Wagi od Webera

[andrzej_b2]

warszawa.gazeta.pl/warszawa/1,34889,8168438,Slynna_fabryka_wag_z_Zytniej__Potentat_sprzed_100.html
Wagi od Webera znane były nie tylko po krańce Cesarstwa Rosyjskiego ale i w Azji Środkowej oraz w Persji.



Stal na czopy, zawieszenia i łożyska fabryka sprowadzała ze Szwecji, żeliwo z Anglii, drewno i opakowania pochodziły z kraju. Oprócz masówki tj. wag stołowych, sklepowych, aptekarskich, wykonywano wagi technicznych na specjalne zamówienie.


Waga do listów

Ale specjalnością fabryki były wagi do ważenia wagonów kolejowych i lokomotyw.

Cecha urzędowa

[andrzej_b2]

W fabryce Webera stosowano wszelkie nowinki techniczne, np. amerykańską technologię „Fairbancs”, która pozwalała na budowę wag o długości 22 i 25 metrów. Ze względu (jak na owe czasy) dużą produkcję – 400 wag na dobę, codziennie wysyłano partie zakontraktowanych wyrobów do odbiorców.

Każdą wagę po zmontowaniu, sprawdzeniu i regulacji cechowali stemplem urzędowym specjalni legalizatorzy urzędu miar.


Widok cechy legalizacyjnej warszawskiego Piątego Urzędu Miar i Wag odciśnięty na kwaterce do wódki: Cyfry: „5” – nr kolejny urzędu; „13” – rok 1913.

Początkowo legalizatorami byli wyłącznie Rosjanie, ale od 1903 r. także i Polacy: Stefan Cier, Karol Jaworski, Franciszek Nasiłowski i in. Tu pierwsze kroki stawiali: dr Władysław Smosarski – późn. prof. Uniwersytetu Poznańskiego, kandydat nauk mat. Stanisław Muszkat, późn. wicedyrektor Głównego Urzędu Miar i inż. Włodzimierz Rabczewski, późn. wieloletni dyrektor Wodociągów Warszawskich.

Od Webera do Krzykowskiego

[andrzej_b2]

W przedwojennej Warszawie było co najmniej kilkadziesiąt wytwórni wag, które tradycjami sięgały jeszcze w czasy carskie. Były małe i duże, np.: M. Meer Twarda 5; Karol Neuman Przyokopowa 54; Berent i Plewiński Moniuszki 12; Jan Rudzki Prosta 32. Ale najsławniejsza to wspomniany już Weber i Dähne, którego w latach 30. zdecydowanie wypierały takie wytwórnie jak: Juliusz Sperling Leszno 96 i Alfred Krzykowski Łucka 13.



Prawie każda fabryka chlubiła się medalami na wystawach krajowych i zagranicznych.


Oprócz tradycyjnych wag uchylnych, używanych w handlu i precyzyjnych aptekarskich produkowały one szeroki asortyment wag automatycznych, różniczkowych, wyciągowych, osobowo-lekarskich po kolejowe, samochodowe, wagonowe.

Koncesje do napraw

[andrzej_b2]

Fabryki wag zwykle trudniły się ich naprawą wag, na co wymagano koncesji Urzędu Miar i Wag.




Widoczna na zdjęciu cyfra „5” oznacza, że wytwórca uzyskał koncesję do napraw warszawskiego Piątego Urzędu Miar i Wag.
A na zakończenie jeszcze waga osobowa, której naprawa także była wykonywana przez koncesjonowany warsztat.



Zasada ta obowiązuje do dziś.

Przedwojenna produkcja wag w Warszawie to nic w porównaniu z ogromną fabryką wag Wilhelma Hessa w Lublinie, która po upaństwowieniu, jako monopolista, działała pod nazwą Lubelskie Fabryki Wag. Ale to już oddzielny temat.
(Autorem wszystkich zdjęć jest Jerzy Mikoszewski)

© andrzej_b2

Miary i wagi

[andrzej_b2]

Fałszywe wagi
Urzędnicy kontroli miar i wag skonfiskowali na targach za Żelazną Bramą 40 fałszywych wag, przeszło 100 gwichtów i kilkadziesiąt miar. Właściciele tych przedmiotów ratowali się od spisywania protokołów gremialną ucieczką.
Dzień 30 listopada 1910 r. nr 319, s. 3.


Kontrole miar i wag
Po dwumiesięcznej przerwie urząd kontroli miar i wag rozpoczął swe czynności na zewnątrz biura. Pierwszej rewizji dokonano onegdaj na pl. Kercelego, wczoraj zaś za Żelaną Bramą.
Jak poprzednio, tak i teraz skonfiskowano znaczną liczbę fałszywych miar, wag i ciężarków, które na platformach zabrano do zniszczenia, posiadacze zaś tych przedmiotów ratowali się ucieczką.
Od dziś dokonywa się rewizja wag i ciężarków w sklepach mięsnych.
Kur. Warsz. 11 marca 1911 r., nr 74, s. 5.