Przedwojenne adresowki

[tlan]

Co sie stalo z wiekszoscia, cudem ocalalych, przedwojennych tablic adresowych
na domach? Podczas wdrazania w Wawie MSI zniknely emaliowane tablice z
nazwami ulic i numerami domow z lat powojennych, ale takze wiele (jak na
zachowana po wojnie ich liczbe) przedwojennych tablic z nazwa ulicy, numerem
domu, numerem hipotecznym dzialki, na ktorym stal dom, komisariatem Policji
Panstwowej,w ktorego rewirze budynek sie znajdowal oraz na dole, z nazwa
wlasciciela budynku. Gdzie to sie podzialo?? Pamietam, ze taka tablica byla
na ul. Litewskiej (przy Marszalkowskiej), na Marszalkowskiej ( bodaj pod nr
17 lub 17a), w Al. Szucha na tzw.domach rzadowych, czyli dzisiejszych
ministerstwach, Sandomierskiej, Chocimskiej ( nie ten na PZH!), Czerwonego
Krzyza i wielu innych, ktorych nie pomne.CZy poszly razem z restza na zlom?

[erazm1]

Należę do tych, którzy walczyli z panami z MSI, aby tych tablic nie usuwali.
Niestety przed naszą interwencja zdjęli duzo, w tym prawdziwe perełki jak
choćby tablica z bramy kina Palladium mówiąca o włoskim towarzystwie
ubezpieczeniowym , właścicielu tego budynku przed wojną. Część tablic ocałała,
część niestey ktoś ukradł zanim włąściciele posesji się zorientowali, że to ma
jakąs wartość. raz jeszcze głupi urzędnik wyrządził krzywdę reliktom histroii
warszawy, wojna tego nie zrobiła, komuna się zlitowałą, a w III RP ktos
niestety chciał się wykazać, nam udało się ejdnak przekonać kierowncitwo MSI,
że te tablice wcale nie kolidują z nowymi. I chyba to do nich dotarło.

[jerzy.majewski]

W trakcie montażu Miejskiego Systemu Informacji (dzięki, między innymi, interwencji ZOK-u) większość
przedwojennych tablic adresowych ocalała. Nowe tabliczki montowano obok starych.
Niektóre już w trakcie wymiany zdejmowali właściciele posesji. Tak się stało z tablicą zawieszoną na budynku
Obserwatorium przy Ogrodzie Botanicznym w Alejach Ujazdowskich. Tabliczkę w obawie przed zniszczeniem
zdemontował jeden z właścicieli willi na Myśliwieckiej (nie pamiętam numeru). Tabliczka na kamienicy przy ulicy
Czerwonego krzyża zostałą usunięta przypuszczalnie przez włąscicieli w trakcie remontu elewacji budynku.
Wiem, że spółdzielnia do której nalezy kamienica wyrazała chęć rekonstrukcji tablicy. Chyba jednak nic z tego nie
wyszło.

[fima]

1. Niestety, wiekszość została bezmyślnie zniszczona. Znam administratorkę,
która zabrała tablicę już ze skrzyni cięzarówki zbierającej 'ten złom' z całej
mojej przedwojennej okolicy.

2. Te "komisariaty" wypisane na tablicach to nie posterunki policji a dzielnice
warszawy tak dawniej ponumerowane. Władza Beselerowska (1915-1918) np.
powiększyła Warszawę o parę nowych komisariatów, wśród nich np. Mokotów.
Chodziło o nowe dzielnice, powstajace za tradycyjnymi wałami ograniczającymi za
carów otoczenie fortecy i duszącymi miasto.

3. Niebieskie tablice z białymi nazwami ulic były chyba już powojenne.
Przedwojenne były bodajże pisane brązowymi literami na bladobeżowym tle.

4. Istnieje przedwojenna tablica domu, obok której właściciel odzyskanej
nieruchomości umieścił drugą małą, dumnie informującą o zachowaniu i odnowieniu
autentycznej.

[eela]

Przedwojenna tabliczka z nazwą ulicy jest na Nowym Swiecie.

[tlan]

Tak, o ile pamietam to Nowy Swiat 2 i dom Polskiego Monopolu Tytoniowego
(oczywiscie przed wojna:) Swojego czasu mialem zamiar zdjac te tablice, aby
uchronic ja przed niszczycielskimi dzialaniami w ramach MSI. Ktos mnie ubiegl (
podejrzewam, ze Pan Majewski i Spolka - przy okazji szacuneczek;) i koniec
koncow ocalala.
Z tymi komisariatami, o ktorych pisze Fima, to ciekawe. Nie pomne gdzie, ale
czytalem, ze chodzilo o Komisariaty Policji Panstwowej. Nie upieram sie
jednak:) Moze Pan Majewski rozstrzygnie ten dylemat. Dodam jeszcze, ze do
niedawna na rogu Czerwonego Krzyza i Kruczkowskiego wisiala arcyciekawa,
powojenna, emaliowana tabliczka adresowa, zrobiona na wzor przedwojennej z ta
tylko roznica, ze po wyrazie Komisariat bylo MO, a dopiero pozniej rzymski
numer.Tez niestety zniknela:(
Tablice niebieskie z nazwami ulic sa oczywiscie powojenne, bo prawda jest, ze
przed wojna byly one w tonacji bialo-brazowej, co zrestza ma swoje tradycjne
odzwierciedlenie w MSI na Trakcie Krolewskim i okolicach. Przyznam, ze znam
tylko jeden egzemplarz przedwojennej tablicy z nazwa ulicy. Jest w prywatnych
zbiorach, o ile pamietam znaleziony gdzies na kupie wywiezionego,
popowstaniowego gruzu i dotyczy ul. Bielanskiej.

[fima]

tlan napisał:
> Z tymi komisariatami, o ktorych pisze Fima, to ciekawe. Nie pomne gdzie, ale
> czytalem, ze chodzilo o Komisariaty Policji Panstwowej

No więc tak: z policją miały coś wspólnego ale nie z polską P.P. Za cara
dzielono miasto na cyrkuły, dbajac aby obejmowały mniej wiecej równą liczbę
ludności. Miasto pomału zaczęło się powiekszać po likwidacji okopów
Lubomirskiego (Okopowa,Towarowa,Polna) w 1875 r. i wciąż dodawano nowe cyrkuły,
albo je zmieniano. W 1892 r. było 12 cyrkułów, w 1907 15. Rozwój terytorialny
wciaż jednak hamowały fortyfikacje rosyjskie i dopiero wyjście Rosjan (na 30
lat) zmieniło tę sytuację. 8 kwietnia 1916 r. gen.gubernator von Beseler wydał
dekret zwiekszajacy liczbę już komisariatów o 11 nastepnych, wśród nich
m.in.Mokotów, Grochów, Siekierki, Bródno, Powązki, targówek - prawie 4-krotny
wzrost pow. miasta!
Impuls dla perspektywicznego myslenia o rozwoju urbanistycznym był tak silny że
już 3 miesiące póżniej Tadeusz tołwiński z innymi architektami przedstawił
Zarządowi miasta koncepcję urbanistyczną z wieloma szczegółami wybiegajacymi w
przyszłość i zrealizowanymi!
Komisariaty beselerowskie przetrwały w gruncie rzeczy siłą rozpędu jako obiekty
stworzone mechanicznie i raczej oznaczające umownie regiony miasta. Sądzę że
posterunków P.P. było więcej niż komisariatów - trudno jest więc te pojęcia
utożsamiać.
Choć kto wie? Ciekawe jak mają się do 'komisariatów' obecne komendy
dzielnicowe.