Goleszów

[madohora]

Kościół rzymsko-katolicki pod wezwaniem św. Michała Archanioła zbudowany w stylu neobarokowym w latach 1913-21.

[madohora]

Późnobarokowa rzeźba kamienna św. Jan Nepomucena - figura przydrożna z I połowy XIX w. (obok kościoła rzymskokatolickiego).

[madohora]

Bażanów

Nazwa Bażanowice wywodzi się najprawdopodobniej od potomków lub poddanych osoby o imieniu Bażan (z języka niemieckiego Fasant). Po raz pierwszy pojawiła się w 1523 r. jako Bazanowicze. Bażanowice początkowo były wsią książęcą, później (od XVII wieku) – szlachecką. Po 1780 r. Saint Genois odstąpił Bażanowice komorze arcyksiążęcej. W 1930 r. przy majątku Państwowej Wyższej Szkoły Gospodarstwa Wiejskiego w Cieszynie powstała w Bażanowicach Mleczarnia Szkolna, a w 1933 r., w dawnej gorzelni arcyksiążęcej, założono Doświadczalną Stację Serowarską, w której do dziś wytwarzane są sery typu ementalskiego i inne produkty mleczne. W ostatnich latach w Bażanowicach powstało kilka dużych hal produkcyjnych zmieniających charakter wsi z rolniczego na przemysłowy.

[madohora]

W Bażanowicach urodził się (w 1824 r.) Paweł Stalmach, zasłużony działacz Śląska Cieszyńskiego i obrońca praw Polaków w okresie naporu germanizacyjnego, współzałożyciel i redaktor ,,Tygodnika Cieszyńskiego", późniejszej ,,Gwiazdki Cieszyńskiej", twórca Macierzy Szkolnej, która położyła duże zasługi w obronie polskości i krzewieniu świadomości narodowej.

[madohora]

Zamek w Dzięgielowie, będący budowlą murowaną z kamienia i cegły, powstał w XV wieku. Składał się z czterech części – skrzydeł, z których zachowały się trzy. Od XV do XVII wieku zamek w Dzięgielowie należał do rodu Czelów z Czechowic. Późniejsi właściciele – Goczałkowscy dwukrotnie przebudowywali zamek. Najpierw, po zniszczeniach wojny trzydziestoletniej, w połowie XVII wieku z renesansowego na barokowy, następnie w latach sześćdziesiątych XVIII wieku na styl rokokowy. Po sprzedaniu pod koniec XVIII wieku (1793 r.) Komorze Cieszyńskiej zamek przestał pełnić funkcję siedziby szlachty i baronów. W późniejszych latach popadał w ruinę. Po gruntownym remoncie prowadzonym od końca XIX wieku zamek zmienił swoją funkcję. Obecnie jest tam hotel i restauracja.

[madohora]

Zespół zamkowy z XV w., murowany, kilkakrotnie przebudowywany.

[madohora]

Godziszów
Nazwa Godziszów pochodzi od imienia „Godzisz”. Po raz pierwszy pojawiła się w 1445 r., jako Godyessow, jednak sama miejscowość powstała prawdopodobnie na przełomie XIV i XV wieku. Do końca średniowiecza Godziszów był wsią książęcą, w XVI wieku jedną z bogatszych w Księstwie Cieszyńskim. Od 1932 r. stok północny Chełmu był używany do szkolenia członków Koła Szybowcowego „Start” w Cieszynie.

[madohora]

Na początku 1939 r. zastępcą kierownika szkoły został Franciszek Kępka. W okresie międzywojennym szkoła wyszkoliła około 1,5 tys. pilotów. W 1950 r. rozpoczęto jednak jej likwidację, ponieważ lotnicze władze centralne podjęły decyzję o przeniesieniu szkolenia szybowcowego z gór na niziny. Ostatecznie życie szybowcowe na Chełmie zamarło wiosną 1951 r. Jednym z ostatnich wyszkolonych pilotów był Franciszek Kępka "junior".

[madohora]

Spośród zwierząt na uwagę zasługują kumaki górskie, które można obserwować w okresowych niewielkich zbiornikach wodnych i rzekotkę drzewną występującą na wilgotnych łąkach. Cichy i uważny obserwator nad brzegami Radonia może zobaczyć jednego z najpiękniej ubarwionych polskich ptaków – zimorodka. Na terenie Godziszowa znajdziemy kilka pomników przyrody. Są to dwa jesiony wyniosłe przy ulicy Pod Chełmem oraz modrzew europejski nieopodal szczytu Góry Chełm.

[madohora]

kościół ewangelicko-augsburski.

[madohora]

Kisielów
Nazwa Kisielów wywodzi się prawdopodobnie od potomków lub poddanych osoby o imieniu Kisiel. Po raz pierwszy wzmianka o wsi – Kiesselaw – pojawiła się w 1434 r. Wtedy to książę Przemek nadał prawa zwierzchnictwa nad wsią Jaśkowi z Kisielowa. Kolejne lata przynosiły zmiany zwierzchników i właścicieli. Przypuszcza się, że kiedyś wyróżniano Kisielów Górny i Kisielów Dolny.

[madohora]

Ważnym wydarzeniem dla mieszkańców Kisielowa było otwarcie w 1904 r. szkoły powszechnej, którą rozbudowano, dodając piętro, w 1946 r. Obecnie w centrum miejscowości znajdują się dwa niewielkie kościoły: katolicki (filiał parafii w Ogrodzonej) i ewangelicko-augsburski (filiał parafii w Goleszowie).

[madohora]

- Kościół ewangelicko-augsburski.

- kościół rzymsko-katolicki p.w. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny.

Kozakowice Dolne i Górne
- kościół ewangelicko-augsburski

[madohora]

Jedyny niewielki kompleks leśny zlokalizowany jest we wschodniej części wsi, na granicy z dzielnicą Ustronia – Hermanicami. W części tego lasu dominuje sosna zwyczajna, co jest rzadkością w gminie Goleszów. Podłoże części lasu oraz kilka pozostałości dawnych piaskowni na terenie Kozakowic wskazują na działalność na tym obszarze lądolodu skandynawskiego przed kilkuset tysiącami lat.

[madohora]

Leszna Górna
Pierwotna nazwa Lesznej Górnej brzmiała Lesna Snessonis i pojawiła się już w 1305 r. Pierwszy człon nazwy to zniekształcone określenie leszczyny, dlatego wioskę nazywano również Leszczna. Drugi człon określał przynależność wsi do Świętosza. W XVI wieku zaczęto wyróżniać Leszną Dolną i Leszną Górną (Lessczna Wirhny i Duolny – 1523 r.). Leszna, której rozwój datuje się na XV wiek, była miejscowością o charakterze pasterskim.

[madohora]

Leszna Górna posiada najbardziej górski charakter spośród wsi gminy Goleszów. Ton tej miejscowości nadają dwa wzniesienia: Tuł (621 m n.p.m.), najwyższe wzgórze Pogórza Cieszyńskiego, oraz Ostry (709 m n.p.m.) leżący w Beskidzie Śląskim, będący najwyższym punktem gminy Goleszów

[madohora]

W okolicy Lesznej Górnej jest kilka ciekawych historycznie miejsc. Odkryto tu ślady osadnictwa od młodszej epoki brązu do wczesnej epoki żelaza (od 1300 do 450 lat p.n.e.), czego najlepszym przykładem są pozostałości osady obronnej na Górze Tuł. W okresie kontrreformacji w Lesznej Górnej znajdowała się jedna z kilku leśnych świątyń ewangelickich na Śląsku Cieszyńskim.

[madohora]

Z Lesznej Górnej pochodzą: Karol Buzek (1882-1936), pedagog, działacz Polskiego Towarzystwa Turystycznego, Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego i Macierzy Szkolnej, autor polskiej mapy geologicznej Ziemi Cieszyńskiej oraz dr Paweł Musioł (1905-1943), redaktor m.in. „Zarania Śląskiego", propagator regionalizmu i znawca piśmiennictwa śląskiego.

[madohora]

Kościół ewangelicko-augsburski Świętej Trójcy.

[madohora]

[madohora]