Falerystyka gorniczo

[broneknotgeld]

Momy tu wontek numizmatyczny, a i pora inkszych kolekcjonerskich, toż i ło
falerystyce być może. Możno nawet cosik zrychtuja.
KWK "Halymba" po łostatni akcji ratowniczy wydała gryfno odznaka "Zasłużony
ratownik dla KWK Halemba". Zdo mi sie, że jest to możno i piyrszo odznaka za
akcjo ratowniczo.
Tako se terozki myśla, coby latoś na "Barborka" przirychtować malutko wystawa
ło tytule "Polske ratownictwo gornicze w falerystyce". Niy bydzie z tym leko,
bo odznak za wiela niy ma, dyć łostatnio pojawiyło sie wiela oznak w formie
naszywek, haftow, naklejek na hełmy.
Po prowdzie to jo sie falerystykom yno okazjonalnie zajmuja, dyć możno czas
to zmiynić. Jak sie udo latoś ze tym ratownictwym, to możno na bezrok chyca
sie cołkego gornictwa.
Toż jakby ktoś mioł cosik z gorniczy falerystyki i chcioł to łodsprzedać abo
wypożyczyć na wystawa, to niych do znać.
Nojwyrszy czas na to, coby ciyngym w tym nojbardzi gorniczym mieście, kerymu
patronuje świynto Barbara zrychtować porzondno kilekcjo odznak i oznak
gorniczych.

[cancro]

... toteż wywołany do odpowiedzi od razu zastrzegam się, ze falerystyka górnicza
jako taka mnie nie interesuje. Zajmuję się przede wszystkim falerystyką
wojskową. Toteż być może zainteresuje Braci Górnoślązaków to, że w okresie
międzywojennym dwie spośród jednostek WP stacjonujących na polskim skrawku
Śląska posługiwały się w swej symbolice górniczymi atrybutami.
Pierwsza z nich to stacjonujący w Katowicach (2 batalion w Oświecimiu) 73 pułk
piechoty. Jego odznaka pułkowa przedstawiała ślaskiego orła na tle młotków
górniczych. Zwróćcie uwagę, że orzeł na odznace ni to górnoślaski, ni to
dolnośląski bo złoty, ale z przepaską na piersi. Postąpiono w ten sposób zapewne
dlatego, że przepaska na piersi orła nie pozostawia wątpliwości, że chodzi o
orła ślaskiego:
img90.imageshack.us/img90/2888/73pp2us.jpg
Druga z odznak to odznaka 23 pułku artylerii lekkiej, stacjonującego w Będzinie
i Żorach. Odznaka ma formę krzyża (tzw. promienistego), gdzie na obu poziomych
ramionach przedstawiono górnicze młotki na tle wieńców z liści laurowych.
img96.imageshack.us/img96/8784/23pal7rz.jpg
Zabytki tego rodzaju są dość drogie. W zależności od ilości wykonanych
egzemplarzy ich cena waha się od 200 do 3000 pln. Dlatego polecam mimo wszystko
odwiedzić Muzeum Górnoślaskie w Bytomiu, które jest w posiadaniu obu tych
odznak, a także wielu innych jednostek stacjonujących na Ślasku w okresie
międzywojennym. Na gieldach staroci spotyka sie repliki tych odznak w
przystępnych cenach(ok. 40-50 pln). Obecnie mimo tego, że niemal cały
historyczny Ślask należy dziś do Polski, jedynie rozformowna niedawno 23 Brygada
Obrony Terytorialnej z Gliwic posługiwała się symboliką śląską - na jej potrzeby
dokonano modyfikacji odznaki 73pp, ale już bez górniczych atrybutów.
Wesołych Świąt!
Pozdrawiam!

[broneknotgeld]

Witej Cancero.
Dziynki za te informacje.
Zy mnie jak na razie tyż taki "niydzielny falerysta" bo odznaki zbiyrom yno
okazjonalnie. Trza sie jednak we końcu chycić ty falerystyki gorniczy, coby sie
to niy straciyło, tak samo jak sie kończy poleku nasze gornictwo. Bestoż trza
sprobować pociongnońć tyn wontek.
Hehe - zwrociołś mi uwoga na odznaki niygornicze, dyć ze takowymi motywami.
Trza bydzie mi tyż ło tym pamiyntać.
Pozdrowiom i tyż winszuja zdrowych i wesołych Świont Wielkanocnych.

[cancro]

Dziękuję za życzenia! Przy okazji chcę sprostować swój błąd: na odznace 23pal
górnicze młotki (czy to prawda, ze nazywają się "pyrliki"?) są nie na wieńcach
laurowych, tylko na kołach zębatych, co miało podkreślać przemysłowy charakter
Śląska. Jednak na podstawie przeprowadzonych przeze mnie badań twierdzę, że to
nie koła zębate, tylko tzw. "pierścinie wiodace" - jeden z symboli
artyleryjskich. Jest to obręcz na pocisku artyleryjskim (najczęsciej zmiękkiego
stopu miedzi), mająca za zadanie uszczelnić lufę w momencie strzału i ułatwić
proces nadania pociskowi ruchu obrotowego wzdłuż osi wzdłużnej. W tym ujeciu
wymowa symbolu jest inna - symbolizuje zwiazek artylerii ze Ślaskiem.
Mam teraz trochę czasu, wiec mogę na forum rudzkie rzucić parę skanów odznak
jednostek wojskowych stacjonujących na Górnym Śląsku przed wojną. Co ty na to?

[broneknotgeld]

Co do tych "górniczych młotkow" to piyrwowzorym był skrziżowany pyrlik
ze "żelozkym", no a terozki pyrlik i młotek.
Co do skanow odznak pułkow gornoślonskich to wciep tukej linki, na pewno sie z
czasym przidadzom.
Mie samego jednak bardzi interesowałyby odznaki z czasow powstań ślonskich,
tela że strony niymiecki.

[cancro]

Sam sobie się dziwię, że o tym zapomniałem! Za czasów wczesnej komuny tzw.
"niepewny element" słuzbę wojskową odbywał w kopalniach. Po prostu bezpieczniej
dla władzy było, gdy zamiast karabinu dostawali do ręki łopate. Z tego okresu
pochodzą dwie odznaki - pierwsza nie wyszła poza stadium projektu. Jest to
ośmioramienna gwiazda, na której wewnątrz medalionu umieszczono głowę żołnierza
w czapce, za nim w tle szyb kopalniany. Na pieścieniu napis: ŻOŁNIERZOWI WP ZA
OFIARNĄ PRACĘ W GÓRNICTWIE WĘGLOWYM:

img85.imageshack.us/img85/1627/grnik15vn.jpg


Druga odznaka - wprowadzona do użytku miała dwa stopnie (złota i srebrna), miała
formę emaliowanej na zielono tarczy ze skrzyżowanymi mlotkami górniczymi. Tarcza
okolona wieńcem z liści laurowych, za tarczą dwa skrzyżowane karabiny. Wokół
tarczy napis: ŻOŁNIERZOWI ZA WZOROWĄ SŁUZBĘ I OFIARNĄ PORACĘ W GÓRNICTWIE WĘGLOWYM:

img148.imageshack.us/img148/1987/grnik21sd.jpg
Pozdrawiam!

[broneknotgeld]

Dziynki.
Toż za tymi dwiyma byda se musioł rozglondnońć.
Możno jeszcze pódzie je zdybać na giełdzie staroci.

[cancro]

Jakiś czas temu obiecałem Bronkowi umieszczenie na forum odznak jednostek wojska
stacjonującego w okresie międzywojennym na Górnym Śląsku. Oto one. Bardziej
zainteresowanych historią i udziałem w walkach tych jednostek, odsyłam do
literatury.
Na początek piechota. W jednym z wcześniejszych wątków umieściłem odznakę
stacjonującego w Katowicach 73pp. Wchodził on w skład 23 Górnośląskiej Dywizji
Piechoty (23DP), która w 1939 r. weszła w skład Armii "Kraków". Ponadto w skład
dywizji weszły:
- 11pp w Tarnowskich Górach;
img107.imageshack.us/img107/1930/11ppuq8.png
-75pp stacjonujący w Chorzowie (1 batalion w Rybniku, 3 batalion w Hajdukach Wlk.);
img513.imageshack.us/img513/6956/75ppyh1.png
- 23 pułk artylerii lekkiej (wcześniej prezentowany 23pal) w Będzinie (2
dywizjon w Żorach);

Ponadto w Katowicach rozmieszczono szkoły wojskowe i ośrodki szkolenia. Były to:
-Wojskowa Szkoła Muzyczna:
img111.imageshack.us/img111/5118/muzsw9.png
Batalion podchorążych 5a:
img525.imageshack.us/img525/8741/5ayl7.png
Oraz Batalion Podchorążych Rezerwy należący do 23DP:
img525.imageshack.us/img525/8741/5ayl7.png
Ponadto na obszarze Śląska - w Lublińcu, stacjonował także wchodzący w skład
7DP(dowództwo w Łodzi), 74 Górnośląski Pułk Piechoty (74pp):
img297.imageshack.us/img297/9167/74ppll4.png
Przy okazji prezentacji odznak tzw. "pułków śląskich" warto zwrócić uwagę na to,
ze każdy z orłów na odznakach ma charakterystyczną dla orła dolnośląskiego
przepaskę. Jak już wcześniej pisałem ta przepaska sprawia, ze nie ma wątpliwości
co do tego, że orzeł jest śląski. Ponadto uważa się, ze godłem całego Śląska
jest właśnie orzeł dolnośląski.
Aby łatwiej posługiwać się wątkiem, swój wpis postanowiłem podzielić a dwie
części, a więc CDN.

[cancro]

Na obszarze Górnego Śląska stacjonowała jeszcze jedna dywizja Wojska Polskiego.
Była to 21 Dywizja Piechoty Górskiej, która podobnie jak 23DP wchodziła w skład
Armii "Kraków". W jej skład wchodziły m.in.:
- 3 Pułk Strzelców Podhalańskich (3psp) stacjonujący w Bielsku (3 batalion w
Boguminie):
img116.imageshack.us/img116/1936/3psphk8.png
- 4 Pułk Strzelców Podhalańskich (4psp) w Cieszynie:
img116.imageshack.us/img116/1936/3psphk8.png
- 21 pułk artylerii lekkiej (21pal) w Bielsku-Białej (2 dywizjon w Cieszynie):
img113.imageshack.us/img113/4161/21palkz3.png
Jeśli kogoś zastanawiają swastyki na odznakach, to godzi się dodać, że w wojsku
II Rzeczypospolitej była ona symbolem jednostek górskich.

Kawaleria.
No obszarze Śląska stacjonowały 2 oddziały jazdy:

W latach 1919 - 1926 dość mocno rozrzucony w południowej części województwa,
stacjonował 2 Pułk Szwoleżerów Rokitniańskich. Dowództwo pułku, 1 szwadron,
szwadron ckm i pluton łączności rozmieszczono w Bielsku-Białej. Pułk nie mógł
się pomieścić w poaustriackich koszarach, dlatego 2 i 3 szwadron umieszczono w
Bochni, a 4 w Pszczynie. Głownie złe warunki lokalowe sprawiły, że w 1926 roku
pułk przebazowano do Starogardu Gdańskiego, gdzie wszedł w skład Pomorskiej
Brygady Kawalerii i wspólnie z nią wziął udział w wojnie 1939 r. Pułk dysponował
dwoma wzorami odznak. Pierwsza (złota) była wykonana z metalu barwy złotej i
nosiła miano "koleżeńskiej". Wraz z przeniesieniem pułku na Pomorze wprowadzono
drugi wzrór odznaki (srebrna), który już zgodnie z wymogami MSWojsk. otrzymał
nazwę "pamiątkowa":
img295.imageshack.us/img295/2070/2pszwolea0.png
Niemal przez cały okres międzywojenny (1924 - 1939) stacjonował w Tarnowskich
Górach 3 pułk ułanów śląskich (3puł):
img457.imageshack.us/img457/5630/3pu322ev5.jpg

[cancro]

Na początek czas naprawić błąd. Oto jak wyglądała odznaka 4psp:
img441.imageshack.us/img441/4555/4pspmt4.png
W 1938 r. powstał w Katowicach 15 dywizjon artylerii przeciwlotniczej
(15daplot), podporządkowany 5 Grupie Artylerii w Krakowie. Wojnę 1939 roku
rozpoczął w składzie Armii "Kraków" (poszczególne baterie przydzielono różnym
związkom taktycznym). Artyleria plot (poza 1pplot w Warszawie) posługiwała się
zunifikowaną odznaką pamiątkową, jednakową dla wszystkich oddziałów. Wyróżnikiem
był numer dywizjonu, grawerowany w centralnej części odznaki. (na linku odznaka
7daplot stacjonującego w Poznaniu):
img405.imageshack.us/img405/2774/daplss6.png
Jedyną odznaką formacji paramilitarnej międzywojennego województwa śląskiego
jest odznaka ustanowiona z okazji 10-lecia Policji śląskiej:
img49.imageshack.us/img49/551/policjarr0.png
To na razie tyle. Życzę przyjemnych wrażeń.

[broneknotgeld]

A toś mie Cancero uradowoł.
Piykne dziynki - jest co łoglondać.

[broneknotgeld]

klub.chip.pl/asnieg/prl/opis4.htm
Taki link ze spisem orderów, odznaczeń i resortowych odznak czasu PRL, bedzie
tu jak najbardziej na miejscu.

[broneknotgeld]

Siedza we falerystyce
Już terozki ło tym wiycie.

[broneknotgeld]

A dyć siedza coś za mało
Richtig wiyncy by sie zdało.

[broneknotgeld]

Bydzie trza pociongnońć dali
Choć to ciyngym "niy na fali".

[broneknotgeld]

Łostatni driker idzie już na to
Dyć mom gablota ciyngym "sagato".

[broneknotgeld]

am_wb1.republika.pl/W6_tradycja/05_tradycja.html
Znalezione w internecie.
Taki link nieco urozmaici ten wontek.

[broneknotgeld]

am_wb1.republika.pl/W6_tradycja/06_tradycja.html
druga ciekawa stronka

[broneknotgeld]

am_wb1.republika.pl/W6_tradycja/07_tradycja.html
Tu widoczne są też ciekawe odznaki i medale ratownicze.

[broneknotgeld]

am_wb1.republika.pl/W6_tradycja/02_tradycja.html
am_wb1.republika.pl/W6_tradycja/03_tradycja.html
No i do kompletu dwa mundury.

Barbórkowa Kolekcja

[broneknotgeld]

Pierombol, tyn czas richtig drapko leci.
Mioł zech przirychtować na Barborka gablotka z odznakami, a jakoś mi to niy
wyszło. Walorow wystykło mi yno na poł ty gabloty - toż prawie tela co nic.
No ja - "co sie łodwlecze to niy uciecze".

[broneknotgeld]

Hmm, a może w tym watku lepiej pisać po polsku niż śląsku.
Przecież chodzi mi też o spopularyzowanie ciekawego tematu kolekcjonerskiego.
Jeśli uda sie też ściągnąć tu kilku innych falerystów (Cancero też może jeszcze
coś ciekawego dopisze), to temat może się ciekawie rozwijać.
Nie samą fraszka przecież człowiek żyje.

Barbórkowa Kolekcja - Katowice

[broneknotgeld]

forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=59&w=56508163
Może internauci tego forum dołożą swoje "cegiełki".

Barbórkowa Kolekcja - Zabrze

[broneknotgeld]

forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=120&w=56508714
Oby i Zabrze się w to włączyło.
Może z czasem wypowie się ktoś z Muzeum Górnictwa.

Barbórkowa Kolekcja - Ruda Śląska

[broneknotgeld]

forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=261&w=56509772
Oczywiście nie mogę też pominąć mojego masta rodzinnego ze św. Barbarą w herbie.

[broneknotgeld]

No, możno kedyś zaś znojda czas coby to pociś dali.

"Ratownictwo górnicze w falerystyce"

[broneknotgeld]

Rok 2007 jest rokiem jubileuszu 100-lecia ratownictwa górniczego na naszym
terenie, a że mam w swoim zbiorze nieco odznak tej służby, to warto chyba taki
temat ruszyć w pierwszej kolejności. Mam nadzieję, ze znajdą się z czasem
partnerzy do dyskusji. Będę wdzięczny za wszelkie informacje.

[broneknotgeld]

W chwili obecnej jedynym dostępnym mi źródłem książkowym, poruszającym tę
tematykę jest "Monografia Ratownictwa Górniczego".
To dwutomowe opracowanie, praca zbiorowa, wydana przez CSRG-Bytom w 2003 roku.
Temat odznak i oznak ratowniczych ujęty jest w drugim tomie.
Jak to zwykle bywa w przypadku tego typu dzieł - po lekturze pojawiają się
kolejne pytania. Może w tym wątku uda się na nie choć częściowo odpowiedzieć.
Bedę wdzięczny za wszelkie informacje pogłebiające to zagadnienie
(falerystyczne).

[broneknotgeld]

Skiż akcji na grubie

Ze tym dźwiyrza - sie klupało
Ratownikow drap zbiyrało.

www.facebook.com/photo.php?fbid=637790839629156&set=a.556794184395489.1073741890.195759197165658&type=3&theater

odznaka honorowa "Ratownik Górniczy"

[broneknotgeld]

Ustanowiona została w 1951 roku.
W myśl ówczesnych przepisów mogła zostać przyznana ratownikowi górniczemu o co
najmniej rocznym stażu, wyróżniającemu się w tej służbie, zwłaszcza w akcjach
ratowniczych.
Nadawana była przez ministra górnictwa i energetyki na wniosek Stacji
Ratownictwa Górniczego P.W. Bytom (CSRG-Bytom).
Dokumentem towarzyszącym jej przyznaniu była początkowo legitymacja, a później
stosowny dyplom.

[broneknotgeld]

Okrągła odznaka pokryta kolorową emalią przedstawiała powszechnie przyjęty znak
polskiego ratownictwa górniczego na białym tle, z otokowo biegnącym
napisem "Ratownik Górniczy" i dwoma wężykami po bokach.
Z tyłu znajduje się gwintowany słupek z nakrętką firmową wykonawcy (Mennica
Państwowa).

[broneknotgeld]

Przeglądając górnicze mundury ratowników można zauważyć dwie odmiany tej
odznaki, różniące się nie tyle rysunkiem, co stopniem wypukłości samego krążka.
Warto też wspomnieć o jej miniaturce (również na nakrętkę), wykonywanej też
przez Mennicę Państwową.
Z uwagi na długi okres nadawania tego wyróżnienia, nie można chyba wykluczyć
kolejnych odmian odznaki honorowej, choć te nie sa mi znane.

[broneknotgeld]

Zauważyć należy że po ustanowieniu odznaki honorowej "Zasłużony Ratownik
Górniczy" spowszedniała odznaka honorowa "Ratownik Górniczy". Obecnie,
sporadycznie i bez żadnych dodatkowych kryteriów wręczana jest miniaturka tej
odznaki.
--------------------------------------------------
Powyżej zamieściłem cytat z mongrafii wymagający szerszego rozwinięcia, czym
zajmę się się później. Określenie "miniaturka" może budzić tutaj najwięcej
zastrzeżeń.
Może ktoś z internautów podzieli się własnymi spostrzeżeniami zwiazanymi z
odznaką honorową "Ratownik Górniczy" - zapraszam do współpracy.

odznaka honorowa "Zasłużony Ratownik Górniczy"

[broneknotgeld]

Odznaka ustanowiona decyzją Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia 29.06.1985.
Odznaka przyznawana byłym i czynnym ratownikom górniczym , wyróżniającym sie w
akcjach na kopalni, pracy zawodowej, wysokim poziomem wyszkolenia i aktywnych w
drużynie ratowniczej.
Nagradza się nią osoby o co najmniej 15 letnim stażu w ratownictwie górniczym.

[broneknotgeld]

Oczywiście nadaniu tej odznaki towarzyszy również wręczenie stosownego dyplomu.

[broneknotgeld]

Odznaka ma formę metalowego krążka na przywieszce z agrafką.
Na jej awersie widnieje umieszczony centralnie znak ratownictwa górniczego (na
białym polu), a dookoła niego biegnie złoty napis "Zasłużony Ratownik Górniczy".
Całość obwiedziona jest również złotym wieńcem. Przywieszka z agrafką
podzielona jest na dwa poziome pola w kolorach górniczych (dolne - czarne,
górne - zielone).

[broneknotgeld]

W ciągu ponad dwudziestu lat przyznawania tej odznaki uległa ona pewnym
modyfikacjom, w związku z czym można wyróznić trzy jej odmiany:

- wersję najwczesniejszą stanowi odznaka dwuwarstwowa. Na pierwszą warstę
(pomalowaną na biało ze złoconym napisem) nałozony jest w środku znak
ratownictwa górniczego, jak też złocony wieniec przewiazany w środku wstążką.
Elementy te stanowią drugą warstwę odznaki. Na rewesie znajduje się wybity
czterocyfrowy numer odznaki. Przywieszka i elementy kolorowe są lakierowane.

- odznakę drugiej wersji stanowi jednowarstwowy krążek z przywieszką o podobnym
rysunku - lakierowanym. W wersjach jednostronnych nie stosuje się już numeracji.

- trzecia wersja na pierwszy rzut oka jest podobna do drugiej. Elementy
kolorowe wydają się być na niej zabezpieczone lub wykonane w odpowiedniej masie
plastycznej (wygląd jest nieco idmienny niż w przypadku emaliowania lub
lakierowania).

[broneknotgeld]

Zapewne moje informacje jakie tu zamieściłem wydawać się mogą nieprecyzyjne.
Wdzięczny będę za ich uzupełnienie, lub skorygowanie błędów.

[broneknotgeld]

Okazuje się, że nadawane ostatnio odznaki stanowią kolejną odmianę.
Przywieszka jest nieco większa (dłuższa). W skrzydle można policzyć siedem piór
(wcześniej było pięć), a z wieńca dodokoła odznaki całkowicie znikła wstążka,
wcześniej wyraźnie na tych walorach zaznaczana.

odznaka "Ratownik Górniczy"

[broneknotgeld]

Już tu wcześniej zamieściłem fragment "Monografii Ratownictwa Górniczego" z
którego wynikało, że fakt ustanowienia odznaki "Zasłużony Ratownik Górniczy"
miał wpływ na pewną deprecjację odznaki honorowej "Ratownik Górniczy".
Rzeczywiście od drugiej połowy lat osiemdzisiątych tryb przyznawania tej
odznaki radykalnie się zmienił.
Praktycznie zaczęto rozdawać ją uczestnikom kursu podstawowego na ratownika
górniczego, wraz z aktem mianowania.
Odznaka ta stanowi więc dzisiaj tylko pamiatkę pomyślnego ukończenia kursu i
wstąpienia w szeregi drużyny ratowniczej.

[broneknotgeld]

Pierwowzór odznaki to oczywiście jej wczesniejsza wersja honorowa
Wykonawcą nie jest jednak już mennica. Nie jest to też już walor emaliowany,
lecz najczęściej lakierowany, choć spotyka się je też w nieco odmiennym
wykonaniu - pokryte masą plastyczną.

[broneknotgeld]

Zasadniczo można uwzględnić chyba tylko trzy odmiany tego waloru:
- odznaka lakierowana z gwintowanym słupkiem i nakrętką
- odznaka lakierowana z cieńkim ostrym słupkiem i zatrzaskiem
- odznaka pokryta masą plastyczną, o nieco mniejszej średnicy (nie jest to
jednak miniaturka), również na gwintowany słupek z nakretką.

[broneknotgeld]

Może dokładny przegląd tych odznak pozwoli uwzględnić kolejne odmiany. Oby nie
były jednak tylko różnice w odcieniu koloru lakieru, które czasem można
zaobserwować.

"Medal CSRG"

[broneknotgeld]

"Medal CSRG" ustanowiony został również decyzją Ministra Górnictwa i Energetyki
w dniu 29.06.1985

Medal ten mógł otrzymać ratownik górniczy o stażu pracy w tej słuzbie nie
krótszym niż 5 lat.
Wnioski o przyznanie medalu składali dyrektorzy OSRG i kopalń na terenie
których miała miejsce akcja ratownicza, bezpośrednio po jej zakończeniu. Dział
Kadr CSRG zobowiązano do prowadzenia specjalnego rejestru osób odznaczonych tym
medalem. Wraz z "Medalem CSRG" wreczano specjalny dyplom nadania.

[broneknotgeld]

Wykonany w brązie medal ma kształt okrągły i średnicę 8 centymetrów.
Na jednej stronie widzimi zwałowisko, w którego prześwicie u góry umieszczono
znak polskiego ratownictwa górniczego. Dołem biegnie poziomo napis "Centralna
Stacja Ratownictwa Górniczego". Można też zauważyć tutaj sygnaturę AS (zapewne
twórcy wzoru medalu).
Na odwrocie widzimy dwie pary rąk. Silne ręce ratownika przebierającego z góry
zawał, skierowane są w stronę rąk osoby poszkodowanej w dole.

[broneknotgeld]

Nadanemu "Medalowi CSRG" towarzyszy mała, okrągła odznaka szpilkowa.
Na odznace widnieje identyczny motyw dwóch par rąk, z tym że otokowo biegnie
również napis "Centralna Stacja Ratownictwa Górniczego Bytom".
Osoba uhonorowana medalem mogła tym samym nosić taki znaczek w klapie marynarki.

odznaka honorowa "Medal CSRG"

[broneknotgeld]

Odznaka ustanowiona została w 1989 roku, po wniosku CSRG do Wspólnoty Węgla
Kamiennego. Ustanowienie tej odznaki jako trzystopniowej (brązowa, srebrna,
złota) lepiej spełniało potrzeby służb ratowniczych niż "Medal CSRG". Było to
również rozwiązanie tańsze w stosunku do dużego i bardzo efektownego, jednak
też zbyt kosztownego medalu.

[broneknotgeld]

Odznakę stanowi metalowy krążek w kolorze brązu, srebra lub złota,
przedstawiający identyczny motyw dwóch par rąk (tak samo jak na wcześniejszym
medalu).
Na odwrotnej stronie znajduje się napis "Centralna Stacja Ratownictwa
Górniczego".
Przywieszka ma kształ wydłużonego prostokąta w kolorze zależnym od stopnia
odznaki. Znajduje się na niej napis "CSRG" a na odwrocie zamocowana jest
agrafka.

[broneknotgeld]

Komplet odznak tego typu stanowią trzy walory (brązowa, srebrna, złota)
obrazujące trzystopniowość wyróżnienia. W przeciągu kilkunastu lat jednak już
trzykrotnie wprowadzano pewne zmiany, więc trzeba uwzględniać trzy warianty:
- w pierwszej wersji napis na odwrocie krążka był wklęsły
- druga odmiana, to krążek o nieco większej średnicy, większych literach napisu
na rewersie, zmienionym ich kroju (napisy te są wypukłe)
- trzecia wersja, to kolejna odmiana napisowa, związana z komercjalizacją
przedsiębiorstwa. Do napisów na rewersie odznaki i przywieszce doszły
literki "S.A.", znowu też zmieniono wielkość i krój liter. Średnica krążka jest
nieco mniejsza niż w wersji drugiej.

[broneknotgeld]

Cóż, przydałby się wgląd w regulamin prziznawania tej odznaki.
Postaram się do tego dotrzeć i zamieścić tu nieco informacji.

[broneknotgeld]

Udało mi się zdobyć chyba pierwszy regulamin tej odznaki honorowej.
Nie jest datowany, a jedynie podpisany przez dyrektora CSRG
mgr.inż. Z.Kaczorowskiego.
Pozwolę sobie zacytować opis samej odznaki z tego regulaminu

"Medal wykonany jest z metalu i ma kształt koła o średnicy 35 mm. Medal jest
jednostronny i przedstawia gruzowisko skalne z rękami ratującego wyciągniętymi
w kierunku poszkodowanego.
W górnej części medalu znajduje się przewieszka do zapinania zaczepem
agrafkowym, na której w lewej części znajduje się krzyż maltański oraz napis
CSRG.
Odwrotna strona medalu jest gładka"

-----------------------------------
Tyle cytatu, który świadczy o istnieniu kolejnej wersji tej odznaki - ta byłaby
pierwszą. Będę musiał postarać się to sprawdzić, czyli rozglądnąć się właśnie
za takim walorem.

[broneknotgeld]

Teraz coś z kolejnego regulaminu do którego dotarłem.
Tym razem jest to dokument z 1995 roku.
Na początek sam opis wyglądu odznaki, gdyć jest już inny:
"Medal wykonany jest z metalu i ma kształt koła o ślrednicy 35 mm. Medal
przedstawia gruzowisko skalne z rekami ratujacego wyciagnietymi w kierunku
poszkodowanego.
W górnej części medalu znajduje się przewieszka do zapinania zaczepem
agrafkowym na której widnieje napis "CSRG". Na odwrotnej stronie medalu jest
napis "MEDAL CENTRALNEJ STACJI RATOWNICTWA GÓRNICZEGO"."

Przy okazji warto też zacytować paragraf piaty tego regulaminu"

"Jako zasadę należy przyjąć, iż po raz pierwszy nadaje się medal brązowy.
Czasokres pomiędzy nadaniem wyższych stopni medalu powinien wynosić trzy lata."

odznaka honorowa "Zasłużony Pracownik CSRG"

[broneknotgeld]

Odznaka honorowa "Zasłużony Pracownik Centralnej Stacji Ratownictwa Górniczego".

Odznaka ustanowiona została w 2002 roku, celem wyróżnienia pracowników
zasłużonych dla zakładu. W tym też roku, z okazji tradycyjnej Barbórki, po raz
pierwszy ją nadawano.
Nadań jest stosunkowo niewiele z uwagi na szczupłość stanu osobowego załogi
(rocznie nie można nagradzać więcej niż 5% - w praktyce do 10 osób). W razie
większej liczby kandydatów brany jest pod uwagę staż pracy, przy czym osoba
nominowana powinna przepracować w CSRG przynajmniej 10 lat. Osoba wyróżniona
odznaką otrzymuje również stosowny dyplom i premię pieniężną.

[broneknotgeld]

Odznaka ma kształt tarczy o nieco ozdobnym wykroju (wysokość - 3,70 cm,
szerokość 3,30 cm). Na czarno-zielonej tarczy (kolory symbolizujące górnictwo)
umieszczony jest centralnie symbol polskiego ratownictwa górniczego. W górnej
części, na zielonym tle, widnieje złocony napis "Centralna Stacja Ratownictwa
Górniczego". U dołu, na czarnym tle, napis "Zasłużony Pracownik".
Cała tarcza odznakowa obwiedziona jest złoconą obwódką.
Z tyłu waloru znajduje się ostry słupek ze stosownym zatrzaskiem służącym do
jej mocowania.

odznaka honorowa "50 lat OSRG-Zabrze "

[broneknotgeld]

Odznaka honorowa "50-lecie OSRG-Zabrze"

Walor wzorowany jest na odznace typu "Ratownik Górniczy".
Na białym tle umieszczono centralnie oficjalny znak ratownictwa
górniczego.
U góry złocony napis "OSRG-ZABRZE"
U dołu daty "1958-2008".
Odznakę wykonano na mosiężnym krążku o średnicy 22 mm, w wersji
lakierowanej, mocowanie na ostry słupek z zatrzaskiem.
Pierwsze nadanie nastąpiło w trakcie uroczystości jubileuszu OSRG-
Zabrze, w czerwcu 2008 roku.
Odznaka przeznaczona jest dla pracowników, emerytów i osób
zasłużonych dla OSRG-Zabrze, w tym również dla ratowników kopalń
zgrupowanych w ramach tej Okręgowej Stacji Ratownictwa Górniczego
(pełniących dyżury w pogotowiu).
Nakład odznaki - koło 1000 sztuk.

ratownicze oznaki nahełmne

[broneknotgeld]

W drugiej połowie lat osiemdzisiątych ubiegłego wieku Centralna Stacja
Ratownictwa Górniczego wprowadziła do użytku metalowe oznaki nahełmne. Pewne
ilości tych oznak rozprowadzono poprzez Okręgowe Stacje Ratownictwa Górniczego
podległym im drużynom kopalnianym. Oznaki te przez pewien okres mocowane były z
boku na hełmach ratowników za pomocą dwóch nitów.

[broneknotgeld]

Oznakę nahełmną stanowił krążek o średnicy 48 mm, wykonany z blachy mosiężnej.
W środku oznaki, na białym tle, znajduje się obwiedziony kołem znak ratownictwa
górniczego. Napisy biegną otokowo między wewnętrznym kołem w którym jest krzyż
maltański, a krawedzią zewnetrzną. W górnej części kazda z oznak posiada
napis "Ratownik Górniczy". w dolnej części z kolei może znajdować się napis
określający dodatkowo funkcję ratownika.
Tak więc z uwagi na te napisy istnieje pięć wersji tej oznaki
- Ratownik Górniczy
- Ratownik Górniczy-Zastępowy
- Ratownik Górniczy-Mechanik Aparatowy
- Ratownik Górniczy-Lekarz
- Ratownik Górniczy-Kierownik*
Napisy te umieszczone sa również na białym tle (oznaki lakierowano).
----------
* W swoim zbiorze nie posiadam oznaki "Ratownik Górniczy-Kierownik". Pamięć
bywa zawodna, lecz wydaje mi sie dzisiaj, że taki krążek też był stosowany.

[broneknotgeld]

Z uwagi na niewystarczająca ilośc rozprowadzonych w początkowej fazie oznak,
część kopalń przystąpiła do wykonania ich we własnym zakresie, stosując również
pewne modyfikacje napisowe, z zamieszczaniem nazwy kopalni włącznie. Tym samym
warto tym walorom bliżej sie przyjrzeć i uwzglednić to w kolekcji.

[broneknotgeld]

Nie dane było tym oznakom długo funkcjonować na hełmach ratowniczych. Z uwagi
na dość ostre wymogi atestacyjne z czasem zakazano wykonywania jakichkolwiek
dodatkowych otworów w tychće hełmach, a tym samym w praktyce zakazano
stosowania oznak mocowanych nitami. Klejenie tych metalowych krążków też
okazało się nieodpowiednim rozwiązaniem.
Oznaczenie funkcji ratowniczych tymi wzorami do dzisiaj jest jednak stosowane,
tyle że służą temu odpowiednie naklejki.

[broneknotgeld]

Oznaki nahełmne gdzieniegdzie mogły znaleźć jednak jeszcze inne zastosowanie.
Jako ciekawostkę moge podać, że oznaki te (zdjęte z hełmów) służą obecnie
członkom drużyny ratowniczej KWK "Sośnica-Makoszowy" ruch "Makoszowy" do
oznakowania toreb z wyposażeniem ratownika dużurującego w OSRG-Zabrze.
Choć powłoka lakierowa dawno jest już na nich wytarta, jednak taka "blacha" z
nabitym dodatkowo numerem ciagle dość ciekawie się prezentuje.

Odznaki KWK "Makoszowy"

[broneknotgeld]

W zeszłym roku kopalnia "Makoszowy" uroczyście obchodziła stulecie swojego
istnienia. W związku z tym doszło do wydania ciekawego opracowania jej historii
o tytule "100 lat Kopalni Makoszowy". Autorzy: Józef Hebliński i Antoni Budny
nie pomineli w tej książce też tematu odznak kopalnianych. Informacje które tu
zamieszczę w dużej mierze pochodzić będą z tego opracowania.

[broneknotgeld]

Lektura książki wydanej z okazji jubileuszu nie wyczerpuje jednak zupełnie
tematu. Sam akurat dysponuję odznaką którą tam pominięto. Warto więc wgłębić
sie w ten temat. Może ktoś z forumowiczów zechce go uzupełnić.

odznaka "Kop. Makoszowy - XX PRL"

[broneknotgeld]

W opracowaniu monograficznym kopalni właśnie tej odznaki nie ujęto.
Z samej nazwy wynika, że ustanowiona została w 1964 roku z okazji jubileuszu
państwowego. Nagrodzeni nią zostali wyróżniajacy sie pracownicy kopalni.
Właściwie możnaby ją chyba uznać za pierwowzór kopalnianej odznaku
typu "Zasłużony pracownik...", choć może to zbyt śmiały domysł.
Pierwsza kopalniana odznaka tego typu ujrzała jednak światło dzienne przy
kolejnej rocznicy państwowej.
Zapewne przy nadawaniu kierowano się jakimś regulaminem, a samej odznace mogła
towarzyszyć legitymacja lub dyplom.
Cóż, mineło już ponad 40 lat od momentu jej ustanowienia i nadawania, może
jednak uda sie dotrzeć do stosownej dokumentacji.

[broneknotgeld]

Odznaka ma formę tarczy emaliowanej w kolorach górniczych i państwowych.
U góry widnieje napis "Kop Makoszowy", na tle w połowie czarnym i w połowie
zielonym. Pod napisem znajduje się obrys tarczy dzielonej pionowo na dwie
części, emaliowane z jednej strony na zielono, a z drugiej na czarno.
W tej tarczy widzimy godło górnicze z nałożonym na nie biało czerwonym
kwadratem, w którym znajduje sie napis "XX PRL".
Odznaka mocowana jest na agrafkę.

"Zasłużony Pracownik Kopalni Makoszowy - XXV PRL"

[broneknotgeld]

"Zasłużony Pracownik Kopalni Makoszowy - XXV PRL"

Zapewne chcąc kontynuować tradycję obchodów jubileuszy państwowych, ustanowiono
w 1969 roku kolejną odznakę, która zarazem była pierwsza wersją honorowego
wyróżnienia przeznaczonego dla najbardziej zasłużonych pracowników kopalni
(w sensie formalnym). Jubileusz 25-lecia PRLu zyskał tym samym dodatkową,
ciekawą oprawę, aby tym głębiej mógł zapaść w pamięci górników.

[broneknotgeld]

Niestety, nie zachowały sie dokumenty, dotyczące zasad nadawania tej odznaki,
ani też wykaz nagrodzonych. Zapewne towarzyszyła jej stosowna legitymacja lub
dyplom, a może też gratyfikacja pieniężna i jakieś inne przywileje.
Warto więc dzisiaj dotrzeć do osób nią nagrodzonych, aby tą drogą uzyskać
dodatkowe informacje.

[broneknotgeld]

Odznaka ma kształt kwadratu zawieszonego jednym ze swoich rogów na stosownej
przywieszce. Wzdłóż boków kwadratu biegnie napis "Zasłużony Pracownik Kopalni
Makoszowy" umieszczony na białym tle. Środek emaliowany w kolorach górniczych.
Czarne, stylizowane kontury kopalni widoczne sa jakby na tle zielonego "nieba".
Stosunkowo duża, prostokątna przywieszka ma kolory flagi narodowej. Na białym
tle widzimy liczbę "XXV", a na czerwonym skrót "PRL".
Z tyłu przywieszki zamocowana jest agrafka.

odznaki KWK "Zabrze"

[broneknotgeld]

Choć sama kopalnia o tej nazwie już nie istnieje i praktycznie na powierzchni
ziemi ślady po niej są niewidoczne, tym niemniej pozostała w nacszej pamięci, w
dokumentach, pamiątkach. Jej znaczenia w historii górnictwa nie można
przecenić. Warto też zainteresować się falerystycznymi pamiątkami, stanowiacymi
specyficzny dokument pozostawiony potomności.

[broneknotgeld]

Nie można też zapomnieć o fakcie połączenia kopalni "Zabrze" z
kopalnią "Bielszowice" w 1976 roku. Obydwie kopalnie nosiły początkowo
nazwę "Zabrze".
Praktycznie odznaki górnicze z tą nazwa, funkcjonujące w latach 1976-1983
służyły również nagradzaniu górników dzisiejszej kopalni "Bielszowice".
To samo tyczy się późniejszego okresu, gdy w użyciu była nazwa
dwuczłonowa "Zabrze-Bielszowice".

odznaka "Kopalnia Zabrze - Zasłużony Pracownik"

[broneknotgeld]

Odznaka ma kształt prostokata o wymiarach 17mm na 26 mm (poziomy bok jest
krótszy). W górnej części, w kwadratowym polu widzimy stylizowany szyb w
kolorze czarnym. Obok niego, na białym tle, jest u góry godło górnicze, a
poniżej niego napis "Kopalnia Zabrze".
Poniżej szybu, godła i napisu, w wydzielonym polu w kolorze zielonym mozna
odczytać - "Zasłużony Pracownik".
Odznaka wykonana jest w wersji lakierowanej (przynajmniej ta którą dysponuję) i
mocowana na szpilkę.

Odznaki KWK "Halemba"

[broneknotgeld]

Kopalnia "Halemba" w falerystyce.

Stosunkowo młody zakład górniczy, bo przecież istniejący praktycznie dopiero w
okresie powojennym, też już dość specyficznie zapisał się w historii
falerystyki.
Warto zebrać te pamiątki, a warto je opisać, a tym samym udokumentować również
dzieje tej kopalni.

[broneknotgeld]

Akurat rok 2007 jest zwiazany z oficjalnym jubileuszem 50-lecia tej kopalni.
Ostatnia katastrofa nie skłania do organizowania specjalnych uroczystości, może
jednak jest szansa na wydanie specjalnej odznaki upamiętniajacej tę rocznicę.
Jeśli akurat walor taki miałby żałobny charakter, to tym bardziej służyć bedzie
zachowaniu pamięci ofiar tragedii.

odznaka "Zasłużony Ratownik dla KWK Halemba..."

[broneknotgeld]

Odznaka "Zasłużony Ratownik dla KWK Halemba - Luty 2006"

Luty zeszłego roku to czas akcji na tej kopalni zakończonej sukcesem.
Kilkudniowe przebieranie w wyjątkowo trudnych warunkach rozległego zawału
zaowocowało uratowaniem życia górnika.
Właśnie w związku z tym dyrekcja kopalni podjęła decyzję wydania specjalnej
honorowej odznaki, która zarazem ma charakter okolicznościowy.
Wyróżnienie to otrzymali ratownicy biorący udział w tej akcji. Możliwe iż jest
to pierwsza odznaka tego typu (w polskim górnictwie weglowym) związana
bezpośrednio z konkretną akcją ratowniczą na dole zakładu górniczego.

[broneknotgeld]

Odznakę stanowi mosiężny krążek, z umieszczonym otokowo na zielonym tle
napisem "Zasłyżony Ratownik dla KWK Halemba - Luty 2006"
W środku, na złocistym tle, znajduje się czerwony krzyż maltański z zieloną
tarczą, w którą wpisane jest logo kopalni (odpowiednio stylizowana litera "H").
Z tyłu odznaki zamocowano ostry, cienki słupek z nakładanym zatrzaskiem,
służącym do mocowania waloru na mundurze górniczym lub w klapie marynarki.

[broneknotgeld]

Walor ten wykonała w ekspresowym tempie halembska firma której to zlecono.
Nakład odznaki - około 400 sztuk.
W akcji brało udział wiele zastępów z kopalń wspomagających, oraz ratownicy
CSRG i OSRG, co miało wpływ na taki właśnie nakład.
Oryginalna matryca stanowi dzisiaj cenną pamiątkę kopalnianej stacji
ratowniczej.

[broneknotgeld]

katowice.naszemiasto.pl/wydarzenia/711193.html
Warto przeczytać przy okazji i taki tekst.

odznaka "Zasłużony dla Kopalni Halemba"

[broneknotgeld]

Odznaka wykonana jest w postaci metalowego krążka o średnicy 25 mm zawieszonego
na przywieszce.
W samym środku (na czarnym tle) widzimy czako górnicze z białym pióropuszem
nałożone na godło górnicze. Wokół tego, na zielonym tle widnieje
napis "Zasłużony dla Kopalni Halemba". Zewnętrzna strona krążka obwiedziona
jest jeszcze dodatkowo złoconym wieńcem.
Przywieszka ma kształt wydłużonego prostokąta, podzielonego poziomo na dwa pola
w kolorach górniczych. Na odwrocie przywieszki mocowana jest agrafka.

[broneknotgeld]

Odznakę tą mam w swoim zbiorze. Niestety, na razie tylko tyle mogę napisać.
Zapewne stosowany jest specjalny regulamin, wiążą sie z tym też pewne
przywileje i samej odznace towarzyszy wręczenie dyplomu.
Ciekaw jestem roku jej ustanowienia, ilości nadań, odmian kolekcjonerskich, itp.
Może z czasem te sprawy uda się mi samemu wyjaśnić, lub ktoś z forumowiczów
okaże się w tym pomocny.
Zapraszam do współpracy.

[broneknotgeld]

Udało mi się zdobyć aktualny "Regulamin przyznawania odznaczeń i wyróżnien w
KWK Halemba". Niestety, nie jest to regulamin samej odznaki, choc ta jest tam
ujęta w paragrafie 10, może więc zacytuje go w całości

-----------
Wniosek na odznakę "Zasłuzony Pracownik KWK "Halemba"" nalezy sporządzić wg
następujacego wzoru:
- Dział, Oddział, nr znaczka, nr komputera,
- Nazwisko i Imię, data urodzenia,
- Stanowisko pracy,
- Ilość lat pracy w KWK "Halemba"
- Uzasadnienie

Wniosek sporządza Kierownik Działu (GŁ. Inżynier) w oparciu o opinię
kierowników oddziałów i organizacji zwiazkowych działajacych w oddziale.
Proponowani kandydaci legitymować sie muszą co najmniej 10 letnim stażem pracy
w KWK "Halemba".

-------------
Nic więcej tam nie znalazłem o tej odznace, więć na razie tyle informacji musi
wystarczyć.

-

Odznaki KWK "Pokój"

[broneknotgeld]

Myślę że najnowsza historia kopalni "Pokój" znalazła też swoje odzwierciedlenie
w falerystyce. Nieodległe to przecież czasy, gdy kopalnia ta nie była
utożsamiana z kopalnią "Wanda-Lech". Likwidacja kopalń przez łaczenie, właśnie
w przypadku tego zakładu górniczego dała ciekawe efekty. "Pokój" mamy w Rudzie
Śląskiej do dzisiaj. Kopalnia ta przejęła nawet tradycję kopalni "Wawel", która
została zlikwidowana również poprzez przyłaczenie pozostałości do tego zakładu
wydobywczego.
Ruda Śląska - stolica fraszki

[broneknotgeld]

Szukam wszelkich informacji o odznakach dzisiejszej kopalni "Pokój", jak też
wcześniejszej kopalni "Wada-Lech".
To samo dotyczy dyplomów lub legitymacji wyróżnień tego typu.

odznaka "Zasłużony Pracownik Kopalni POKÓJ"

[broneknotgeld]

Wzorem innych kopalń również ta ma swoją odznakę typu "Zasłużony Pracownik...".
Trudno mi obecnie określić w którym roku ustanowiono takie wyróżnienie i na
jakich zasadach odznaka była (jest) nadawana załodze. Moze uda mi sie dotrzeć
do stosownych regulaminów i dokumentów towarzyszących jej ustanowieniu. Zapewne
na przestrzeni lat pojawiły sie odmiany, jak też różne wzory dyplomów.
Może ktoś z forumowiczów będzie też w tym pomocny - za co byłbym niezmiernie
wdzięczny.

[broneknotgeld]

Pozwolę sobie opisać walor znajdujący się w moim zbiorze.

Odznakę stanowi metalowy prostokąt o wymiarach 23mm x 34mm. Na czarnym tle
odznaki widzimy stylizowany rysunek szybu kopalnianego, na którym w trzech
linijkach umieszczono napis "Zasłużony Pracownik Kopalni..." w zielonych
obramowaniach, przy czym pierwsze litery wyrazów znajdują sie z boku szybu, w
odrębnych zielonych pieciokątach.
Napis "POKÓJ" znajdyje się u samego dołu (poniżej szybu), bezpośrednio na
czarnym tle odznaki.
Walor ten uzupełnia agrafkowa przywieszka w formie trapezu, z dwiema złocistymi
gałązkami lauru na czerwonym tle.

odznaka "Zasłużony - MZZG w Polsce KWK "Pokój""

[broneknotgeld]

Odznaka ustanowiona i nadawana współcześnie przez Międzyzakładowy Zarząd
Zwiazku Zawodowego Górników w Polsce KWK "Pokój".
Nie znam dokładnej daty jej ustanowienia, ani też regulaminu nadawania.

[broneknotgeld]

Odznakę stanowi mosiężny krążek, wewnątrz którego na czarnym tle widzimy
złociste godło górnicze. Dookoła tego, na zielonym tle umieszczono napis "MZZG
w POLSCE KWK POKÓJ". Na samym obrzeżu odznaki umieszczono złocisty wieniec.
Przywieszka ma kształt łukowaty. Znajduje sie na niej napis "ZASŁUŻONY" na
dwukolorowym tle (dół czarny - góra zielona). Z tyłu przywieszki zamocowano
ostry słupek na zatrzask.

[broneknotgeld]

Nadaniu odznaki towarzyszy stosowna legitymacja w zielonej okładce z
emblematem "ZZG w Polsce".
W środku na pierwszej stronie jest zdjęcie, a pod nim numer legitymacji i data
nadania (w przypadku opisywanej przezemnie odznaki - 17.12.2004).
Druga strona zawiera wizerynek samego waloru oraz imię i nazwisko nagrodzonego.

[broneknotgeld]

Muszę jeszcze dodać, że na pierwszej stronie legitymacji znajduje się pieczęć
związkowa.

odznaki gornicze

[wikpio2011]

witam.mam w swoich zbiorach spora ilość odznak i odznaczeń
gorniczych,róznych branż górnictwa,i zakładów pomocniczych pw służe
informacjami z zakresu swoich zbiorów.kolekcjonuje także tarcze
szkół gorniczych oraz marki-blachy kopalniane.w zbiorze mam ok 1000
odznak tematycznie zwiazanych z górnictwem w tym kilka
przedwojennych.poniewaz temat jest niezwykle rozległy postaram sie
dodac cos w kontekscie konkretnych odznak.ps odznaczenia honorowe
ratownicze posiada takze jednostka ratownicza KGHM,oraz OSRG w
Krakowie

Odznaki KWK "Wawel"

[broneknotgeld]

Myślę, że jest jeszcze szansa na w miare pełne zaprezentowanie pamiatek
falerystycznych tej kopalni, choć praktycznie już nie istnieje.
Zapewne uda się jeszcze dotrzeć do osób nagrodzonych odznakami tej historycznej
już kopalni.

[broneknotgeld]

Może rudzkie muzeum będzie miało w tej sprawie coś ciekawego do powiedzenia.
Zresztą, taka placówka winna być zainteresowana gromadzeniem pamiątek
falerystycznych związanych z kopalniami na terenie miasta.

odznaka "Zasłużony Pracownik Kopalni "Wawel""

[broneknotgeld]

Odznakę stanowi miedziana, prostokatna blaszka o wymiarach 17mm na 33 mm.
Górną część odznaki wypełnia godło górnicze w kwadratowej obwódce (trochę
nietypowe, gdyż złożone z dwóch pyrlików). Poniżej widzimy napis "Zasłużony
Pracownik" umieszczony nad gałązkami laurowymi. W następnej kolejności trzy
zielone paski poziome, nieco kontrastujące z czarnym tłem całej reszy waloru.
W dolnej części widzimy napis "Kopalnia Wawel".
Odznakę wykonano w wersji lakierowanej, z mocowaniem szpilkowym.

[broneknotgeld]

Odznace towarzyszy stosowna legitymacja w kolorze zielonym, ze złoconym godłem
górniczym i napisem "Zasłużony Pracownik Kopalni "Wawel"".
W środku, na pierwszej stronie znajduje sie miejsce na zdjęcie osoby
nagrodzonej i jej podpis, oraz numer legitymacji (278).
Drugą strone zpełnia tekst:
"Uchwałą Konferencji Samorządu Robotniczego Kopalni "Wawel" z dnia 17.X.1985 r
zostaje przyznana Odznaka Zasłużony Pracownik Kopalni "Wawel" dla ob. (nazwisko
i imię nagrodzonego)
Samorząd Robotniczy (pieczęć dyrektora kopalni i jego podpis)."

[broneknotgeld]

Odznaka i legitymacja stanowi pamiatkę rodzinną.
Przedstawiono mi to tylko do wglądu celem opisania tego waloru.
Oczywiście poszukuję takiej odznaki do swojego maleńkiego zbioru.
Możliwe że istnieją różne wersje tego wyróżnienia.

KWK "Piast"

[broneknotgeld]

Jedna z kopalń powstałych w okresie powojennym. Badanie złóż i kompletowanie
dokumentacji trwało już w latach sześćdziesiątych minionego wieku.
Oficjalny początek budowy zakładu górniczego nastąpił z dniem 1.VII.1972.
Do uruchomienia kopalni "Piast" i wydobycia oficjanie pierwszej tony węgla
doszło w przededniu "Barbórki" w 1975 roku.

[broneknotgeld]

Budowa bieruńskiej kopalni znacząco przyczyniła się do rozwoju samego Bierunia,
jak też okolicznych miejscowości, choć początkowo wydobycie węgla było bardzo
nierentowne. Warto pamiętać jednak o tym, że w 1980 roku zakład zatrudniał
około 7000 ludzi.

Medal "25 lat strajku w KWK "Piast""

[broneknotgeld]

Wprowadzenie 13 grudnia 1981 roku stanu wojennego wywołało silne protesty w
części kopalń naszego województwa.
Ogólny niepokój i oburzenie na wieść o aresztowaniach działaczy związkowych,
zaowocowały protestem strajkowym na dole kopalni juz w trakcie I zmiany 14
grudnia. Do strajkujących kilkuset górników w trakcie II i III zmiany dołączyli
następni - w sumie ponad 2000 osób.
Strajk na poziomie 650 trwał od 14 do 28 grudnia, przy czym ilość strajkujących
górników stopniowo się zmniejszała. Do końca protestu dotrwało jednak nieco
ponad 1000 osób.

Zainteresowanym historią strajku górników kopalni "Piast" polecam lekturę
książki:
"14 dni pod ziemią KWK "Piat" w Bieruniu 14-28 grudnia 1981 roku"
Pozycje te wydano w zeszłym roku, w związku z jubileuszem strajku.

[broneknotgeld]

Sam medal to metalowy krążek w kolorze patynowanego mosiądzu, o średnicy 32 mm.
Na awersie dominuje napis "25 lat STRAJKU KWK PIAST. W dolnej części awersu
widzimy też rękę z palcami w kształcie litery "V", gałązke laurową i dwa
płomienie.
Rewers przedstawia zawieszoną na murze tablice pamiątkową, ufundowaną przez MKZ
NSZZ "Solidarność" 4.XII.1995 rku. Warto przytoczyć napis z tej tablicy "W
hołdzie załodze KWK "Piast" za solidarne przeciwstawienie sie strajkiem od 14
do 28 grudnia 1981 roku stanowi wojennemu".

odznaka "10 lat ZZRG KWK PIAST"

[broneknotgeld]

"Związek Zawodowy Ratowników Górniczych w Polsce przy KWK "Piast"" ustanowił w
zeszłym roku własną odznakę upamietniającą dziesięciolecie swojego istnienia.
Uchwałą Zarządu odznakę otrzymali wszyscy będący członkami tego zwiazku z dniem
30.11.2006.

[broneknotgeld]

Odznakę wykonano w postaci krążka z metalu na przywieszce.
W środku krążka o średnicy 32 milimetry widzimy krzyż maltański na białym tle z
nałożoną na nim zieloną tarszą. Na samej tarczy, u góry można odczytać
skrót "ZZRG" a poniżej napisu widać godło górnicze. Na biegnącym otokowo
szaroniebieskim pasku znajduje się napis "Zwiazek Zawodowy Ratowników
Górniczych". Odwrotna stona odznaki jest beznapisowa, w kolorze złocistym.

Złocista jest również sama przywieszka z dwulinijkowym napisem "10 lat ZZRG KWK
PIAST". Pierwsza część napisu znajduje sie U góry na zielonym tle, a druga
poniżej na czarnym. Na odwrocie przywieszki jest agrafka.

Kolorowe elementy tej odznaki pokryte są przezroczystą powłoką.

odznaki KWK "Budryk" S.A.

[broneknotgeld]

Kopalnia "Budryk" - jedna z najmłodszych kopalń wegla kamiennego w
Polsce. Budowę tego zakładu górniczego zapoczątkowano w 1978 roku.
Zbliża się więc rocznica 30-lecia, o czym warto w nadchodzacym roku
pamietać.

[broneknotgeld]

Z uwagi na krótki okres istnienia kopalni zakład ten na razie tylko
symbolicznie zapisał się w polskiej falerystyce górniczej. Tym
niemniej warto napisać coś w tym watku o istniejacych odznakach.

odznaka "Zasłużony Ratownik KWK Budryk S.A."

[broneknotgeld]

Odznaka ustanowiona w 2007 roku celem nagrodzenia ratownikóe tej
kopalni i osób zasłużonych dla rozwoju drużyny ratowniczej i KSRG
KWK "Budryk". Pierwsze nadanie tego waloru nastąpiło 10.11.2007
roku, w zwiazku z rocznicą 15-lecia istnienia KSRG. Znalazło to
odbicie na plakietce ze stosownym tekstem, dołaczonej do samej
odznaki (plakietkę umieszczono na odwrotnej stronie pokrywy pudełka
do tej odznaki).

[broneknotgeld]

Odznaka ma postać metalowego krążka o srednicy 33 mm, zamocowanego
na przywieszce.
Na krążku w kolorze brązowym umieszczono centralnie czerwony krzyż
maltański z zieloną okrągłą tarczą w środkun na której widzimy
podwójny szyb kopalni. Krzyż maltański obwiedziony jest złocistym
wieńcem.
Na zielonej, metalowej przywieszce umieszczono w dwóch wersach
złocisty napis - Zasłużony Ratownik KWK "Budryk" S.A.
Przywieszka ma mocowanie w postaci ostrego słupka z zatrzaskiem.

[broneknotgeld]

Wyróżnienie to nadano w tym roku po raz pierwszy.
Nakład - 60 sztuk.
Odznace towarzyszy również stosowny dyplom.
Prawdopodobnie nadawania będą kontynuowane w następnych latach.

KWK Makoszowy

[wikpio2011]

Makoszowy posiada jeszcze kilka odznak honorowych;
Zasłuzony Pracownik KWK Makoszowy w kształcie szybu wewnatrz którego
ulokowano herb -nazwa kopalni na zielono czarnym pasku,zapiecie na
agrafkę.
Zasłuzony Pracownik Kop.Makoszowy rozeta 8-ramienna mam 2 wykonania
Zakładowe Współzawodnictwo Pracy-rozeta 8-ramienna na przywieszce
br.sr. i złota
Przodownik Pracy i Zasłuzony Przodownik Pracy KWK Makoszowy-też
rozeta lecz na szpilce.
Sa też nowe odznaki zasłuzonego z przywieszką Kompania Weglowa SA
Zasł. z nazwą Makoszowy i taka sama z nazwą Sośnica -Makoszowy

CSRG

[wikpio2011]

Posiadam odznaki CSRG okragłe ok 2,5cm z napisem CSRG podkreslone,a
pod kreską rzymskie cyfry I,II,III.Odznaki w kolerze zielonym i
czerwonym.Może ktos wie co one oznaczają.