Pawłowice

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora2]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W Pawłowicach była taka knajpka czy może raczej bar jak bar mleczny z czasów PRL, jeszcze z ceratkami na stołach i sztucznymi kwiatuszkami. Ale jakie tam było smaczne jedzenie!!!!

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

***

[madohora]

***

[madohora]

***

[madohora]

[madohora]

*

[madohora]

[madohora]

ZBLIŻA SIĘ JARMARK WIELKANOCNY W PAWŁOWICACH - najnowsze.pless.pl

[madohora]

PAWŁOWICE

[madohora]

Ciekawa jestem jak po tylu latach wyglądają pewne obiekty - czy poszły do wyburzenia czy do remontu. I jak tam te dobre jedzonko?

[madohora]

[madohora]

[madohora]

W 1788 roku proboszczem został ks. Karol von Kloch. Jego staraniem wzniesiono nowe probostwo, którego budowę ukończono w 1830 roku. Kolejne probostwo budowano w latach 1906/7.

[madohora]

[madohora]

W czasach Księcia Przemka Pawłowice miały już ponad 40 gospodarzy. Część areału nie była jeszcze zagospodarowana lub podlegała wolniźnie. Ostatnim wolnym sołtysem Pawłowic był prawdopodobnie niejaki Brzęczek. Jego nazwisko widnieje pod rokiem 1480. W tym samym roku pojawia się w Pawłowicach rycerska Rodzina Pawłowskich. Pawłowice były własnością rycerską, a częściowo podlegały panom pszczyńskim. W 1548 Państwo Pszczyńskie zakupił Biskup wrocławski Baltazar Von Promnitz i to on prawdopodobnie wytyczył dzisiejsze granice Pawłowic. Wieś stanowiła już wtedy własność Rodziny Pawłowskich. W XVI wieku zbudowano w Pawłowicach pierwszy kościół murowany w stylu gotyckim. Budowlę zaprojektował Mistrz Bernard z Ostrawy. Budowa kościoła jest zasługą przedstawicieli rodu Pawłowskich, a głównie: Stanisława Pawłowskiego Biskupa z Ołomuńca i Walentego Pawłowskiego, który był właścicielem większej części Pawłowic i pokrywał znaczną część kosztów. W 1596 roku kościół był gotowy.

[madohora]

Golasowice (niem. Gollasowitz) – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie pszczyńskim, w gminie Pawłowice. Powierzchnia sołectwa wynosi 8,06 km², a liczba ludności 1401, co daje gęstość zaludnienia równą 164,09 os./km².

[madohora]

Według Narodowego Instytutu Dziedzictwa, w miejscowości znajduje się jeden obiekt zabytkowy:

kościół ewangelicko-augsburski z połowy XVIII wieku, klasycystyczny, wraz z wyposażeniem obejmującym ołtarz, ambonę, płytę kamienną z herbami, krzyż, naczynia liturgiczne i dzwon (nr rej.: A-434/60 z 18.03.1960)

[madohora]

W XIX wieku właścicielami dóbr golasowickich byli: Feliks von Wallhofen, Benno
Lange, Reinhold Pinder i Georg Karl Stonawski, który sprzedał swe posiadłości
w roku 1903 pruskiemu Bankowi Krajowemu. W 1904 roku utworzono w Golasowicach
nową kolonię zwaną Węgrami, ponieważ w trzynastu gospodarstwach osiedliło
się osiem rodzin Szwabów banackich, sprowadzonych z Agendorf w Banacie, który
należał do Austro-Węgier. Po utworzeniu kolonii Węgry, resztę ziemi (ok. 168 ha)
odkupił od Banku Krajowego dr prawa Edward Stonawski, dotychczasowy dzierżawca
majątku w Jarząbkowicach. W 1945 roku dobra Stonawskiego, zakwalifikowane
jako poniemieckie, zostały upaństwowione.

[madohora]

Początki oświaty na terenie Golasowic sięgają XVII wieku. Katolicka szkoła parafialna
istniała już przed wojną trzydziestoletnią (1618–1648). Uczył w niej nauczyciel,
który jednocześnie był organistą, a naukę mogli pobierać wyłącznie chłopcy.
W połowie XVII wieku przykościelna szkoła popadła w ruinę, w roku 1679 mieszkał
w niej pielgrzymowicki nauczyciel Sebastian Groch, a dzieci uczęszczały do szkoły
w Pielgrzymowicach. W 1802 roku szkoła w Pielgrzymowicach liczyła 42 uczniów
(z czego 10 z Golasowic), nauczycielem był Mikołaj Schulla. Zarząd szkolny tworzyli
Jerzy Konieczny, Jerzy Ogierman i ks. Ignacy Bargiel. W roku 1816, mimo obowiązku
szkolnego, do szkoły uczęszczało zaledwie 22 golasowiczan. Dopiero
w 1868 roku w Golasowicach obok kościoła katolickiego wybudowano szkółkę filialną,
pracował w niej pomocnik nauczyciela z Pielgrzymowic, Jan Smolny. Do nowej
szkoły uczęszczało 97 uczniów, w budynku było mieszkanie nauczycielskie, a obok
powstał dom gospodarczy ze stajnią. Pierwszym nauczycielem, niezależnym od
zwierzchnika w Pielgrzymowicach, był w latach 1868–1885 Teodor Mücke, a następnie
Jan Libawski, który swoją funkcję pełnił ponad 30 lat. W roku 1883 szkołę powiększono
o dwie dodatkowe sale. Pod koniec 1884 roku na lekcje uczęszczało
144 uczniów (66 z Golasowic, 76 z Jarząbkowic i 2 z Charlottendorf), w tym pięciu
wyznania mojżeszowego. Zarząd szkolny tworzyli: dr Edward Stonawski – właściciel
dóbr w Jarząbkowicach i Golasowicach, dziekan Wiktor Loss, główny nauczyciel
Jan Libawski oraz przedstawiciele gmin: Grzegorz Lux z Golasowic i Józef Waleczek z Jarząbkowic.

[madohora]

W 1859 roku przystąpiono do budowy utwardzonej szosy z Żor przez Pawłowice
i Golasowice do Rychułdu (obecnie Bąków). Budowę ukończono w 1863 roku. Przy
tej drodze na terenie Golasowic uruchomiono w roku 1866 urząd pocztowy.

[madohora]

W 1946 roku Golasowice były siedzibą gminy zbiorczej, do której należały gromady:
Bzie Dolne, Górne, Zameckie, Golasowice, Jarząbkowice i Pielgrzymowice;
każda wieś miała swojego sołtysa i podsołtysa. Pierwszym powojennym wójtem
Gminy Golasowice został Jan Kucza, siedzibę urzędu umieszczono w budynku probostwa
ewangelickiego. Do końca 1949 roku wszystkie gromady (z wyjątkiem Jarząbkowic)
zostały zelektryfikowane, w gminie funkcjonowały trzy szkoły oraz trzy
przedszkola. W roku 1954, po kolejnej reorganizacji administracji terenowej, utworzona
została Gromada Golasowice, w jej skład weszły: Pielgrzymowice, Jarząbkowice
i Golasowice (siedziba urzędu). Przewodniczącym Gromadzkiej Rady Narodowej
został Jan Kucza, a następnie Piotr Konieczny. W 1973 roku ponownie
utworzono gminy zbiorcze. W nieustalonych okolicznościach, w nocy z 22 na 23
października 1973 roku, całkowicie spłonął drewniany kościół katolicki w Golasowicach.
Ocalała tylko zabytkowa bramka cmentarna i drewniany parkan. Bramka od
1975 roku znajduje się w Skansenie Zagroda Wsi Pszczyńskiej. Pamiątką po drewnianym
kościele jest nadpalony krzyż, ustawiony w miejscu spalonej świątyni, którą
dzisiaj można zobaczyć jedynie na fotografiach.

[madohora]

Otto Traugott von Marklowski (ur. 1720), z Żebracza (obecnie dzielnica Czechowic), przedstawiciel starośląskiego rodu wywodzącego się z Wieniawitów, właściciel dóbr ziemskich w Golasowicach i Cisówce, fundator kościoła ewangelickiego w Golasowicach, założył osadę Charlottendorf (obecnie Kolonia Golasowicka, ul. Kochanowskiego), zmarł w 1797 roku i spoczął w krypcie kościoła ewangelickiego
w Golasowicach, która nie zachowała się do czasów współczesnych

[madohora]

Tutaj kiedyś dobrze karmili.

[madohora]

Najstarszym dokumentem potwierdzającym istnienie Pawłowic jest wystawiony
w 1281 roku przez księcia raciborsko-opolskiego Władysława akt nadania
ziemi o powierzchni 50 łanów frankońskich sołtysowi Wojanowi. Nazwa Pawłowice
była już wtedy używana, ponieważ osoba uposażona przez Władysława występowała
w dokumencie jako „Woyani de Pawlovicz”. Jedynym dokumentem zachowanym
do naszych czasów, związanym z początkami Pawłowic, jest sporządzony w 1709 roku
w kancelarii państwa pszczyńskiego odpis dokumentu z 05.10.1293 roku, wystawionego
przez księcia raciborskiego Przemysława, syna i następcę Władysława, zawierający
potwierdzenie wcześniejszego nadania oraz jego rozszerzenie

[madohora]

Odciski pieczęci używanych w Pawłowicach znajdują się na nielicznych dokumentach,
między innymi w Katastrze karolińskim na aktach dotyczących poszczególnych
działów Pawłowic. Jedna z nich umieszczona została pod datą 1723. Inna
pieczęć widnieje na dokumencie z 1854 roku, a nad trzema gwiazdami umieszczona
jest korona i napis: SCHLOSS PAWLOWITZ/PLESSNER/KREIS (Zamek Pawłowice/
Okręg Pszczyna). Właścicielem Pawłowic był wtedy Ferdynand Maurycy Walenty
Freiherr (wolny pan/baron) von Reitzeinstein, spadkobierca zmarłego w 1849 roku
Ferdynanda Franciszka von Gusnara. Trzy gwiazdy mogą nawiązywać do herbu Leliwa,
którym pieczętowali się jeszcze dawniejsi właściciele wsi, Pawłowscy.
W 1870 roku w miejscowości używano pieczęci napisowej, bezherbowej, z napisem
GEMEINDE / PAWLOWITZ / KREISPLESS (Gmina / Pawłowice / Okręg Pszczyna).
W 1922 roku zamówiono polską pieczęć, co dziwne, z orłem bez korony, z napisem
w otoku: Gmina Pawłowice/Powiat Pszczyński. W majątku dworskim Pawłowice
jeszcze w XX wieku używano okrągłej pieczęci z napisem: „Rittersgutbesitzer Pawlowitz
Freiherr von Reitzenstein” (Właściciel dóbr rycerskich Pawłowice Wolny Pan
von Reitzenstein).

[madohora]

W drugiej połowie XV wieku w Pawłowicach pojawili się nowi właściciele, Pawłowscy,
szlachta polska, o której wiadomo, że w 1539 roku król Polski Zygmunt
Stary, po wysłuchaniu świadków, potwierdził stan rycerski i herb Stanisławowi, synowi
Andrzeja Pawłowskiego, w „ziemi Pczinensi Ducatus Silesiae”. Pierwszym
przedstawicielem rodziny, tytułującym się „Pawłowski z Pawłowic i na Pawłowicach”
był Stanisław herbu Leliwa. Herb ten występował w wielu odmianach i pieczętowało
się nim aż 400 rodów, Leliwici zaliczali się do dwunastu pierwszych pokoleń
(!) rycerstwa polskiego, wśród których byli również Pawłowscy. Poświadczony źródłowo
wywód genealogiczny Pawłowskich rozpoczyna się w 1484 roku, kiedy to
w Pawłowicach urodził się wspomniany rycerz Stanisław (zm. 1582). Z małżeństwa
z Anną Zofią, z domu Brandys z Graboszyc, córką polskiego starosty Oświęcimia,
doczekał się sześciorga dzieci, w tym Walentego i Stanisława, przyszłego biskupa.
W dokumencie wystawionym przy okazji zamiany gruntów w 1553 roku wytyczono
granice Pawłowic, które przetrwały do XX wieku, rozpoczynając od Bzia, Golasowic,
Zbytkowa aż do Strumienia i Studzionki. Na wyznaczonym terenie leżały pawłowickie
posiadłości Pawłowskich. Część wsi od strony północnej należała do pana pszczyńskiego,
zaś tzw. Dębina, wysunięta najbardziej na południe, znajdowała się w rękach
szlachcica Andrzeja Kechrle.

[madohora]

Biskup Stanisław Pawłowski zmarły w 1598 roku okazał się, zgodnie ze słowami
żyjącego wtedy teologa Georga Andreadesa, „murem obronnym Domu Bożego i filarem
Kościoła”.
Stanisław Pawłowski (ojciec) na dziesięć lat przed śmiercią podzielił majątek
między synów i z testamentu dowiadujemy się nazw używanych do dziś w Pawłowicach.
Dział pierwszy: Folwark, gdzie jest bydło i znajduje się osiedle, w którym obecnie
mieszkamy i który od starodawna należał z ziemią i łąkami, jak go sam trzymałem
[…]. Dalej stawy rybne: Kempiczny z Nowym […] Olszynny, Boryński i Polny.
Do drugiego działu należą na folwarku dwie role, które zakupiłem, a to Niklaszowska
i Mikołajowska […] jeszcze stawy: Młyński z niklaszowskim […] Okrągły,
Hodnik, Odnożny i dwa stawy w Krzyżowicach. Do drugiego działu dochodzi
jeszcze młynek pod Młyńskim stawem […].
Dział trzeci: Folwark z siedzibą, gdzie syn mój Walenty gospodaruje, a do tego
folwark samlowski z rolami wszystkimi i zagrodami […], dalej stawy: Zbytkowski,
Starograniczny, Jakubiński, Kątny, Marszałkowski, dalej polne rybniki: ogrodzony
staw na płód (Zahradny), drugi Tarlisko Żerdzinne, trzeci Bachor
Treść testamentu uczy też innych rzeczy – zgody i szacunku: karczma w Pawłowicach
ma być używana wspólnie przez spadkobierców, przy napuszczaniu i wypuszczaniu
wody ze stawów nie powinni bracia robić sobie naumyślnie krzywdy,
lecz postępować tak, jak ich ojciec, długi po ojcu płacić po równej części. Siostrze
powinni bracia złożyć wspólnie posag i wyprawę ślubną. Tytułem wymowy zastrzegł
sobie spadkodawca od każdego z trzech synów po dwadzieścia złotych rocznie, aby
„do woli Bożej poczciwie życia mógł dokonać, nie chcąc zbyt synów obciążać”. Do
śmierci Pawłowski zatrzymał patronat nad kościołem pawłowickim.

[madohora]

Oprócz bezpośrednich potomków Stanisława (1484–1582), jeszcze trzy generacje
tej rodziny żyły w Pawłowicach, w ich rękach wieś pozostawała do schyłku
XVI wieku, rozkwitając i bogacąc się w jednych okresach, w innych ulegając klęskom
żywiołowym, skutkom wojen itp. Tej rycerskiej rodzinie zawdzięczają pawłowiczanie
pierwszy murowany kościół z 1596 roku, który służył im nieprzerwanie do
1945, a odbudowany, służy do dziś.

[madohora]

Zygmunt Stanisław Gusnar ożeniony z Poliksenią Sydonią (mogła być córką Macieja
Rostka na Bziu), po śmierci ojca otrzymał jako współwłasność Bzie, był też
właścicielem Cisówki, w której w 1702 roku urodził się jego pierwszy syn Franciszek
Gottlieb. W 1718 roku Zygmunt zawarł w Ćwiklicach kontrakt z Józefem Konstantym
Zborowskim ze Zborowa, panem Ćwiklic i właścicielem działu czechowickiego
w Pawłowicach. Gusnar zastępował wtedy nieletniego syna, Franciszka Gottlieba.
Zgodnie z kontraktem, młody Gusnar nabył część drugą działu Pawłowic, tzw. Czechowicki
wraz z pańską siedzibą, wszystkimi budynkami, ogrodem, stawami,
wszystko „jak stoi i leży”. W 1731 roku Franciszek Gottlieb Gusnar, już samodzielnie,
nabył drogą licytacji drugą część drugiego działu Pawłowic, tzw. działu Sattlerów lub
Ruseckich za dziewięć tysięcy pięćdziesiąt sześć talarów. Gusnar zawierał te i kolejne
poważne transakcje zapożyczając się u szlachty, mieszczan i w kościelnych kasach,
często jedne kredyty spłacał następnymi. Jedynym usprawiedliwieniem tej
lekkomyślności mógł być fakt, że w tym czasie toczyły się wojny prusko-austriackie
o Śląsk, a ich nieodłącznym elementem były wysokie kontrybucje nakładane na mieszkańców.
Drugim, obok problemów finansowych, nieszczęściem Gusnara były liczne procesy
sądowe, np. w 1732 roku pawłowicki proboszcz Marcin Karwat zaskarżył go
o płot na górce, koło mizerowskich posiadłości, w roku 1740 sądził się z Marklowskim
o poddanych, a w 1749 poszło o to, że rządca Marklowskiego, Paweł Pszczółka
zabrał poddanym Gusnara dwa wozy siana, dwa konie i pobił do krwi jedną z kobiet
pracujących na polu, Marklowski wypędził też całe swoje bydło nad staw Kempny,
w czasie, gdy prawo pasienia miał Gusnar itp

[madohora]

Jan, absolwent studiów prawniczych i agrotechnicznych przez następnych blisko
40 lat (do śmierci w 1941) unowocześniał majątek, prowadził szeroką i aktywną
działalność jako wzorowy gospodarz i społecznik. W pierwszych latach gospodarowania
wybudował budynek administracyjny z mieszkaniem dla zarządcy, przebudował
inny, pochodzący jeszcze z XIX wieku, stojący w parku naprzeciw folwarku
Raczków, w efekcie czego powstała elegancka willa w klasycznym stylu (obecnie ul.
Zjednoczenia). Jeszcze w 1905 roku rozpoczął zakrojone na wielką skalę prace budowlane
w pałacu. Ta ponad stuletnia budowla wymagała gruntownej renowacji
i modernizacji. Stopniowo zmieniano też kompozycję parku oraz rozwijano dworskie
ogrodnictwo.
Majątek Reitzensteinów przez 150 lat ich obecności w Pawłowicach był dobrze
prosperującym, wielkim przedsiębiorstwem, na co dzień dawał zatrudnienie około
stu osobom. Jego najważniejsze działy stanowiły: uprawa zbóż, ziemniaków, buraków
cukrowych, lnu, wikliny, hodowla koni (w tym ras szlachetnych), bydła (buhaje,
woły, krowy), owiec, świń, drobiu. Wyspecjalizowanymi działami gospodarki
było ogrodnictwo i nasiennictwo, a prowadzone w sposób wzorcowy przynosiło
znaczne dochody. W majątku w XX wieku funkcjonowały cztery wielkie cieplarnie
o żelaznej konstrukcji (oprócz kwiatów uprawiano m.in. szparagi i winogrona).
W 27 stawach należących do majątku (łącznie 180 ha, a razem ze stawami w Bziu
Górnym i Pielgrzymowicach 209 ha) hodowano na wielką skalę karpie, liny, szczupaki i okonie. W samych tylko Pielgrzymowicach przed świętami Bożego Narodzenia
kupcy żydowscy z Oświęcimia kupowali ładunek ryb, który wywoziło 16 par
koni. W lasach należących do majątku (ok. 210 ha) prowadzono planową gospodarkę
leśną, zatrudniając fachową służbę. Łowiectwo traktowano nie tylko jako elitarną
rozrywkę, ale też element świadomej działalności. Na pawłowickie polowania zapraszany
był książę pszczyński, który rewanżował się zaproszeniami do swoich lasów.
Produkty pawłowickiego majątku zaspokajały potrzeby mieszkańców dworu i jego
pracowników, ale ich zdecydowana większość była sprzedawana, nawet do tak odległych
ośrodków jak Katowice, Kraków czy Wrocław, przynosząc wielkie zyski. W polskich
czasach konie i siano sprzedawano na potrzeby Wojska Polskiego. Duże znaczenie
dla organizacji zbytu miała budowa kolei (1910) oraz mleczarni (1930).
Majątek był stale unowocześniany, specjalistyczne maszyny rolnicze sprowadzano
z głębi Niemiec, a zakupione około 1920 roku wielkie lokomobile podziwiał na
pawłowickich polach sam książę pszczyński. W czasach Jana von Reitzensteina zakupiono
pierwsze samochody marki Tatra i Adler. Reitzensteinowie, podobnie jak
inne rodziny ziemiańskie, prowadzili szeroką działalność społeczną i charytatywną,
sprawowali patronat kościelny, szkolny, organizowali opiekę zdrowotną, udzielili swoich ziem pod budowę sieci kolejowej, mleczarni i klasztoru. To z ich inicjatywy zorganizowano w Pawłowicach opiekę zdrowotną, wybudowano klasztor i sprowadzono siostry służebniczki.

[madohora]

W gospodzie Barczyńskiego, w lutym 1917 roku zorganizowano wieczór propagandowy,
w którym spragnieni rozrywki mieszkańcy wzięli liczny udział. Ksiądz
Huchradzki wygłosił odczyt z przeźroczami o gospodarce Niemiec, a uczniowie odegrali
dwie krótkie sztuki w języku niemieckim: Pani Zamieć i Zły sen. Po śpiewach
dziewcząt, nauczyciele agitowali za nabywaniem obligacji szóstej niemieckiej pożyczki
wojennej. Dzieci i ich rodziny zebrały 815 marek, a w sumie podpisano pożyczkę
na sześć tysięcy (dla porównania, pół kilograma masła kosztowało wtedy 4–5
marek, a 50 kilogramów kapusty – 20 marek).

[madohora]

Na wysokim poziomie stała sztuka i rzemiosło, tworzyło 18 rzeźbiarzy, 3 malarzy,
6 kowali, 5 krawców, 5 ślusarzy; pracowało 2 szoferów, 2 fryzjerów, 4 szewców,
3 cieśli, 10 murarzy, 2 rymarzy, 2 rzeźników, 3 piekarzy, 5 stolarzy. Wielu z nich
dodatkowo uprawiało ziemię. Dwadzieścia rodzin w okresie zimowym pobierało zasiłki
z Funduszu Pracy. Powszechnym środkiem lokomocji były rowery, w 1936 roku
w użyciu były 4 samochody osobowe należące do barona Jana, jego syna Karola
Egona, doktora Szymona Scheji i do miejscowego kupca, ponadto samochód ciężarowy
i motocykl. W 36 domach posiadano odbiorniki radiowe. Na wysokim poziomie
stało czytelnictwo, działały trzy biblioteczki publiczne (ok. 250 tomów), w posiadaniu
35 mieszkańców było ok. 1900 książek, największy zbiór posiadał organista
(500), najcenniejszy, proboszcz (ok. 40), naczelnik gminy (rzeźbiarz Folek) zgromadził
ok. 200 książek z zakresu sztuki rzeźbiarskiej. Wraz z biskupem Stanisławem
Pawłowskim z XVI wieku, do 1932 roku z Pawłowic wywodziło się 7 duchownych.
Na 279 rodzin zamieszkałych w Pawłowicach 229 uprawiało ziemię, z tego
130 żyło wyłącznie z roli, zaś 46 rodzin na stałe pracowało w majątku ziemskim
Reitzeinsteinów.
W 1928 roku z inicjatywy prezesa Kółka Rolniczego, Józefa Pisarka (w latach
1936–1938 posła na Sejm RP), zawiązano w Pawłowicach Spółdzielnię Mleczarską
– na zebraniu założycielskim zgłosiło się 75 członków z 204 udziałami. 3 maja
1929 roku u zbiegu dróg żorskiej i jastrzębskiej, na gruncie udzielonym przez Jana
von Reitzeinsteina, udziałowca mleczarni, poświęcono kamień węgielny pod mleczarnię,
która w następnym roku stanęła już pod dachem i z nowoczesnym wyposażeniem
rozpoczęła działalność, stając się wzorem do naśladowania.
W 1931 roku, po uruchomieniu mleczarni, w jej budynku rozpoczęto wytwarzanie
prądu na wewnętrzne potrzeby, wkrótce siecią elektryczną objęto kościół, szkołę
i probostwo. Gmina otrzymała pożyczkę z Funduszu Energetycznego w wysokości
15 tysięcy złotych. Po długich pertraktacjach z elektrowniami w Cieszynie, Łaziskach
i Chwałowicach, zawarto umowę z tą ostatnią. Budowa sześciokilometrowej linii
kosztowała 53 tysiące złotych. Do wsi zawitała telefonizacja, pierwszymi posiadaczami
tego wynalazku byli: dwór, kościół, mleczarnia i lekarz.

[madohora]

W 1941 roku zmarł baron Jan von Reitzeinstein, majątek przejął przebywający
na froncie syn Karol Egon. Pod jego nieobecność zarządzał nim ostatni inspektor
dworski Eryk Dedek wraz z baronową Marianną. Wielu pracowników dworu poszło
na wojnę. W pałacu baronowa zorganizowała kwatery dla rannych i powracających
do zdrowia żołnierzy niemieckich. W tym celu przeprowadzono remont.
W styczniu 1945 Pawłowice były świadkiem Marszu Śmierci, ewakuacji więźniów
KL Auschwitz-Birkenau na trasie Oświęcim – Wodzisław Śląski. Ciała 19 zmarłych
i zabitych więźniów pochowano na pawłowickim cmentarzu. W marszu szedł
Józef Kulas z Pawłowic, udało mu się uścisnąć syna, który wraz z matką i innymi
mieszkańcami w niemym przerażeniu wylegli na drogę. Józef Kulas wrócił szczęśliwie
do domu. Według relacji świadków, mieszkańcy umożliwili ucieczkę 18 więźniom.
10 lutego do Pszczyny wkroczyły oddziały radzieckie. W tym czasie Niemcy
organizowali w Pawłowicach i innych miejscowościach oddziały Volkssturmu,
mieszkańców zwołano do przygotowania obrony, kopania rowów, budowy schronów.
17 lutego Armia Czerwona podeszła do linii kolejowej Żory – Strumień, rozpoczęła
się pospieszna ewakuacja niemieckich urzędników i ich rodzin, mieszkańcy
wsi zostali przymusowo skierowani do Studzionki, inni w kierunku Jastrzębia,
Ruptawy, Moszczenicy. Tam, w domach krewnych, znajomych i nieznajomych, mieli
przeczekać front. Wielu z nich zabrało dobytek, głównie konie i krowy. W pałacu
Niemcy urządzili punkt opatrunkowy i lazaret.
W nocy z 26 na 27 stycznia w kolumnie kilku wozów Pawłowice opuściła na
zawsze baronowa Marianna. Baron i najstarszy syn przebywali na froncie, córka
w służbie sanitarnej, średni syn, pracujący w stadninie koni w Drogomyślu, ewakuował
się z ostatnimi ogierami w kierunku Ołomuńca, dwaj najmłodsi wyjechali
wcześniej pociągiem pod opieką polskich pracowników do Niemiec.
10 marca 1945 roku uważany jest za dzień, w którym wojska 38. Armii Czerwonej
pod dowództwem gen. Kiryłła Moskalenki wyzwoliły Pawłowice spod okupacji
niemieckiej. Rozpoczynał się czas nowego zniewolenia.
W okresie ciężkich walk Pawłowice doznały wielu zniszczeń, wracający z ewakuacji
mieszkańcy byli zrozpaczeni widokiem pięknej kiedyś wsi. Z powierzchni
ziemi zniknęło nie tylko wiele domów mieszkalnych, ale przestały też istnieć budynki,
które towarzyszyły im od pokoleń. W ruinę zamienił się kościół, zniszczona była
szkoła. Pałac z XVIII wieku, według niektórych relacji, runął pod ostrzałem artyleryjskim
i spalił się aż do murów zewnętrznych, bezpowrotnie zostały zniszczone cenne
dokumenty z przeszłości wsi. Domy, które ocalały były splądrowane, pola uprawne
zryte wybuchami pocisków, pokryte złomem, nie nadawały się do uprawy, wiele
połaci zaminowano. Tylko na polach barona Reitzeinsteina powstało 31 mogił dla
ponad tysiąca czterystu żołnierzy radzieckich, zebranych z pól przez mieszkańców.
W latach 1946–1950, po ekshumacji pochowano ich na Cmentarzu Wojennym Żołnierzy
Armii Czerwonej w Pszczynie.
W marcu 1945 roku naczelnikiem gminy został Franciszek Gołyszny, następnym
Karol Markiton, syn dawnego kamerdynera Reitzeinsteinów. W listopadzie 1945 roku
majątek Pawłowice wraz z Folwarkiem Dolskim przejęły Zakłady Hodowli Roślin
województwa śląsko-dąbrowskiego, w dworskich chlewniach i stajniach przetrwało
około 30 sztuk zwierząt, a w stodołach i spichlerzu sporo zapasów. W ocalałej willi
Reitzeinsteinów w 1946 roku uruchomiono ośrodek zdrowia

[madohora]

Jan (Hans) von Reitzeinstein, właściciel Pawłowic i Bzia Górnego w latach
1905–1941, unowocześnił majątek, stając się wzorem dla pawłowickich rolników;
społecznik, darczyńca parceli pod klasztor i mleczarnię, przy jego poparciu i przez
jego ziemie do Pawłowic dotarła w 1910 roku kolej

[madohora]

Paweł Brandys (1869–1950), ksiądz, mówca w polskich komitetach wyborczych,
poseł do Reichstagu (1907–1918) z powiatu opolskiego, członek Koła Polskiego,
od 1920 roku poseł na Sejm RP, działacz plebiscytowy i powstańczy, od 1928
senator wybrany z woj. śląskiego. Odznaczony m.in. Krzyżem Komandorskim Orderu
Polonia Restituta

[madohora]

PARAFIA PAWŁOWICE ARTYKUŁ Z DZIENNIKA ZACHODNIEGO

[madohora]

Willa Reitzeinsteinów z XIX wieku na terenie dawnego założenia pałacowo- ‑parkowego (ul. Zjednoczenia 12)

[madohora]

LICZNE NAGROBKI, KRZYŻE

[madohora]

W centrum pałac (zwany przez mieszkańców zamkiem), wybudowany w latach 1788–1789 przez Karola Gusnara,
właściciela Pawłowic w latach 1772–1790, budynek piętrowy, z mansardowym dachem, krytym łupkiem, jego styl
określano jako barokowy, rokokowy, bądź austriacko-śląski – barokowy. Pod budynkiem znajdowały się głębokie piwnice
z beczkowym sklepieniem, na parterze wielka sala ze spłaszczonym sześcioczęściowym sufitem wspartym na
kolumnach, piętro z dużą liczbą pokojów i wysoki strych. W budynku o wymiarach 40 na 18 metrów mieściły się 54
pomieszczenia, z których około 20 zajmowała rodzina właściciela. Wiele prac budowlanych wykonywali pawłowiccy
chłopi odrabiający pańszczyznę.

[madohora]

Wieś położona między Pawłowicami na wschodzie, Krzyżowicami na północy oraz Jastrzębiem-Zdrój na zachodzie i południu. Kiedy ta miejscowość należała do Jastrzębia-Zdroju, była najdalej na wschód wysuniętą częścią miasta. Pniówek jest najmniejszą wsią w gminie pod względem powierzchni i liczby ludności, a jeśli chodzi o gęstość zaludnienia, miejscowość plasuje się na piątej pozycji w gminie. W Pniówku znajduje się niewiele cieków wodnych oraz kilka stawów i osadników.

[madohora]

Na obszarze wsi znajduje się Kopalnia Węgla Kamiennego „Pniówek”, należąca do Jastrzębskiej Spółki Węglowej; kopalnia zajmuje znaczną część powierzchni wsi.

[madohora]

ierwsza informacja o Warszowicach pochodzi z roku 1305 i znajduje się w Księdze
uposażeń biskupstwa wrocławskiego. Wieś wymieniona jest w niej jako Warsowitz.
Nazwa prawdopodobnie pochodzi od imienia Warsz. Przypuszcza się, że
Warsz (skrócona forma staropolskiego imienia Warcisław, Wrocisław) zamieszkiwał
na tym terenie przed przybyciem kolonistów. W dokumentach niemieckich i czeskich
spotykamy następującą pisownię miejscowości: Warsowitz (1305), Wrssowicze
(1517) i wreszcie Warschowitz. Ostatnia nazwa miejscowości była używana podczas
rządów administracji niemieckiej, w tym w okresie II wojny światowej.

[madohora]

Warszowice były własnością książąt opolskich i raciborskich, a po wyodrębnieniu
w XV wieku ziemi pszczyńskiej, podlegały panom na Pszczynie. Tutejsi chłopi
podlegali folwarkowi dworskiemu w sąsiednich Krzyżowicach, mieszczącego się tuż
przy granicy Warszowic. Odrabiali pańszczyznę na rzecz panów na Pszczynie i zarządców
folwarku w Krzyżowicach, ich zobowiązania pańszczyźniane szeroko opisane
są w tekście poświęconym Krzyżowicom. Mieszkańcy toczyli przez stulecia
spory z właścicielami oraz mieszkańcami sąsiednich Baranowic i Szoszowych, np.
w 1590 roku właściciele Baranowic wnieśli do Pszczyny skargę na warszowiczan
plądrujących ich pola. Sytuacja zaogniła się, kiedy warszowiczanie za osobiste upomnienie
zelżyli baranowickiego zarządcę i zagrozili mu bronią palną. W 1724 roku
między wsiami toczył się spór o skrawek pola, który rzekomo przyorali warszowiczanie.
Ludność Baranowic i Warszowic nie pozostawała dłużna, na rabunek odpowiadano
rabunkiem. W 1735 roku baranowiczanie wjechali wozami do warszowickiego
gaju i bez opamiętania wycięli brzozy na miotły. Wójt Warszowic Żabczyk
i siodłak Józef Kania postanowili zapobiec dalszym kradzieżom i wybrali się w tej
sprawie do baranowickiego dworu z ostrym protestem oraz groźbą odwetu. Właściciel
Baranowic, Joachim von Nasse wpadł w szał, nie mógł znieść, że chłopi pańszczyźniani
mu grożą. Posłowie jak przyszli, tak szybko uciekli przez pola do Warszowic.
Z czasem trudno było stwierdzić, kto w tych sporach był ofiarą, a kto sprawcą szkód.

[madohora]

I wojna światowa narzuciła na mieszkańców znaczne obciążenia, takie jak: powołanie
do wojska około 150 mężczyzn, odebranie 2/3 koni zaprzęgowych oraz
wprowadzenie obowiązku oddawania płodów rolnych, których efektem było powiększenie
się biedy. Na polach bitewnych I wojny światowej zginęło około 40 mieszkańców
Warszowic, nieraz po kilku z rodziny, a wielu wróciło okaleczonych.

[madohora]

Warszowice w 1933 roku zamieszkiwało 1131 mieszkańców, w tym 767 katolików
i 364 ewangelików. Wieś miała powierzchnię 1378 hektarów, w tym 1100 hektarów
ziemi ornej, 60 hektarów łąk i 50 hektarów stawów. W centrum wsi, przy skrzyżowaniu
drogi na Krzyżowice i Żory, znajdowała się gospoda z dużą salą taneczną. Właścicielem
jej był Jan Śleziona, przy gospodzie był sklep z towarami kolonialnymi i wyrobami tytoniowymi. Śleziona zajmował się sprzedażą węgla i nawozów sztucznych. W Warszowicach znajdował się sklep z towarami mieszanymi Anny Mencner, a Zofia Przybyła posiadała sklep z towarami i wyrobami tytoniowymi.

[madohora]

Po zakończeniu działań wojennych mieszkańcy posiadający I i II grupę niemieckiej
listy narodowościowej, tzw. Volkslisty w większości stracili swoje gospodarstwa.
W wyniku wystąpienia do sądów o przywrócenie obywatelstwa polskiego, co umożliwiało
odzyskanie gospodarstwa, 6 gospodarstw zwrócono poprzednim właścicielom,
a 39 skonfiskowano jako mienie poniemieckie i zajęli je Polacy wysiedleni
z kresów wschodnich. Warszowice do listopada 1945 roku były samodzielną gminą
z własnym wójtem, a od grudnia weszły w skład zbiorczej gminy z siedzibą w Pawłowicach.
W 1966 roku oddano do użytku remizę Ochotniczej Straży Pożarnej. Natomiast
w 1984 roku wybudowano nową remizę, w której znajdują się dwie sale
i odbywają się w nich najważniejsze zebrania oraz uroczystości wsi. W 1995 roku
przy szkole podstawowej wybudowano salę gimnastyczną, a w 1999 roku rozbudowano
szkołę podstawową.

[madohora]

Na terenie Warszowic powstał przytułek dla bezdomnych i ubogich starców
tzw. szpitol. Jego powstanie zawdzięcza się staraniom ks. proboszcza Henryka
Szalasta, który w testamencie z 1746 roku przeznaczył na budowę i utrzymanie
szpitola sporą sumę pieniędzy. Sprawę jego budowy ruszył dopiero w 1784 roku
dziekan żorski. Jak się okazało, część środków przeznaczonych na ten cel została
wykorzystana na odbudowę wieży kościelnej, a z reszty udzielano pożyczek. Dziekan
po uporządkowaniu spraw i zebraniu środków wybudował drewniany dom
opieki jako parterowy budynek zlokalizowany w ogrodzie plebanii, składający się
z dwóch izb i dwóch komór. W 1794 roku zakończono budowę domu pomocy
zwanego szpitolem i umieszczono w nim pierwsze dwie osoby. Na szpitol przeznaczano także inne środki zapisywane w testamentach. W następnych latach
szpitol utrzymywali mieszkańcy wsi. W 1905 szpitol doszczętnie spłonął, w jego
miejsce w 1906 roku powstał nowy murowany budynek, w którym mogło przebywać
6 osób. Budynek ten po II wojnie światowej nie był remontowany, podupadł i został rozebrany.

[madohora]

Po przejściu frontu ks. administrator Emanuel Piwoń oraz parafianie przystąpili
do budowy czwartego kościoła tymczasowego. Po dwóch miesiącach prac budowę
ukończono, a kościół był podobny do prowizorycznego baraku. Jego poświęcenia
5 sierpnia 1945 roku dokonał ks. biskup pomocniczy Juliusz Bieniek. Kościół miał
dwie małe wieżyczki, w tym jedną większą nad głównym wejściem, w której umieszczono
trzy dzwony, oraz zakrystię i chór. Brakowało wyposażenia, jednak dzięki
ofiarności parafian, po trzech latach w kościele stanął ołtarz, kilka rzeźbionych figur,
stacje Drogi Krzyżowej, zakupiono żyrandole i szaty liturgiczne. Na fundamencie
ołtarza spalonego kościoła, staraniem ks. Piwonia w latach 1946–1947 wybudowano
grotę z kamieni pochodzących ze zburzonego mostu nad Pszczynką. W uroczystość
odpustową w sierpniu 1947 roku poświęcenia groty dokonał ks. Piwoń. Na zewnątrz,
po wschodniej stronie wmurowano zabytkowe, pochodzące ze spalonego kościoła,
kamienne tabernakulum i umieszczono w nim figurkę św. Antoniego. Tymczasowy
kościół służył parafii 14 lat, aż do 1959 roku.

[madohora]

W 1729 roku jeszcze za czasów Niklasa w Warszowicach wybudowano nową
szkołę, która przypominała małą chatkę. Nauczyciel wiele czasu poświęcał na spory
o niezapłacone daniny od siodłaków. Poziom nauczania i frekwencja były tak niskie,
że chłopi w dorosłym życiu nie potrafili się nawet podpisać i zamiast podpisu stawiali
krzyżyk. W latach 1783–1794 stanowisko nauczyciela piastował Walenty Boczek,
który uczył dzieci w swojej izbie mieszkalnej. Począwszy od niego, stanowisko
nauczyciela zawsze połączone było ze stanowiskiem organisty. Budynek szkolny,
w którym mieściła się również organistówka, składał się z jednej izby, komory i sieni.
Pod tym samym dachem znajdowała się także chlewnia, a nauka odbywała się
w izbie mieszkalnej. W latach 1805–1807 powstał nowy, masywny drewniany
budynek szkolny, w którym mieściło się również mieszkanie dla organisty; był on
przykryty gontami. Na wynagrodzenie nauczyciela, ustanowione przez starostę
pszczyńskiego, składali się gospodarze i mieszkańcy Warszowic, a liczba uczniów
uczęszczających do szkoły wynosiła 43.

[madohora]

Henryk Ksawery Szalast (1681–1746), proboszcz w Warszowicach, budowniczy
trzeciego drewnianego kościoła w Warszowicach z 1721 roku oraz plebanii
w 1729 roku. W 1746 roku zapisał w testamencie sporą sumę pieniędzy na budowę
szpitala-przytułku dla potrzebujących opieki bezdomnych ubogich starców, który
powstał w 1794 roku. Pochowany w kapłańskim grobowcu pod prezbiterium wybudowanego
przez siebie kościoła

[madohora]

Spichlerz drewniany z XVIII wieku, dwukondygnacyjny, usytuowany na terenie
zagrody przy plebanii, zbudowany został z bali wiązanych w narożach na jaskółczy
ogon bez ostatków. Dach jest czterospadowy o konstrukcji krokwiowej, pokryty
gontami. W narożach budynek wspiera się na tzw. peckach, zapewniających dobrą
cyrkulację powietrza we wnętrzu. Funkcję wentylacyjną pełnią również niewielkie
otwory w ścianach oraz dodatkowe okienka, tzw. wole oczka, znajdujące się w dłuższych
płaszczyznach dachu, nakryte półokrągłymi daszkami gontowymi. Ozdobą
budynku są drzwi wejściowe z łukowatym nadprożem, zawieszone na kutych, żelaznych
zawiasach kowalskiej roboty z zamkiem zapadkowym. Przeniesiony
w 1964 roku do Muzeum „Górnośląski Park Etnograficzny w Chorzowie”, gdzie stoi
do dnia dzisiejszego

[madohora]

Przydrożny krzyż kapliczkowy z 1844 roku z płaskorzeźbioną figurą Matki
Boskiej, postument krzyża wraz z figurą i krucyfiks wykonany z piaskowca, fundatorzy
Franz i Anna Turocha (ul. Pszczyńska)

[madohora]

Przydrożny krzyż kapliczkowy z 1890 roku z figurą Matki Boskiej (ul. Łąkowa)

[madohora]

Przydrożna kapliczka z przełomu XIX i XX wieku, w środku obraz Matki
Boskiej z 1902 roku, pierwotnie kapliczka znajdowała się w Zarzeczu, w związku
z budową zbiornika Goczałkowickiego przeniesiona do Warszowic w połowie lat
pięćdziesiątych XX wieku (ul. Cieszyńska)

[madohora]

Według Narodowego Instytutu Dziedzictwa, w miejscowości znajduje się jeden obiekt zabytkowy:
dom nr 47 z XIX wieku (nr rej.: 516/65 z 20.01.1966)

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Pawłowice (niem. Pawlowitz) – wieś położona w województwie śląskim, w powiecie pszczyńskim, siedziba gminy Pawłowice. Jest to jedna z najludniejszych (trzecia po Kozach i Koziegłowach) wsi Polski. Powierzchnia sołectwa wynosi 18,05 km², a liczba ludności 9641, co daje gęstość zaludnienia równą 534 osoby na km².

[madohora]

[madohora]

Na zebraniu wiejskim z udziałem przedstawicieli władz powiatowych 27 listopada
1961 roku poinformowano mieszkańców o możliwości rozpoczęcia inwestycji
pod warunkiem, że 50% kosztów będzie pochodziło ze składek społeczeństwa.
Środki na budowę zbierano w powiecie pszczyńskim, zbiórką zajmował się powołany
19 stycznia 1962 roku Powiatowy Komitet Budowy Szkoły w Krzyżowicach. W celu
zdobycia środków na budowę, w całym powiecie pszczyńskim opodatkowano sprzedaż
wódki w wysokości 1 zł od 0,25 litra. Pod koniec kwietnia 1962 roku rozpoczęto
prace ziemne, które wykonała młodzież z Bielska-Białej w ramach praktyki zawodowej.
Szkołę zaliczono do „tysiąclatek” – budowa miała uczcić tysiąclecie państwa
polskiego przypadające na 1966 rok. Komitet zorganizował brygadę roboczą, która
kontynuowała prace. Do pracy przy budowie przychodzili mieszkańcy. Uroczyste
otwarcie nowego budynku nastąpiło 30 sierpnia 1964 roku. Szkole, która służy dzieciom
do dnia dzisiejszego, nadano imię Gustawa Morcinka. W 1973 roku obok szkoły
oddano do użytkowania dom nauczyciela.

[madohora]

Przydrożny krzyż kapliczkowy z 1884 roku, z figurą Matki Boskiej, został
ufundowany przez ks. Albina Żołądka z ofiar pochodzących z kolędy (ul. Zwycięstwa)

[madohora]

Pniówek, położony między Pawłowicami na wschodzie, Krzyżowicami na północy
oraz Jastrzębiem-Zdrojem na zachodzie i południu, jest najmniejszą wsią w gminie
Pawłowice pod względem powierzchni i liczby ludności, pod względem gęstości
zaludnienia zajmuje piąte miejsce. Nie posiada własnej szkoły i kościoła. Dzieci uczą
się w szkołach w Pawłowicach lub Bziu, katolicy uczęszczają do kościołów w Pawłowicach,
Krzyżowicach, Bziu, zaś ewangelicy do Warszowic lub Golasowic.
W Pniówku od lat 90. działa Dom Ludowy, w którym odbywają się imprezy służące
propagowaniu kultury ludowej, integracji społeczności wsi i rozrywce.

[madohora]

Gdybym samochód miała
DO Pawłowic bym się wybrała

[madohora]

Po 1676 roku Pawłowice wielokrotnie przechodziły z rąk do rąk, znajdując się
też często w posiadaniu kilku rodzin równocześnie, a nazwisko pośrednio związane
z Wojanem – poprzez Pawła i Pawłowskich odchodziło w niepamięć. Kościelne sprawozdanie
powizytacyjne z 1688 zawierało informacje o następującym podziale Pawłowic:
I część: Kasper von Pelchrzim, żonaty z Katarzyną Pawłowski i ich syn Franz
Leopold; II część: Anna z Pawłowskich, złączona węzłem małżeńskim z drugim
mężem Janem Wilhelmem von Raczek. Reszta Pawłowic, już nie drogą spadku
a kupna znajdowała się w ręku Abrahama Frölicha von Freudensteina, który zakupił
część należącą do Katarzyny z Pawłowskich Frackstein (ziemie w Bziu i Niederhof
– tzw. Dolski Folwark), inne tereny sprzedała Pawłowi Czechowskiemu z Pogowa.
Również w następnych latach następowały zmiany, np. w 1697 roku Kaspar von
Pelchrzim i jego syn Franz Leopold sprzedali część Pawłowic Jerzemu Bernardowi
Góreckiemu, który w 1705 roku był zanotowany jako patron miejscowego kościoła,
a w 1706 odkupił tę część od Góreckiego Johann Wilhelm von Raczek. Dopiero
w 1718 roku nastąpił przełom, Pawłowice znowu na blisko 150 lat, najpierw częściowo,
a następnie w całości, znalazły się w rękach jednej rodziny – von Gusnar (w źródłach
historycznych zmiany własnościowe od połowy XVI wieku do początków
XVII wieku są przedstawiane w różny sposób).

[madohora]

Niemieckie herbarze określały Reitzensteinów jako ziemiańską szlachtę wywodzącą
się z dawnego, bezpośredniego rycerstwa Rzeszy, trzonu rycerstwa (Ritterschaft)
z Frankonii, kantonu Gebürg. Najstarszy dokument, który ich wymienia pochodzi
z 1246 roku. Herb Reitzensteinów przedstawia srebrną, umieszczoną ukośnie w prawo
belkę, na czerwonym tle. Na ukoronowanym hełmie z przykryciem widnieją rozpięte
ptasie skrzydła, każde zaopatrzone w jedną belkę usytuowaną w górę i do środka.
Dobra tej rodziny leżały przede wszystkim na terenie Frankonii (m.in. Reitzenstein),
Saksonii, Śląska, Brandenburgii, Pomorza i Prus. Dostępne dokumenty bliżej przedstawiają
dwie linie: Hartungs, która dała początek linii śląskiej i Nemmersdorf.
Wielu spośród Reitzensteinów osiągało wysokie rangi wojskowe i sprawowało
urzędy w służbie państwowej. Pierwszym przedstawicielem rodu, który pojawił się
na Śląsku był Maurycy Erdmann Jacob Freiherr von Reitzenstein (ur.1766). W 1806 roku
walczył w bitwie pod Auerstedt przeciw armii Napoleona Bonapartego, w której został
ciężko ranny i zmarł w wyniku poniesionych ran w 1807 roku w Kietrzu.
Syn Maurycego, Fryderyk Wilhelm von Reitzenstien, przedstawiciel szesnastego
pokolenia potomków Cunrada von Reitzensteina, poprzez ożenek z Matyldą Gusnar
– dziedziczką Pawłowic – przyczynił się do założenia nowej, śląskiej linii tego rodu.
Matylda miała 21 lat, o jedenaście lat starszy Ferdynand pracował jako stały inkwizytor
i sędzia karny w Koźlu. Po ślubie w 1836 roku małżonkowie przenieśli się do
Koźla, gdzie w 1838 roku urodził się ich syn Ferdynand Maurycy Walenty (wiadomo,
że miał jeszcze dwie siostry), a w 1839 roku Matylda Józefina zmarła.

[madohora]

11 listopada 1918 roku w Pawłowicach, pod wpływem haseł komunistycznych
przynoszonych przez masowo powracających z frontu żołnierzy, wyłoniono Radę
Robotniczą i Żołnierską, a jej przywódcami zostali dwaj mieszkańcy pochodzący
z przemysłowych terenów Śląska, którzy wystąpili przeciw władzom gminy i zabierali
głos we wszystkich sprawach publicznych. Kiedy okazało się, że nie dopełnili
wymogów formalnych, bo nie zgłosili powstania Rady w powiecie, a ich przywódca,
zdun Pudalik wyprowadził się do Katowic, Rada zakończyła działalność.
We wsi działała konspiracyjna grupa Polskiej Organizacji Wojskowej Górnego
Śląska. Tajne zbiórki odbywały się w domu Jerzego Niezgody, kurierem POW został
Ludwik Mikołajec. W jego domu ponad dziesięć osób złożyło przysięgę na ręce komendanta
z Pszczyny. W obliczu groźby utraty Śląska, Niemcy nasilili terror wobec ludności. W lutym
1919 roku do Pawłowic przybyła 11. Kompania Ochotniczego Batalionu Karabinów
Maszynowych niemieckiego Grenzschutzu, zajmując na kwatery wszystkie sale
szkolne, gospodę Barczyńskiego i niektóre domy, wprowadzając niepokój i rozboje
wśród mieszkańców.

[madohora]

Stanisław Pawłowski, proboszcz w Brnie, scholastyk kapituły ołomunieckiej,
biskup Ołomuńca od 1580 roku, aktywnie wspierał budowę kościoła w Pawłowicach,
mianowany przez cesarza Rudolfa II księciem, a następnie arcybiskupem
praskim (ze względu na wiek nie przyjął tej godności), posłował w imieniu cesarza
do króla Polski, zmarł w 1598 roku

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

[madohora]

POŻAR OBORY. SPŁONĘŁO 27 KRÓW - Interia - 13.09.2020

[madohora]

[madohora]

Ależ tu było dobre jedzenie

[madohora]