Blajini

[remeti]

[sonda=]
[/sonda]to podobno w folklorze słowiańsko-bałkańskim i rumunskim lud
żyjący pod ziemią, który obchodzi własną wielkanoc. W ten dzień
ludzie żyjący na powierzchni ziemi puszczaja na rzece kołacze, w
które wbijaja świeczki lub gliniane figurki ludzi z umiesczonymi na
persiach świeczkami, tzw caloieni.
Natknałem sie na to w ksiażce Mircea Cartarescu "Travesti".
Podajcie proszę więcej szczegułów; kiedy jest ta wielkanoc i
wszystko inne co wiecie na ten temat.
Rzeczywiście jest to w Rumunii jakiś obrzadek ludyczny na kształt
np. polskiej marzanny?
dziekuję
r

[avroml]

Z Marzanną ma to raczej niewiele wspólnego.
Paste Blajinilor jest związane z kultem przodków: w tydzień po
prawosławnej Wielkanocy odwiedza się cmentarze i zostawia tam
kołacze i inne smakołyki, które zostały po świętach (albo rozdaje
się je biednym, którzy czekają pod cmentarzem). Cerkiew podkreśla,
że to święto ma korzenie pogańskie, ale specjalnie z nim nie walczy
- na cmentarzach są obecni popi, którzy prowadzą modły nad grobami.

Wodą spławia się czerwone skorupki po wielkanocnych jajkach.
Blajini(błogosławieni, zmarli), którzy żyją oddzieleni od nas wodami
rzeki Sabbaton, rzekomo nie mają rachuby czasu i po czerwonych
skorupkach w nurcie rzeki mogą poznać, że przyszedł czas świąt.

[Gość: spiridush]

Jeśli czytasz po rumuńsku, więcej o Blajini znjadziesz w książce
Tudora Pamfile - Mitologie romaneasca, głównie legendy i wierzenia
co to te istoty nie czyną.

Podobno "blajin" pochodzi od prasłowiańskiego "błazen" - co Rumuni
tłumaczą jako "fericit" - szczęśliwy.
To co pisze Avroml jest jak najbardziej prawdziwe i ciekawe. Nie
spotkałam się z nazwą Sabbaton, ale Simbeta...co skoniło mnie to
skojarzeń z sambata - sobota...

ale nie przerzucajcie się z marzanny na sobótki ;-)

[avroml]

Z tą sobotnią rzeką to warto sobie przeczytać u Kopalińskiego albo u
Eco - mit występujący w wielu kulturach. W polskim piśmiennictwie
spotkałem się z nazwą Sabbaton, czy Rzeką Szabasową, rumuńsku Apa
Sambetei czy Simbeta. Chodzi o to samo. Tylko w rumuńskiej mitologii
ludowej ma w więksym stopniu cechy greckiego Styksu.
Co do Pamfile - jak najbardziej polecam, dla tej pozycji warto się
nauczyć rumuńskiego:)

[Gość: remeti]

Blain-błazen-fericit-fericite.
Urzekające.

dziekuje

[remeti]

Odpowiadam wszystkim dziekując za urzekające i inspirujace
skojarzenia etymologiczne.Szczerze
Nie znam rumuńskiego, ale może w tym roku nauczę się dukac.

[Gość: spiriduszek]

jeszcze jedną mam wiadomość a propos blajini. W ghidul sarbatroilor
romanesti - Irina Nicolau jest napisane, ze to popor crestin care
locuieste departe, prin ostroavele marilor, pe unde trece apa
Sambetei i ze to ci, ktorzy, gdy Mojżesz otowrzył drogę przez morze,
nie zdołali przejsć. Jest jeszcze hipoteza, ze mieszkają blisko Raju
i po śmierci idą od razu do Raju ;-)

[Gość: Vărgradu]

Podobnie u Ivana Evseeva w "Dictionar de mitologie si demonologie populara", tudzież "Dictionar de mitologie generala" Victora Kernbacha. Inna nazwa to Rohmanii, którą niektórzy badacze wiążą z braminami.

[avroml]

Odpowiednikiem naszej Marzanny jest w rumuńskiej mitologii ludowej
Baba Dochia albo Baba Marta - złośliwe i kapryśne babsko, które na
przedwiośniu "miesza" w pogodzie i zsyła na ludzi wszelkie licho.
Ochroną przed nią są marciszory - talizmany z białej i czerwonej
włóczki, ktorymi Rumuni się obdarowują na początku marca.

[Gość: spiriduszek]

A tak przy okazji - co sądzisz o książce Travesti, skąd przypis o
Blajini...
To musi być budujące dla tłumaczy, że ktoś przypisy wnilkiwie
studiuje :)

[remeti]

Myślę, że to jest dobra ,rzetelna literatura. Osobista w takim
znaczeniu, że jest widoczny charakterystyczny sposób narracji i
wrażliwość... , która może i porusza poruszyć czytelnika.
Jeszcze nie czytałem "Dlaczego kochamy kobiety." Nakład 135 tys. w
Rumunii jest gargantuiczny i oszałamiający. Z resztą wszędzie by był.
Przypisy to fakty i kontekst kulturowy, mięso i przyprawa w jednym.

"Każda trójwymiarowa zwarta i jednospójna rozmaitość topologiczna
bez brzegu jest homeomorficzna z sferą trójwymiarową"
Uważam, że to też pięknie brzmi /hipoteza Poincare/.
Jeśli Ty tłumaczyłeś to gratuluję i kapelusz z głowy.

remeti

[avroml]

> "Każda trójwymiarowa zwarta i jednospójna rozmaitość topologiczna
> bez brzegu jest homeomorficzna z sferą trójwymiarową"
> Uważam, że to też pięknie brzmi /hipoteza Poincare/.
> Jeśli Ty tłumaczyłeś to gratuluję i kapelusz z głowy.
Czyli dętka to piłka? :)))

[Gość: remeti]

Tak.
Dętka, piłka-także sflaczała i pogieta w dowolny sposób, ringo.
Dziury wykluczone. W sieci znalażlem animacje zmiany kształtu kubka
z uchem w homeomorficzną sferę trókwymiarową.