skróty

[biuralistka]

Nie wiem czy ten temat był już poruszany na forum, ale sądzę, że w takim
wypadku nie omieszkacie mnie o tym poinformować

Czy zastanawialiście się kiedyś nad różnicą w posługiwaniu się skrótami nazw
różnych instytucji w mowie potocznej i języku pisanym? Najczęściej słyszę: w
zusie, zusu(ZUS), begeżecie czy begieżecie (BGŻ), enbepie (NBP), tepsie (TP
SA) itp., podczas gdy rażą mnie jednak zapisy: ZUS-u itp. i wolę pisać po
prostu ZUS czy KRUS, rozwijając skrót z odpowiednimi końcówkami dopiero przy
wymowie. Jakie jest Wasze zdanie na ten temat?

Pozdrawiam.
B.

[reptar]

Skrót taki jak ZUS-u nie razi mnie, a nawet go używam. Mam natomiast poważne
opory, kiedy rzecz dotyczy skrótu, który zmienia końcówkę w odmianie. Pisałem
kiedyś o tym na wątku Irytująca odmiana IKE-i.

Uważam, że skoro ta litera A w skrócie coś oznacza, to nie wolno jej ze skrótu
usuwać. Wolno skrót EFTA zastąpić rzeczownikiem Efta i wtedy proszę, odmieniajmy
sobie do woli: Efty, Efcie... bo to już nie jest A = Association. Ale jeśli
piszemy dużymi literami, to A w EFTA jest wyrazem, a nie literą (mniej więcej).

Eftę, Ikeę (itd.) traktuję jako potoczne odpowiedniki "stowarzyszenia EFTA",
"koncernu IKEA" (itd.) i jako zawołany zwolennik potoczności właśnie tych
potocznych wyrazów używam, odmieniając je bez umiaru. Zdarza mi się również
stosować tę samą manierę do skrótów, w których nie dochodzi do ingerowania
w skrót, a więc czasem piszę również Zusu (lub zusu), choć jak wspomniałem,
do ZUS-u też nic nie mam (tylko jako skrótu!).


I jeszcze mi się przypomniało, że ostatnio ku wielkiej mej radości znalazłem
zastosowanie opisanej wyżej filozofii w "Uniwersalnym języku słownika polskiego
PWN" pod red. St. Dubisza.
Jest w nim hasło "hif" opisane jako: "potocznie: wirus wywołujący AIDS".
No i ten hif odmienia się jak klif. A zatem HIV nie jest już jedyną możliwością.

[jacklosi]

A czym się IKEA różni od EFTA? Może tym, że rozwinięcie Efty znamy, a Ikei nie?
A to by akurat skłaniało do odmieniania Ikei i nieodmieniania Efty.
Mnie akurat denerwuje nieodmienianie Ikei przez Ikeę, strasznie drętwe.
Ale to rzeczywiście jest kwestia, w odróżnieniu od pisowni ZUS-u, ZUS-em itd.
Ja tak piszę i nie widzę w tym nic zdrożnego.

[reptar]

jacklosi napisał:

> A czym się IKEA różni od EFTA?

Niczym poza rozwinięciem  

IKEA to Ingwar Kamprad z Elmtaryd w parafii Agunnaryd.

[jacklosi]

To dlaczego Association ma być mniej ważne niż parafia? Tym bardziej, że IKEA
spolszczyła się poprzez częste używanie nieporównanie bardziej, niż z rzadka
używana EFTA.

[reptar]

jacklosi napisał:

> To dlaczego Association ma być mniej ważne niż parafia?


Przyznam, że nie rozumiem. W tym, co pisałem, nigdzie nie zasugerowałem nawet
wyższości Agunnaryd nad Association ani na odwrót też. Wręcz przeciwnie. Więc
może uporządkuję: zasady ortografii zalecają odmianę IKE-i, EFT-y (co dla mnie
jest nie do przyjęcia zarówno w przypadku jednego, jak i drugiego skrótu),
oraz - na szczęście! - oferują wariant drugi: Ikei, Efty - obydwa skróty w tej
postaci odmieniam.