ORGANIZACJA POLITYCZNA

[beduinka]

ORGANIZACJA POLITYCZNA

CZASY LEGENDARNE

Arabowie sami wytworzyli swoistą genealogię plemion. Uważają, że wszyscy
wywodzą się od legendarnego Sema – syna Noego (Sam ibn Nuh). Dalej dzielą się
na dwie grupy:
 plemiona południowe wyprowadzają swoje pochodzenie od Qahtana –
nazwane zostały Al-‘Arab al-‘ariba (Arabowie czyści, prawdziwi); inna nazwa
to Jemenici; prawnukiem Qahtana był Saba, który był ojcem:
o Himyara – przodek Himjarytów; od niego wywodzą się takie plemiona jak
Tanuh, Kalb, ‘Udra.
o Kahlana – plemiona uważające się za jego potomków to Tayyi’, Lahm,
Gassan, Kinda, Azd (stąd wywodziły się plemiona zamieszkujące Yatrib
(Medynę), które były sojusznikami Muhammada, czyli Al-Aws i Al-Hazradż)
 plemiona północne za swego przodka uważają Isma’ila – syna Ibrahima. –
otrzymały nazwę Al-‘Arab al-musta’riba (Arabowie zarabizowani); inna nazwa
to Qajsyci lub Nizaryci; potomkiem Isma’ila był Adnan, dalej Ma’add, Nizar a
jego synowie byli protoplastami dwóch gałęzi plemion:
o syn Mudar – plemiona Qass ‘Aylan, Sulaym, Hilal, Kilab, Kinana (jego
odgałęzieniem było plemię Quraisz, z którego pochodził Mahomet)
o syn Rabi’a – plemiona ‘Anaza.

OKRES DŻAHILIJA

Ludność Półwyspu Arabskiego dzieliła się na osiadłą i koczowniczą. Trudne
warunki życia na pustyni zmuszały Arabów, by łączyć się w grupy rodowe i
plemienne. Miały one ich bronić przed licznymi niebezpieczeństwami
czyhającymi na beduinów, pomóc w przezwyciężaniu trudności w zdobywaniu
pożywienia. Ich celem była także ochrona i pomoc poszczególnym członkom.
Życie w takich organizacjach rodowo-plemiennych uczyło solidarności i
współodpowiedzialności, wyrabiało dumę z przynależności do danego rodu.
Najbardziej liczyły się tam więzy krwi, czyli po prostu pokrewieństwo. Gdy
ktoś obraził lub wyrządzał krzywdę jednostce, narażał się a także swoich
współplemieńców na zemstę całego rodu. Przestrzegano prawa zemsty (tar)
Powodowało to częste najazdy, wzajemne utarczki mogły trwać latami. Na
wytworzenie się kultury patriarchalnej wpływ miały trudne warunki życia na
pustyni, specyficzna struktura rodowa a także to że mężczyzn było wówczas
mniej niż kobiet. Kobiety były oczywiście pozbawione takich „przyjemności”
jak najazdy, walki, napady na karawany itp. Ginęło mniej kobiet niż mężczyzn
i w ten sposób została naruszona naturalna równowaga. Pokój między skłóconymi
plemionami następował dzięki wstawiennictwu neutralnego plemienia lub
opiekuna pobliskiej świątyni.
Najważniejszym elementem podziału było plemię (qabila), które
wywodziło pochodzenie wszystkich członków od wspólnego przodka. Składało się
one z spokrewnionych rodów. Można też było przyjąć do niego obcego człowieka
lub słabszy klan lub plemię. Plemiona łączyły się w konfederacje, w których
jednak nie wszystkie plemiona miały taką samą pozycję społeczną. Plemieniu
przewodniczył wódz (szayh), który był wybierany na podstawie osobistych
zalet. Nie miał on władzy absolutnej i wszystkie decyzje podejmował w
konsultacji z radą plemienną.


SYTUACJA PO NASTANIU ISLAMU

Gdy Muhammad tworzył swoje państwo nie zrezygnował z powyższego podziały, ale
dodał do niego coś wyższego, coś co było ponad tymi wszystkimi plemionami.
Mianowicie wszyscy należeli do ummy – czyli gminy muzułmańskiej. Wspólnotę tę
integrował islam. Po jego śmierci wytworzył się nowy model państwa – kalifat,
który – w miarę powiększania się państwa - stawał się coraz bardziej
skomplikowanym systemem rządzenia. Pierwsi czterej kalifowie, zwani Kalifami
Sprawiedliwymi (byli to Abu Bakr, Umar, Usman i Ali) byli wybierani. Później
władza była dziedziczona w ramach dynastii.