co takiego było w tym PRL-u?

[l.mama]

Że napawa mnie takim sentymentem? Zaczytuję się w starszych
książkach Guruy, chłonę filmy i seriale z tamtych czasów
(ostatnio "Droga", "Daleko Od Szosy", "Dom", ale, generalnie, jestem
wszystkożercą tego co podają w tv Kino Polska). Przecież to były
paskudne i ciezkie czasy ponoć. Ja pamiętam tylko kolejki po kawę i
słone masło oraz tłum w sklepie obuwniczym, jak rzucili białe buty
komunijne.No to co takiego w nich jest że wciąż do nich wracam?
Rozczarujcie mnie Waszymi najwstrętniejszymi wspomnieniami z tamtych
lat.

[edyta95]

bo było biednie, ciążko, buro i szaro.A przy tym wszystkim było
bardzo ludzko, wpadało się do innych bez uprzedzenia, zawsze każdy
się cieszył z takich odwiedzin. Rany jakież imieniny i inne imprezy
urządzali wtedy moi Rodzice. Telefonów nie było, ale ludzie
potrafili się spotykać ze sobą. Rodzina kupy się trzymała, ach...

[36krzysiek]

A ja z innej beczki. Czytając i Guruę i Grodzieńską natrafiam na
takie kwiatki jak:
- pomoc domowa
- obstalowanie butów u szewca
- ciuchy od krawcowej
- pani do prania (przychodząca do domu i robiaca pranie)
- koszule prane w pralni
czy usługi tego typu były po prostu tanie w tamtych czasach?

[woloduch1]

Nie, nie byly. Ale jak nie mogles kupic butow w sklepie (np. z powodu wysokiego
podbicia - takich prawie nie robili), ubrania (nietypowa figura), nie miales
pralki (a nie wszyscy mieli albo miales uczulenie), nie miales dochodzacej
babci - to co miales robic?

Pozdrawiam

Woloduch

[mika_p]

Ja miałam ubrania od krawcowej, jak miałam 8-10 lat. Jakieś spódniczki, sukienka
plażowa, letni kombinezon - to pamiętam. Dla mojej mamy też krawcowa szyła. A
rodzina zwyczajna robotnicza, więc drogie to nie mogło być bardzo.

[edyta95]

materiał jakis udało się czasem zdobyć, z ciuchami było gorzej.

[romy_sznajder]

L.mamo, wydaje mi sie, ze jestes ode mnie minimalnie mlodsza, albo w podobnym
wieku, wiec mamy zapewne podobne wspomnienia (malo-wstretne).
Ale ja o czyms innym, bo jest takie zjawisko, jak piszesz, ze niby wiemy, ze
bylo niefajnie, a jednak nas ciagnie.

To jest przedmiot kilku prac historykow z IPNu (o IPNie mam zdanie nienadajace
sie do druku, ale te akurat publikacje sa znakomite), chodzi o zjawisko
propagandy - glownie gierkowskiej. Wielu osobom, takze tym, ktore PRL znaja z
autopsji, wyksztalcila sie asocjacja: PRL = dekada Gierka. To jest taki
powszechny synonim. Stad sie biora jakoby teskonoty za PRLem.

Ten mechanizm byl widoczny w takiej jednej rozmowie z Gurua. Byly tu kiedys
linki do wywiadow z katowickiej telewizji, tam gdzie pokazywala swoj zeszyt z
zanotowanymi wydatkami, ile przyszlo... ile wyszlo... itd. Pamietam zapalki
Gurua zlapala sie w pewnej chwili na tym, ze redaktor uporczywie wklada jej
osobista wczesna mlodosc w inne, pozniejsze czasy, bo mu sie wlasnie caly PRL
Gierkiem kojarzyl. I w ogole nie zczail, ze cos nie gra, mimo ogolnie ze te
rozmowy byly fantastyczne!

Inna rzecz jest taka, ze w PRLu kultura i sztuka byly na bardzo wysokim
poziomie, bo nie bylo wlasciwie kultury niskiej. Ale tez wlasnie dlatego sztuka
byla wykorzystywana jako narzedzie propagandowe.

> Rozczarujcie mnie Waszymi najwstrętniejszymi wspomnieniami z tamtych
> lat.

No wlasnie ja mam malo, '72 rocznik, to nie pamietam najgorszego.

[goonia]

Mnie to dziwi, jak to jest, ze kiedys ludzie pracowali, mieli rodziny, wszystko
trzeba bylo odstac w kolejkach, a jednak chcieli sie spotykac, przyjecia robiono
na kilkanascie osob. U mnie w domu zawsze bylo posprzatane, obiad ugotowany,
moja mama zawsze byla zadbana, a mnie sie trudno uczesac rano Moze cos do wody
dodawali, ze sie ludziom chcialo?
W sumie tez dobrze te czasy wspominam, no bo to dziecinstwo sielskie anielski i
bez obowiazkow. ( mowie o latach 70-tych)

[woloduch1]

Bo to bylo Twoje dziecinstwo.
Ale chcesz czegos paskudnego? prosze bardzo.
1. Wszewladza i bezkarnosc ubecji (uwaga: ubecja nazywalo sie pracownikow Urzedu
Bezpieczenstwa - do 56 roku jak rowniez Sluzby Bezpieczenstwa - po 56 roku).
Przyklady:
Wyluskano faceta z biura (tak, ze nikt sie nie zorientowal - wczesne lata
piecdziesiate) i przesluchuja go pare godzin. Wreszcie delikwent chce zrobis
siusiu. Wywiacuje sie nastepujacy dialog miedzy przesluchujacym a jego
zwierzchnikiem ukrytym z wsasiednim pokoju za uchylonymi drzwiami:
- Towarzyszu majorze, on sie chce wysikac!
- To on sie jeszcze nie zesral????
Odmowa wydania paszportu "z powodu innych wznych przyczyn spolecznych" Rownie
dobrze mozana to bylo uzasadnic: BO NIE!!!!
2. Kolejki. Po wszystko. Szczegolnie zywnosc. W Polsce! Kraju wowczas jeszcze
rolniczo - przemyslowym!
3. Ogolna niezyczliwosc i chamstwo. Na przyklad w tramwaju. Chociaz swietne
scenki tez mozna bylo zaobserwowac - nieprzytomny tlok, zwisajace winogrona i
podpity glos: "zeby nie te panie, to by nawet palca nie bylo gdzie wsadzic".
4. Ogolny brak perspektyw i karanie za inicjatywe - gdzies w latach bodajze
70-tych wprowadzono retroaktywny podatek od luksusu.

Wystarczy? Bo na ten temat to mozna dluuuuuuuugo...

Pozdrawiam

Woloduch

[l.mama]

tak, tak, ja wiem, nawet u mnie w rodzinie było tak ze mamie
zaproponowali jakieś stanowisko partyjne, pod warunkiem ze nie
przystąpię do komunii (przystąpiłam), w latach 80tych rodzice
budowali dom, a materiały budowlane zdobywali tylko za łapówki ja
mam pierwsze świadome wspomnienie z roku 1981, kiedy to w Ostrowie
Wielkopolskim z tatą kupiliśmy kalendarz na rok 82 i ja ten
kalendarz doskonale pamiętam (miałam lat 7), no i pamiętam te
balangi urodzinowo-imieninowe u rodziców na 48 metrach w bloku i
śpiewy do nocy, dziś w swoim domu przyjmują najwyżej 2-3 pary na
uroczystościach, pamiętam częste podróżowanie pkp do sióstr mojej
mamy, a teraz potrafimy z kuzynostwem nie widzieć się po kilka lat,
choć wszyscy mamy smochody...sentyment jednak jest i doskonale
ogląda mi sie obyczajowe seriale z tamtych czasów

[36krzysiek]

Dzięki, a może przez PRL, zapach mandarynek zawsze mnie sie kojarzy
z Bożym Narodzeniem, a marka Levi`s ze szczytem luksusu. No i Camele
kupowane w Pewexie. Szczyt szpanu

[l.mama]

ja z pewexu pamiętam jedna puszkę coca-coli, dzieloną na troje-
ambrozja

[ewa9717]

Jak tak się patrzy z dzisiejszej perspektywy (a za młodam na
esbeckie prześladowania), to szalona egzotyka w Peerelu była. Wiele
pamiętam, ale sama sobie czasem nie wierzę, że tak było naprawdę. A
poza tym coś jest w wypowiedzi baaaaardzo starszego pana, który
(przeżywszy głód, chłód, powstańcze rany, obóz) pytany o
najpiękniejszy czas w swoim życiu, wskazał okupację, powstanie,
bo ...był wtedy młody ))

[lylika]

Najobrzydliwsza była konieczność przymilania się i obdarowywania prezentami za wszystko.
Biurwy w urzędzie za stempelek, sklepowej za ochłap, nauczyciela za niesekowanie ucznia, który miał swoje zdanie, słuszne z resztą, ciecia za sprzątanie z łaski od przypadku do przypadku, sąsiada milicjanta za powstrzymywanie syna bandyty przed napadami na małe dziecko, kierowniczki księgarni za książkę Chmielewskiej.
Długo by wymieniać.

[goonia]

No i na tym wlasnie polega roznica, ze jak sie cos oglada w Tv lub czyta
ksiazke, to nie to samo co doswiadczyc w zyciu.
Chamstwo niestety zostalo do dzis, na szczescie nie trzeba ogolocic rodziny z
zapasow kawy, herbaty czy koniaku zeby cokolwiek zaltwic. Choc po namysle,
ogolocic trzeba konto, zeby sie leczyc w panstwowej sluzbie zdrowia!

[romy_sznajder]

> ogolocic trzeba konto, zeby sie leczyc w panstwowej sluzbie zdrowia!

Doktor Garlicki, znany kardiolog ze szpitala na Woloskiej zorganizowal sobie za pomoca rodzin pacjentow niezly barek Choc PODOBNO gotowka nie gardzil.
To jest kwestia mentalnosci i deficytu dobr, a nie systemu. Chyba ze sie przyjmie, ze ubostwo demoralizuje i ze np. okreslenie "homo sovieticus" dotyczy kilku calych pokolen. Ale wtedy kto moglby narzekac na system, ktorego byl czescia, nie?


Jak pomyslec, i mialoby NIE chodzic o polityke (mnie nic tak nie dokopalo, jak... PiS i IV RP, brrr), to mysle ze gdybym zyla tuz po wojnie, albo w latach 50-ych, to najbardziej by mi doskwieral brak srodkow higienicznych, tzn. ich slaba dostepnosc, i jakiejs elementarnej odziezy, o, takie rzeczy. Ale wiadomo, czlowiek do wszystkiego sie przyzwczaja i do kazdych warunkow dostosuje.


Apropos. O Tyrmandzie w niedziele, na Dwojce o 0:50.
"Tyrmand 1954 Słowa i twarze"

[bbbzyta]

Ja to jakoś więcej miałam czasu. Prasy właściwie nie warto było czytać, a ta lepsza była nieliczna i bardzo chuda (a ja zawsze od słowa drukowanego byłam uzależniona). Lepszą literaturę wystawało się w długich kolejkach np. przed PIW-em na Foksal i traktowało jako swego rodzaju lokatę kapitału. Po "Gazetę wyborczą" leciało się o świcie nie bacząc na pogodę i oczywiście też do kolejki, w której następowała nieunikniona integracja sąsiedzka, dziś prawie niespotykana. Telewizji też było mało, ale za to znacznie częściej jakiś filmowy "rodzynek", a nie taka guma do żucia dla oczu jak teraz, co to ogląda się tylko z rozpędu, a czas leci. No i nie było komputerów i internetu ! A dla mnie najgorsza była np. konieczność zwiedzenia połowy Śródmieścia dla kupna kubeczka parszywej śmietany, bo akurat była potrzebna, albo przepychanki w mięsnym, albo problem, czym nakarmić psa (bo kartki na kaszę i mięso. Co prawda można było na te cenne towary wymienić kartkę papierosianą albo wódczaną, bo jako młoda wówczas panienka nie byłam w żadnym stopniu nałogowa. Słowem, paranoja do kwadratu). Szczęśliwie jakoś nie było potrzeby za bardzo kontaktować się z tzw. władzą, władza takoż nie chciała nic ode mnie i tu żadne szykany mi się nie utrwaliły. Napatrzyłam się też w szkole i później na rozmaitych ZMS-owskich buców, co to myśleli, że wszystko jest ich albo niedługo będzie. Tylko, kurczę, czy pod tym względem coś się akurat zmieniło... Co prawda mamy wolne wybory - ale czy mamy kogo wybierać??? Ale to już zupełnie inna para kaloszy.

[groha]

Wszystko prawda, co piszecie. A wiecie, co jeszcze było w PRL-u? Był w nim kawał
naszego życia, po prostu. Z mnóstwem różnych okropieństw, szpetotą,
siermiężnością i ogólną schizofrenią, która czasem jeszcze mi się śni, ale sporo
piękności też było, jak to w życiu. Bo przecież kochało się, cieszyło, tęskniło,
marzyło, śmiało i płakało tak samo, jak wszędzie. I częściej bywało się
nieszczęśliwym z powodu nieodwzajemnionej miłości, niż z powodu podłego ustroju,
podejrzewam. Byliśmy młodzi i chciało nam się żyć, jak cholera, więc dla nas, to
był właśnie ten szczęsny czas, z tą para skrzydeł, zwiniętych w nas... Mimo
kolejek po mięso, dwudziestego stopnia zasilania i kolejnego zjazdu partii,
czyli mimo wszystko, po prostu. Być może, przez te średnio sprzyjające
okoliczności, trochę nam się te skrzydła potem nie rozwinęły, ale przecież warto
pamiętać, że jednak się je miało.
A patrząc z dzisiejszej perspektywy, jakże wzruszający i niewinni byli wtedy ci
wszyscy kochankowie z ulicy Kamiennej, te potworne małolaty w kolorowych
pończochach, ci straszni przestępcy, pokątnie handlujący zegarkami i krempliną,
albo ci piraci drogowi w "Syrenkach", gnający sześćdziesiątką po pustych
szosach...

[ter.eska]

a ja wam powiem może coś,co was mocno zaskoczy:mnie w tamtych czasach było
baaaaaaaaaaaaaaaardzo dobrze,a powody-proszę bardzo:
-może były kolejki po wszystko,ale BYŁO ZA CO KUPIĆ!!!!!!!!!!!
-może było chamstwo,ale teraz jest go jeszcze więcej(filmy,muzyka w których co
drugie słowo zaczyna się na ku...,h...I TO PUBLICZNIE W RADIU TV.,co w tamtych
czasach nie miało prawa zaistnieć nawet w głowach twórców),a teraz jest czymś
normalnym.
-kiedy szlam do urzędu pracy dostawałam całą listę propozycji do wyboru,do koloru
-nie było prywaciarzy,którzy haniebnie wykorzystują pracowników
-nie musiałam się martwic co jutro włożę do garnka
-moja portmonetka nie świeciła pustką
-nie spędzałam(tak,jak moje dzieci)wakacji w domu.
To chyba główne powody,że oddałabym wszystko aby tamte czasy wróciły.
-

[groha]

E, lepiej niech tamte czasy wracają tylko we wspomnieniach. I to nie wszystkie,
bo taki, na przykład, szalony dobrobyt lat osiemdziesiątych, to czasem nawet
wspominać ciężko, więc przeżyć drugi raz chyba nie dałabym rady, przypuszczam.
Sentyment sentymentem, no ale bez przesady. Znów psuć oczy przy marnym druku,
żeby wiedzieć co naprawdę dzieje się w świecie, oszczędzać papier toaletowy,
szyć dziecku kapcie z babcinego kapelusza, żeby nie latało boso, uważać co się
mówi przy tym smutnym z dołu, za to uśmiechać się miło do tej ordynarnej paniusi
z góry, bo to królowa w mięsnym i na złość może nie sprzedać ochłapa z kością? O
nie, nie, dziękuję, nie chcę.

[bat_oczir]

> 3. Ogolna niezyczliwosc i chamstwo. Na przyklad w tramwaju.

to akurat zostalo. ŻAden wyróżnik.

[kamila29091]

o boze, szkoda ze tego watku nie bylo w wtorek. mialam wypracowanie
na maturze na polskim rozszerzeniu na ten temat i bym to
wykorzystała, a tak to co słyszałam czy przecztałam.

[edyta95]

to na drugi raz koniecznie nam podrzucaj tematy wypracować, nie
jestem tylko pewna, co z tego co napiszemy, będzie się nadawało dla
pani nauczycielki

[meduza7]

PRL to moje dzieciństwo i młodość, właśnie gierkowskie czasy i lata 80-te.
Dziecko inaczej to wszystko postrzega, jeśli urodziło się i wychowuje w jakichś
konkretnych warunkach, przyjmuje to jako oczywistość, taki jest porządek świata
i już. Dla mnie na przykład absolutną oczywistością było, że u nas jest bida, a
na Zachodzie bogactwo i nawet nie zastanawiałam się nigdy, dlaczego? Po prostu
tak było. Też mam sentyment. PRL kojarzy mi się z taką kolorową propagandą z
książeczek dla dzieci, z wierszykami o pochodzie 1-majowym (jak to tatuś z
mamusią się tam poznali), z Hermaszewskim, z którego byłam strasznie dumna i
podziwiałam go jak nie wiem co, z czeskimi bajkami w telewizji...
Nawiasem mówiąc, porównajcie sobie styl życia bohaterów dwóch seriali:
"Czterdziestolatka" i "39 i pół".

[the_dzidka]

> Dziecko inaczej to wszystko postrzega, jeśli urodziło się i
wychowuje w jakichś
> konkretnych warunkach, przyjmuje to jako oczywistość, taki jest
porządek świata i już. Dla mnie na przykład absolutną oczywistością
było, że u nas jest bida, a na Zachodzie bogactwo i nawet nie
zastanawiałam się nigdy, dlaczego? Po prostu tak było.

O boże Meduzo, życie mi wracasz! Nareszcie ktos to napisał! Jak
nieraz dyskutuję z ludźmi na podobne tematy, to wychodzi mi, że moi
równieśnicy OD ZAWSZE byli swiadomi, zawsze wiedzieli, gdzie żyja i
dlaczego gdzieś indziej jest inaczej - tak twierdzą. I że od zawsze
widzieli wokół siebie wstrętnych komuchów... jesteś pierwszą osobą,
pod której zeznaniami moge sie podpisać! "Tak było - i juz"

[eulalija]

Czy napawa mnie sentymentem? Nie wiem, na niektóre wspomnienia
jeszcze teraz mnie otrzącha.

Ale rację ma Ewa i Groha, byłam młoda, maturę zdawałam w 82 roku, z
perspektywy czasu tamte lata wcale nie wydają mi się takie złe.

[edyta95]

Faktycznie bida była czymś normalnym, tak było i już. Czlowiek nie
znał lepszego to za tym nie tęsknił. A od strony politycznej, to moi
Rodzice robili co mogli, żeby dzieci nic nie odczuły, może nie
wychowali mnie patriotycznie, a zadbali o moje beztroskie
dzieciństwo. Jak już sama zaczęłam coś niecoś wiedzieć, to raczej
miało to znamiona przygody niż cierpieńnictwa

[woloduch1]

Mozemy na to popatrzec z jeszcze innej strony. Podzial spoleczenstwa na "nas" i
"ich". Oni - to nomenklatura i ubecja, my - to reszta spoleczenstwa. Oni mogli
zrobic z nami co im sie zywnie podobalo (i czesto robili), a my moglismy skladac
zazalenie do najblizszej budki z woda sodowa. Zwiazany ztym strach - przeciez
nie mozna bylo pokazac, ze nam sie "ustroj nie podoba", bo oni by nam cos zlego
zrobili (tak, jakby inaczej robili nam cos dobrego). No i zaklamanie - co innego
myslimy a co innego robimy. Znany mi jest przyklad sekretarza KW, ktory corke
wysylal na nauke religii, bo "a kto ja nauczy - NIE ZABIJAJ, NIE KRADNIJ". A
swoje prawdziwe poglady i oceny ujawnialo sie tylko albo na ciezkiej bani, albo
tylko wsrod rodziny i najblizszych przyjaciol, majac przy tym nadzieje zenie ma
wsrod nich ubeka... Sluchanie Wolnej Europy, zeby miec jakies inne spojrzenie na
skrzeczaca rzeczywistosc. A prawde pokazzywaly krazace licznie dowcipy. I ja mam
chciec powrotu tego gniota psychicznego? Dziekuje, postoje.
A spoleczenstwo mialo wszystko w d... glebokim powazaniu. Bezwartosciowe
pieniadze trzeba bylo czym predzej wydac - stad te wspaniale imprezy przy
uginajacych sie stolach. Co przezyjemy, to nasze i nikt mi juz pozniej tego nie
odbierze. Nikt mi nie zabierze wydanych pieniedzy przy wymianie (1949), nikt
mnie nie opodatkuje wstecznie (1970-te). Inicjatywe tepiono. "Nie wychylac sie"
bylo mottem dnia, tygodnia, miesiaca, roku, dekad... I w miare dorastania powoli
ogarnialo sie coraz bardziej ten bezsens, te oblude, to zaklamanie i szlag
czlowieka coraz bardziej trafial. Nie dziwi wiec fenomen "Solidarnosci" i
owczesnej Gazety Krakowskiej.
Tak, okres PRLu byl okresem mojego dziecinstwa i mlodosci, przyjazni, ktore
przetrwaly czterdziesci lat... Ale nie chcialbym powrotu tamtego okresu.

Pozdrawiam

Woloduch

[gabrielle]

Ubrania od krawcowej to można mieć nadal, trzeba tylko takową znaleźć, co
graniczy z cudem. Posiadam koleżankę, która spokojniutko, ciuszek po ciuszku,
szyje u krawcowej kolejne ubrania. W sklepie za takie zapłaciłaby 200 zł, od
krawcowej, łącznie z kosztem materiału, ma za 50-60 zł. Do tego wydaje się nam,
że wytrzymają dłużej niż te wszystkie H&M'y i Orsay'e.

ter.eska pisze, że było za co kupić. A teraz masz co? W tym momencie mam za co,
jak pomyślę, co wisi w sklepach, to coraz intensywniej klaruje mi się myśl o
krawcowej. No dobra, teraz jest co i ładniejsze.

Opieram się na opowieściach mamuni, osobiste wspomnienia sprzed 1989 (wówczas
lat pięć) dotyczą jedynie okropnych szarych trzewiczków, których się strasznie
wstydziłam.

l.mamo, sentymentem napawa cię, dlatego, że to twoja młodość była. Coś, jak w
przypadku tego pana, o którym pisze ewa9717

do Gabrielle

[romy_sznajder]

> l.mamo, sentymentem napawa cię, dlatego, że to twoja młodość była.

Dżizus! Gdybys wczytala sie, Gabrielle, w posta l.mamy, ze w stanie wojennym
(lub tuz przed) miala 7 lat...
"/.../ z roku 1981, kiedy to w Ostrowie Wielkopolskim z tatą kupiliśmy
kalendarz na rok 82 i ja ten kalendarz doskonale pamiętam (miałam lat 7) /..../ "
.... to latwo policzyc, ze jest z rocznika najprawdopodobniej 1974.
Tak wiec ma dzis lat 34, lub bedzie miala za chwile (jesli ma Slonce w Koziorozcu).
Czy sadzisz, Gabrielle, ze dla l.mamy mlodosc juz BYLA?

[edyta95]

im jestem starsza, tym młodośc mi się bardziej przesuwa w czasie. Na
Gabrielle też przyjedzie pora, że zrozumie

Born in da PRL

[romy_sznajder]

Co za zbieg. Pusccie klip:
miasta.gazeta.pl/wroclaw/1,35769,5971024,Hardrockowe_dzieci_PRL_u.html
Buty Relax i 2000 z MieszkiemI. Vibovit i oranzadka

[ter.eska]

tak Gabriele-mimo,ze musiałam sobie postać,to stać mnie było na wszystko,a
teraz(mimo,że ciężko pracuję)na schab i prawdziwą szynkę stać mnie tylko przy
dużych świętach,i to nie zawsze.

się pomyliłam

[l.mama]

...rzeczywiście mam słońce w Koziorożcu, ale w roku 1981, jak raz na
stan wojenny, skonczyłam 6 lat, czyli wspomnienia słabe.
Jeśli zaś chodzi o przymilanie się usługodawcom,Lyliko, obecnie
obserwuję trend odwrotny. Przez kilka lat pracowałam w usługach i
zauważyłam że nie ma to jak współczesny polski malkontent, postawa
roszczeniowa, chamski i gburowaty (nie uogólniam, ale to zjawisko
powszechne), ty go witasz uśmiechem, a on "Co się pani ze mnie
śmieje", a, jak jesteś poważna "Pracuje pani "za karę?" itp.
Nie sądzę też, aby moi rodzice wydawali przyjęcia po to, żeby
uszczuplić portfel, bo on, z tego co pamiętam, zawsze był cieniutki.
Jednostki rozgarnięte jakos dawały radę (patrz Gurua). Nie chcę
powrotu do tamtych lat. Moi rodzice ze wstrętem otrząsają się na
wspomnienie ciężkich czasów, ale sentymant mam, może dlatego , że
nasze czasy jakoś za postępowe dla mnie.

[asia.sthm]

podczas ostatniej wizyty w polsce namietnie, z wielka radoscia
ogladalam zlepki kronik filmowych. Teraz w uoutubie mnie przerazaja
do gesiej skory. Chociazby ta tu:
www.youtube.com/watch?v=U_eJwigfvIU
Nie dosc ze Warszawe zablokowali z powodu ukradzionej warszawy to
jeszcze zdazyli z kamera do zlapania zlodzieja.
te pietrowo hodowane, zadowolone z tloku swinie, doprowadzily mnie
prawie do lez. Cos mi sie zlego w srodku budzi

[jolunia01]

Poczytałam Wasze wspomnienia, z niektórymi muszę się zgodzić, z
innymi wręcz przeciwnie. Nie dlatego, żebym chciała kwestionować
fakty, ale dlatego, że inaczej się odbierało wtedy rzeczywistość, a
inaczej oceniało ją już kilka lat później, a co dopiero teraz. Co
prawda nie pamiętam całego PRL-u, bo za młoda jestem (maturę
zdawałam dopiero w 1978). Do matury mieszkałam na tzw. głuchej
prowincji, więc życie codzienne wyglądało inaczej niz w wiekszych
miastach. Znało się panie z kiosków, sklepów, punktów usługowych,
zaopatrzenie w żywność w sporej mierze załatwiało się we własnym
ogrodzie (warzywa i owoce) czy na podwórku (kury, króliki itp).
Zawsze jakaś pani Zosia, Hela czy Hania uszyła bluzke, spódnicę czy
sukienkę, pan Bolek płaszcz, sweterki dziergało się samemu
(ostatecznie mama albo babcia), a specjalnych zachcianek sie nie
miewało, bo nikt nie wiedział, że można jakichś takich "obcych" dóbr
chcieć. Ostatecznie taka lalka Barbie jest moja rówiesnicą, ale ja o
jej istnieniu dowiedziałam się jak już byłam dorosła. Braki w
zaopatrzeniu były zjawiskiem codziennym i nie dziwiły.
Swego rodzaju szok przeżyłam jak poszłam na studia - do Warszawy -
zaopatrzenie nieporównywalnie lepsze, wszystkiego więcej, regularnie
widywałam towary, które w mojej rodzinnej miejscowosci bywały rzadko
albo wcale. Ale też wtedy zobaczyłam kilometrowe kolejki,
bo "rzucili" - wszystko jedno co: żółte rajstopy, brazylijskie
mydło, kawę, papier toaletowy, niemieckie majtki, lniane ścierki...
Kartki na buty, masło, mięso, papierosy, alkohol to późniejsze nieco
wynalazki, z większości nie korzystałam, bo albo nie chciało mi sie
stać w kolejce i wolałam kupic coś innego albo wymieniałam na kawę i
słodycze.
Czy tęsknię - za PRL-em raczej nie, za trudnościami zdecydowanie
nie, za ludźmi - bardzo. Dzisiaj jak mam iść na pół godziny do
koleżanki na kawę to najpierw się umawiam parę dni wcześniej, bo
pogoń za wszystkim odbiera nam czas na takie spotkania, a pogaduchy
załatwiamy przez telefon (komórkowy - ofkoz) włączajac w tym czasie
pralkę automatyczną, zmywarkę i mikrofalówkę.

jolunia

[l.mama]

jak zaczęłaś pisać o studenckiej Warszawie, to zobaczyłam w Tobie
Lilkę z"Paladynów" H. Snopkiewicz. Napisz, proszę, trochę więcej o
studenckim życiu w tamtych czasach.

[edyta95]

Lalka Barbie ma 50 lat ja miałam, ciocia przywiozła z zachodu,
wbijałam im w piersi szpilki z czerwonymi główkami, żeby były
prawdziwsze

[ewa9717]

O matko! A miałaś zestaw "Mała sadystka"?

[edyta95]

bo jestem realystka

[ewa9717]

A wiesz, ja chyba też, bo sobie przypomniałam, że jak się chciało
kokardę lalce na koafiurze przywalić, to ino szpilką w ciemię

[edyta95]

podświadomie widać próbowałyśmy laleczki wudu mieć

[anmanika]

Sąsiadka mojej mamy o PRLu mówi krótko - "niska jakość życia". I to chyba krótko
i na temat.
Bo wszystko było takie niskojakościowe. Pamiętam jak rzucili stoliki które IKEA
produkowała i jak one odbiegały standardem od tych krajowych. Zresztą zwrot "
odrzut z eksportu" był synonimem wysokiej jakości. Oksymoron normalnie)
Niska jakość życia w PRL- odbija się też w statystykach. Mieliśmy najwyższą
umieralność niemowląt, najniższy odsetek studentów (przed lub po Albanii) niską
średnią życia która teraz powoli wzrasta.
Mojej rodzinie żyło się średnio bo nigdy nie była zbytnio obrotna. Prababcia po
wojnie sfałszowała metrykę by móc pracować. W latach 60tych poszła na emeryturę
która była głodowa i nie starczała na nic. Mimo, że był to okres mojej młodości
za nic bym nie chciała by wrócił.

[felis2]

l.mama napisała:

> ... Zaczytuję się w starszych
> książkach Guruy, chłonę filmy i seriale z tamtych czasów
> (ostatnio "Droga", "Daleko Od Szosy", "Dom", ale, generalnie, jestem
> wszystkożercą tego co podają w tv Kino Polska).
Tak sobie myślę, że filmy się dobrze ogląda, bo robili je ludzie dysponujący
jakąś inteligencją, dla których dowcip i ordynarność nie były synonimami.
A w ogóle to ogląda się, czyta i wspomina fajnie, w kolejce na ekranie nie
trzeba przecież stać, a wspominany brak papieru toaletowego nie utrudnia życia.
Smarkata byłam, ale tamte braki i ograniczenia wcale mi sie nie podobają, a z
dwojga złego wolę brak pieniędzy niż brak towaru, jakieś to normalniejsze mi sie
wydaje.

[36krzysiek]

Chciałbym się dowiedzieć o co chodziło z bezmięsnymi poniedziałkami.
Oświeci mnie któś?

[g0p0s]

Sklepy mięsne były nieczynne. W ramach walki o zdrowie narodu i
właściwe zwyczaje żywieniowe.

[36krzysiek]

A jeśli ktoś kupił na zapas i miał kotleta w poniedziałek, to chyba
do pierdla nie wtrącali?

[g0p0s]

Na zapas, to pół świniaka na wsi można było kupić, nielegalnie
oczywiście. Przed kartkami na mięcho też były przjściowe trudności
na odcinku zaopatrzenia w produkty mięsne. W zasadzie kartki
wprowadzono na życznie mas pracujących miast i wsi, żeby była
sprawiedliwość ludowa w dostępie do mięsa.

[36krzysiek]

No to pamiętam, jak stawałem o drugiej w nocy pod sklepem mięsnym
Konsumy. Myślałem, że to był jakiś obyczaj, żeby nie jeść mięsa w
poniedziałek, zamiast w piątek. Przy czym uspołeczniona gastronomia
chyba też nie podawała mięsa w poniedziałki?

[woloduch1]

Jak rowniez w knajpach nie serwowano w poniedzialki miesa. Podroby jako mieso
traktowane nie byly. Przyczyny - jak wyzej. Fama chodzil i glosil, ze byla to
podstepna proba wyslizgania Kosciola z podowczas obowiazujacego piatkowego
postu, zas jego zlosliwa kuzynka, Pogloska, ze to nie tylko prawda, ale ze
oszczedzone w ten sposob od spozycia mieso mozna przehandlowac za waluty
wymienialne lub, co jeszcze lepsze, za ruble transferowe.

Pozdrawiam

Woloduch

[g0p0s]

Raczej nie przenieść post chciano, tylko zdublować. Zawsze to
mniejsze spożycie.

[edyta95]

a mogli dać Kościołowi więcej luzu i wyślizgałby się sam, jak teraz

Ale z innej beczki, jak słyszę wyraz nostalgia, to mi same pozytywy
w związku z tym przychodzą do głowy. Nie chciałabym oczywiście,
żeby wróciły tamte czasy, ale za niektórymi sprawami tęsknię

[36krzysiek]

Ja jeszcze o usługach. Podobno były one tanie. Obie moje babcie
miały pomoce domowe, jedna z racji posiadania licznej rodziny, druga
z założenia, że woli robić NA praczkę niż ZA. Z pensji starczało.
Szewc i krawiec tez tani byli, a diabeł tkwił w surowcach. To co
było w handlu nie nadawało się do niczego a dobre jakościowo
zdobywano pokątnie i za straszne pieniądze, najczęściej od
marynarzy, którzy byli lepiej zaopatrzeni niż pewexy. Tak mnie
donieśli przyduszeni krewni z epoki

[ewa9717]

Czasem z musu trzeba było obstalować np. buty u szewca. Moja mama
miała sporą stopę (życiową )), więc w handlu uspołecznionym
obuwka damskiego dla siebie nie uświadczyła, a taka była znarowiona,
że w męskim nie chadzała. Pozostawał szewc (wyprawa do dużego
miasta), a potem już można było do NRD pojechać, tam, i owszem,
mieli większe rozmiary dla pań.

[36krzysiek]

Oj tak! Buty z NRD! W oczach mi stoją brązowe kozaki na misiu
kupione w domu towarowym na Aleksanderplac. Jechało się w starych
trumniakach, nowe na nogi, stare siup do kosza I pamiętam, że w
NRD można było dostać igły do maszyny do szycia. Jakieś kilo tych
igieł zawsze wieźlismy, i włóczkę! I wogóle jakoś tak pasmanteryjnie
to pamiętam

[ewa9717]

I pierwsze na własne oczy widziane mleko w kartoniku (miał kształt
piramidki) na tymże Alexanerplatzu. Rety, jak ono światowo smakowało!

[manai]

tu się pojawiło sporo pytań od młodych ludzi, co by się chcieli czegoś więcej dowiedzieć. uprawię prywatę i polecę stronę:

pamietaniepeerelu.pl/
tam sobie, w zakładce tematy, można poczytać o różnych rzeczach - i o zakupach i o prywatkach.to są autentyczne historie i opowieści ludzi. i o zakupach i o prywatkach. robię dla nich wywiady z ludźmi i nigdy w życiu nie powiedziałabym, że chciałabym, żeby to wróciło. i oczywiście fajnie, smaki dzieciństwa i urok wyjadanej palcem oranżady w proszku... ale...

[heniulaa]

w telewizji jedynie słusznej fajne kawałki dla dzieci czasem leciały

polecam stęsknionym:

www.nostalgia.pl/,
na długie jesienne wieczory... i nie tylko

[romy_sznajder]

www.dziennik.pl/wydarzenia/kroniki-prl/article331091/Wygraj_wielka_encyklopedie_PRL.html
Test, a w nim:
14. Wiadomo, kim była w PRL mama gwiazdy TVP Grażyny Torbickiej, jednak media
milczą na temat jej taty. A w epoce Gierka była to postać znacząca i znana. Kim
był ten tajemniczy mężczyzna?
a) Sekretarzem Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Katowicach.
b) Działaczem piłkarskim.
c) Żużlowcem.

15. Małżonek znanej polskiej aktorki zagroził: "każdemu, kto podniesie rękę na
władzę ludową, władza ludowa tę rękę odetnie". Kto był żoną tego przyjemniaczka?
a) Kalina Jedrusik.
b) Aleksandra Śląska.
c) Nina Andrycz.

16. Na podstawie propagandowej ramoty Janusza Przymanowskiego "Czterej pancerni
i pies" nie tylko nakręcono słynny serial, ale powstał także komiks. Kto go
narysował?
a) Janusz Stanny.
b) Szymon Kobyliński.
c) Papcio Chmiel.

17. Które miejsce na liście państw, potęg gospodarczych świata - zdaniem
peerelowskiej prasy z epoki "propagandy sukcesu" - zajmowała Polska w latach
siedemdziesiątych?
a) Trzecie po ZSSR i USA.
b) Dwudzieste wspólnie z Czechosłowacją, Bułgarią i Francją.
c) Dziesiąte.

Niektore trudne.

[minerwamcg]

Ech. Powtórzę po raz setny: za komuny mogło być tak, siak, owak. Ale
miałam wówczas dziecięć, piętnaście, dwadzieścia lat. I komu to, do
cholery, przeszkadzało?!

[zuza_zuzowa]

Najwstretniejsze?
Publiczne dociekanie w kolejce do apteki po wate czy dziewczynka w moim wieku to
juz ma okres i czy ma w zwiazku z tym prawo do kupienia paczki waty.

[eulalija]

Coś takiego Cię spotkało? I nie odbiłaś sobie na kolejce?

Bo ja kiedyś kupowałam żyletki, Polsilver one chyba były, i do
kiosku je rzucili i ja w tej kolejce stałam, i jakiś przygłup
wygłosił opinię, że to dla mężczyzn. Cóż, lat miałam siedemnaście i
wyszczekana byłam i na opinii jakoś mi nie zależało. Jak dziób
rozdarłam, że mam tatusia, trzech braci i dwóch narzeczonych, golę
się pod pachami i na nogach a w tych warunkach to muszę jeszcze mieć
choć jedną na zapas, żeby sobie żyły mieć czym podciąć to facet
poszedł sobie z kolejki. Niestety, stał za mną.

A na watę to proste, zimno mi jest, okna muszę uszczelnić albo
zbieram na śnieg na choinkę, chociaż ja bym też poszła na całość i
powiedziała, że obok rzucili staniki "jedynki" a ja mam zerówkę i
muszę czymś wypchać.

Sorry za żartobliwe podejście do waty, nie wiem skąd jesteś, może
mieszkałaś w małym, zapyziałym miasteczku, gdzie każdy każdego znał,
mnie było w Warszawie łatwo.

[zuza_zuzowa]

Mieszkalam w Warszawie. Nigdy nie bylam wyszczekana, a w wieku pokwitania
dociekania kolejki byly dla mnie po prostu wstretne i oburzajace. Zupelnie nie
mialam poczucia humoru na ten temat.

[hortensja66]

Wchodzę ja w tamtych zamierzchłych czasach do apteki. Pusto w środku, za ladą
stoi tylko pani magister a na półkach pełno tamponów. Pakowanych w woreczki
foliowe po 50 szt. No to ja od razu proszę o dwa woreczki - nie wolno, sprzedają
po jednym. Byłam z mężem, więc mówię że jest nas dwójka i należy się po worze na
głowę. Jak bum cyk cyk: wyparłabym się wtedy własnego męża jakby pani aptekarka
stwarzała problemy. Gotowa byłam przysięgać, że on dla własnej żony kupuje
(której ja nie znam).
Problemów nie było, dostaliśmy dwa woreczki. W tamtych czasach mieć na własny
użytek 100 szt. tamponów... Po dziś dzień pamiętam moją radość))

[groha]

Jest co wspominać przynajmniej A jeśli chodzi o zapyziałość, to wówczas cały
kraj mógł się nią pochwalić jednakowo i bez wielkich wyjątków, moim zdaniem.
Wszyscy byliśmy, jak ci pierwotni myśliwi, co wracają do domu z ciężko upolowaną
zdobyczą, cali dumni i bladzi, że polowanie się udało. A ten, kto choć raz wlókł
za sobą upragnione i cudem zdobyte trofeum, już na zawsze wiedział, co to radość
życia, he he. Oraz jak w sumie mało potrzeba człowiekowi do szczęścia, dodajmy.
Też doznałam tego parę razy, ale chyba najbardziej kiedyś, przed samymi
świętami, na które z braku laku, szykowałam już 12 potraw z ziemniaków, a tu
nagle stał się cud! Do dziś pamiętam to coś rozsadzające mnie od środka, gdy
wlokłam po śniegu ogromnego, bezkartkowego indyka...

[lylika]

Oj tak. To były sukcesy i szczęścia niezmierne. Ja też przed świętami, w czasach przedkartkowych, udałam się do mięsnego z nadzieją nabycia szynki czy schabu lub chociażby nóżek. Wygniotłam się rzetelnie przez godzinę i zrezygnowałam. Towaru było mało a kolejka przede mną wielka. Zrezygnowana poczłapałam do warzywniczego po kapustę i buraczki. Kupuję te buraczki i w tym momencie facet wynosi z zaplecza skrzynki pomarańczy i cytryn. "Dawali" po kilogramie. Prosiłam pięknie żeby po dwa, ale nie. Za ladą jest władza a na władzę nie poradzę. Wtedy pan stojący za mną powiedział: ja dla pani wezmę te pomarańcze i cytryny. I wziął. Cud, po prostu cud. Wrócilam obładowana i szczęśliwa jak bym wygrała w toto lotka.
Podzieliłam się tym dobrem z mamusią i bratową. Też były uszczęśliwione.

[kurcgalopek]

Z tamtych czasów pamiętam głównie stanie w kolejce w aptece po watę i w
spożywczym po chleb. Jeśli chodzi o mięso byliśmy rodziną niezwykle
uprzywilejowaną, bo moja mama przez parę lat pracowała na stołówce jako
zaopatrzeniowiec,
często więc udawało się jej kupić coś dla nas, a bywało, że dla połowy
rodziny, na kartki oczywiście, które to kartki później pracowicie rozliczała.
Pamiętam też, że na tejże stołówce mnóstwo czasu zajmowało wyklejanie kartek
konsumentów w specjalnych zeszytach.

Z negatywnych rzeczy, to co najbardziej pamiętam to wszechobecny alkohol. Pili
wszyscy i wszędzie, czy to na imieninach czy to w zakładach pracy. Szczerze
tego nie znosiłam.

[hek_sa]

Taaa!! pienkne czasy byli!!!
Czytam i czytam i łza się w oku kręci!
Pamiętam kolejkę "za" stanikami, stałam z kuzynką, przed nami facet. Trochę
stremowany ale twardo prosi towar, ekspedientka pyta "Jaki rozmiar,
A,B,C???"Facet w panice rozgląda sie w koło, dostrzega duży dekolt nieomal pod
nosem, dziabie palcem w biust kuzynki i z triumfem woła "O! taki jak TEN !!".

[mkostki]

Uwielbiam oglądać kawałki z tamtych czasów głównie dlatego, że
dzięki temu uświadamiam sobie jak mi teraz dobrze.
Generalnie w PRL-u źle mi bardzo nie było, bo mój tata był
intstruktorem nauki jazdy (a wtedy instruktor był na egzaminie
obecny i miał duży wpływ na zdawalność) i wiele dowodów wdzięczności
się na nas sypało - zwykle w postaci umożliwienia zakupu dóbr trudno
dostępnych. Prawo jazdy robili m.in. pracownicy sklepów mięsnych,
prywaciarz od dzianiny (czapki pamiętam do dziś) i laborantka,
która "załatwiła" klatkę i poidełko dla mojego chomika. Chomik
jednakże zbiegł i popełnił samobójstwo skacząc z siódmego piętra
(podejrzewam jednak, że bez związku z panującym ustrojem).
Imprezy pamiętam także, w dwóch pokojach, w jednym starzy w drugim
dzieci w wieku od lat 3 do 13- bawiliśmy się do upadłego,a na koniec
towarzystwo spało pokotem na jednej wersalce. Nad ranem taksówką
wracało się do domu - oczywiście należało swoje odstać na postoju.
Osobiście jakichś specjalnych braków na własnej skórze nie odczułam,
ale ograniczenia w konsumpcji miałam jak wszyscy. Pamiętam jak cudem
zdobyte "Delicje" sobie wydzielałam - jedna dziennie, albo na
tydzień - jakież one pyszne były! Albo szwedzka czekolada Marabou,
rozmiaru 1,5 naszej - tata przywiózł mi na Gwiazdkę a ja ostatni
kawałek zjadłam w swoje urodziny (w czerwcu).W życiu nie jadłam nic
lepszego. I w życiu nie wymyślę nic, co spowoduje, że moim dzieciom
coś tak samo zasmakuje!
Pamiętam słuchanie "Głosu Ameryki z Waszyngtonu" na wściekle
trzeszczącym radiu, kabaretu Pietrzaka w charakterze 14. nagrania na
rozpadającej się kasecie produkcji polskiej, podróże "maluchem" w
góry w 4 osoby i tym podobne kwiatki. Dobre to jest wyłącznie we
wspomnieniach.
Acha, dziadek-szewc jako prywatna inicjatywa mocno był przez władze
tępiony, ale wiodło mu się nieźle, dużo lepiej niż w czasach
popeerelowskich. A obstalowanie butów u niego tanie na pewno nie
było. Przerób w naprawach - kosmiczny. Kilkanaście do
kilkudziesięciu par butów dziennie *głównie wymiana fleków). Za
ścisłośc danych ręczę - w niewielkim warsztacie szewskim na ulicy
Nowolipie w Warszawie spędziłam większośc dzieciństwa.
PRL-u jako ustroju nie cierpię do szpiku kości. Takoż żądzących
wtedy. Ich mordy mi się nie podobają

[betti_nuka]

Jako dziecko pamiętam z PRL-u takie obrazki:
- w każdy piątek co godzina (zaczynając od 8 rano) biegłyśmy do
najbliższego SAM-u, czy już przywiezli słodycze - a najbardziej
upragnione lizaki-kojaki;
- skrzynka mandarynek na Boże Narodzenie - i to uczucie parcia na
pęcherz - ale jeszcze jedną, jeszcze jedną...
- drobne centy od rodziców na święta i wizyta w Pewexie - i straszny
dylemat - czekolada, cola czy guma balonowa?

Ale najważniejsze z tamtych czasów było to, że dzień dzielił się na
czas przed przyjściem Taty z pracy (o 15), obiad i po obiedzie -
czas wolny. Własnie takiego uporzadkowania brakuje teraz w mojej
rodzinie - ciągle nas w domu nie ma, syn u babci odrabia lekcje, je
obiad i czeka kiedy mama się pojawi, zmęczona po pracy. Brakuje mi
rytmu, za szybko to wszystko!

[bat_oczir]

> Że napawa mnie takim sentymentem? Zaczytuję się w starszych
> książkach Guruy, chłonę filmy i seriale z tamtych czasów
> (ostatnio "Droga", "Daleko Od Szosy", "Dom", ale, generalnie, jestem
> wszystkożercą tego co podają w tv Kino Polska). Przecież to były
> paskudne i ciezkie czasy ponoć.

pewnie tak. Tyle, że stosunkowo jednakowo dla wszystkich. Oczywiście, były
róznice majątkowe, ale nie bylo tak drastycznych róznic, jakie mozna bylo
zaobserwować zwlaszcza w latach 90-ych. A jeśli były, to ograniczone do
staosunkowo niewielkiej

Myślę, ze ten utylitaryzm na niskim poziomie to jedna ważna cecha. Druga - to
większe poczucie bezpieczeństwa przeciętnego człowieka, który nie zajmował sie
czynną walką z systemem. I to zarówno bezpieczeństwa socjalnego (praca etc) jak
i tego dosłownego, mówiąc wprost ryzyko dostania w mordę na własnym osiedlu było
znacznie mniejsze niż teraz. Nie mówiąc o np o pozwoleniu dziecku na powrót do
domu ze szkoły z kluczem na szyi...

[labellaluna]

Ponieważ ja w końcówce PRL byłam na etapie przedszkola i wczesnej podstawówki,
to co pamiętam ściśle wiąże się z moja perspektywą widzenia - dosłownie.
Pamiętam strasznie dziurawe chodniki, kozaki Relaksy srebrne, grube baby w
kraciastych spódnicach z wąsami na twarzy, w beretach i z dziadówkami w obu
dłoniach. Poza tym wieczne stanie w kolejkach razem z mamą, która nie pracowała,
więc targała mnie wszędzie. Podczas stania w tych kolejkach z nudów liczyłam
ilość kafelków (brzydkich i popękanych) na podłodze, albo ilość osób w kolejce.
Najbardziej utkwiły mi w głowie kolejki w mięsnym - jedna z prawej, druga z
lewej. Mdły zapach mięsa, szary papier do zawijania, całe strony tegoż papieru
zapisane obliczeniami sklepowej. No i pamiętam ,że wszystko było takie szare,
puste ulice w niedziele. Ale tak jak napisali poprzednicy - to były lata
dzieciństwa, pełne beztroskich zabaw (czy teraz dzieci bawią się jeszcze na
podwórku?), dlatego wspominamy je z rozrzewnieniem.