Herta Muller

[braineater]

ktos może porekomendować? Bo troszkę dziś sobie o pani poczytałem i zda się
być interesująca, ale chiałbym usłyszeć jakies miłosne wyznanie zakochanego
czytelnika lub czytelniczki (albo przepojone nienawiścią) W księgarni mam
Króla i nie chciałem zaczynać od esejów autobiograficznych.
Ładnie proszę:)

P:)

[kubissimo]

ale Tobie juz chyba nie trzeba rekomendowac
juz widac oznaki zainteresowania
na pewno sprobujesz :)

[braineater]

Kubi, nie bądź śfiń. Napisz coś więcej, będe dźwięczny.
Na razie wiem, że surrealizm, ze poetycki język - i to mi pasi ale wiem też, że
polityka i totalitaryzmy - a tego staram się unikać.

P:)

[kubissimo]

jak starasz sie unikac, to odradzam
ale jak nie przeczytasz, to nie bedziesz wiedzial, czy przypadkiem nie
zartowalem :)

[beatanu]

braineater napisał:

> ktos może porekomendować? Bo troszkę dziś sobie o pani poczytałem i zda się
> być interesująca, ale chiałbym usłyszeć jakies miłosne wyznanie zakochanego
> czytelnika lub czytelniczki (albo przepojone nienawiścią)

Jak wróce do domu, albo jutro (bom teraz w pracy i zajeta:) to opowiem o moim
zakochaniu i fascynacji i uwielbieniu itd. Chodzi o pania Müller.

:-)

[mamarcela]

No to ja napiszę tak - jak to nie czytałeś? Ty nie czytałeś? Herty Muller nie
czytałeś?
Wstyd jak beret, Brain, jak moherowy beret!
A poważnie - przeczytaj chociażby dlatego, że twórczość tej pani znakomicie
wpasowuje się w dyskusję o krytyce i Twoich, jak dla mnie, trochę herezjach o
całkowitym oderwaniu twórczości od biografii pisarza. No właśnie!
Nie wiem, czy będzie Ci się spodoba, ale spróbować musisz obligatoryjnie.
Na zachętę - naturalizm z nutką surrealizmu, totalitaryzm i strach strasznie
namacalny, a jednocześnie ukazany jako senny koszmar.
I jeszcze jak dla mnie mocno kobieco w najlepszym tego słowa znaczeniu. :)
życzę miłego czytania :))
Ja zaczęłabym od Sercątka, ale musiałabym sie dłużejm zastanowić, czy aby na
pewno. Króla nie znam.
mamarcela, która znowu je. Jezu, co to będzie, jak te mrozy potrwają do
marca.?

[stella25b]

Ja, ktora lubie czytac biografie bylam zafascynowana "Der König verneigt sich
und tötet", gdyz nie jest to wlasnie konwencjonalna autobiografia. W krotkich
obrazach pokazuje Herta Müller swoja mlodosc pod rzadami Ceausescus
przeplatajac je historiami jej zycia juz w Europie zachodniej, glownie w
Niemczech. Ten dualizm obrazu, jezyka zreszta tez, zrobil na mnie niesamowite
wrazenie. Ta ksiazka dla mnie to poprostu krzyk rozpaczy Müller, ktora probuje
przedstawic swiatu system totalitaryzmu, wiedzac ze do konca nie zostanie
zrozumiana.

[beatanu]

Obiecałam o Hercie napisać i piszę, zaczynając od zacytowania samej siebie, z
TWA :)

Napisałeś Braineaterze tak:
> I cóz Ci brochu na te rozpacz odpowiedzieć?
> Dziś prawdziwych pisarzy juz nie ma?

Na szczęście istnieją jeszcze prawdziwe pisarki :) O Hercie Müller wspominałam
już wielokrotnie. Jej proza jest prawdziwa do bólu, a przecież to nie tylko
historia kobiety, która większość swego życia spędziła w absurdalnej
rzeczywistości Rumunii dyktatora C. Słowa-klucze, gęstość metafor, a
jednocześnie jakiś wyłażący spomiędzy wierszy naturalizm. I poezja. Odklejone
to czasami wszystko, ale niesamowicie przejmujące.

To samo mogłabym napisać i dzisiaj, chociaż wtedy byłym po lekturze "tylko"
1. Sercątka (strach, lęk, niepewność, poczucie zagrożenia, więzy przyjaźni
mocniejsze niż...) 2. Niederungen (nie wiem czy na polski przetłumaczone,
skoncentrownane impresje z rodzinnej wioski, literacki debiut pani M. Cudo!)
3. Dziś wolałabym siebie nie spotkać (jak gdyby ciąg dalszy Sercątka)

Później przeczytałam jeszcze zbiór opowiadań "Barfüssiger Februar" (brak
polskiego przekładu) - ciągle w tym samym realistyczno-poetyckim stylu, i
posiadające niespotykaną siłę eseje zawarte w zbiorze "Król kłania się i
zabija". O Strachu i o Słowie. O fascynującym życiu języka tu i tam. Mocne,
zwłaszcza dla kogoś, kto z nie-demokracji (chociaż absolutnie nie stawiam znaku
równości między PRL-em a Rumunią, w której przyszło żyć Hercie Müller!)
przeniósł się do demokracji właśnie i zaczął funkcjonować w innej
rzeczywistości językowej...

I czekam z niecierpliwością na "Lisa, który już wtedy był myśliwym" i
zapowiedzianą na maj pozycję "Człowiek jest wielkim bażantem na tym świecie".

I nie mogę sobie odmówić zacytowania pani Müller (byłam w ubiegłym roku na
spotkaniu z nią w Sztokholmie. Boże, co za wspaniała kobieta!) - mniej więcej
tak : "Nie wybieram tematów do pisania, to one mnie odszukują. Jeżeli człowiek
nie ma takiego odczucia, to nie powinien pisać. Jest już wystarczająco dużo
książek."

Koniec wyznania miłosnego...

:-)))

[mamarcela]

Beato, a też uważasz, że od Sercątka najlepiej zacząć, bo jatak wczoraj
napisałam bez zastanowienia i nie wiem, czy dobrze myslę?
Lis świetny też.
P:)

[braineater]

Dzieki bardzo. Czyli raczej zostawie dziś parę złotych w księgarni. Wkrótce
postaram sie cos machnąc, w temacie pani Muller.

P:)

[kubissimo]

pomimo tego, ze to totalitaryzmy feat. dramaty? ;)

o Hercie pare miesiecy temu bardzo ciekawie napisal Witkowski na lamach
zwierciadla. jak masz dostep do starszych numerow, to polecam

[beatanu]

mamarcela napisała:

> Beato, a też uważasz, że od Sercątka najlepiej zacząć, bo jatak wczoraj
> napisałam bez zastanowienia i nie wiem, czy dobrze myslę?
> Lis świetny też.
> P:)

Tak mi się zaczęło od Sercątka, i uważam, że to mocny (cholernie!) początek,
ale zdecydowane dobry...

Czekam więc na "Lisa" z jeszcze większą niecierpliwością :)

[stella25b]

Moim zdaniem czytajac Müller nie jest wazne od jakiej ksiazki zaczniesz. W
Polsce chyba najbardziej znane jest "Sercatko" i byc moze dlatego wlasnie jest
tak zalecane jako poczatek z Herta. Müller jest bardzo popularna i warto tez
poczytac wywiady z nia- jest ich dosc sporo.

[ash3]

O ile pamiętam... zaczęłam od Król kłania się i zabija. Hm, bo to są eseje. (Czy
masz na myśli jakiś inny tytuł?)
Zakochałam się. Od razu. Od pierwszych stron, od pierwszych poruszeń wyobraźni
przez autorę. To taka ksiązka, która czytam i odkładam by pomysleć - pisze
gęsto, mrocznie, bardzo... hm prawdziwie. HM zmusza do przypomnienia sobie
zakamarków własnego dziecinstwa, jakiejs "własnej" wsi, gdzie spędzalismy
wakacje, skrzypiącego łózka dziadka, wzorków na ścianie i całej tej dziwności
świata (lub tych chwil, gdy TAK się to widzi). Bo to wszystko kiedyś widziałam i
zapomniałam. To tez eseje o metaforze i języku, i oczywiście o władzy (ale mam
wrażenie że HM schodzi kilka poziomów niżej opisując codzienne życie w reżimie -
widzimy, jak władza przeżera tkanę metafor, przysłów, obrazów, którymi "się"
myśli...) Czyli - taka ciekawa, ostra i oryginalna antropologia. Albo: to jakby
np. HM odbyła swoje badania terenowe" i napisała dzieło "Basnie ludu rumuńskiego".

[ash3]

ash3 napisała:

>. HM odbyła swoje badania terenowe" i napisała dzieło "Basnie ludu rumuńskieg
> o".


... z tym że bada lud totalnie zmęczony i zycie wykrzywione przez reżim.

[stella25b]

ash3 napisała:

> O ile pamiętam... zaczęłam od Król kłania się i zabija. Hm, bo to są eseje.
(Cz
> y
> masz na myśli jakiś inny tytuł?)
> Zakochałam się. Od razu. Od pierwszych stron, od pierwszych poruszeń wyobraźni
> przez autorę. To taka ksiązka, która czytam i odkładam by pomysleć - pisze
> gęsto, mrocznie, bardzo... hm prawdziwie. HM zmusza do przypomnienia sobie
> zakamarków własnego dziecinstwa, jakiejs "własnej" wsi, gdzie spędzalismy
> wakacje, skrzypiącego łózka dziadka, wzorków na ścianie i całej tej dziwności
> świata (lub tych chwil, gdy TAK się to widzi). Bo to wszystko kiedyś
widziałam
> i
> zapomniałam. To tez eseje o metaforze i języku, i oczywiście o władzy (ale mam
> wrażenie że HM schodzi kilka poziomów niżej opisując codzienne życie w
reżimie
> -
> widzimy, jak władza przeżera tkanę metafor, przysłów, obrazów, którymi "się"
> myśli...) Czyli - taka ciekawa, ostra i oryginalna antropologia. Albo: to
jakby
> np. HM odbyła swoje badania terenowe" i napisała dzieło "Basnie ludu
rumuńskieg
> o".
>
> Pieknie to napisalas Ash:)
Mysle, ze porzez te opisy "normalnego" zycia w rezimie probuje HM przyblizyc
zachodniemu czytelnikowi obraz duszy czlowieka, ktory musi to znosic. Rezimowi
podporzadkowane sa mysli, slowa i czyny i najgorsze jest to, ze nie ma od tego
ucieczki. A to jest wlasnie tak ciezkie do zrozumienia przez kogos, kto tego
nie przeszedl.
>
>

[mamarcela]

A propos tego, co napisała Ash
przy okazji lektury H.M poczyniłam pewne przemyślenia natury ogólnej i doszłam
do wniosku nie wiem, czy uniwersalnego (i na pewno nie za mądrego), ale z całą
pewnością mnie dotyczącego. Otóż - w sytuacjach ekstremalnych: zagrożenia,
lęku, bólu czas się spowalnia, aprzez głowę przelatuje ciąg pozornie
niezwiązanych ze soba obrazów, ale także smaków, zapachów, często właśnie z
dzieciństwa, z jakichs absolutnych zakamarków pamięci, albo i niepamięci. Nie
wiem, czy wszyscy tak mają, ale ja tak mam na pewno.
"Przed oczami przelatuje całe życie" - piszą w książkach. Ale IMO to nie jest
całe życie, to my podświadomie czepiamy sie myślą jakiegoś nmało istotnego
szczegółu i on uruchamia cały ciąg skojarzeń. Taki rodzaj schizofrenicznej
autohiponozy.
Ja tak miałam przy obu porodach. Kiedy rodziłam syna myślałam o chrabąszczach.
Może dlatego, że było to w maju, a chrabąszcze niby są majowe, chociaż tak
naprawdę to najwięcej ich jest w lipcu. O chrabąszczach, które łapalilismy do
butelek, bo mój dziadek dawał je kurom. Horror - ja wegetarianka. Przy okazji
przypomniałam sobie miliony szczegółów, których pewnie nigdy bym sobie nie
przypomniała, bo nigdy nie miałam potrzeby ich sobie przypominać. Nazwisko
sąsiadów dziadka. Smak truskawek prosto z pola. Śmieszne przekręcane
wyłączniki i jedwabny sznur przy łóżku, za który sie pociągało, kiedy się
chciało zgasić światło. A potem się OMD musiałam pytać jak to naprawdę z tym
moim porodem było.
Podobnie było kiedy zostałam napadnięta na ulicy w piątym miesiącu ciąży
zresztą. Cała akcja trawała kilka sekund - napastnika przegoniła duża grupa
wychodząca z jakiejś imprezy - ale co ja sie wtedy namyślałam łomatko. I znowu
o rzeczach, którymi w "normalnym " życiu po prostu się w ogóle nie zajmujemy.
Moim zdaniem, pewnie sie mylę, bo bardzo osobiście do tego podchodzę, sposób
pisania Muller oparty jest właśnie na takich dwóch obiegach myśli - oficjalnym
i "autohipnotycznym", który uruchamiamy w sobie, żeby nie dać się zwariować w
pewnych ekstremalnych sytuacjach, a od tych się w książkach HM roi.
No.
Swoją drogą ciekawa jestem, czy to jest kobiece, czy faceci też tak mają?
A może tylko wybrańcy bogów? :))
mamarcela, która poważnie zaczęła się zastanawiać, czy przypadkiem nie ma
paranoi jakiejś

[stella25b]

Wiesz Mmarcelo, ja mysle ze nie mozna porywnywac tego strachu, ktory Ty
przezylas (rozumiem Cie doskonale, tez jestem matka 2 dzieci) ze strachem
opisywanym przez Müller. Dla niej ten strach powiazany jest ze straszliwa
samotnoscia, ktora wywodzi sie z niemozliwosci oparcia sie i zaufania drugiemu
czlowiekowi. W tym systemie jestes sam, bo nie wiesz czy twoi przyjaciele nie
sa juz twoimi wrogami.To skazenie systemem totalitarnym ciagnie sie za nia
przez cale zycie i ona nie potrafi sie od tego uwolnic.

[mamarcela]

Ależ ja nie porównuję.
Ja naprawdę zupełnie o czym innym. :)

[stella25b]

A to te retrospekcje i ten strach to nie to?

bo ja to tak jakos odebralam...

[mamarcela]

Nie moge długpo, bo dzieci wróciły.

Nie oto chodzi, że ja siebie , czy swój strach w jakikolwiek sposób porównuję z
pania Muller. No gdzieżbym śmiała? Począwszy od tego, że ona wielkąpisarką
jest.
Tylko p[o prostu polekturze Muler zaczęłam się zastanawiać i do powyższych
wniosków osobistych doszłam.
P:)