cmentarz choleryczny

[mczyzu]

Witam,

W jednym ze starszych wydań planu Warszawy znalazłem informację, że w
okolicach ronda "Żaba", a dokładniej w miejscu otoczonym przez krzyżujące się
tory kolejowe wzdłuż ul. Starzyńskiego i Jagiellońskiej znajduje się dawny
cmentarz choleryczny. Próbowałem tam dotrzeć, ale poza chaszczami nic nie
udało mi się znaleźć, "miejscowi" też nie potrafili pomóc.

Czy ktoś dysponuje jakimiś informacjami na ten temat? Jaka jest dokładnie
historia tego miejsca? Jak tam się dostać? I czy w ogóle warto?

Pozdrawiam

[ryszard.maczewski]

mczyzu napisał:

> W jednym ze starszych wydań planu Warszawy znalazłem informację, że w
> okolicach ronda "Żaba", a dokładniej w miejscu otoczonym przez krzyżujące się
> tory kolejowe wzdłuż ul. Starzyńskiego i Jagiellońskiej znajduje się dawny
> cmentarz choleryczny. Próbowałem tam dotrzeć, [...]
>
> Czy ktoś dysponuje jakimiś informacjami na ten temat? Jaka jest dokładnie
> historia tego miejsca? Jak tam się dostać? I czy w ogóle warto?
>

Hmmm... III tom Warszawskich Pożegnań Kasprzyckiego zaczyna się planem z 1893
roku na którym cmentarz choleryczny jest zaznaczony jako zajmujący cały trójkąt
torów kolejowych (taki wklęsły trochę). Natomiast na planie wojskowym z 1934
cmentarz, wprawdzie nie opisany, ale dalej jest, tylko że malutki - przyklejony
do ramienia łączącego stację Praga z dworcem Wschodnim (dwa pozostałe to stacja
Praga - Dworzec Gdański i Dworzec Gdański - W-wa Wschodnia).

Muszę się przyznać, że gdzieś na Pradze, jadąc pociągiem widziałem przy torach
strzałkę, że znajduje się tutaj cmentarz choleryczny. Ale nie wiem czy było to
przy tym węźle komunikacyjnym, czy gdzieś przy W-wie Wschodniej...

[stalusek]

Oto co o tym cmentarzu znajduje się w Przewodniku po Warszawie z 1883 roku:
"...Oprócz tego cmentarza jest jeszcze jeden, znajdujący się w trójkącie,
utworzonym przez krzyżujące się tory nasypu kolei Nadwiślańskiej. Cmentarz to
Choleryczny, zasiany mnogą ilością mogił, otoczony rowem i oddany na pastwę
zupełnej zagłady..."

Z tego wynika, że już pod koniec XIX wieku nie przykładano wagi do utrzymania
tego cmentarza w należytym porządku i raczej dzisiaj niewiele z niego nie
zostało. Osobiście tam nie byłem.

[wfran]

Pamiętam, że kiedy w latach 60-tych chodziliśmy bedąc uczniami między tory, pośrodku chaszcz był krzyż
czy kapliczka. Może tam coś było napisane? Warto sprawdzić.

[andrzejzm]

ks. W. Niemyski w monografii o cm. bródzieńskim z 1935 r
pisze: Istniał też cmentarz specjalny, znajdował się na
Golędzinowie, obok Fortu Śliwickiego, w późniejszym
rozwidleniu nasypów kolejowych, gdzie jeszcze w 1934 r
znajdował się kamienny krzyż z napisem "Tu spoczywają
szczątki 478 ofiar zarazy cholerycznej z lat 1872-1873
zebrane pod tą wspólną mogiłą po zniesieniu cmentarza
cholerycznego przy budowie węzła kolejowego w 1908 r".

[piniek]

mczyzu napisał:

> Witam,
>
> W jednym ze starszych wydań planu Warszawy znalazłem informację, że w
> okolicach ronda "Żaba", a dokładniej w miejscu otoczonym przez krzyżujące się
> tory kolejowe wzdłuż ul. Starzyńskiego i Jagiellońskiej znajduje się dawny
> cmentarz choleryczny. Próbowałem tam dotrzeć, ale poza chaszczami nic nie
> udało mi się znaleźć, "miejscowi" też nie potrafili pomóc.
>
> Czy ktoś dysponuje jakimiś informacjami na ten temat? Jaka jest dokładnie
> historia tego miejsca? Jak tam się dostać? I czy w ogóle warto?
>
Miejsce to znajduje się w północnym rogu trójkąta tworzonego przez tory
kolejowe. Taki malutki prostokątny obszar otoczony niskim murkiem ceglanym.
Można go obejrzeć z pociągu jadącego przez stację W-wa Praga do W-wy
Wschodniej. Polecam poc. os. z Olsztyna - odjazd z przystanku W-wa Praga o g.
17:10. Trzeba ustawić się przy oknie po prawej stronie pociągu.
Korci mnie, żeby pójść tam pieszo i zdjęcia porobić, ale jakoś mam obawy przed
dostaniem w łeb od lokalnych elementów, które czasem tam się zbierają.
A co do samego przystanku W-wa Praga, to też jest to "miejsce klimatyczne" -
dochodzi się "ulicą" z kocimi łbami a z kładki nad torami jest
dość "nieoczekiwana" panorama Warszawy - wieeeelka, pusta połać, a na
horyzoncie - miasto.

Piotr Ingling

[ryszard.maczewski]

> Czy ktoś dysponuje jakimiś informacjami na ten temat? Jaka jest dokładnie
> historia tego miejsca? Jak tam się dostać? I czy w ogóle warto?
>

Odgrzebuję stary wątek:
Byłem dzisiaj obejrzeć resztki cmentarza cholerycznego na Pradze.
Jak tam dotrzeć? - ze skrzyżowania Namysłowskiej i Starzyńskiego. Należy
przejść przez nasyp kolei obwodowej i iść prawie prostopadle do niego (lekko na
prawo) - cmentarz znajduje się tuż przy drugim nasypie.
Jest to kwadrat otoczony niskim murkiem o boku około 9-10 metrów. W środku
znajduje się całkowicie zrujnowany pomnik na którym są widoczne, aczkolwiek
słabo czytelne litery napisu przytoczonego w jednym z maili w tym wątku.
Murek otaczający cmentarzyk jest w dużej części zrujnowany - generalnie miejsce
jest już kompletną ruiną.
Drodzy Eksperci - może napiszecie coś w Stołecznej - może ktoś się zainteresuje
znikającym cmentarzem - może da się go jeszcze uratować?

[piniek]

To ja dodam, że nadal kursuje pociąg relacji Olsztyn - Wwa Wsch. który
przejeżdża tuż obok tego cmentarza. To dla tych, co nie chcą się zapuszczać w
te rejony pieszo. Wsiada się na stacji W-wa Praga (odjazd 17:14) i trzeba
ustawić się przy oknie z PRAWEJ strony wagonu.
A kilka fotek (zimowych) mam tutaj:

ping.neostrada.pl/foto/choleryczny/
Piotr Ingling