Nieuprzejme "nie ma za co"

[horatio_valor]

Dochodzę do wniosku, że nadmiar uprzejmości może szkodzić.

Dziś rano podbiegałem w pracy do windy, jakiś człowiek stojący w
środku przytrzymał mi guzik, żeby drzwi się nie zamknęły - dosłownie
ze dwie sekundy. Podziękowałem i usłyszałem "nie ma za co".

No i tu mnie tknęło. Odczułem to jako nadużycie tego sformułowania.
W tym wypadku chodzi o taką drobnostkę, że rzeczywiście nie ma za co
dziękować... Sformułowanie "nie ma za co" ma sens grzecznościowy
tylko w sytuacji, kiedy wykonana czynność jest jakoś tam znacząca i
mówiący celowo ją pomniejsza - stąd efekt honoryfikatywny.

Co zatem w tej sytuacji robić?

[a.nancy]

> Co zatem w tej sytuacji robić?

jak to co? lac w pysk od razu
a tak serio, to IMO jestes przewrazliwiony. naprawde myslisz, ze ta osoba
chciala cie obrazic? a niby po co?

pytanie przy okazji: co odpowiadac na "dziekuje" za przytrzymanie windy?

[miska_malcova]

> pytanie przy okazji: co odpowiadac na "dziekuje" za przytrzymanie windy?

może po prostu: "proszę" )

[romek501]

miska_malcova napisała: może po prostu: "proszę" )

No nie, tylko nie "proszę". Może być: "nie ma za co", może
być: "drobiazg" itp., ale nie "proszę"

[remez2]

Nie może być "nie ma za co" bo widziałeś jak się założyciel wątku wpienił. )

[romek501]

faktycznie, odwołuję "nie ma za co" rano przy windzie

[pirs2]

Wpienić to sie można jakby na prosze odpowiedział: no ja myślę!
A 'drobiazg' = 'nie ma za co' i dla mnie oznacza, że nie sprawiło mi to żadnych
problemów, czyli ok.

[remez2]

pirs2 napisała:

> Wpienić to sie można jakby na prosze odpowiedział: no ja myślę!
> A 'drobiazg' = 'nie ma za co' i dla mnie oznacza, że nie sprawiło mi to żadnych
> problemów, czyli ok.
Masz rację ale to nie ja się wpieniłem.

[javio]

Kiedyś, gdy podziękowałam jednemu panu za przepuszczenie mnie w
drzwiach, usłyszałam: "No!". Było wypowiedziane z satysfakcją.

[miska_malcova]

romek501 napisał:

> miska_malcova napisała: może po prostu: "proszę" )
>
> No nie, tylko nie "proszę". Może być: "nie ma za co", może
> być: "drobiazg" itp., ale nie "proszę"

a dlaczegóż to?

[romek501]

miska_malcova napisała: a dlaczegóż to?

Bo na "dziękuję" nigdy nie należy odpowiadac "proszę". Jest to
zwyczaj chyba z jakichś PRL-owskich kursów dla ekspedientek i
obsługi punktow gastronomicznych. Wszedł w życie podobnie jak
zwrot "smacznego". Pamiętam scenę z Misia, tę w barze, gdzie je się
łyżkami na łańcuhcach. Tam własnie "kelnerka" nakładająca kaszę do
miski fajnie mówiła "ptroszę".

[paero123]

Anglicy mają swoje "Don't mention it" co chyba oddaje sens "nie ma za co /
drobnostka". Przytrzymanie windy było takim drobiazgiem, niewartym wzmianki obu
kulturalnych stron

[horatio_valor]

Ej no zaraz, nie wpieniłem się, on też nie miał intencji obrażenia
mnie, to jasne.

Po prostu odczułem delikatną nieodpowiedniość pomiędzy użytym
znakiem relacji międzyludzkich (czyli "nie ma za co") a realnym
wysiłkiem tej osoby!

Na pewno nie wynikało to z nieuprzejmości tamtego człowieka.

[freewomanpl]

wystarczy proszę, proszę bardzo

[wrednisia]

ja bym również odpowiedziała "nie ma za co" i wcale nie uważam tego
za nieuprzejme.

[tomekbarcz]

ja też, ja też !!!! faktycznie, to drobnostka, ale miłe że ktos
przytrzymał przycisk i moim zdaniem "Nie ma za co" tutaj pasuje jak
ulał
przeciez mógł nie przytrzymać, bo chciał jechac sam windą

[wrednisia]

Dziś właśnie miałam taką sytuację, że przytrzymałam sąsiadowi drzwi
od windy. On oczywiście podziękował, a ja odpowiedziałam "drobiazg"
i po prostu się uśmiechnęłam. On odwzajemnił uśmiech i podróż windą
od razu przyjemniejsza

[remez2]

wrednisia napisała:

> Dziś właśnie miałam taką sytuację, że przytrzymałam sąsiadowi drzwi
> od windy. On oczywiście podziękował, a ja odpowiedziałam "drobiazg"
> i po prostu się uśmiechnęłam. On odwzajemnił uśmiech i podróż windą
> od razu przyjemniejsza
Po przeczytaniu Twojego postu pomyślałem sobie cichutko, że jest inny piękny
wariant. Przyznam, że zainspirowały mnie poglądy niektórych forumowiczów. Sąsiad
podbiega, Ty ze słowami "nie trzeba się spóźniać, frajerze" szybko zamykasz
drzwi i odjeżdżasz.
PS. Po namyśle stwierdzam, że Twoje rozwiązanie bardziej mi sie podoba.

[wrednisia]

remez2 napisał:

> Po przeczytaniu Twojego postu pomyślałem sobie cichutko, że jest
inny piękny
> wariant. Przyznam, że zainspirowały mnie poglądy niektórych
forumowiczów. Sąsiad
> podbiega, Ty ze słowami "nie trzeba się spóźniać, frajerze" szybko
zamykasz
> drzwi i odjeżdżasz.
> PS. Po namyśle stwierdzam, że Twoje rozwiązanie bardziej mi sie
podoba.
>

To do tego wariantu można by jeszcze dodać: "nie trzeba się
spóźniać, frajerze" i posyłam przez szybkę jeden z najsłodszych
moich uśmiechów, podczas gdy winda właśnie odjechała "frajerowi"
spod nosa

A tak poważnie, odrobina uprzejmości jeszcze nikomu nie zaszkodziła,
więc zazwyczaj właśnie z tego założenia wychodzę. Natomiast, gdyby
ów sąsiad kiedyś wcześniej "uciekł" windą z premedytacją, nie
poczekawszy na mnie, to Twój wariant wprowadziłabym w czyn

[phlora]

"Zapodawca" wątku napisał:
W tym wypadku chodzi o taką drobnostkę, że rzeczywiście nie ma za co
> dziękować... Sformułowanie "nie ma za co" ma sens grzecznościowy
> tylko w sytuacji, kiedy wykonana czynność jest jakoś tam znacząca i
> mówiący celowo ją pomniejsza - stąd efekt honoryfikatywny.

No to jak uważasz, że rzeczywiście nie ma za co dziękować, to czemu nie można
tego powiedzieć? A z kolei mówienie 'nie ma za co' w sytuacji gdy przysługa
była znacząca, to nic innego jak niezdrowe krygowanie się. No i czasem efekt
trochę komiczny.
"Nie ma za co" w drobnym przypadku oznacza, że robię to prawie bez
zastanowienia, z wrodzonej(!) uprzejmości i mogę to powtórzyć wiele razy, bo nie
nastręcza mi to żadnego kłopotu(drzwi). Ale jak komuś pomożesz przerzucić 3 tony
węgla i na podziękowanie odpowiesz, że nie ma za co, to klient będzie oczekiwał,
że jesteś taki supermen od węgla, co każdemu i zawsze będzie przesypywał tony
czegoś, bo to nie problem dla niego. To jak z podwożeniem kolegów swoim
samochodem po pracy, na początku mówisz"nie ma za co", a potem dumasz jak się z
tego wykręcić, jak pokazuje kilka wątków na tym forum.

[tomekbarcz]

czytasz w moich myślach - sluszna racja przywracajmy słowom ich
naturalne znaczenie, a nie budujmy jakichs bizantyjskich teorii

[horatio_valor]

> No to jak uważasz, że rzeczywiście nie ma za co dziękować, to
> czemu nie można tego powiedzieć?

Nie mówię, że nie ma za co dziękować. Jest za co! Niepodziękowanie
byłoby chamskie.

Mówię cały czas o reakcji pierwszej osoby.

Dla mnie reakcją odpowiednią dla uciążliwości tej przysługi byłby
tylko gest (skinięcie głową) i uśmiech.

[romek501]

horatio_valor napisał:

> Dla mnie reakcją odpowiednią dla uciążliwości tej przysługi byłby
> tylko gest (skinięcie głową) i uśmiech.

Nie wpadł bym na to, że jest taka gradacja odpowiedzi
na "dziękuję"
Generalnie to jeśli ktos coś do kogoś mówi, to powinno się
odpowiedzieć a nie ruszać głową czy ustami. To jest niegrzeczne. W
ogóle należy wspierać wszelkie kontakty werbalne miedzy ludźmi, bo
one są ważną domeną człowieczeństwa.

[phlora]

W zasadzie się z tobą zgadzam, gdy piszesz:
>Generalnie to jeśli ktos coś do kogoś mówi, to powinno się
> odpowiedzieć a nie ruszać głową czy ustami.
Ale są setki sytuacji, gdy kiwnięcie głową z miłym uśmiechem jest najlepszym
wyjściem z sytuacji:
- ktoś mi mówi smacznego, a ja mam pełne usta jedzenia
- rozmawiam przez telefon, a ktoś niespodziewanie mi się kłania
- jeden dzieciak w szkole mnie zauważył i mówi dzień dobry, odpowiadam i jemu i
następnemu, ale piąty, czy dziesiąty z tej grupy może już liczyć tylko na moje
skinięcie głową i uśmiech. Nie mogę stać i jak katarynka powtarzać, a z kolei
nie odpowiedzieć w ogóle, to jakby go nie zauważyć- dopiero nieuprzejme!

[romek501]

phlora napisała:
> Ale są setki sytuacji, gdy kiwnięcie głową z miłym uśmiechem jest
najlepszym wyjściem z sytuacji:
> - ktoś mi mówi smacznego, a ja mam pełne usta jedzenia... itd

Oczywiście, że są takie sytuacje, które utrudniają kontakt werbalny.
Dlatego też napisałem, że odpowiadanie werbalnie to "generalna"
zasada

[phlora]

A ja, że się generalnie z tobą zgadzam
Ale ze sobą też - że nawet jak kiwam głową to nie czuję się nieuprzejma
)))

[romek501]

phlora napisała:

> A ja, że się generalnie z tobą zgadzam
> Ale ze sobą też - że nawet jak kiwam głową to nie czuję się
nieuprzejma
> )))

Ufff

Sztuczny problem

[a_weasley]

horatio_valor napisał:

> Podziękowałem i usłyszałem "nie ma za co".
<ciach>
> Co zatem w tej sytuacji robić?

Uśmiechnąć się uprzejmie.
Analogiczny zwrot istnieje w wielu językach, np. hiszpańskim (Gracias -
(Gracias)de nada), niemieckim (Danke - Nichts zu danken), francuskim (Merci - De
rien, lub: Rien de remercier).

[kklekss]

I bądż tu uprzejmy , nigdy wiecej nie poczekam na spieszącego się do
windy , zamknę drzwi przed nosem.

[remez2]

kklekss napisała:

> I bądż tu uprzejmy , nigdy wiecej nie poczekam na spieszącego się do
> windy , zamknę drzwi przed nosem.
I poczujesz się dobrze?

[drie]

Chyba brakuje nam w jezyku polskim slowa na taka okazje

Automatycznie na mysl mi przyszlo po przeczytaniu postu autorki:
"graag gedaan", co w holenderkim oznacza w bardziej doslownym
tlumaczeniu : zrobione z przyjemnoscia. W tlumaczeniu na nasz jezyk
przypomina: cala przyjemnosc po mojej stronie. Tylko mniej oficjalnie.

[a_weasley]

drie napisała:

> Chyba brakuje nam w jezyku polskim slowa na taka
> okazje

Zawsze można powiedzieć "drobiazg", "proszę bardzo", "cała przyjemność po mojej
stronie, polecam się na przyszłość" itp.
Sądzę jednak, że skoro "nie ma za co" funkcjonuje od Atlantyku do Pacyfiku (jako
że i po rosyjsku mówi się "ni za szto"), to chyba nie ma się czym przejmować.

[dominikjandomin]

A odpowiadają tak tym, jak u nas? Dostaje ktoś prezent, dziękuje, w odpowiedzi
słyszy: Nie ma za co... No to co, dostał prezent czy stare dziurawe skarpetki wuja?

[phlora]

No, myśli, że dostał skarpetki po stryju(bo usłyszał'nie ma za co'), a tymczasem
rozpakowuje- a tam prezent najprawdziwszy. Jeden prezent, a radość podwójna!

[ursyda]

horatio_valor napisał:

> > Co zatem w tej sytuacji robić?

na drugi raz nie rozmawiaj z nim bez swego adwokata

"nie ma za co" w ogóle jest jakies "lewe"

[kora3]

wg mnie. Nie brzmi donbrze nawet, gdy jest za co, a tak
odpowiadający celowo, jak piszesz, pomniejsza wielkosc swej
przyslugi. W taiej sytuacji lepiej chyba powiedzieć "Ależ to
drobiazg" albo "Cala przyjemność po mojej stronie" ...
W opisanej "windowej sytuacji" na podziękowanie mozna miło się
usmiechbąc i powiedzieć "Ależ prosze bardzo" , albo i nic. "Nie ma
za c" bym eliminowała

[remez2]

Nie potrafię znaleźć różnicy pomiędzy "Ależ to drobiazg" a "Nie ma
za co". Przecież sens jest dokładnie ten sam - "zrobiłem to z przyjemnością, nie
wymagało to szczególnego wysiłku, proszę przyjąć jako drobny gest ułatwiający
życie, bez żadnych zobowiązań".

[kora3]

remez2 napisał:

> Nie potrafię znaleźć różnicy pomiędzy "Ależ to drobiazg" a "Nie ma
> za co". Przecież sens jest dokładnie ten sam - "zrobiłem to z
przyjemnością, ni
> e
> wymagało to szczególnego wysiłku, proszę przyjąć jako drobny gest
ułatwiający
> życie, bez żadnych zobowiązań".

nie umiesz bo sens jako taki jest mnie wiecej taki sam

Po prostu "nie ma za co" nie brzmi wg mnie uprzejmie.
No wiesz cos jak np. sytuacja, w której ktoś ma zamiar poznać ze sbą
mezyzcznę i kobietę i mówi "Nie wiem, czy państwo sie znają".
Mezczyźnie nie wypada raczej powiedzieć "Nie, ja tej pani nie znam",
choć literalnie to jest prawda, tylko raczej "Nie miałem dotąd
przyjjemnosci poznac pani"

[przemek.plywak]

Ludzie, nie macie większych problemów? Zwroty kolokwialne nie służą
do analizy logicznej, one mają ułatwiać życie i tyle. Chodzi o to,
żeby powiedzieć coś, co z jednej strony zabrzmi miło, a z drugiej
strony jest na tyle neutralne, że zamyka dialog na temat, którego
dotyczy, bo przecież nie ma sensu prowadzić długiej konwersacji na
temat tego, jak dobrze jest, że ktoś przytrzymał drzwi w windzie. Po
to są grzecznościowe zwroty, jak i zasady sv, żeby automatycznie,
bezrefleksyjnie reagować w okreslonych sytuacjach.
Robienie z tego problemu to jakaś neurotyczna nadwrażliwość.
swoją drogą, sv zaleca, że gdy nawet poczujemy z czyjejś strony
nietakt, to powinniśmy udać, że go nie zauważamy i nie rozdmuchiwać
sprawy. Co dopiero, gdy ktoś jest grzeczny, ale inaczej niż byśmy
sobie życzyli, bo użył nie tego słówka.

ale nikt nie robi problemu :)

[kora3]

po prostu rozmawiamy, przy woim podejsciu - w sumie o niczym nie
warto gadać na tym foum, bo większośc to nie problem

[dubienka33]

chyba lepiej brzmi "nie ma za co" niż "nie ma sprawy". "Nie za ma co" też mnie
się obiło o uszy.

[zuzka771]

W twojej sytuacji na usłyszane "nie ma za co" dopowiedziałabym: "za
przytrzymanie windy".

[siwy_155]

Wiecie, masakra..... Grzeczność jest potrzebna i nie ważne jak kto ją wyraża ale
jest grzecznie to jest miło a tak naprawdę przeraża mnie tu jedna rzecz... OSOBA
KTÓRA ZAŁOŻYŁA POSTA! nie dość że facet miły to jeszcze że źle powiedział ? ha
Wiesz co Ci radze nie mieszkaj wśród normalnych ludzi... jakieś pustkowie może
? i nic Cie nie będzie irytować a jak by zamiast tego Faceta była jakaś
Wysoka Fajna Brunetka ? też by Cię tknęło to nie ma za co ? raczej byś się w
Sobie ucieszył i bardziej mi wygląda że Ty po prostu tego kolesia nie za bardzo
trawisz i gryzie Cie wszystko co on wypowiada

"nie ma za co" to moim zdaniem nie jest uprzejmość

[awanturka]

Ja uważam, że to zwrot świadczący raczej prostactwie (no, może za mocno trochę powiedziane)a nie o dobrym wychowaniu.

Zwrot ten sugeruje, że dziękujący niewłasciwie ocenia zrobioną mu przysługę i dziękuje niepototrzebnie! Moim zdaniem zwrot ten równa się niemal odrzuceniu podziękowania!

Nie podoba mi się tez okreslenie "cała przyjemność po mojej stronie" na mojego "nosa" pachnie lizusostwem, a pozatym to wyświechtany kolokwializm.

Czy nie lepiej po podziękowaniu poprostu skinąć glową i się uśmiechnąć. czy to nie mówi samo za siebie? I czy konieczne jest umniejszanie tego co się dla kogoś zrobiło, nawet jeśli to drobiazg?

Przy większych przysługach (a nie przytrzymaniu dzwi od windy!) by druga strona nie czuła się zobowiązana do rewanżu można powiedzieć "cieszę się, że mogłam To dla Ciebie zrobić", "że mogłam Ci pomóc", Że okazałam się przydatna" itp.

Ktoś pisał, że zwrot nad jakim dyskutujemy to kolokwializm i to prawda. Ale uzywanie kolokwializmów jest właśnie w złym tonie!

[marguyu]

Przeciez "nie ma za co" funkcjonuje w bardzo wielu jesykach, np.:
w czeskim "neni zacz", we francuskim "de rien".
Wiec w czym jest problem? Osobiscie nie widze zadnego.

[awanturka]

Przepraszam, ale "kurwa" też funkcjonuje w wielu językach, to akurat żaden argument. "nie ma za co" to nie jest duzy problem", ale to mimo wszystko kolokwializm i to powiedzenie jest hm... powiedzmy z nie najwyzszej półki...

[marguyu]

Wiec wg ciebie najlepiej odwrocic sie kuprem, jeszcze wzruszyc
zamionami, do tego dorzucic jakies "spadaj" i wtedy bedzie cacy.
No chyba, ze ktos sobie zyczy, zeby ktos kto przez sekunde
przytrzymal winde zapewnial, ze "cala przyjemnosc po mojej stronie"
itp.?

[awanturka]

Przepraszam, ale chyba nie dokładnie czytasz moje posty. Pisałam jakie zachowanie uważam w tej sytuacji za właściwe.

[remez2]

awanturka napisała:

> ale to mimo wszystko kolokwiali
> zm i to powiedzenie jest hm... powiedzmy z nie najwyzszej półki...
Kolokwializm to wyraz, wyrażenie lub forma składni – stosowane wyłącznie w
języku potocznym, zasadniczo tylko w mowie, w życiu codziennym, a jednocześnie w
sytuacji, gdy nie ma wymogu dbałości o czystość literacką.
Z tą "najwyższą półką" nieco przesadzasz.