Któro?

[reptar]

O jak ja lubię to słowo! Serio. Wspominałem już gdzieś na tym forum, że lubię
niektóre błędy.  

Któro - słowo, które powinno istnieć!

Bo jak się dopytać, kiedy ktoś ci powie: "daj mi to", a ty nie wiesz, któro?
"Które" w tym kontekście zdecydowanie nie pasuje! To nie to samo.

                   

[wind-eye]

zawsze możesz spytać "ŁICZŁAN?"

[ja22ek]

Jak ktos do mnie mówi "daj mi tę książkę", to odruchowo odpytuję "którę"...

[reptar]

...a jak „ten”, to oczywiście i „któren”.  


Istne słowo końcówkopijca!

[kaj.ka]

reptar napisał:

> ...a jak „ten”, to oczywiście i „któren”.  
>
>
> Istne słowo końcówkopijca!

W Słowniku polsko-francuskim z 1906 r. (Premjum dla prenumeratorów "Gańca
Porannego i Wieczornego" znajduję hasło:
Któren -ry, pron. qui, lequel;
Zastowienie: czy -ry to oboczność?

któren

[reptar]

Znalazłem w "Etymologicznym słowniku języka polskiego" Andrzeja Bańkowskiego,
w haśle "KTÓRY":


Por. też dial.młp. i reg. (dziś zwłaszcza płd.-młp.) *któren* (np. u Z. Krasiń-
skiego; Bandtkie 1806 podaje jako formę główną, przed *który*); z wtórnym *-en*
według *ten*, może stare, jeszcze według stp. *jen(-że)* 'który', choć w lite-
raturze polskiej późne.

[ja22ek]

Cały problem zaczął się od zaimka wskazującego 't#', któren po zaniku jerów
miał następujące wyjścia:
- zostać samym 't'
- zwokalizować jer do 'te'
- pożyczyć końcówki -y od innych zaimków 'ty'
Wszystkie rozwiązania nieakceptowalne.
Różne języki słowiańskie różnie sobie z tym poradziły. Rosyjski zdublował
zaimek i 't#t#' przeszło w regularne 'tot'. Południowi Słowianie zastąpili ten
zaimek innym, np. 'koj'. Polacy dołączyli '-n' (nie pamiętam skąd ono wzięli).
A jak już się stało, to 'ten ta to' odcisnęło piętno na 'któren, który która'.
Potem nastąpił proces odwrotny, bo zaimki w dużym stopniu przejęły odmianę
przymitnikową. Jednak nadal przejście 'ten' w 'ty' jest zakazane, choć do
pomyślenia jest forma 'tamty'.