Dialektolog śpi, a Forum samo rośnie. DZIĘKUJĘ

[dialektolog]

Śpi, bo chory.

[roomtsays]

Zdrowiej szybko Dialektologu!!! :o)))
Przy okazji wpadło mi do głowy - ciekawe jak w różnych regionach nazywają np.
odrę, astmę i inne choróbska? Wiem, że takie regionalne "diagnozy" istnieją,
choć narazie nic a nic nie mogę sobie przypomnieć...

Choroby gwarowe

[dialektolog]

roomtsays napisał:

> Zdrowiej szybko Dialektologu!!! :o)))
> Przy okazji wpadło mi do głowy - ciekawe jak w różnych regionach nazywają np.
> odrę, astmę i inne choróbska? Wiem, że takie regionalne "diagnozy" istnieją,
> choć narazie nic a nic nie mogę sobie przypomnieć...

Terminologia medyczna na wsi to czase archiwum dawnych nazw oficjalnej medycyny.
Stąd i w języku ogólnym chyba takie pary, jak:
astma - dychawica
gruźlica - suchoty

Ospa wietrzna to chyba PAPRY. Ale nie pamiętam gdzie.

A oprócz tego całe mnóstwo ludowych nazw chorób i remediów na nie.

[laband]

Najprzod winszuja Ci cobys gibko prziszou do sia!
Co to za chorobsko Cie morzy? Mozno Ci co poradzymy na nie.

A tera bravo za pomys - nigdych o tym niy myslou - od dzisio zaczna w tym
temacie sznupac.
A tak na gibko to mi sie spomino;

(spomniane sam) dychawica i suchoty

reumatyka

glizdy

leke to som bojle i krosty, a jak sie uzniesz to mosz aua - niykere majom aua
we gowie. Jak sie obalisz i szczaskosz kolana to mosz boloka


ps

wiycie co to je koutun abo np. bubony? (to niyznom ale ze Slonska!)

[laband]

kej kogos "morzy" to na zicher bydzie miou sraczka

[laband]

mom ryma - mom katar

[laband]

zganie - kolka

[laband]

tuberlok - gruzlik

[laband]

on je swidraty - on mo zeza

[laband]

sroge mandle - powiynkszone migdauy

[laband]

kucanie - kaszel

[hanys_hans]

"uoon je chory na bachory"

[roomtsays]

Gdzieś słyszałem "dur go chwycił" i wcale nie chodziło o czerwonkę, a o wysoką
gorączkę przy zaziębieniu. Co do kołtuna o którym wspomina Szwager - na Podhalu
był sposób obcinania kołtuna i zakopywania go w ziemi, żeby wstydliwa
przypadłość więcej się nie powtórzyła.

[laband]

He,he!, tyn koutun to ale niy bouo tak ajnfachowo urznonc, bo w nim bouo zue
kere sie poradzioua za to zymscic nawet i smierciom. Tukej juz dobro heksa boua
poczebno (za bajtla ze jednom oumiczkom we kieleckim uaziouech do takyj
prawdziwyj heksy pora razy). Te zakopywanie abo polynie tysz miauo cyl. A
wiycie co to bou tyn koutun? Bez powodu sam o nim niy godom.

[ciupazka]

kołtun -przycyna - bolok na głowie we włosak, ftory sie robiył w wyniku
nie mycia i nie cesanio włosow skudłaconych w kłąb( brymubulec), zlepionyk
brudem,i wysiękiym ze stanu zapalnego skóry. Stan zapalny skóry, wysięk z
boloka, strupa ropiejącego właziył do tyk brudnyk, niecesanyk włosow i
robiył sie kołtun nad bolokiym, ftorego ni mozno było ozcesać. Trza go
było obciąć z włosami. Downo, to nawet chlopy mialy, wte, kie nosiyli
długie włosy, ftoryk nie myli, haj, abo stare baby, chore, lezące ,
ftorymi sie nie zajmowano.
Telo.

Lepiej Ci juz, Dialektologu?

[millefiori]

Zdrowiej szybko! Przepchnam przez lacza garnek z lecznicza zupa zimowa z
kurczaka, doprawiona ostra papryka wegierska i majerankiem.

Dygam z kuchni,
Millefiori

[dialektolog]

millefiori napisała:

> Zdrowiej szybko! Przepchnam przez lacza garnek z lecznicza zupa zimowa z
> kurczaka, doprawiona ostra papryka wegierska i majerankiem.
>
> Dygam z kuchni,
> Millefiori

Dziękujęż, znacznie lepiej (a aromat przetyka kanały w czaszce).
Dziękujęż takoż za odwiedzenie niniejszego forum.
Teraz zdrowszy, lecz bardziej zarobiony.

Myślę, że Twoja zupka lepsza będzie od "zupy kawowej", którą sobie aplikuję
całodobowo i nadmiarowo.

A skoro o Madziarach pośrednio się zgadało: czy jakoweś Twoje słowniki
sensownie wyjaśniają, co też znaczą przeurocze
góralskie "basomteremtete", "basommazania", tudzież rzeczownik (?) "bitang"?

Przepraszam, jeśli tym pytaniem nadużywam Twojej życzliwości.

[millefiori]

dialektolog napisał:


> Dziękujęż, znacznie lepiej (a aromat przetyka kanały w czaszce)

Ciesze sie. Zaiste, zupa ta ma moc!

> Dziękujęż takoż za odwiedzenie niniejszego forum.
> Teraz zdrowszy, lecz bardziej zarobiony.
>
> Myślę, że Twoja zupka lepsza będzie od "zupy kawowej", którą sobie aplikuję
> całodobowo i nadmiarowo.
>
> A skoro o Madziarach pośrednio się zgadało: czy jakoweś Twoje słowniki
> sensownie wyjaśniają, co też znaczą przeurocze
> góralskie "basomteremtete", "basommazania", tudzież rzeczownik (?) "bitang"?
>
> Przepraszam, jeśli tym pytaniem nadużywam Twojej życzliwości.
>

To teraz ja przeprosze za wyrazanie sie ponizej i poprosze o wyrozumialosc.
Zapytales o wegierskie zrodloslowia slow goralskich, wiec sumiennie odpowiadam.
Korzystam ze wspomagania bazy slownika wegiersko-angielskiego, wiec przepraszam
rowniez za ewentualne niedociagniecia w przekladzie:

bassza - slowko kluczowe w zestawieniach, ogolnie wyrazajacych mocno negatywny
stosunek do rzeczywistosci: chrzanic, pieprzyc (cos, kogos, wszystko), cos
porabanego, popierdolonego

~ meg! - mam to gdzies; gowno; szlag; cholera

basszameg - obesraniec; zasmarkaniec

(te dwa ostatnie zestawienia "bassza" slyszy sie najczesciej, jesli Wegrowi juz
sie jakies slowko wyrwie. Glownym przecinkiem na Wegrzech jest swojska "kurva"
w roznych konfiguracjach, tak wiec rodakow uprasza sie o zwracanie uwagi na to,
ze wspolnota znaczen nielicznych slow jednak istnieje miedzy bratankami.)

Przypuszczam, ze goralskie zestawienia wegierskiego bassza(meg)-
"basomteremtete", "basommazania", byly
- albo nowatorskie pod wzgledem slowotworczym i przy tym wcale nie pozbawione
sensu,
- albo ostaly sie jako relikty 19. wiecznej wegierszczyzny

W slowniku (250.000 hasel), niestety, nie ma tych zestawien, wiec szukalam i
znalazlam slowka skladowe:

teremtette - ogolnie: rzucana klatwa, przeklenstwo; urok. W roznych
zestawieniach i konfiguracjach slow: zeby kogos pogielo, pokrecilo, zamienilo
w cos itd, w zaleznosci od zapotrzebowania i fantazji.

mázanyag - obecnie: pokrycie; warstwa; polewa.

Ooooo...To rzeczywiscie daje pole do popisu bujnymi kompozycjami wiazanek!

bitang - dziad; zebrak; wloczega

bitang jószág - chudzina; biedula, biedactwo, bidulka; kupka nieszczescia;
sierota (nie w sensie prawnym, ale uzalania sie nad drobna, biedna istota)

bitangság - nieszczescie.

Zeby za smutno nie konczyc, a zostac jeszcze na chwile przy wplywach
wegierskich, znajoma wspominala o tym, jak jej galicyjska (okolice Gorlic)
babcia mowila na kogos malo bystrego "nemtuda" (weg. nem tudom - nie rozumiem;
nie wiem), a na porzeczki "ribizle" (weg. ribizli)

Dygam z wdziekiem,
Millefiori

Niepiękne słowa cudnie objasnione

[dialektolog]

millefiori napisała:

[...