dzięcielina pała

[kurdelebele]

co to właściwie znaczy, że "dzięcielina pała panieńskim rumieńcem"?

[zettrzy]

to znaczy ze kwiaty koniczyny sa rozowe
tak w kazdym razie tlumaczyla w szkole pani polonistka, czy rzeczywiscie
dziecielina to koniczyna nie wiem tak na pewno - w kazdym razie jest to jakas
roslina polna o rozowych kwiatach

[flyap]

Tako rzecze i SJP - to nie był wymysł pani polonistki

[zettrzy]

nie napisalam ze to byl czyjs wymysl - napisalam ze nie mam pewnosci; to nie to
samo!

[flyap]

Przeciez ja nie mówiłam,ze Ty powiedziałaś. Brak pewności swiadczył o cieniu
nieufności do polonistki.Ważne,że Ci sie dzięcielina kojarzy własciwie.

[stefan4]

kurdelebele:
> co to właściwie znaczy, że "dzięcielina pała panieńskim rumieńcem"?

Dzięcieliny pewnie nie trzeba tłumaczyć, bo łatwo się zgodzić, że to ludowa
nazwa jakiegoś tam kwiatka. Co do pałania, to oznacza ono:

1. «świecić jasno, roztaczać blask, ciepło»
2. «być rozgrzanym, rozpalonym»
3. «doznawać bardzo silnych uczuć»
( sjp.pwn.pl/haslo.php?id=2497722 ).

Całość trochę bez sensu i, jak zwykle u Mickiewicza, dokumentnie wyprana z
poetyczności. Cóż, tacy wieszczowie jakie rzeczypospolite...

- Stefan

www.ipipan.gda.pl/~stefan/Irak

[arana]

Boya kiedyś wyrzucono z klasy za parsknięcie śmiechem na wiekopomną informację
swego nauczyciela, że "Pan Tadeusz" zastał napisany w domu przy ulicy Saint
Nicolas d'Antin nr 5. Zdradzisz, co Tobie się przydarzyło?

[stefan4]

arana:
> Zdradzisz, co Tobie się przydarzyło?

Miałem w szkole nauczycielkę zakochaną w romantyzmie, pod którym to terminem
rozumiała tylko jego polski niedoniosek, a w nim wyłącznie Mickiewicza. Tak mi
skojarzyła tego pana z martyrologią narodu, patridiotyzmem i patetyczną
tromtadracją, że to skojarzenie zostało na całe życie.

Dopiero znacznie później dowiedziałem się, że romantyzm na świecie był czymś
więcej niż tylko bębnieniem po łbie rymami gramatycznymi.

- Stefan

www.ipipan.gda.pl/~stefan/Irak

Szkoda :(

[arana]

Nie mam wprawdzie specjalnego nabożeństwa do Mickiewicza, ale kiedyś (12l.)
wzięłam z półki "Pana Tadeusza". Ot, tak, bez specjalnej przyczyny - chyba z
powodu bordowego koloru płóciennej okładki i poręcznego formatu. Zabrałam go do
ogrodu (było lato), szybko przebiegłam Inwokację, a od słów: "Śród takich pól
przed laty, nad brzegiem ruczaju..." zapadłam w Soplicowską rzeczywistość bez
reszty.
Do dziś ten wers wywołuje we mnie ten sam dreszcz, co przed laty.
No i tamto przeżycie pozwoliło przebrnąć przez Mickiewicza w szkole, choć nie
było aż tak źle, jak u Ciebie.

bębnienie rymami

[flyap]

stefan4 napisał
>Dopiero znacznie później dowiedziałem się, że romantyzm na świecie był czymś
>więcej niż tylko bębnieniem po łbie rymami gramatycznymi.
Kiedy nasi romantycy tworzyli swoją poezję "bębnienie rymami gramatycznymi" nie
było jeszcze przyjmowane jako drażniące uszy (oczy)i raczej zwracano uwagę na
nowatorskie treści.Wprawdzie fragment wiersza Mickiewicza:
"Nad wodą wielką i czystą
Błysnęło wzdłuż i grom ryknął,
I woda tonią przejrzystą
Odbiła światło, głos zniknął"
Słownik Terminow Literackich przytacza jako przykład rymów gramatycznych, ale
rymy tego typu nie są głownym elementem twórczości poety.W "Balladach i
romansach" jest to może nawet celowy zabieg,żeby ludowe podania i legendy
brzmiały swojsko. Tego zarzutu - jesli to w ogole zarzut - nie można stawiać
poezji J. Słowackiego.
.

[stefan4]

flyap:
> Tego zarzutu - jesli to w ogole zarzut - nie można stawiać poezji J.
> Słowackiego.

Prawda. Słowacki, jak sama nazwa wskazuje, umiał łączyć słowa w poezję. I on
czasem jechał rymami gramatycznymi, jednak nie w tak prymitywny sposób. I one
mnie nie rażą.

- Stefan

www.ipipan.gda.pl/~stefan/Irak

[zettrzy]

> nazwa jakiegoś tam kwiatka. Co do pałania, to oznacza ono:

"palac rumiencem" oznacza "zaczerwienic sie", aczkolwiek byc moze
postkomunistyczne slowniki nie podaja tego znaczenia
tak sie mowilo, kolokwialnie, w Polsce jeszcze 30 lat temu

[stefan4]

zettrzy:
> "palac rumiencem" oznacza "zaczerwienic sie", aczkolwiek byc moze
> postkomunistyczne slowniki nie podaja tego znaczenia tak sie mowilo,
> kolokwialnie, w Polsce jeszcze 30 lat temu

Słowa nie zmieniają znaczenia tak szybko, natomiast pamięć bywa zawodna.

Postkomunistyczne słowniki wiedzą co robią. Jakieś 30 lat temu (a może i 40)
PRAWDZIWY POETA napisał:

> Wykrakała, oj wykrakała,
> Że sprawdziło się co do słowa,
> I poczułem, że chociaż pałam,
> To przyczyna pałania nowa,

(patrz np. members.chello.pl/j.uhma/przybora.html ). To jest dokładnie
to samo znaczenie słowa ,,pałać'', które podaje postkomunistyczny słownik.

A ,,pałać rumieńcem'' to zawsze była przenośnia. Mówiło się również ,,zapłonąć
rumieńcem'', z czego bynajmniej nie wynika, że czasownik ,,płonąć'' 30 lat temu
oznaczał rodzaj twarzy a dopiero potem zaczął oznaczać spalanie.

- Stefan

www.ipipan.gda.pl/~stefan/Irak

[zettrzy]

skoro slowa nie zmieniaja znaczenia tak szybko, dlaczego nie podales
znaczenia "palac rumiencem"? przeciez tak sie MOWILO, powtarzam, w mowie
potocznej; a czy pamiec bywa zawodna bedziesz wiedzial za jakies 30 lat, kiedy
stwierdzisz z przerazeniem ze ciagle pamietasz, dokladnie tak jak PRAWDZIWY
poeta napisal, dlugie kawalki np. z Brzechwy albo Puszkina
owszem, "palac rumiencem" to zawsze byla przenosnia, ale moje pokolenie nie ma
problemu z odbiorem tej przenosni

[randybvain]

Nie wiem, nie znam bialoruskiego:^>

[teresa50]

A mój kolega w szkole nauczył się inwokacji "do dzięcieliny pały". Więcej mu
się nie chciało )

[kurdelebele]

A co to ma wspólnego z tematem dyskusji?

[flyap]

Nadałes watkowi tytuł "Dzięcielina pała" i teresa 50 skojarzyła to z zabawnym
zdarzeniem. Nie nazywaj pompatycznie dyskusją udzielanie odpowiedzi na zadane
przez Ciebie, a powtarzane od lat, pytanie.

[teresa50]

myślalam, że ktoś się uśmiechnie a tu masz !