faux pas?

[darmowearchiwum]

Witam!
Bo tak często zaczynam moją korespondencję. Do tej pory myślałem, że jest to
dosyć neutralne i w żaden sposób nie podkreśla bliskości stosunków. Jest też o
tyle lepszym wytrychem od dzień dobry, czy dobry wieczór (często wysyłam maile
nocą, albo późnym wieczorem, a nie wiem kiedy zostaną odebrane).
Tymczasem dziś zostałem pouczony w mailu zwrotnym, że nie należy zwracać się
tak w stosunku do wykładowców, bo nie jest to znajomość prywatna. Nie wiem na
ile fakt ten może być istotny, ale nie aspiruję do tego, aby znajomość wyszła
poza dotychczasowe ramy, a różnicę wieku między nami można policzyć na palcach
jednej ręki.
Czy więc rozpoczynanie maili od "witam" faktycznie jest w złym tonie?
Pozdrawiam:
Kacper

[gazetowy.mail]

Tak.
"Witam" nie powinno pisać się do osób starszych czy na wyższym
stanowisku od nas.

[gazetowy.mail]

Poniżej kopia listu z Poradni Językowej PWN.

Szanowna Redakcjo,
chciałem zapytać, jakim zwrotem najlepiej rozpoczynać korespondencję
elektroniczną? Powszechnie stosowany zwrot Witam przyprawia mnie (i
chyba nie tylko mnie) o ciarki a nie potrafię znaleźć odpowiedniego
jego substytutu. Z oficjalnymi korespondencjami nie mam takiego
problemu, ponieważ mamy zwroty Szanowna/y Pani/e. Co jednak z
bardziej luźnymi korespondencjami?
Pozdrawiam serdecznie

Problem form rozpoczynania listów elektronicznych jest problemem
wielu użytkowników polszczyzny (można to sprawdzić w archiwum naszej
poradni).
Przyczyny tego są dwie. Po pierwsze korespondencja mailowa stanowi
nowy gatunek mowy, który jeszcze nie ustabilizował się pod względem
formalnym. Proszę zauważyć, że formy rozpoczynania maili pochodzą na
ogół z rozmów bezpośrednich (Cześć, Dzień dobry itp.), natomiast ich
zakończenia – z listów tradycyjnych, w tym pism urzędowych
(Pozdrawiam, Z poważaniem itp.). Po drugie współczesną grzeczność
językową charakteryzuje dążenie do skracania dystansu między
interlokutorami (zarówno w mowie, jak i w piśmie), typowe dla ludzi
młodych, nieakceptowane zaś w większości przez przedstawicieli
średniego, a zwłaszcza starszego pokolenia.
Zwrot do adresata w formie Witam słusznie wywołuje Pana negatywną
reakcję, ponieważ wyraża wyższość nadawcy wobec odbiorcy, co nie
zawsze odpowiada rzeczywistej relacji łączącej partnerów
korespondencji (z moich obserwacji wynika, że częściej jej nie
odpowiada, niż odpowiada). Stosownie użyta forma Witam / Witamy
dotyczy tylko takich sytuacji, jak powitanie gości przez gospodarzy
czy powitanie odbiorców radiowych i telewizyjnych wypowiadane przez
prowadzących audycje.
Zamiast więc formy Witam rozpoczynającej maile proponuję w relacjach
na ty zastosować formy adresatywne będące imieniem (Jolu, Jola,
Ewuniu, Jacku), uzupełniane w zależności od stopnia zażyłości
przymiotnikami droga, kochany itp., zaimkami mój, moja itp. (i ich
połączeniami, np. Moja Kochana Aneczko – oraz wszelkimi innymi
formami nazywania adresata, stosowanymi w kontaktach bezpośrednich.
Rozpowszechnioną formą typową dla relacji na ty jest ponadto forma
Cześć, po której może wystąpić (po przecinku!) wskazana wyżej forma
imienia czy pseudonimu, np. Cześć, Basieńko, Cześć, Gruby.
W relacjach na pan, pani, zwłaszcza gdy piszemy mail po raz
pierwszy, stosuje się formy Szanowny Panie / Szanowna Pani /
Szanowni Państwo, po których można umieścić nazwę odpowiedniego
stanowiska lub tytułu: Szanowny Panie Prezesie, Szanowna Pani
Doktor. W tychże relacjach wyrażanych w sposób mniej oficjalny – co
zależy od stopnia znajomości z adresatem, jego wiekiem, pełnioną
funkcją – wystarczy forma Panie / Pani wraz z nazwą stanowiska czy
tytułu: Panie Prezesie, Pani Redaktor, Pani Doktor.
W podsumowaniu przypomnijmy, że omawiany gatunek korespondencji
wciąż ewoluuje, co w wypadku naszego problemu oznacza, że stosowane
przez Polaków grzecznościowe formy rozpoczynania (również kończenia)
listów elektronicznych będą się stabilizować i z używanych obecnie
wielu wariantów któreś zwyciężą, a któreś odejdą w zapomnienie. Na
razie stosowne są te warianty, które omówiłam powyżej.
— Małgorzata Marcjanik, prof., Uniwersytet Warszawski

[baba67]

Nie wiem ile ta pani myslala nad rewelacja ze witam oznacza wyzszosc kogos kto
sie tak zwraca do innych.Chyba dlugo. Rozumiem ze prezenter w TV uwaza sie a
lepszego ode mnie? No niby moze bo on jest w okienku a ja nie...Co za bzdura,
doprawdy. Ale zgadzam sie-ten zwrot nie pasuje do formalnych stosunkow

[nm.buba011]

ale

możemy użyć <witam>,
gdy wysyłamy ogólny maill do pryncypała(wykładowcy) plus grupy
współpracowników(uzgadnianie projektu).
Uzasadnieniem będzie większość i internetowe uproszczenie oraz "niewykluczanie"
tej osoby z ogólnego grona.

[marguyu]

Nie mozna.
Powinno sie uzyc zwrotu: Szanowni Panstwo!

Nic nie stoi na przeszkodzie w tym, zeby za szanownych uznac takze
kolegow studentow.

[nm.buba011]

marguyu napisała:

> Nie mozna.
> Powinno sie uzyc zwrotu: Szanowni Panstwo!
>
> Nic nie stoi na przeszkodzie w tym, zeby za szanownych uznac takze
> kolegow studentow.

stoi, zasada, że grupie podporządkowuje się jednostka.
W obecności wirtualnej szefa, koledzy nagle stają się szanowni.
Po czym, gdy przełożony nie występuje, to znowu, godni jedynie słowa... witam?

Szef lub wykładowca pierwszy powinien się ukłonić grupie pracowników lub
studentów. Fatalnie i niezręcznie wygląda, gdy osoba, niższa w hierarchii
uprzedza pozdrowienie. To dygresja do relacji osoba/grupa.

[agulha]

Uważam, że pouczanie studenta w mailu zwrotnym na tematy niemerytoryczne jest
niegrzecznością zapierającą dech w piersi i dużo gorszym faux pas niż ewentualna
niewłaściwość używania zwrotu "Witam".
Język polski tradycyjnie jest bardzo formalny, a z kolei nowe formy, często
zapożyczone z angielskiego, bywają cokolwiek zbyt bezpośrednie. Pisanie do
wykładowcy starszego o lat kilka "Szanowny Panie" może być chyba pewną przesadą.
A może gość dopiero zrobił doktorat i jak kania dżdżu czeka na "Szanowny PANIE
DOKTORZE" w tytule e-maila"?

[nchyb]

> Uważam, że pouczanie studenta w mailu zwrotnym na tematy
niemerytoryczne jest
> niegrzecznością zapierającą dech w piersi i dużo gorszym faux pas
niż ewentualn
> a
> niewłaściwość używania zwrotu "Witam".

dokładnie tak. Pouczający wykazał się brakiem znajomości SV i po
prostu klasy.

[miss.capricorn]

No tak, a co zrobić, kiedy nie wiemy, do kogo konkretnie piszemy? Przypuśćmy: w
odpowiedzi na internetowe ogłoszenie o wynajmie mieszkania lub o pracę?

[przemek.plywak]

W relacji nauczyciel-student (uczeń) wskazanie błędu - nawet jesli
nie jest to błąd merytoryczny - nie stanowi faux pas. W opisanej
sytuacji wykładowca mógł studentowi zwrócić uwagę, chodzi tylko o
to, żeby zrobił to grzecznie.
Nie jest wcale nielogiczne, że forma "witam" oznacza rodzaj
wyższości, może tylko w przytoczonej w poradzie ta wyższość nie
została dobrze wyjasniona. Nie chodzi o absolutną wyższość w jakiejś
hierarchii, ale o wyższość w danej sytuacji, tzn. jestem
gospodarzem: w domu, podczas jakiejść imprezy (tak mówi np.
konferansjer). Inna sprawa, że odczucie tej wyższości już zanika,
nie tylko w mailach, ale też w życiu towarzyskim, niekiedy tak się
witają koledzy, ale zdarza się coraz częściej, że "witam" mówi
młodsza osoba do starszej lub student do profesora, co już jest
dużym nietaktem.
Do nieznanych osób, np. w odpowiedzi na ogłoszenie,
piszemy "Szanowni Państwo".

[zwyklynick-live]

Ja bym napisała:
Witam Panie Profesorze ( do znajomego profesora )

Szanowny Panie Profesorze - kiedy piszę do nieznajomego

[beti555]

A jak kierownik ma sie zwrócić w mailu do dyrektora, osoby starszej
jakieś 15 lat? W rozmowie "na żywo" są per pani Basiu/pani Małgosiu.

[nm.buba011]

- słowo napisane jest trwałe, może stanowić dowód/potwierdzenie.
Forma pani plus imię jest... mało elegancka, więc nie należy jej utrwalać.

Jest wybór, po imieniu lub... pani/pan, w relacjach mówionych.

[zwierze_futerkowe]

Ja piszę "Witam" wtedy, kiedy nie wiem, do kogo konkretnie się zwracam (np. do
biura obsługi klienta, informacji turystycznej itp.). W mailach skierowanych do
konkretnej osoby staram się tej formy unikać, chociaż nie uważam jej za jakieś
straszne faux pas.

[e._]

mam wrażenie, że osoba która pracuje w cytowanej poradni językowej
nie do końca przyłożyła się na studiach do historii języka i tym
podobnych tematów.
"Witam" nigdy w polszczyźnie nie było przejawem wyższości czy
sygnalizowaniem wielkopaństwa. Nie jest też niczym niewłaściwym w
dzisiejszych czasach.
Owszem, niektórzy naukowcy starej daty wolą, by już w pierwszych
słowach okazywać im specjalny respekt, stąd umiłowanie zwrotu
"Szanowny Panie Profesorze", który jednak w wielu relacjach mailowych
potrafi wyglądać nieco pretensjonalnie.
Savoir vivre to nie jest zbiór sztywnych, sztucznych reguł, tylko
umiejętność dopasowywania się do innych, bez rezygnowania z własnych
zasad.

[kol.3]

Trzeba raczej wziąć pod uwagę sztywne zwyczaje panujące w środowiskach
naukowych, gdzie starannie przestrzega się używania wszystkich tytułów
przynależnych danej osobie.