Szerokie drogi? To łatwe

[jaa_ga]

Szerokie drogi? To łatwe
Marek Domagalski 06-07-2008, ostatnia aktualizacja 06-07-2008 00:13

Z dnia na dzień możemy mieć w Polsce 3000 kilometrów szybkich niezakorkowanych
szos. Wystarczy zamienić część utwardzonych poboczy na dodatkowe pasy. I
wykreślić jedno słowo w rozporządzeniu.


Możemy mieć te trzypasmówki jeszcze przed Euro, właściwie od ręki. Trochę
farby, trochę znaków drogowych i drobnych decyzji urzędników. Nie trzeba
większych pieniędzy. Nawet przepisów nie trzeba wymyślać, one już są, może co
najwyżej skreślić jedno słowo w ministerialnym rozporządzeniu.

Pomysł jest banalnie prosty. Trzeba zastąpić dwa szerokie pobocza jednym
dodatkowym pasem do wyprzedzania. To nie żarty. W Polsce marnuje się 4000 km
szos, głównie krajowych, z szerokimi utwardzonymi poboczami. Budowano je
zwłaszcza w latach 80., zwykle mają po 2 m szerokości. Są na najważniejszych
szlakach komunikacyjnych w Polsce, np. prawie wszystkich wylotówkach z
Warszawy (tam, gdzie nie ma dwupasmówek).

Dziś przekrój poprzeczny typowej krajówki wygląda w metrach tak:
2+3,5+3,5+2=11 (po 2 m na pobocza i po 3,5 m na pasy). Wystarczy przemalować
białe linie i mamy np.: 0,25+3,5+3,5+3,5+0,25 (0,25 na pobocza + trzy pasy).
Możemy jednak zwęzić pasy np. do 3 m i wtedy na pobocza zostanie 2 m. Nie
muszą być zresztą jednakowe, więc na szerszym mógłby być ruch lokalny.
Oczywiście dwa pasy mogą być w danym miejscu tylko w jednym kierunku, ale
rozwiązanie polega na tym, że kilka kilometrów dalej to ułatwienie, taka
mijanka będzie w przeciwną stronę.

Pomysł nie jest nowy, niektórzy nazywają go szwedzkim, ale trzypasmówki są
popularne w wielu krajach, np. we Francji (wiele z nich powstało w miejscu
zlikwidowanych poboczy). Nie wszędzie trzeba zaraz budować autostrady, na to
nie stać nawet najbogatszych. W Polsce plan budowy 3000 km autostrad i
ekspresówek na Euro jest dopiero na papierze.

Szybciej i bezpieczniej

Po poboczach jeżdżą traktory, czasem jeszcze furmanki, rowerzyści, wreszcie
poruszają się piesi. Jednak wielu kierowców, zwłaszcza tych z „rajdowym”
zacięciem, traktuje je jako część jezdni, spychając na nie wolniejszych.
Trochę to upłynnia ruch, ale z drugiej strony szosy z poboczami należą do
najbardziej niebezpiecznych. To tam dochodzi o wyprzedzania „na trzeciego”,
„na czwartego”. Lista zalet przekroju 2+1 jest długa: taki układ pasów ułatwia
bezpieczne wyprzedzanie, w szczególności wolniej jadących tirów. Oblicza się,
że dodatkowy pas powoduje wzrost liczby wyprzedzeń o 30 proc. Z kolei dobre
oznakowanie (informowanie) o zbliżającej się mijance powstrzymuje kierowców
przed ryzykownym wyprzedzeniem: nie ma sensu, jeśli można to za kilometr czy
dwa zrobić bezpiecznie na dodatkowym pasie.

Bezpieczeństwo to też bardzo ważny argument za likwidacją utwardzonych
poboczy. Zresztą nowych już się właściwie nie buduje, stare na niektórych
odcinkach są likwidowane, tu i ówdzie są zamieniane na dodatkowy pas.
Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad ma zresztą ekspertyzę prof.
Tadeusza Sandeckiego z Politechniki Warszawskiej, która punktuje wady
utwardzonych poboczy i pokazuje, jak można je łatwo zmieniać na trzeci pas.

Sprawdzony pomysł

– W tym roku ma być przebudowanych sześć odcinków – powiedział „Rz” Artur
Mrugasiewicz z GDDKiA. Co ciekawe, prace są na niebezpiecznych odcinkach, aby
to niebezpieczeństwo ograniczyć. A co z przepustowością? – Do szybkiej jazdy
powinny być autostrady i ekspresówki, które kiedyś wybudujemy – wyjaśnia. Stąd
zapewne przepisy dopuszczają ich tworzenie na „wzniesieniach drogi” (szczegóły
obok w ramce). To chyba tłumaczy, dlaczego np. na siódemce (K-7) między Górami
Świętokrzyskimi a Krakowem jest po kilkanaście mijanek (podwójne pasy) w każdą
stronę, a na równinnym Mazowszu ich nie ma (pojawiają się potem na Mazurach).

Gdyby jednak drogowcom zależało także na poprawieniu przepustowości krajówek,
i gdyby nie czekali oni na zbudowanie autostrad na Euro 2012, to warunek „na
wzniesieniach” wykreśliliby z rozporządzenia.

Dodatkowe pasy ruchu

Na wzniesieniach drogi klasy G i dróg wyższych (czyli na lepszych
wojewódzkich oraz krajówkach), o prędkości projektowej większej niż 60 km/h,
można poszerzyć jezdnię, w zależności od potrzeb, o dodatkowe pasy ruchu.
Szerokość dodatkowego pasa powinna być odpowiednia do przeznaczenia oraz
sposobu jego użytkowania i nie może być mniejsza nić 3,0 m.

Na podstawie rozporządzenia ministra transportu w sprawie warunków
technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie

www.rp.pl/artykul/158668.html

[piwoslaw23]

A jeżeli dwóch kierowców, jadacych z przeciwnych kierunków, chce jednocześnie
skorzystać ze środkowego pasa, to który z nich ma pierwszeństwo? Manewr
wyprzedzania przy większych prędkościach może zająć nawet ponad kilometr, więc
kierowca musi mieć pewność, że ma przed sobą wolną drogę. Wspólny, środkowy pas
jest miejscem potencjalnych czołowych zderzeń, a w razie wypadku powinno być
jasno określone kto za to ponosi winę (i koszty).

Poza tym, jaka jest przepisowa szerokość poboczy na drogach "szybkich"? Czy
zwężając pobocze nie pogorszy się bezpieczeństwa pieszych i rowerzystów na
obszarach, gdzie nie ma chodników?

W USA na obszarach zabudowanych buduje się drogi o szerokości trzech lub pięciu
pasów, gdzie środkowy pas służy do skręcania w lewo. Obawiam się, że w Polsce
służyłby przede wszystkim omijaniu korków.

[janior]

Nie myślałem, że tak ktoś napisze... Chyba sobie nie wyobrażasz, żeby to był pas
wspólny w obu kierunkach? Przecież to nie możliwe.
Zresztą wyraźnie w tekście jest napisane, że byłyby mijanki. Najpierw kilka
kilometrów w jednym kierunku byłaby dwupasmówka, a potem w drugą.

Korzystałem z takiego wynalazku w Szwecji i powiem tak. Nie można tego traktować
jako dwupasmówki, jedzie się wolno. Jednak dosyć często trafia się ktoś jadący
wolno i wtedy w ogóle nie ma jak wyprzedzić (są bariery pomiędzy pasami).
Dlatego pomysł sprawdza się raczej na pustych drogach. Jak jest większy ruch
uważam, że nie byłoby to dobrym rozwiązaniem, więc w szczególnie na wylotówkach
z miast i bardziej popularnych trasach to zły pomysł.

[piotr1271]

Usprawnienie ruchu? Nie sądzę. Jeśli ma być tak jak pisze Janior
(mijanki co jakiś czas), to domyślam się, że na odcinku kiedy to
jedni mają dwa pasy ruchu do dsypozycji, ci drudzy nie mogę
wyprzedzać i muszą karnie jechać jeden za drugim. Zaczyna zbierać
się niezły ogonek. Wreszcie sytuacja się odwraca i teraz ta druga
strona ma dwa pasy ruchu. No i wtedy... Nic. Jedna ciężarowka
wyprzedza drugą jadąć 3-5km/h szybciej. Całą "korzyść" z dwóch pasów
diabli wzięli. Ogonek robi się coraz dłuższy... Jeszcze będziecie
przeklinać to rozwiązanie.

[mozdzins]

Zakaz wyprzedzania przez samochody ciężarowe - na całym terytorium RP.
Przecież i tak mają ograniczniki do 90 km/h i wszystkie tyle jadą.

[maciek526]

Zakaz wyprzedzania jest nierealny :) ale wprowadzenie prędkości minimalnej na
takim pasie (np 80 km h) może pomóc.

A jak ktoś chce zobaczyć w PL odcinek o podobnej logice - niech się przejedzie
DK7 pomiędzy Olsztynkiem i Ostródą. Może nie jest to "celowe" tak jak pisze
Autor artykułu (są tam po prostu wzniesienia), ale - działa zgodnie z intencjami
imo.

Takie patenty są np. w Rosji pomiędzy Petersburgiem a Moskwą (jakby nie patrzeć
jedna z najważniejszych dróg Rosji).

[lapetu1]

Pomysł jest nieprzemyślany. Jak drogą będzie jechał rowerzysta czy
też traktor to niezły się zrobi korek bo tiry nie będą mogły
wyprzedzać. Generalnie żeby zwiększyć bezpieczeństwo do maksimum to
powinno się zabronić podróży samochodowych. To by wyeliminowało
całkowicie problem wypadków :-)

[janior]

Założenie są takie, że taka droga musiałby być wykonana w podobny sposób co
drogi ekspresowe, bezkolizyjne skrzyżowania, brak dołączających się polnych dróg
itp. Wtedy nie będzie ciągników czy rowerzystów, ale zgadzam się, ze w polskich
warunkach takie drogi nie maja większej racji bytu (oczywiście jako alternatywa
dla dróg ekspresowych).

[piwoslaw23]

janior napisał:

> Założenie są takie, że taka droga musiałby być wykonana
> w podobny sposób co drogi ekspresowe, bezkolizyjne skrzyżowania,
> brak dołączających się polnych dróg itp.

Niedawno czytałem wywiad, w którym ktoś twierdził, że prawo pozwala by na drodze
ekpresowej były światła, przejścia dla pieszych, a nawet ogranicznia do 50 km/h.
To chyba było przy okazji planów remontu i upgrade'u do ekpresówki trasy z
Warszawy do Krakowa lub do Katowic.
Może jeszcze prawo zezwala na garby spowalniające na autostradzie?

[piotr1271]

Skupiliśmy się na szczegółach, a tym czasem umknął nam bardzo ważny
element, rzekłbym natury fundamentalnej. Istny kamień milowy na
drodze budowy polskich dróg ekspresowych i autostrad. Jak wiadomo,
dotychczas budowa tychże dróg w Polsce polegała na uchwalaniu
odpowiednich ustaw (nb. jak się okazuje nadających się do koszta).
Choć wdrożenie obecnie analizowanego rozwiązania również wymaga
nieprawdopodobnego wysiłku legislacyjnego (usunięcie jedego słowa w
ustawie), to jednak postęp jest. Przejście od słów do czynów. Od
dzisiaj budowanie dróg w Polsce będzie polegało na ich odpowiednim
pomalowaniu. Legenda głosi, choć starsi zarzekają się, że tak było
naprawdę, że za czasów komuny malowano trawniki. Za naszych czasów
będziemy malować drogi. Cieszmy się, jesteśmy świadkami narodzin
nowej świeckiej tradycji. Jeszcze będziemy wnukom o tym opowiadać!

[egonik]

Pomysł z dodatkowym pasem do mijania jest rzeczywiście niezły i stosowany w
dużej części Europy poza autostradami. Wg. mnie raczej się tam sprawdza.
Tylko, że wzdłuż takich dróg klasy DK są tam ścieżki dla rowerów i pieszych, a
także drogi dojazdowe dla ruchu lokalnego np. traktorów. U nas przy DK zwykle
nie ma ścieżek dla rowerów i pieszych, nie mówiąc o traktorach. Za to zaraz za
szerokim poboczem jest zwykle rów przeciwczołgowy, a zaraz za nim zaczyna się
teren prywatny. Wobec tego nie ma gdzie wybudować ścieżek/chodników po
zlikwidowaniu szerokiego pobocza, które pełni funkcję ścieżki rowerowej i chodnika.
Dlatego też uważam, że ten całkiem niezły pomysł będzie nie do zrealizowania w
naszych rodzimych realiach.

[maciek526]

Obwodnica Gołdapi będzie budowana w ten sposób.

[piotrekeke]

Mh, GDDKiA opisuje to następująco: "Jezdnia nowej drogi będzie miała
trzy pasy ruchu (przekrój 2+1). Oznacza to, że kierowcy będą mieli
na zmianę, co półtora kilometra, po dwa pasy ruchu w jednym kierunku"

Tak można by było zrobić na wszystkich szerokich jednojezdniowych
krajówkach!

Tylko jak poprzeplatać wszystkim kierowcom zwoje mózgowe żeby pojęli
jak wykorzystać to ułatwienie? Może wprowadzić testy na wyobrźnię
dla wszystkich kierowców i "odsiać" nie nadających się?

[piwoslaw23]

piotrekeke napisał:

> Tylko jak poprzeplatać wszystkim kierowcom zwoje mózgowe żeby pojęli
> jak wykorzystać to ułatwienie? Może wprowadzić testy na wyobrźnię
> dla wszystkich kierowców i "odsiać" nie nadających się?

Po "odsianiu" zostałoby ich tak mało, że w Polsce nie potrzebne by już były drogi...

[dean08]

Przy gęstym ruchu i tak wyprzedzać na "normalnej" drodze się nie da, zatem
pomysł nie jest zły. Przynajmniej za jakiś czas miałbym pewność, że będę mógł
wyprzedzać...