6666

[hanys_hans]

"6666 DJOBELSKI POST" Ciekawe kery djobou go sam dzisio uszczeli.

[Gość: Szwager]

abo dioblica!

[hanys_hans]

Gość portalu: Szwager napisał(a):

> abo dioblica!

Piyrszy diobou sie jusz zameldowou!

[hanys_hans]

Wlazua s´winia na drabina,
Upus´ciyua apluzina.
Diobou mys´lou ze to dusza,
Chyciyu joom do kapelusza.

[Gość: Ciupazka]

Co to jest" apluzina"?

[Gość: Rumcajs]

Zwieracz nie dziala i...

[Gość: Ciupazka]

Hop!

[Gość: Rumcajs]

Trafilas Ciupazko! 6666 Twoje!

[hanys_hans]

Gość portalu: Ciupazka napisał(a):

> Co to jest" apluzina"?

apluzina --> pomaran´cza

Wlazua s´winia na drabina,
Upus´ciyua apluzina.
Diobou mys´lou ze to dusza,
Chyciyu joom do kapelusza.
Z kapelusza mu uciykua,
Ale gooniyu joom do piekua.
Wszyske diobuy sie cieszyuy,
Ale duszy niy chyciyuy.

Moje gratulacje na tyn "6666" post!

pyrsk_hanys_hans

[Gość: Rumcajs]

Od razu widac, ze Ciupazka to dziywce nie z ty ziemi! ;o)))

[Gość: Ciupazka]

Nawet, kie mo zgage i chandre to się jyj fce z Rumcajcem iść w zawody o
6666, hale to był cysty przypodek, przyznaj sie Rumcajs, ześ dol dyla....,
kieś uwidzioł mnie, hehe, temu, ze to ino jo... Hehe.

[hanys_hans]

Enk, pynk, diobou pynk.
Wszyske diobuy pozdychauy,
Ino zostou jedyn mauy.
A tyn mauy co pozostou,
To cebuloom w gymba dostou.

[hanys_hans]

Jak sie chop rozgniywo,
To se diobou s´piywo,
A jak babaz gniywu puacze,
To diobou wysouy skacze.

[Gość: Szwager]

kaj dziobou niy poradzi tan baba sie posle

[hanys_hans]

"Labuj duszo piekuo gore"

[hanys_hans]

"Niy taki diobou straszny , jak go malujoom"

[Gość: Ciupazka]

Kie my ześli do piekła, to niek bee to diabelski wątek, a kozdy z nos cosi
z diabła tyz w sobie mo! Hej!

[hanys_hans]

Gość portalu: Ciupazka napisał(a):

> Kie my ześli do piekła, to niek bee to diabelski wątek, a kozdy z nos
cosi
> z diabła tyz w sobie mo! Hej!

Szwager to djobou rogaty
Na torgu kupiyu se dwie armaty
W piekle narobjyou huku Srogigo
Taki to djobou pieroonowy z niego

[Gość: Szwager]

A wiysz ize tyn oberdziobou to bou yngel(yaniou)?

[hanys_hans]

Gość portalu: Szwager napisał(a):

> A wiysz ize tyn oberdziobou to bou yngel(yaniou)?

Ja, ja, jo jusz cojsik suyszou o tych diobuach: Ynels, Marx i Lynin

[Gość: Szwager]

Godosz ize oni tysz cos mieli z aniuokow?

[hanys_hans]

Gość portalu: Szwager napisał(a):

> Godosz ize oni tysz cos mieli z aniuokow?

Noo tyn stoom glacoom to nawet furgac´ poradzi

www.calvin.edu/academic/cas/gpa/images/wand1/wand4.jpg

[hanys_hans]

hanys_hans napisał:

> Gość portalu: Szwager napisał(a):
>
> > Godosz ize oni tysz cos mieli z aniuokow?
>
> Noo tyn stoom glacoom to nawet furgac´ poradzi
>
> www.calvin.edu/academic/cas/gpa/images/wand1/wand4.jpg

Wejzijcie se jak tyn pieroon piyknie poradzi furgac´

mitglied.lycos.de/hanyshans/lynin.jpg

o siouach niyczystych

[Gość: Szwager]

Bacowie

i czarownicy



Najwięcej tajemnych praktyk i zwyczajów, stosowanych zresztą do dziś, wiąże
się z bacowaniem. - Wszystko się robi jak za naszych dziadków - mówi baca z
Ratułowa Władysław Komperda. - Jak owce idą do koszaru przed redykiem, to się
je kropi święconą wodą. Przepuszcza bez łańcuch, coby się trzymały stada, jak
ogniwa w łańcuchu. Na hali pokropi się w kolibie święconą wodą, żeby choroby
nie lazły do koszaru. Sajty (polana drewna) kładzie się za strzechę w
szałasie, co by się nie zapaliło.
Te zwyczaje zostały zaaprobowane przez miejscowych duchownych. Np. w
Ludźmierzu, w czasie dorocznej mszy w intencji baców przed rozpoczęciem wypasu
w maju, święci się wodę z ludźmierskiego źródła i rozdaje sajty - szczapy z
ogniska palonego w Wielką Sobotę, które bacowie zabierają ze sobą na hale. Po
mszy symbolicznie święci się również stado owiec.

Najsłynniejszy gorczański czarownik, Tomasz Chlipała zwany Bulandą, bacował na
polanie Jaworzyna Kamienicka w Gorcach. Pochodził z osiedla Bulandy w
Szczawie. Wg opowieści wnuków, stracił wcześnie matkę, a macocha go
krzywdziła. Mając 10 lat uciekł z domu, kilka dni krył się w lesie, aż
odnalazł go brat. W 1853 r. ożenił się z Marianną Wojtyczkówną z Zarębka
Dziedzinowskiego w Lubomierzu i tam zamieszkał.
Sam Bulanda przez pewien czas chorował - "ciekło mu z nóg". Wtedy żona
Marianna udała się do Lewoczy na Spiszu do sławnego znachora. Kiedy Bulanda
wyzdrowiał, z ciekawości sam tam pojechał i uczył się od spiskiego znachora
tajemnic uzdrawiania ludzi. Podobno po raz pierwszy swoje umiejętności
wykorzystał we wsi Niedźwiedź. Proboszczowi ktoś rzucił urok na oborę, a
Bulandzie udało się uzdrowić zwierzęta. Bulanda leczył ludzi ziołami, składał
połamane kończyny, Podobno pewnego Żyda aż z Berlina wyleczył z solitera,
każąć mu pić wyłącznie słony rosół, w jakim bacowie warzą oscypki. Bulanda
skończył swoje bacowanie przed I wojną, zmarł w latach 30. Nikomu nie
przekazał swojej tajemnej wiedzy.
Jeszcze w 1953 r. stała na Zarębku Dziedzinowskim chałupa Bulandy, wówczas
własność jego wnuka Tomasza Zapały. Pasał on owce na tej samej Jaworzynie
Kamienickiej, a niedawno z pomocą Gorczańskiego Parku Narodowego wyremontował
kapliczkę, którą jego dziadek postawił na tej polanie.

W tym samym mniej więcej czasie co Bulanda w Gorcach, działał w Pieninach Kuba
Bury z Kluszkowiec. Podobno najpierw zbójował w okolicy, potem był bacą u
czorsztyńskiego dziedzica Marcelego Drohojowskiego, który trzymał owce w
folwarku na Hali Majerz. Jan Klimczak z Hałuszowej nasłuchał się w
dzieciństwie opowieści o czarownikach. Jego dziadek - Józef Klimczak od małego
pomagał Buremu. Kiedy w Krościenku inny czarownik, Gruś pewnego razu zaprawił
cudzego chłopca tak, że od wody Dunajca, z piasku ruszyć się nie mógł, ojcowie
pojechali w góry do Hałuszowej. Kuba Bury popił wódkę, pojadł kiełbasę i
ruszył z nimi na dół. "Zażegnał" chłopca i ten wyszedł sam znad brzegu. W
Hałuszowej zaś mały Wojtek Kuruc kiedyś zaczął się na brzuch skarżyć. Ojciec
Mikołaj przepytał chłopaka, okazało się, że Buremu na hali dokuczał. Mikołaj z
wódką poszedł przepraszać. Wrócił, a od chłopca odjęło chorobę.
Klimczakom też się Kuba Bury przysłużył. Syn Józefa Klimczaka, najpierw służył
pięć lat w austriackim wojsku w Wiedniu. Ledwie wrócił do domu, a Arcyksięcia
zabili i wojna światowa wybuchła. Poszedł Jasiek na wschodni, galicyjski front
i wpadł w niewolę. Siedem lat wieści żadnych od niego nie było. Wreszcie
stracił ojciec nadzieję, ale spytał Burego, czy syn jeszcze żyje. Stary baca
wywróżył, że syn wnet do domu przyjedzie. Gdy trzy dni minęły, wrócił Jan
Klimczak do Hałuszowej z Syberii.
Opowieści o czarownikach zna Jan Kacwin, którego dziadek - Michał Kacwin - był
przed I wojną światową znanym bacą ze Stajkowej Góry nad Krościenkiem. W końcu
XIX stulecia w Krościenku rywalizowało dwóch czarowników: Józef Gruś, który
pomagał ludziom, i zły Trocznik. Trocznik rzucił kiedyś czar na żonę Grusia.
Kiedy zostawała sama w domu, odwiedzał ją ktoś niewidzialny, zły duch. Gruś,
żeby się pozbyć złego ducha, wybrał się raz w góry, zabrał ze sobą święconą
wodę, kawałek stuły, kredę i zapowiedział ludziom, że jak się nie wróci za
Anioł Pański następnego dnia, to przepadł. Poszedł w miejsce, gdzie się
schodzą granice trzech wsi, wbił pal w ziemię, dookoła zakreślił 9 kręgów. O
północy wiatr chciał porwać Grusia, potem posypały się na niego głazy z góry,
waliły się okoliczne drzewa, jednak żadne nie przekroczyło dziewiątego kręgu.
Kiedy i to Gruś wytrzymał, zaczęły go wabić z lasu piękne dziewczęta, a
narowisty koń bił kopytami ziemię wokół niego. Rwące potoki wypłynęły z lasu i
chciały go porwać, z nieba waliły pioruny. Wreszcie wśród dzikich zwierząt sam
diabeł przyszedł do niego. Cały czas trzymał się Gruś kurczowo palika. Dopiero
o szóstej rano, kiedy zadzwonili w kościele na Anioł Pański, piekielne moce
popuściły. Niewidzialny gość nigdy już do żony czarownika nie przyszedł.
Trocznik zaś na każdych portkach jakie zakładał, miał na tyłku wypaloną
dziurę. Musiał worek nosić zamiast spodni.
Gruś wskrzesił swoje martwe owce, na które rzucił czar jakiś obcy wędrowiec,
przepędzony przez bacę. Gruś wbił pal w ziemię w koszarze dla owiec i przez
wydrążony w palu otwór lał żentycę (serwatkę owczą). Z wnętrza oblanej ziemi
dobył się straszny płacz. Gruś obszedł koszar, świsnął na owce i wszystkie
powstawały.
Inne opowieści o czarownikach przytacza ks. Bolesław Krzan, autor monografii o
dziejach Krościenka i jego długoletni proboszcz. Wspomina też dwa dziwne
pogrzeby, w których uczestniczył. Na początku lat 50. chowano synową Kuby
młynarza. Podobno był to czarownik; rzucił na swojego wroga - Bartka z
Zawodzia taką klątwę, że ten nie mógł się zupełnie załatwić, zaś na samego
Kubę w odwecie opadło ogromne robactwo, które sypało się z niego, gdy chodził.
Otóż w czasie pogrzebu synowej Kuby rozpętała się niesamowita wichura, taka że
niosący trumnę musieli ją zdjąć z ramion. Gdy zaś dochodzili do kościoła,
przed konduktem wywróciła się fura z sianem, tarasując drogę. Rok później w
Krościenku chowano wdowca, który zajmował się znachorstwem. W czasie
porządkowania jego domu synowie znaleźli starą księgę i wrzucili ją do pieca.
Wtedy spod pieca wyskoczył czarny kot, a jedno z dzieci obecnych w izbie
zemdlało z przerażenia.
W Brzegach koło Bukowiny Tatrzańskiej wspominają dziada wędrownego, który
zatrzymał się na dłużej w tej miejscowości. Potrafił ponoć doradzić zioła,
żeby się krowom mleko nie psuło, ani robaki nie zalęgały. U jednego gazdy w
zamian za przenocowanie wypędził plagę szczurów. Dziad zajrzał do księgi, co
ją ze sobą nosił, wyjął fujarkę, zagrał, a wszystkie szczury z zagrody poszły
za nim, aż do potoku, gdzie potonęły. Dziad słynął też z tego, że potrafił
deszcz dzwonkiem odpędzać.
Maria Krzystoń z Mizernej pamięta, jak jej ojciec stosował do leczenia drzewo
zwane "judasina", które znajdował gdzieś w lesie.
Najstarsi obecnie praktykujący lekarze przypominają sobie pacjentów
trafiających do nich po "leczeniu" u nastawiaczy kości. W Lipnicy Wielkiej
nastawiacz złamał jednemu pacjentowi kręgosłup. Nastawiacz z Jabłonki
faktycznie pomagał, a jeśli wiedział, że nie da rady, to odsyłał do lekarza.
Znachorzy z Ochotnicy i Krośnicy leczyli np. mordowisko - ostrą chorobę
brzucha. Znachorka w Zębie pomagała, jak się dziecko "zgibło" (źle się
położyło, przekręciło itp.). Leczono nacieraniem, także zwykłym spirytusem.
Były jednak w użyciu różne tajemnicze maści. Na Orawie np. wierzono, że jeśli
kobieta po urodzeniu dziecka chce odzyskać ładny i płaski brzuch, to musi go
sobie posmarować zjełczałym masłem, zawinąć prześcieradłem i poczekać tak trzy
dni. Na Spiszu ordynowano picie psiego lub borsuczego sadła.


Bronisław Gustawicz pisał w XIX wieku: Lud tutejszy wierzy w ogó

CD

[Gość: Szwager]

Bronisław Gustawicz pisał w XIX wieku: Lud tutejszy wierzy w ogóle w dobrych i
złych duchów, że dusze nieboszczyków odwiedzają żyjących, ojcowie i matki
swoje dzieci. Boją się zmarłego, który jeszcze nie skostniał. Wynosząc ciało w
trumnie trzy razy uderzają trumną o pierwszy próg, mówiąc - Wieczne
odpoczywanie umarłemu.
Według starych góralskich wierzeń, w noc poprzedzającą dzień Wszystkich
Świętych wszystkie dusze wychodzą z grobów. Dusze ludzi zbawionych idą do
kościoła w swoich postaciach doczesnych. Józef Skupień, badacz obyczajów
góralskich, opisuje, że niejaki Lasak, wójt Suchego, pojechał w noc przed 1
listopada do lasu, kraść drzewo. Wracając musiał przejechać koło cmentarza w
Poroninie. Nagle spostrzegł, jak z bramy cmentarnej wychodzi pochód postaci w
białych szatach i zmierza prosto do kościoła. Innym zaś razem kobieta z
Białego Dunajca nad ranem 1 listopada poszła się modlić do kościoła i nagle
poczuła, jak od ołtarza wychodzą jakieś postacie. Próbując je dotknąć,
natrafiała tylko na bardzo zimne powietrze. W przymkniętych drzwiach postacie
zniknęły.

Zmarli potępieni, pod postacią zwierząt, rozchodzą się w wigilię Wszystkich
Świętych po uroczyskach - lasach, urwiskach, także po mostach lub starych
młynach - gdzie szkodzą i zaczepiają przechodniów. Ludzie przebiegli i
podstępni, tego dnia zamieniają się w koty, lub psy; chytrzy i pazerni na
pieniądze innych - mają postać konia lub cielęcia obdartego ze skóry. Pod
postacią zwierząt mogą też występować upiory, które pojawiają się nie tylko w
okresie święta zmarłych. Upiory, czyli duchy nieczyste, domagają się czegoś od
żywych.
Upiory występują też w postaciach ludzkich, np. w pewnej legendzie jest to
kobieta w białej płachcie na przełęczy Snozka, w innej - ogromny chłop pod
Krościenkiem. Zmarli nie bierzmowani za życia, po śmierci stają się strzygami,
bowiem wg starych podań góralskich człowiek ma dwie dusze i dopiero w czasie
bierzmowania jedna dusza jest z ciała wypędzana. Takiego straszącego
nieboszczyka można rozpoznać - rozkopawszy grób - po uśmiechu na twarzy i
wytrzeszczonych oczach. Trzeba mu włożyć w usta karteczkę z napisem "A słowo
ciałem się stało", obrócić twarzą w dół i ponownie zakopać.

W 1913 r. w Łapszach Niżnych zmarł baca Józef Pitoniak, uznawany za
czarownika. Zaraz po pogrzebie rozpętała się ogromna burza. Przez 6 tygodni
padał deszcz, a po wsi rozeszły się pogłoski, że z grobu Pitoniaka słychać
jęki. Grupa mężczyzn zakradła się nocą na cmentarz. Wykopane zwłoki spalono na
stosie aż z 24 kubików drewna - dla pewności, że ciało całkowicie zmieni się w
popiół. Po spaleniu bacy deszcz przestał padać - o czym donosił korespondent
Gazety Podhalańskiej. Za profanację zwłok sąd skazał 38 gazdów na kary do 30
dni aresztu i grzywny. Także w jednej z wsi koło Czarnego Dunajca w połowie
XIX wieku po długich deszczach spalono zwłoki człowieka uważanego za
czarownika.

Osobną kategorię zmarłych tworzą topielce. Wychodzą one z wody i pokazują się
ludziom, ale raczej nie mają wrogich zamiarów. Jedno z podań pienińskich
opowiada, jak chłop obił kijem topielca, który lubił wygrzewać się na jego
łące i ten się wyniósł z okolicy.
Wiele źródeł opisuje zwyczaj chowania samobójców z dala od miejsc
zamieszkanych, najlepiej na granicach miejscowości.
Zdarzały się również na Podhalu cmentarze zwierzęce. Groby zwierząt znaleźli
archeolodzy na bardzo starym cmentarzu w Maniowach. Tradycja wspomina, że
osobny cmentarz dla zwierząt znajdował się pomiędzy Zębem a Bustrykiem i był
używany jeszcze w XIX wieku.
Podobnie stary jest zwyczaj wkładania zmarłym do ust monet na ostatnią drogę.
Odkryli to archeolodzy w pochodzących sprzed setek lat grobach w Starych
Maniowach. W jednym z grobów maniowskich znajdowała się żelazna kłódka, co
można wiązać ze stosowanym w innych regionach zwyczajem chowania Żydów z
kłódką - symbolem ostatecznego zamknięcia grobu.

Zwyczaj wyposażania zmarłych na drogę najdłużej zachował formę zanoszenia na
grób i zakopywania okruchów jadła.
Krzysztof Strauchmann, Gazeta Podhalańska

[Gość: Szwager kompel od]

Pieklorz i baba

Widzious pieklorza
Jak gupi sie lacho
Czerwono mo gymba
Kej z babami klacho
Jedna mo szwaja
Z od cigi racickom
Pieklorz kulawy
Z rogami pod myckom
Tyn dziobou na ziymia
Sam prziszou nos kusic
A my go kapnyli
Niy dali se brusic
Zrobiyli za bozna
Z ogonym pieklorza
Sie wetli o dusza
A dali mu koza
On cigi niy poznou
Bo przeca som capi
I dzisio mu ganba
I gupio sie gapi
I gupio sie kuko
Pieronsko nerwuje
A jak widzi ciga
To bobkami suje
Tak terozki wiycie
Te co to czytocie
Pieklorza juz zicher
W beztydziyn poznocie
Ach jeszcze zech jedne
Sam zdanie zapomniou
Dyc pieklorz sie dzisio
O babach zas spomniou
Tak wiycie Pierony
Jak zrobic to mocie
Dyc baba i koza
We domu tysz mocie
Tak dejcie mu baba
A ostowcie se koza
I zrobcie za bozna
Gupiego pieklorza
On kapnie to juzas
Jak bydzie po ptokach
A Wy ze kozy
Niy spuszczejcie oka
Bo koza ta ciga
Co ogonym miele
Sam na tyj cetli
Ze babow sie smieje

PS

I godom Wom baby
Coch szkryknou sam prowda
Jak kero niy wierzy
Niych kuknie do zodua
Niych kuknie na cetla
A chyci za fyjdra
I szkryknie riposta
Maszkytno ta "Hyjdla"


Pyrsk !


Szwager od pieklorza

[Gość: Ciupazka]

Tyś autorem, cy tak? Cosi mi sie widzi, ze ty bob ni mos w zocy
Szwagerku... hehe. To twoja cie tak dozarła, he?

[Gość: Szwager]

dyc jo to ino z cystyj zocy (tak to sie szkryflo?) poskuodou

[hanys_hans]

Na dutkowyj grobli
Tan´cowali diobli
Diobou porwou dioblica,
Potargou jyj spódnica.

[Gość: Ciupazka]

A djoblica za nim, za nim,
potargała gacie na nim!Hej!

[hanys_hans]

Uciekają ludzie, dziki Jastrząb jedzie
Jedzie na swej kobylicy jak Lucyper na djoblicy
Bez pole, bez pole.

A kogo dobiegnie, tego batem śmignie
Od pendziałku do soboty, goni ludzi do roboty,
Suki syn, suki syn.


Od rana do nocy mo nas w swojej mocy,
Za robotę, do zapłaty, w lewo, w prawo wali batem,
Jastrząb zbój, Jastrząb zbój.


Pieniędzy nagrabi, w Berlinie się bawi,
Jak ich przegro i przepije, to się wscieko, ludzi bije,
Okrutnik, okrutnik.


Trzeba skończyć z Panem, z tym czornym cugonem,
Hej porwiymy się ludziska, biermy cepy i widliska
Zatłuc go, zatłuc go.

[ciupazka]

A to ino oni jadom! Teroz na Ukraine.

www.calvin.edu/academic/cas/gpa/images/wand1/wand4.jpg