formuła miasta idealnego i
- Janów nad Bugiem ( względnie Podlaski , ale tu jest już trudniej)
Według mnie należałob sprawdzić ,czy istniał Janów nad Bugiem i jak teraz
nazywa się ta miejscowość:-).
pozdrawiam
J