Pogrzeb i dziewiecioletnie dziecko

[maugosia1]

Czy zabrac dziecko na pogrzeb ukochanej babci? Czy nie bedzie to zbyt
traumatyczne przezycie dla swiadomego i bardzo wrazliwego dziecka? Czy macie
jakies doswiadczenia?

[july.29]

maugosiu,
tu masz wątek nt.
Wprawdzie pytanie jest o dużo młodsze dziecko, ale z tego co pamiętam, potem
dyskusja była już bardziej "uniwersalna" wiekowo.

forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=575&w=25458142&v=2&s=0
ps. ja bym zabrała, ale decyzja oczywiście należy do Ciebie.

pozdrawiam,
j.

[kasper68]

Wydaje mi się że spokojnie możesz wziąć. Przecież tak duże dziecko chyba wie,
że nie żyje się wiecznie.

[edytka73]

Bardziej traumatycznie będzie, jesli go nie weźmiesz - nie będzie miał szansy
na pożegnanie z bliska Osobą. Oszczędź tylko widoku Babci w trumnie, lepiej
niech zapamięta Ja żywą, na zdjęciach. Rozmawiaj z nim o tym, ze mu smutno, że
czuje żal, ze jest zły, bo nie rozumie, dlaczego tak się stało. Nie wstydź się
płakac przy nim - to normalne, ze przezywamy żałobę, choć tak mało się o tym
mówi. Jesli bedzie chciał, wyjdzie z taka inicjatywą, zeby Babci cos dac od
siebie, do trumny - jak najbardziej; list, zabawka itp.
Rodzimy się i umieramy - taka kolej życia

[renata28]

Ja byłam na pogrzebie babci kiedy miałam 8 lat. Nie wspominam tego jako
traumatyczne przeżycie, a cieszę się, że byłam.
Trzy lata temu w mojej rodzinie zdarzyła się straszna tragedia. Zginęła moja
kuzynka, która samotnie wychowywała wówczas ok. 5 letnią córeczkę. Jej
dziadkowie mieli podobny dylemat. Byli z tym u psychologa, który poradził, żeby
zabrać dziecko, bo w ten sposób być może kiedyś w przyszłości łatwiej zrozumie,
że mamy nie ma, a pogrzeb to pożegnanie, które mała pamięta.

[musia2002]

Ja mialam 10 lat gdy zmarl moj tata i mama zabrala mnie na pogrzeb ale teraz z
perspektywy czasu mysle,ze zabranie mnie nawet do kostnicy nie bylo madrym
posunieciem.Dzis mam 31 lat i wciaz pamietam ojca w trumnie[a wolalabym tej
sceny nie pamietac].Zrobisz jak uwazasz ale ja do kostnicy bym nie zabrala
dziecka.

[mamamisi1]

Mam podobne odczucia. W wieku 9 lat pryeżyłam śmierć i pogrzeb mamy. Trauma.
Widok mamy w trumnie to dramat, który co jakiś do powraca. Nie sądzę, aby
filozofowanie na temat życia, śmierci i przemijania coś tu mogło zmienić.
Odradzam.

[mamamisi1]

Zapomniałabym. Pamiętam też pogrzeb kilkuletniego syna sąsiadów (modlitwy,
kostnicę, cmentarz - zatem szczegóły). Dodam, że miałam wśwczas około 4 lat.
Dzisiaj mam 36. Raz jeszcze odradzam.

[mruwa9]

Ja jako dziecko bywalam-moze nie czesto, ale pare razy- na pogrzebach bliskich
czlonkow rodziny. Pierwszy raz jako chyba 6-latka. Nie przypominam sobie, zeby
spowodowalo to jakikolwiek uraz w mojej psychice, bylo to dosc naturalne.
Trumna stala w domu, nie w kostnicy, przychodzili rozni ludzie sie pozegnac, ja
tez zagladalam do srodka otwartej trumny. Bylo to jakos zupelnie naturalne, bo
smierc jest naturalnym skladnikiem rzeczywistosci.Nie pamietam, zeby nas jakos
rodzice specjalnie przygotowywali psychicznie do pogrzebu. IMHO jesli to ma byc
pogrzeb kogos bliskiego, to lepiej dziecko zabrac, ale niekoniecznie zachecac
do wchodzenia do kostnicy.

[andaba]

Sama chodziłam na pogrzeby - nie tylko rodziny, jako siedmio-ośmio letnia
dziewczynka chodziłam z koleżanką na wszystkie pogrzeby (na wsi to było, więc
zwłoki wyprowadzano z domu, a trumnę zamykano już przy księdzu - ale jakoś
traumy po naoglądaniu się nieboszczyków nie mam...) - czego to dziecko z nudów
nie zrobi.
Moje dzieci też chodzą na pogrzeby - dalszej rodziny, ale także dwóch dziadków -
i również nie przyszłoby mi do głowy, aby mogło im to zaszkodzić.

Do musia2002

[karen74]

Przepraszam bardzo, że ja zupełnie nie na temat, ale kiedy przeczytałam Twój
post, to przypomnialo mi się coś bardzo ważnego, związanego z bardzo bliską mi
osobą. W związku z tym mam bardzo osobiste pytanie( jeżeli nie chcesz to
oczywiście nie odpowiadaj). Czy uczyłaś sie w Poznaniu w PSB?

[musia2002]

Nie.W Poznaniu bylam tylko raz w zyciu przejazdem.Jestem ze slaska.

[iwoniaw]

Powiem to, co dziewczyny powyżej: zabierz. Może faktycznie niekoniecznie musi
oglądać babcię w trumnie, ale sam fakt pożegnania jest ważny - w końcu po to na
tę okoliczność ludzkość ma rytuały (różne w różnych kulturach) - żeby przez to
przejść bez traumy, mieć możliwość przeżycia zrozumiałego żalu, poczucie, że się
było do końca, żeby się pożegnać...

[gemmavera]

Mając 9 lat byłam na pogrzebie dziadka i nie była to dla mnie jakaś trauma -
wielkie przeżycie owszem, ale nie trauma. Było bardzo smutno, ale było to dla
mnie jakies naturalne zamknięcie pewnego etapu (najpierw choroba dziadka, potem
wiadomość o jego śmierci). Myślę, że było mi potrzebne to wszystko, co się
działo tamtego dnia - najpierw pogrzeb i płacz, a potem stypa, gdzie ludzie
zaczynali się śmiać i stawało się oczywiste, że życie wróci do normy, chociaż
już bez dziadka...

Według mnie dziewięciolatek jest na tyle dużym dzieckiem, że potrzebuje jakiejś
formy pożegnania i nie jest wcale za mały na pogrzeb.
Natomiast zdecydowanie, jaki kilka osób tutaj, odradzam zabieranie dziecka do
kostnicy i pokazywanie mu zwłok. To jest straszne przeżycie nawet dla osoby
dorosłej - sądzę, że szok może być zbyt wielki, a dziecku to przecież do
niczego niepotrzebne.
Pozdrawiam i życzę trafnej decyzji
gemma

[maadzik3]

Bylam jako 5-latek na pogrzebie babci a jako 9-latka na pogrzebie dziadka.
Rozumialam czym jest smierc, ale potraktowano dziecko jako czesc rodziny i tak
sie czulam. Gorzej by mi w tym dniu bylo zastanawiac sie co robia rodzice i
przede wszystkim byc bez nich. Uwazam ze dziecko w tym dniu potrzebuje wsparcia
rodzicow przy czym zwiekszona opieke powinien sprawowac w czasie pogrzebu rodzic
ktorego rodzic nie jest tym ktory umarl (koszmarne zdanie, sorry).
Magda

[asientos]

Miałam siedem lat, gdy zmarła moja ukochana babcia. Któregoś dnia ze świetlicy
odebrała mnie druga babcia, a mama stała zapłakana na korytarzu. Nikt nie
mówił, że babcia wyjechała, tylko że umarła i nic ją nie boli. Przyjęłam takie
wytłumaczenie. W pogrzebie i mszy uczestniczyłam. Pamiętam do dziś, że stałam z
drugimi dziadkami, ale im uciekłam do rodziców. Uważałam (mając siedem lat),że
babcię trzeba pożegnać. Nie płakałam, ale żal mi było mamy. Nie było to dla
mnie traumatyczne doświadczenie.

[asientos]

aha, nie zaglądałam do trumny i nigdy tego nie robię.

[mynia_pynia]

Byłam na pogrzebie gdzie był chłopiec około 8 lat, który większość czasu
siedział z babcią, i powiem że było to ciężkie przeżycie, nie płakał, ale po
pogrzebie nie chciał wyjść z cmentarza, musieliśmy z nim tam posiedzieć z pół
godziny, poopowiadać, ale nie rzeczy w stylu babcia poszła do nieba i siedzi z
aniołkami, bo to już duży chłopak i rozmawialiśmy jak z dorosłym.

[edytka73]

Kiedy moja babcia umarła miałam 10 lat. Ale wczesniej długo chorowała, miała
raka wątroby. Pamiętam, ze na początku modliłam się, zeby wyzdrowiała, a potem,
jkabym zrozumiała, zaczęłam się modlić, żeby spokojnie i bez bólu umarła.
Wiedziałam, ze tak będzie dla niej lepiej.
No i najbardziej było mi żal mamy, ale tego, jak to jest, gdy mama umiera nie
umiałam sobie wyobrazić.
Na pogrzebie było mi głupio, bo jakoś nie chciało mi się płakać i czułam się
przez to winna. Kiedy już poleciały łzy poczułam ulgę.

[jabw]

Miałam 11 lat, gdy zmarła moja mama. Na pogrzebie trumna była otwarta, a Mama
wyglądała okropnie- trupio-blado-sina. Kazano mi pogładzić jej dłoń na
pożegnanie i to była trauma. Długo się potem modliłam, żeby zapomnieć ten
widok. Na szczęście z czasem zapomniełam i potem we snach Mamę widziałam żywą.
Nadal jednak wracały koszmary z motywem różnych zwłok. Dziś mam 29 lat i
panicznie boję się zwłok.
Z kolei mój brat w wieku 10 lat był na pogrzebie Dziadka i nic go nie ruszyło.
No ale z Dziadkiem był bardzo słabo związany
Myślę, że dziewięciolatka po prostu możesz spytać, czy chce iść na pogrzeb
(mnie musiano wyciągać zza pieca, żebym poszła zobaczyć stojącą w drugim pokoju
trumnę). I uszanuj jego decyzję. Pozostaw mu też wolną rękę w kwestii zbliżania
się do trumny- równie dobrze może pożegnać zmarłego z daleka.

[utalia]

Ja bylam na pogrzebie swojej prababci kiedy mialam 4 lata. Doskonale pamietam
caly pogrzeb, z pewnoscia zrobilo to na mnie wrazenie ale nie bylo to
traumatyczne przezycie. Mysle, ze nie chodzi tu o wiek ale jesli odchodzi ktos
bardzo bliski to sama sytuacja jest tragedia i traumatycznym przezyciem. Bez
wyjatku czy ma sie dwa lata czy dwadziescia i czy sie na pogrzeb poszlo czy
siedzialo w domu. Ja nie zdarzylam sie zzyc az tak bardzo z prababcia choc ja
doskonale pamietam. Wiec jesli rozpacza ogromne z powodu odejscia babci to
chyba nie do konca ma to znaczenie czy pojdzie czy nie. Bol i tak pozostanie.
Najlepiej sama go o to zapytaj. Czy chce pojsc na pogrzeb. A moze ma wewnatrzna
potrzebe? I co wtedy?

[dorotakatarzyna]

Ja zawsze zabieram moje dzieci na pogrzeby, ale nie podchodzimy do trumny. Na
ostatnim -wujka - dzieci miały 2, 8 i 9 lat. Praktycznie żadnej reakcji. Niech
się przyzwyczajają od małego, że to normalne, że trzeba się pożegnac. Takie jest
życie...

[oluncia]

Wiesz to chyba jednak bardzo indywidualna sprawa. ja w wieku 7 lat bylam na
pogrzebie ukochanego dziadka. Pamietam wszystko bardzo dokladnie.Przez nastepne
klka miesiecy budzilam sie z placzem w nocy, krzyczalam, snil mi sie dziadek w
trumnie praktycznie co noc. Koszmar...
Mama po wyczerpaniu wszelkich sposobow ( zaczela spac ze mna, rozmawiala, tulila
itp.,) zaczela nawet dawac na msze co by mnie dziadzius zostawil juz...
Zaznaczam, ze kobieta wyksztalcona, psycholog i raczej ateistka.
Boli mnie wspomnienie tamtego czasu bardzo a mam prawie 30 lat.

Bylam tez rok wczesniej ( mialam ok 6 lat) na pogrzebie kolezanki mamy. Otrula
sie w bardzo zaawanowanej ciazy, pochowali ja razem z tym dzieciatkiem. Pamietam
z tego okresu te rozmowy na pogrzebie, pelne jadu i zlosci, plotki. Tez mi
bardzo zapadlo w pamiec i przezywalam a niby taki maluch byl ze mnie wtedy.

[76kitka]

Wytłumacz jak wyglada taki pogrzeb i zapytaj czy chce pójść. Jeśli sie zdecyduje nie zabierajcie Go ze sobą do kaplicy, gdzie leży ciało, albo niech tylko uczestniczy we mszy. Ja jako dziecko byłam na pogrzebie swoich dziadków, byłam na mszy, a potem na cmentarzu.

[volta2]

Zabierz! pogrzeb to naturalny etap życia i nie ma co udawać, że jest inaczej.
ja pochodzę z dość długowiecznej rodzinki i nie zapomnę widoku swoich 20
letnich kuzynów, którzy bali się wejść do pokoju w którym spoczywało ciało
mojego dziadka a ich pradziadka. Ten widok był żałosny po prostu, dorośli
ludzie a siedzieli skuleni, a to przecież ich pradziadek był.

[andaba]

volta2 napisała:
nie zapomnę widoku swoich 20
> letnich kuzynów, którzy bali się wejść do pokoju w którym spoczywało ciało
> mojego dziadka a ich pradziadka. Ten widok był żałosny po prostu, dorośli
> ludzie a siedzieli skuleni, a to przecież ich pradziadek był.


Przypomniałomi się coś...
Wprawdzie nie na temat, ale...
Dawno , dawno temu, jak jeszcze pracowałam, na sąsiednim oddziale (ginekologia)
zmarła kobieta. Dyżurująca położna cały dyżur przesiedziała u nas, bo się bała
być sama ze zmarłą (owszem jako personel była sama, ale było mnóstwo pacjentek,
w większości w niezłym stanie).

[iwonesik]

Mój 9,5 letni synek był we wrześniu na pogrzebie mojej babci, czyli jego
prababci. Na pewno nie był z nią tak bardzo zżyty. Na mszy zrobiło mu sie
strasznie przykro, że juz nigdy jej nie zobaczy i trochę popłkał się. NA samym
pogrzebie był spokojny. Dzieci w tym wieku wszystko doskonale rozumią.
Oczywiście Twój syn będzie przeżywał pogrzeb bardziej.

[radowinkaala]

Ja jako dziecko 8-letnie byłam na pogrzebie ukochanego wujka. Szczerze mówiąc
mogli mi tego zaoszczędzić ... Pamiętam wszystko z najdrobniejszymi
szczegółami - a było to ponad 18 lat temu. Przeżycie było ciężkie, zwłaszcza,
że nie rozumiałam tak do końca co się stało - więc jak już osiągnełam pełna
świadomość stanu śmierci wszystko wróciło ze zdwojoną mocą (

[maugosia1]

Dziekuje bardzo za wszystkie rady.