Pytanie

[kordula22]

Jak byscie przetlumaczyli ten fragment piosenki Brassens'a( zachowujac
zarowno liryzm, jak i humor)

Vénus se fait vielle souvent
elle perd son latin devant
La lèchefrite
A aucun prix, moi je ne veux
Effeuiller dans le pot-au-feu
La marguerite.

[gat45]

I może jeszcze z zachowaniem rytmu i rymu, żeby się dało śpiewać ?
W każdym razie - uważam Brassensa za prawdziwego poetę i za wysokie to progi na moje nogi. Wystarczy, że rozumiem niuanse i odnośniki i byłabym w stanie je wytłumaczyć. Ale przekład to co innego.

Kilka tekstów Brassensa dobrze przetłumaczono na polski, a jeden został mi w pamięci jako naprawdę świetny :
"Kwiat przecudowny, wcielony w cielę
Cielę prześliczne wcielone w kwiat"
na
"Une jolie fleur dans une peau de vache,
Une jolie vache déguisée en fleur"

No ale to zdaje się był Jeremi Przybora.

A jak chcecie tłumaczenia Brassensa w sposób prawie genialny, to mogę wskazać tylko tłumaczenia rosyjskie. Z palmą pierwszeństwa dla "Mourir pour des idées". Jeżeli ktoś zna na tyle rosyjski, żeby to docenić, to mogę podesłać link.

[felinecaline]

Prosze, przeslij.
Ten fragment Brassensa chyba nieprzetlumaczalny wg tych kryteriow. Kilka innych perelek tlumaczylam z niezlym skutkiem, ale sa chyba za "ostre" jak na forum.
Ale, ze lubie sie "borykac" odkladam to na noc, kiedy przzychodzi mi to najlatwiej .

[felinecaline]

"Podkrecona" tym zaganieniem wrzucilam wujkowi Googlowi czuly bilecik: "effeuiller dans un pot au feu la margueritte" a wujek bynajmniej "sans perdre son latin" odeslal mi takie wskazowki:
Résultats de recherche

ANALYSE BRASSENS : La non-demande en mariage ...
www.analysebrassens.com/?page=texte&id=100
La marguerite dans le pot-au-feu. La même idée est exprimée dans Pénélope, mais vue "côté jardin", dans l'expression "mettre la marguerite au jardin potager ...
ANALYSE BRASSENS : Pénélope (Georges Brassens)
www.analysebrassens.com/?page=texte&id=65&analyser=7...
... mais vue, cette fois, de l'intérieur : Ne mettons pas la marguerite dans le pot-au-feu ..... La marguerite est une fleur que l'on effeuille par jeu : "je t'aime, un peu, ...
La non demande en mariage - Brassens - Bac de français
bacdefrancais.net/nondem.php
Elle perd son latin devant. La lèchefrite. A aucun prix, moi je ne veux. Effeuiller dans le pot-au-feu. La marguerite. J'ai l'honneur de ne pas te demander ta main

...i jeszcze sporo innych.
Wynika z nich, ze Brassensowi jego ukubiony kwiatek "nie rymowal sie" z funkcja przyprawy kuchennej a stan malzenski z miloscia. Coraz bardziej watpie w mozliwosc przetlumaczenia wg podanych kryteriow.

[gat45]

Nawet nie wiemy, czy "marguerite" to jego ulubiony kwiatek, bo i w Penelopie, i tutaj figuruje jako odwołanie do jego funkcji przyrządu do mierzenia temperatury uczuć.
W innym tekście (Le Passéiste) Brassens sam twierdzi, że jego ulubieniec wśród kwiatów to niezapominajka, ale tam także występuje ona w mniej oczywistej (jak na język francuski) funkcji znaczeniowej właśnie niezapominajki. Oczywistej w polszczyźnie, a u Brassensa o tyle, że w późnym Le Passéiste autor z pewnością liczy na znajomość u słuchacza jego wczesnego, mocno pacyfistycznego tekstu Les deux Oncles, który tak się kończy :

O vous qui prenez aujourd'hui la clé des cieux
Vous, les heureux coquins qui, ce soir, verrez Dieu
Quand vous rencontrerez mes deux oncles là-bas
Offrez-leur de ma part ces « Ne m'oubliez pas».

ces deux myosotis fleuris dans mon jardin:
Un petit forget-me-not pour mon oncle Martin,
Un petit vergiss-mein-nicht pour mon oncle Gaston,
Pauvre ami des Tommies, pauvre ami des Teutons...

[gat45]

A tutaj jest to rosyjskie cacko nad cackami :

www.youtube.com/watch?v=e-0tp92p5Tk

www.youtube.com/watch?v=e-0tp92p5Tk

[gat45]

www.youtube.com/watch?v=e-0tp92p5Tk
chyba teraz zadziała

Radzę słuchać z tekstem francuskim przed oczyma i przygotować sobie słownik rosyjski

[felinecaline]

Wlasnie, ze wiemy, przynajmniej przeczytawszy podane przez wujka Google'a opracowania. tak, wlasnie byla jego ulubionym kwiatkiem. Zzreszta maja Francuzi racje uzywajac jej do tej wrozby, jednak ma wiecej platkow niz niezapominajka wiec i nadziei daje wiecej.

[stefan4]

felinecaline:
> Zzreszta maja Francuzi racje uzywajac jej do tej wrozby, jednak ma wiecej
> platkow niz niezapominajka wiec i nadziei daje wiecej.

Na przykład tu więcej nadziei?

On effeuilla vingt fois la marguerite,
Elle tomba vingt fois sur "pas du tout".
Et notre pauvre idylle a fait faillite

(TU kiepskie tłumaczenie na polski)

W Polsce wróży się raczej z liści akacji, a nie z płatków astrów...

- Stefan

[felinecaline]

Przede wszystkim: tlumaczenie calkiel fajne.Gratuluje, skromnosci rowniez
Nadzieja to cos takiego, ze nawet 25 nieudana proba jej nie unicestwia
Rzeczywiscie, dlugo i bezskutecznie zastanawialam sie, z czego sie wrozy w Polsce - dziekuje za podpowiedz, zpomniane te czasy a przeciez sama praktykowalam akacjowe "effeuillage" .

NIE, nie była

[gat45]

felinecaline napisała:

> Wlasnie, ze wiemy, przynajmniej przeczytawszy podane przez wujka Google'a oprac
> owania. tak, wlasnie byla jego ulubionym kwiatkiem.

Ty się opierasz na wujku G., a ja na własnych słowach autora :

Quitte à froisser la marguerite,
Faut que je dise
Que tu es ma fleur favorite,
Myosotis.

Chyba wyraźniej już nie można rozstrzygnąć tej kwietnej rywalizacji
I to jest tekst z końcówki życia, więc obowiązujący jako testament

[felinecaline]

Nie tyle na wujku co na madrych (czy tez "madrych") autorach opracowan przez wujka wymienionych.
Ale jesli Brassens wolal myosotis to jego prawo, zreszta ja tez wole.

[kordula22]

Venus czesto sie starzeje
i jej IQ co raz mniej sie liczy
w miare gdy stoi przy frytkownicy

Za nic ja nie chce ocenic
maszej milosci weny
wrzucajac do zupy platki
kwiatu margarytki

Powiecie, ze nieudolne, ze ani rym, ani rytm, ale ODWAGa jest!

Oto skutek blogiej sjesty:

[felinecaline]

Venus nagle utracila
chuc i lotnosc mlodej panny
po tym jak sie odurzyla
oparami znad brytfanny.

Ja przenigdy sie nie znize
zeby wrzucic do rosolu
margerytki platki swieze

essai deux

[stefan4]

kordula22:
> Powiecie, ze nieudolne, ze ani rym, ani rytm, ale ODWAGa jest!

Jest. I teraz następnemu jest łatwiej

essai trois

[stefan4]

Pomyliłem się w numeracji o dwie minuty: essai deux należy do FelineCaline.

- Stefan

[felinecaline]

Nie wazna kolejnosc, liczy sie celnosc i ilosc koncowa (bez limitu czasu) .

[kordula22]

Bardzo ladne. Az sie prosi by przetlumaczyc na francuski

[kordula22]

Oczywiscie chodzi o essai deux i trois.

[felinecaline]

A po co? Zeby "poprawic" Brassensa?

[kordula22]

C'est dommage que tu y aies perdu ton latin !
De toute façon, merci.

[felinecaline]

Oh, ne te fais pas des soucis pour mon latin, d'ailleurs je suis d'avis qu'il n'est jamais trop tard pour apprendre et qu'il faut apprendre de toutes les sources possibles.

[kordula22]

Mais non! Je vais éclater de rire! Quel quiproquo!
Il s'agit de ma blague à propos de la traduction de ton superbe texte!
Ton "perdre mon latin" s'y rapporte.
Et d'autre part, pour quoi es-tu si serieuse ?????

[stefan4]

kordula22:
> C'est dommage que tu y aies perdu ton latin !

Comme beaucoup des autres...

- Stefan

[kordula22]

[felinecaline]

qu'il s'agissait seulement du texte (merci pour le "superbe") - des fois le guillement s'imposent ainsi d'ailleurs que les emoticones pour savoir s'il faut (vaut bien) garder son serieux.Bonne journée.
....
Qu'est qu'on se mettra à traduire maintenant?

[felinecaline]

...le guillemet s'impose- bien sur

[kordula22]

Il n'y a pas meilleur thérapie que la thérapie par le rire!

[viprk]

Ja mam pytanie, a nawet cos wiecej: czy mozecie swoje wprawki poetycko-translatorskie zamieszczac tu:
forum.gazeta.pl/forum/f,250699,Parlez_vous_fran_ais_.html???
Prosze traktowac to pytanie jako oficjalne zaproszenie

Na szybko..

[aqua48]

Wenus nad rondlem zagubiona
w kuchni straciła młodość wszelką
ja nigdy bym tak nie zrobiła
wróżb z płatków w rosół nie można wetknąć.

[kordula22]

Chapeau!

[gat45]

Oj, nie .........
Podmiot liryczny jest samcem i w tym akurat tekście ten detal jest dość ważny. A już na pewno to, że odniesienie do Wenus i do jej tracenia z upływem czasem wdzięku i polotu w oczach partnera dotyczy adresatki przesłania, a nie autora.

Przy każdym tłumaczeniu tego typu należy zadać sobie pytanie, które szczegóły, niuanse i inne tam takie mają "znaczenie znaczeniowe", a które tylko ozdobne. I z jakiej części ozdobnych jesteśmy w stanie zrezygnować. Tu wybór wydaje mi się nie za dobry.

Od kiedy po raz pierwszy usłyszałam La non-demande en mariage, chodzi mi po głowie Onieginowski tekst
Я, сколько ни любил бы вас,
Привыкнув, разлюблю тотчас;
[...]
Судите ж вы, какие розы
Нам заготовит Гименей
И, может быть, на много дней.
i tak zrośnięte mi zostały w głowie

[kordula22]

Oczywiscie masz racje, ze jako tlumaczenie tekst nie jest w porzadku.
Mnie natomiast spodobal sie szybki, maly wierszyk w ktorym kobieta mowi ze nie chce ani utracic wdziekow, ani liczyc sily milosci nad garami. Mozna to ocenic jako inspiracje Brassensem, ale nie jako tlumaczenie, jak slusznie zauwazasz.

[gat45]

Acha.
Ale jeżeli ma to być tekst poetycki, to brakuje mu melodyki. Szczególnie ostatni wers - wychodzi sylabowo daleko poza ramy zakreślone przez trzy pierwsze i sylaby mu się potykają jedna o drugą. Wierszyk powinno się chyba móc przeczytać płynnie ? Czy to za duże i zbyt staroświeckie wymaganie ?

[kordula22]

Nie, wymagania sa sluszne... Ale wiesz, wspolczesna sztuka daleko odchodzi od kanonow poprawnosci; ba, czesto chodzi o szokowanie.
To moze tak potraktujmy ostatni wers i moze wierszyk urosnie do rangi nowoczesnego dziela ?

[gat45]

A niech sobie rośnie do dowolnej rangi, ja mu źle nie życzę, wprost przeciwnie
Tylko że sama nie dam się przekonać do lubienia utworów słownych, które ranią mi ucho.

[kordula22]

A co powiesz na to:

Pourquoi ce doute et cette dérision
qui toujours t'accablent



Charles Juliet

[gat45]

Nie budzi we mnie zachwytu (eufemizm). Szczególnie wyrwane z kontekstu, bo ani toto głębokie, ani oryginalne, ani ładnie powiedziane. Może w szerszym ujęciu.... (daję autorowi szansę)

[aqua48]

Gat, generalnie masz rację z podmiotem lirycznym, że powinien to być samiec, ale.. w piosenkach zależy od tego kto śpiewa, jestem w stanie sobie wyobrazić kobiecą wersje Brassensa, tak jak istnieją wersje innych piosenek męskie i żeńskie. Wenus zajmuje się obiema płciami bez wyjątku Co do sporów o długość wersów, to poprawnie należałoby je dopasować do muzyki i jej akcentów, a nie do poprzednich wersów. Zwracając uwagę na tytuł mojego postu "na szybko" była to właśnie szybka inspiracja tekstem, a nie fachowe tłumaczenie ostateczne. Wyrywka fragmentaryczna miałaby mało sensu bez tłumaczenia całego tekstu. Przykro mi natomiast, że zraniłam Twe ucho.

[gat45]

aqua48 napisała:

[...]
Przykro mi natomi
> ast, że zraniłam Twe ucho. [...]

Bardzo proszę, nie bierz tego osobiście. Ja raczej pisałam o swoich własnych ograniczeniach percepcji. Mam więc taki feler, że melodyka mowy jest dla mnie tak ważna, że często-gęsto przeszkadza mi w docenieniu samej treści.

[missfrancoise]

wybaczcie, ze sie wtrace...
taka sobie oto prosta wersje wydedukowalam, zabawa przednia! dzieki za inspiracje!

Wenus często traci
urok młodej panny
język gubi nawet
w pobliżu brytfanny

ja za żadna cenę
sobie nie pozwolę
wrożyc miłość z liści
w jej rosole

--

[felinecaline]

Przedobrzzlas widze moja wersje, ja zostane przy oryginale z jego ulomnosciami wlacznie.

[kordula22]

Tylko sobie wlosow nie wyrywajcie! To ja, matka watku, mam pierwszenstwo za odawge. N.b
poetycko najbardziej zdolny jest stefan . Z nim nie ma mocnych!