claudemonet
08.10.09, 19:41
Kwiaty, liście, gałęzie
Symbolizują witalność i siłę życia. Jednak kwitnące życie przemienia się w
zwiędłe. Kwiaty cięte są już śmiercią. Aspekt przemijającego życia podkreślają
również rozkwitające i więdnące kwiaty. Prócz tej ogólnej symboliki rośliny i
kwiaty mają oczywiście swoją symbolikę specyficzną.
Róże
Kwiat Wenus symbolizuje przede wszystkim miłość i seksualność. Ta doczesna
miłość jest jednak – jak wszystko co ludzkie – próżna.
Maki
Mak, znany środek uspokajający, symbolizuje sen i osłabienie w godzinie
śmierci. Z drugiej strony, ze względu na swój czerwony kolor, symbolizuje mękę
Chrystusa.
Tulipany
W XVII w. hodowla tulipanów w Holandii przeżywała niebywały boom. W krótkim
czasie z orientalne cebule tulipanów stały się przedmiotem ożywionego handlu i
obiektem spekulacji. Z biegiem czasu manii tulipanowej wielu hazardzistów
wzbogaciło się na handlu tulipanami. Wielu jednak wskutek złych spekulacji
straciło dobytek. Dlatego tulipany – szczególnie w martwych naturach
holenderskich z XVII w. – symbolizują bezmyślność, nieodpowiedzialność i
bezsensowne obchodzenie się z darowanymi przez Boga dobrami.
Owoce
Owoce symbolizowały płodność i obfitość rozumianą jako bogactwo i sukces.
Jednak nie są one trwałe. Jest to obrazowane często przez umieszczanie wśród
apetycznych owoców innych przejrzałych i gnijących.
Owoce jadalne mają swoje specyficzne znaczenia symboliczne. Grzeszność
symbolizują np. gruszki, pomidory, cytrusy, winogrona, brzoskwinie i wiśnie.
Oczywiście też jabłka! Symbolem erotyzmu są figi, śliwki, jabłka lub wiśnie.
Myszy i szczury
Te płodne zwierzęta są wielkimi szkodnikami. Działają w porozumieniu z diabłem
i często są symbolem grzesznej natury człowieka.
Jaszczurki
Nieczyste zwierzę, wąż z nogami, mały smok, towarzysz diabła. Ale często, gdy
wygrzewa się w słońcu, jest też symbolem pełnego poświęcenia miłość
chrześcijan dla ich słońca, Jezusa Chrystusa.
Muszle ślimaków
Muszle ślimaków są pozostałością żywego zwierzęcia. Dlatego symbolizują śmierć
i przemijanie. Podobnie muszle małży. Ślimaki podobnie jak gady były
ucieleśnieniem śmiertelnego grzechu lenistwa.
Muchy i inne owady
Muchy i inne owady symbolizują krótkość życia. Prócz tego będąc szkodnikami
powodują psucie żywności. Szczególnie muchy jako towarzyszki diabła (hebr.
Belzebub, (hebr. "Pan much i komarów").
Uwaga: motyle stanowią wyjątek od tej symboliki.
Papugi
Papuga była bardzo drogim zwierzęciem i dlatego stanowiła przedmiot luksusu.
Jednocześnie jest zwierzęciem potrafiącym mówić ludzką mową. Jednak papuga nie
rozumie tego, co mówi i dlatego symbolizuje towarzyszącą przemijającej modzie
próżność ludzi, którzy powinni zwracać się do Boga.
Czaszki
Cóż lepiej symbolizuje śmierć i przemijanie niż trupia czasz
Świece
Płonąca świeca jest wyobrażeniem materii i ducha, płomień obrazuje ludzką
duszę, jego zgaszenie – śmierć.
Noże
Przez swoją ostrość i zdolność do wyrządzania ran nóż jest symbolem
śmiertelności człowieka. Będąc symbolem fallicznym może być pośrednio symbolem
seksualności mężczyzny.
Szkło i porcelana
Kosztowne rżnięte szkło i szczególnie porcelanowa zastawa były bardzo drogie i
należały do dóbr luksusowych. Niezależnie od tego podlegały bardzo łatwo
przypadkowemu zniszczeniu, co oczywiście symbolizowało nietrwałość i
przemijanie. Przez swoją błyszczącą białość porcelana symbolizowała też
czystość. Szkło zaś przez swoją przeźroczystość – cnotliwość i dziewictwo.
Puste naczynia szklane
Puste naczynia szklane, często obok pełnych, symbolizują śmierć.
Rozbite szkło i naczynia stołowe
Rozbite szkło i zastawa symbolizują kruchość ludzkiego szczęścia i stojącą
zazwyczaj w pobliżu śmierci.
Dzbany (kufle)
Dzbany i kufle są symbolem opilstwa a także złego sposobu życia,
lekkomyślności i zdrożności.
Moździerz albo tłuczek
Są symbolami męskiej i kobiecej seksualności oraz dążenia do spełnienia. Takie
spełnienie jest w oczywisty sposób płonne.
Żywność [edytuj]
Słodycze i cukier
Kosztowne łakocie są z jednej strony symbolem wiary chrześcijan, dającym
przedsmak "słodkich rozkoszy nieba", z drugiej zaś, mając wysoką cenę, są
oznaką luksusu i symbolizują marnotrawstwo.
Sery
Ser jest nietrwały i dlatego odpowiada przemijaniu. Może też, ponieważ
wytwarzany jest z mleka, być symbolem przyjścia Chrystusa, gdyż, co jest
powszechnie wiadome, jest On "mlekiem nieba".
Cytryny
Cytryny, jak wszystkie owoce południowe, były oznaką luksusu. Jednak, z powodu
kwśnego smaku były używane oszczędnie i nie jedzone łapczywie, są więc
symbolem cnoty i umiarkowania.
Cytryny, które dość często pojawiały się w martwych naturach, miały
przypisywane właściwości lecznicze. Miały one stanowić odtrutkę na trucizny
kryjące się w rozmaitych substancjach.
Dziczyzna i upolowana zwierzyna
W martwych naturach przedstawiających kuchnie częstym motywem są dziczyzna i
upolowane zwierzęta, które z jednej strony są pyszną ozdobą stołu znamionująca
powodzenie, obfitość i luksus, z drugiej jednak udrapowane, ciche zwłoki
zwierząt uwidaczniają śmiertelność doczesnego życia.
Wśród myśliwskich trofeów szczególne znaczenie ma zając. Mimo krótkich
przednich łap jest bardzo szybki, zwinny i skoczny – prawie fruwa. Swoją
bezbronnością symbolizuje wiarę ludzką. Jak fruwający zając może człowiek
osiągnąć Chrystusa, swojego Boga, szczyt mądrości, jedyną obronę i swoje pewne
schronienie.
Bańki mydlane
bańki mydlane i szklane kule są symbolem ludzkiego życia, lecz przez swoje
piękno także przemijania. Kula jest też symbolem nietrwałości życia.
Instrumenty, nuty
Muzyka w przeciwieństwie do innych sztuk jest nietrwała, nie może niczego
utrwalić, stale płynie i przemija.
Karty do gry, kości
Karty, kości i inne utensylia związane z grami pokazują bezcelowe tracenie
czasu w imię złego celu życia, fałszywy cel w życiu, jego grzeszność.
Listy
Są materialnym produktem ludzkich działań i zachowań, które w oczywisty sposób
przeminą.
Nauka i wiedza
Uczone księgi, instrumenty, zbiory kuriozów i antyków – to tylko doczesna
wiedza, która przeminie.
