Biała wstążka

[daria13]

Szkoda, że nam się już nie chce. Tak chętnie poczytalabym Wasze opinie na
temat tego filmu. Dla mnie to bardzo ważny film, wręcz nie wyobrażam sobie,
żeby kogoś pozostawił obojętnym, żeby komuś się nie podobał, choć to chyba
nieodpowiednie słowo. A może się mylę?

[noida]

Przeczytałam, o czym jest ten film na pewno na niego nie pójdę. Mam
wrażenie, że Haneke to taki nowy Von Trier - robi obleśne filmy i patrzy, ile
zdoła wytrzymać jego publiczność. A publiczność masochistycznie na nie chodzi,
bo przecież skoro mnie obrzydziło, to znaczy, że ambitne i intelektualne było.
Jakoś mi to jedzie szarlatanerią.

[daria13]

Możesz nie lubić kina, jakie robią Trier i Haneke, ale krytykowanie filmu,
którego się nie widziało, a jedynie czytało o czym jest, może nie jest
szarlatanerią, ale profesjonalne też nie jest.

[noida]

Nie cierpię kina, które robi Von Trier. Jedyny jego film, który moim zdaniem da
się obejrzeć, to "Idioci".
Natomiast jeśli chodzi o Hanekego, to nie krytykuję jego filmu, tylko piszę, że
na niego nie pójdę, bo mi się jego filmy kojarzą z bezsensowną męczarnią i tyle.
A sądząc po tematyce, ten nie będzie inny niż poprzednie.
Na szczęście ja tutaj się nie wypowiadam zawodowo, tylko prywatnie, więc mogę
sobie szarlatanić, ile mi się podoba :)

[nienietoperz]

Ja bardzo chętnie podyskutuję, ale najpierw muszę `Wstążkę' zobaczyć. Na naszej
prowincji oznacza to jakiś termin styczniowy. A Haneke lubię chyba nawet teraz
bardziej niż von Triera.

[lubie.pomponiki]

jestem zawiedziona "Białą wstążką";
poprzednie filmy Haneke były dyskutowane, powstawało wiele interpretacji i każda
była uprawniona, pobudzały wyobraźnię, natomiast wymowa "Białej wstążki" jest
jednoznaczna;
przykre jest to, że tak wielki artysta przechodzi na stronę ideologii i robi to
w sposób bezwzględny i okrutny.

[nienietoperz]

Więc obejrzawszy. I tak: film jest nie tylko ważny, jest też po
prostu bardzo dobry. Do pewnego stopnia ma konstrukcję klasycznego
kryminału, tyle, że rozwiązanie otrzymujemy, przynajmniej pozornie w
drugiej scenie. Nie obniża to napięcia, nie przeszkadza w oglądaniu
z zainteresowaniem i szukaniu odpowiedzi na to jak i dlaczego.
Zresztą jednym z głównych atutów `Wstążki' jest to, że rzeczy
oczywiste oczywistymi chwilami być przestają. W sumie, jak mawiał
maestro Larkin:

`They fuck you up, your mum and dad.
They may not mean to, but they do.
They fill you with the faults they had
And add some extra, just for you.

But they were fucked up in their turn
By fools in old-style hats and coats,
Who half the time were soppy-stern
And half at one another's throats.'


Jak na Haneke pojawia się nieoczekiwanie humor, pojawia się też
naiwność; wreszcie co może najważniejsze nie ma tu żadnej postaci
płaskiej, nie ma na przykład karykatury pastora-potwora, jest pastor-
człowiek, któremu wierzę i któego żal mi tak samo, jak osób, które
są jakoś jego ofiarami. No i na pewno jest o czym rozmawiać po
wyjściu z kina.


Uwaga o jednoznaczności ideologicznej zdaje mi się odnosić albo do
jakiegoś innego filmu, albo do superuproszczonej i ujednoznacznionej
interpretacji tego, który widziałem ja.

Z ukłonami,
NN

[daria13]

Tak, forma, konstrukcja, dawkowanie napięcia, umiejętność jego rozładowania,
żeby zaraz potem je spotęgować - to wszystko przykuwa do fotela, sprawia, że nie
sposób ani przez moment nie chłonąć tego filmu z zapartym tchem, w jakimś niemal
odrętwieniu, rosnącym z minuty na minutę. Naprawdę łapałam się na tym, że
wstrzymuję z napięcia oddech. Jak na najlepszym horrorze;) A jednocześnie przez
cały czas kłębiące się myśli, skojarzenia, przemyślenia. To właśnie sztuka
filmowa w najlepszym wydaniu.
Co do ideowości, w pierwszym odruchu rzeczywiście można stwierdzić, że mało tu
miejsca na dywagacje, co jest złe, a co dobre. To z pozoru jednoznaczne. Ale
tylko w pierwszym odruchu. Bo czy pastor-potwór jest nim dlatego, że taki się
urodził, czy dlatego, że został kiedyś w dzieciństwie potraktowany dokładnie tak
samo jak teraz on traktuje swoje dzieci i tak w kółko? Dla mnie znacznie
straszniejszą postacią jest lekarz,dawno nie widziałam tak odrażająco
bezlitosnej postaci. Cała masa pomniejszych urzekających lub przerażających
scen, a właściwie każda scena o swojej wadze i natężeniu. Teraz myślę, że
chcialabym ten film obejrzeć jeszcze raz, bo zbyt byłam spięta, oglądając go
pierwszy raz. Tak, spięta, to dobre określenie i też dobra recenzja filmu, który
tak działa na widza.

[lubie.pomponiki]

„Pokazuje pan, jak doszło do tego, że z dzieci wychowywanych w protestanckich,
dbających o dyscyplinę i dobre maniery rodzinach niemieckich tuż przed wybuchem
I wojny światowej rodzi się chłodne, obojętne na zło, okrutne społeczeństwo. To
ono poddało się nazistowskiej propagandzie i ideologii”. Haneke odpowiada: „Bo
to właśnie takimi ludźmi najłatwiej jest manipulować. Te dzieci, które w moim
filmie mają po 10-13 lat, osiągnęły dojrzałość w okresie formowania się faszyzmu
w Niemczech. […] rozmawiałem z wieloma ludźmi – żyjącymi jeszcze świadkami i
ofiarami tego systemu. Przestudiowałem sporo książek o metodach wychowawczych,
które w tym okresie upowszechniano”. To fragment rozmowy przeprowadzonej przez
Mariolę Wiktor z Haneke na festiwalu w Cannes w 2009 roku. Nie mam powodu nie
wierzyć Haneke. Rozmawiał i przeczytał. Jednak jego teza jest nie do obrony.
Oto moje argumenty.
Uczniowie szkoły średniej w Palo Alto w stanie Kalifornia na zajęciach z
historii nie byli w stanie pojąć bestialstwa Holocaustu. Nauczyciel Ron Jones
zdecydował się zmodyfikować swój sposób nauczania tak, aby uczynić przekaz
przekonującym. W tym celu zamiast zwykłej dydaktycznej metody nauczania
zastosował metodę uczenia się przez doświadczenie. Poinformował klasę, że w
nadchodzącym tygodniu będą symulować pewne aspekty niemieckich doświadczeń.
Jones ustanowił nowe sztywne reguły obowiązujące w klasie, którym trzeba się
było podporządkować, nie pytając o nic. Uczniowie zostali poddani manipulacji. W
ciągu zaledwie pięciu dni doszło do transformacji dobrych dzieci w
pseudo-Hitlerjugend. Wydarzyło się to w roku 1978. Nie był to jedyny
eksperyment, w trakcie którego dzieci i młodzież były poddawane manipulacji.

Stanley Milgram, amerykański psycholog, przeprowadził serię badań nad „ślepym
posłuszeństwem wobec autorytetu”. Jego zainteresowanie tym problemem wynikało z
głębokiego osobistego pragnienia wyjaśnienia, dlaczego naziści tak posłusznie
zabijali Żydów w czasie Holocaustu. Zamiast szukać tendencji dyspozycyjnych w
niemieckim charakterze narodowym, które by wyjaśniły nikczemność tego
ludobójstwa, był on przekonany, że decydującą rolę odgrywały cechy sytuacji, że
posłuszeństwo wobec autorytetu było „toksycznym języczkiem spustowym” niczym
nieusprawiedliwionego morderstwa. Po zakończeniu swych badań Milgram postawił
wniosek, że podstępna i wszechobecna siła posłuszeństwa byłaby zdolna do
przekształcenia zwykłych obywateli amerykańskich w personel nazistowskich obozów
śmierci. „Gdyby w Stanach Zjednoczonych wprowadzono system obozów śmierci tego
rodzaju, jaki obserwowaliśmy w nazistowskich Niemczech, to w każdym amerykańskim
mieście średniej wielkości można by znaleźć wystarczający personel dla tych obozów”.

Historyk Christopher Browning odkrył, że w marcu 1942 roku około 80% wszystkich
ofiar Holocaustu jeszcze żyło, lecz zaledwie 11 miesięcy później około 80% było
martwych. To ludobójstwo wymagało zmobilizowania zakrojonej na wielką skalę
machiny do zabijania w tym samym czasie, gdy zdrowi i silni żołnierze niemieccy
byli potrzebni na załamującym się froncie rosyjskim. Ponieważ większość polskich
Żydów żyła w małych miasteczkach i niewielkich miastach, pytanie Browninga
brzmiało: “Gdzie w tym decydującym roku wojny znaleziono ludzi do tak
niezwykłego logistycznego zadania w dziedzinie ludobójstwa?”. Odpowiedzi
dostarczyły mu archiwa nazistowskich zbrodni wojennych, w których są zapisane
działania 101 (Policyjnego) Batalionu Rezerwowego, jednostki, w skład której
weszło około 500 mężczyzn z Hamburga. Byli to starsi ludzie, dobrzy ojcowie i
mężowie, za starzy, żeby ich powołać do wojska. W ciągu zaledwie 4 miesięcy
zastrzelili oni z bliska co najmniej 38 tys. Żydów, a dalsze 45 tys. wysłali do
obozu koncentracyjnego w Treblince. Browning podkreśla, że nie było żadnej
specjalnej selekcji tych mężczyzn, ani autoselekcji, ani korzyści własnych czy
karierowiczostwa, które mogłyby stanowić wyjaśnienie tych masowych mordów.
Przeciwnie, byli oni tak “zwyczajni”, jak tylko można sobie wyobrazić – dopóki
nie zostali postawieni w nowej sytuacji, w której mieli “oficjalne” pozwolenie i
zachętę do sadystycznych działań przeciw ludziom, arbitralnie określonym jako
“wrogowie”. W przeprowadzonej przez Browninga wnikliwej analizie tych
codziennych aktów ludzkiego bestialstwa, najbardziej oczywiste jest to, że ci
zwyczajni mężczyźni byli częścią potężnego systemu władzy, państwa policji
politycznej jawnie posługującego się ideologicznymi uzasadnieniami dla
likwidowania Żydów i intensywnym wpajaniem moralnych imperatywów dyscypliny,
lojalności i obowiązku wobec państwa.

John Steiner, amerykański socjolog, który przeżył okropności obozu Auschwitz,
powrócił na parę dziesiątków lat do Niemiec, by przeprowadzić wywiady z setkami
byłych esesmanów, od szeregowców po generałów. Chciał wiedzieć, co sprawiło, że
ci mężczyźni dzień w dzień służyli skwapliwie takiemu niewysłowionemu złu. Na
podstawie ogromnej ilości danych ze swych wywiadów Steiner stwierdził, że
mężczyźni ci prowadzili normalne – wolne od przemocy – życie zarówno przed
pełnymi przemocy latami w sytuacji obozu koncentracyjnego, jak i po nich.

Eksperyment Jonesa (i inne “szkolne” eksperymenty), badania Milgrama, Browninga,
Steinera i setki innych szczegółowo omawia Philip Zimbardo w książce “Efekt
Lucyfera”.

Hannah Arendt w książce “Eichmann w Jerozolimie: rzecz o banalności zła”
przedstawia szczegółową analizę procesu zbrodniarza wojennego Adolfa Eichmanna,
który osobiście zorganizował wymordowanie milionów Żydów. Najbardziej uderzające
w opisie Eichmanna jest to, że wydawał się on całkowicie zwyczajny pod
wszystkimi względami: “Pół tuzina psychiatrów uznało go za 'normalnego'. Jeden z
nich doszedł do wnisoku, że cała konstrukcja psychiczna Eichmanna, jego stosunek
do własnej rodziny, żony i dzieci, matki i ojca, braci, sióstr i przyjaciół,
jest 'nie tylko normalny, ale jak najbardziej pożądany'”. Zimbardo w kontekście
książki Arendt pisze: “Użyte przez Arendt określenie 'banalność zła' jest
stosowane nadal, ponieważ ludobójstwo rozpętało się w różnych punktach świata, a
tortury i terroryzm stały się pospolitymi elementami naszego globalnego
krajobrazu. Wolimy dystansować się od takiej fundamentalnej prawdy, uważając
szaleństwo złoczyńców i bezsensowną przemoc tyranów za dyspozycyjne cechy ich
osobistego charakteru. Analiza przeprowadzona przez Arendt była pierwszą, która
zakwestionowała tę orientację, zwracając uwagę na łatwość, z jaką oddziaływania
społeczne mogą doprowadzić normalnych ludzi do popełniania przerażających
czynów”. Zimbardo i jego współpracownicy są przekonani, że czyny takie mogą być
powielane w każdym czasie i w każdym państwie, gdzie istnieje obsesja zagrożeń
dla bezpieczeństwa narodowego. Przepis jest prosty: obdarzony charyzmą przywódca
dla zdobycia i utrzymania władzy oferuje ludziom jakąś ideologię, czyli wielkie
kłamstwo, aby usprawiedliwić używanie wszelkich środków do osiągnięcia celu na
pozór pożądanego i istotnego.

A na koniec inne źródło. Książka Kazimierza Moczarskiego “Rozmowy z katem”.
Jürgen Stroop, zbrodniarz hitlerowski, m.in. kierował w 1943 r. akcją likwidacji
getta w Warszawie. Sposób, w jaki to uczynił, to niewyobrażalna potworność. On,
podobnie jak Eichmann, tylko wykonywał rozkazy. Ale wcześniej wdrukowano mu do
mózgu za pomocą propagandowych filmów i szkoleń, że Żydzi to podludzie, robactwo
wręcz.
Jürgen Stroop wspomina w książce Moczarskiego swoje dzieciństwo jako pogodne.

Ten film jest ważny, bo jest sygnałem, że tak wielki artysta jak Haneke może
wykorzystać swój talent do tego, aby mieszać ludziom w głowach.

[lubie.pomponiki]

Zdecydowałam się na napisanie tak długiego postu (co zajęło mi sporo czasu, bo
a) jestem strasznie zapracowana, b) nie mam w domu internetu) z tego powodu, że
uważam Haneke za geniusza kina, a z tego filmu wyszłam zdołowana. I przekazem, i
formą. Wiedziałam, że drugi raz go nie obejrzę. (Zazdroszczę Darii tego uczucia,
o którym napisała w związku z “Białą wstążką”. To są piękne emocje i takie
miałam po obejrzeniu “Caché”, wg mnie arcydzieła). Kiedy oglądałam “Białą
wstążkę” myślałam, że się uduszę. Ten film jest potworny i, niestety, powtórzę
to jeszcze raz, jego wymowa jest jednoznaczna (Haneke nie dystansuje się od
stwierdzenia, że chciał pokazać narodziny pokolenia, które realizowało faszyzm w
Niemczech). I, niestety, mija się z prawdą. W świetle dzisiejszego stanu wiedzy
każdy totalitaryzm opiera się na zupełnie innych mechanizmach.

[des.rails]

[trochę od innej strony ale w nawiązaniu do tematu]

jest taka książka Jonathana Littella pt."Łaskawe" [w pl ukazała się, jeśli mnie
pamięć nie myli, w październiku 2008 roku nakładem wyd. Literackiego], będąca
formą bardzo długiego monologu głównego bohatera, doktora von Aue, majora SS,
który na wstępie wypowiada takie oto słowa:
„Jestem winny, wy nie jesteście, to świetnie. Ale przecież musicie umieć
powiedzieć sobie, że na moim miejscu robilibyście to samo (…). Jeżeli
urodziliście się w kraju lub w epoce, w której nikt nie zabija waszych żon i
dzieci, chwalcie Boga i idźcie w pokoju. Ale w głowach niech na zawsze
pozostanie wam ta myśl: macie może więcej szczęścia ode mnie, ale nie jesteście
lepsi”;
Antropolożka kultury - Joanna Tokarska-Bakir, w swojej interpretacji powieści
Littella wnioskuje, że "przywykamy do zła, szczególnie szybko do zła własnego, a
wówczas zrównujemy się z niebanalnym Eichmanem i z poczciwym Untersturmführerem
Döllem z Bełżca, zaś doktor Aue, który najbardziej 'pragnął odzyskać szok, który
czuł za pierwszym razem [gdy oglądał egzekucję]' wręcz zaczyna nas przewyższać".

i jeszcze jeden cytat:

„Wiele dyskutowano po wojnie, próbując wyjaśnić, skąd nagle ten brak
człowieczeństwa. Cóż, wybaczcie, nie ma czegoś takiego jak brak człowieczeństwa.
Jest tylko człowieczeństwo i jeszcze raz człowieczeństwo: a ten Döll był
najlepszym tego przykładem. Bo kimże innym jest Döll, jak nie dobrym ojcem
rodziny, który pragnął wyżywić swe dzieci, był posłuszny państwu, nawet jeśli w
głębi serca nie do końca się z nim zgadzał? Gdyby urodził się we Francji albo w
Ameryce, nazwano by go filarem społeczności i patriotą; lecz urodził się w
Niemczech, więc jest kryminalistą”.

[w sumie po co dodawać więcej]

[nienietoperz]

Rozumiem Twoje pretensje, tylko, że to nie są pretensje do filmu, a do tego co
Haneke o tym filmie mówi. Nie czytałem (jak zwykle) wywiadów wokół `Wstążki',
nie traktuję jej jako jednoznacznego wyjaśnienia genezy XX-wiecznej historii
Niemiec. Narrator na początku mówi, że opowiedziany rok z życia jego wioski może
`pomóc zrozumieć' co się w jego kraju później stało, to prawda. Ale po pierwsze
narrator nie musi być wiarygodny (on przecież nie wie tak naprawdę, co dokładnie
we wsi się stało), po drugie `pomóc zrozumieć' to nie to samo co `wyjaśnić' czy
`podać przyczyny'.

Dla mnie `Wstążka' jest trzymającym w napięciu studium małej wspólnoty i
panujących w niej współzależności, studium stosunków rodzice-dzieci, studium
tradycyjnej etyki i jej interpretacji w kontekście wychowania. Nadal nie
rozumiem, jakie jest Twoim zdaniem ideologiczne przesłanie filmu: takie, że
dzieci należy wychowywać łagodnie?! Nauczyciel był zdaje się postacią łagodną i
sympatyczną, z definicji poniekąd odpowiedzialną za szeroko rozumianą edukację
swoich uczniów. Jeśli, jak sugerujesz, Haneke próbował dostarczyć widzom
jednoznaczną egzegezę źródeł nazizmu, to bardzo mu się nie udało (na szczęście).

Równie dobrze można zarzucać `Cache' to, że przecież, jak pokazują eksperymenty
Milgrama, całkiem normalni Amerykanie mogą też się zachowywać okropnie. Co to ma
do rzeczy?

Z ukłonami,
NN

[daria13]

Przyznam, że ja też nie rozumiem zarzutów. Czy genezy zła nie można szukać
zarówno w chorym systemie wychowawczym, jak i w manipulowaniu ideologią? Padł
zarzut, że Haneke chcial nam zamieszać w głowie. Ilu współczesnych reżyserów to
potrafi? To chyba właśnie o ten zamęt w głowie chodzi, o ten ferment.
Haneke poruszył bardzo ważny problem, to że jest on może nieco bardziej wyraźny
i jaśniej wyrażony niż w Cache czy Funny games, nie umniejsza wszak jego wagi.
Dla mnie, matki, która nieustająco liczy się z odczuciami swoich dzieci, ten
film jest szczególnie poruszający, jest tym bardziej bolesny, bo mam
najpełniejszą świadomość wyrządzanej niewyobrażalnej krzywdy. Choć pewnie nie
mam racji, dla każdego czującego człowieka ta świadomość jest z pewnością równie
bolesna.
Choć koło mnie w kinie siedział jakiś niemieckojęzyczny mężczyzna, który
zaśmiewał się w głos podczas sceny, kiedy lekarz rozprawiał się ze swoją
gosposią. Ja z trudem powstrzymywałam łzy. Więc jednak nie każdy.

[broch]

ehem..
spozniony jestem

Haneke zrobil film o jednym z elementow ktore odegraly role w powstaniu
hitleryzmu, rezyser nie twierdzi ze to jedyny i najwazniejszy czynnik (co
wyraznie podkresla narrator). Ostatecznie podobne metody wychowawcze byly
popularne w innych krajach gdzie hitleryzm/faszyzm nie narodzil sie (choc mogl,
gdyby inne warunki zostaly spelnione).

Przyklady o ktorych piszesz swiadcza wylacznie o tym jak wazne sa okreslone
warunki spoleczne i jak latwo jest ludzmi manipulowac. Co wazne zaden z
eksperymentow nie doprowadzil do narodzin nowego hitleryzmu. Tzn, okreslone
warunki zostaly spelnione tylko czesciowo a uczestnicy powrocili do "normalnego"
zycia, zaden nie wstapil do parti neo-nazistowskiej pod wplywem eksperymentu.


Film bardzo dobry, daleki od wiekszosci produkcji von Triera (ktoren toz ma na
swoim koncie filmy dobre np Europa/Zentropa). Wspominany Cache jest dosc
slaby/naiwny szczegolnie w porownaniu do Bialej wstazki.

[daria13]

broch napisał:

Film bardzo dobry, daleki od wiekszosci produkcji von Triera (ktoren toz ma na
swoim koncie filmy dobre np Europa/Zentropa). Wspominany Cache jest dosc
slaby/naiwny szczegolnie w porownaniu do Bialej wstazki.

Kolejny raz ktoś porównuje filmy von Triera z filmami Haneke. Dlaczego? Ja nie
bardzo widzę podobieństwa w przypadku twórczości tych panów. Każdy to klasa
sama w sobie, filmy różne formalnie. Ukazywanie zła drzemiącego w każdym
człowieku, jego demonów uprawia wielu reżyserów, więc nadal to nie tłumaczy
wkładania do jednego worka obu twórców. Ich filmy są nieprzyjemne i uwierające,
to fakt, ale subtelność w ukazywaniu problemów zupełnie inna.
Oglądałam ostatnio Antychrysta i zawiodłam się srodze. Formalnie, nastrojowo i
aktorsko ze strony Szarlotki G. to chyba najlepszy film von Triera, ale fabuła?
Dla mnie lekki bełkocik. Za cholerę nie wiem, co tak naprawdę poeta miał na
myśli, ale może jestem za głupia. No i ta dosadność, nie jestem jakoś
szczególnie obrzydliwa, ale tu reżyser jednak pojechał.

Zupełnie nie rozumiem zarzutu wobec Cache, że to film naiwny. W czym naiwny?
Pozdrawiam:)

[broch]

droga Dario,
gdzies tam wyzej bylo porownanie do von Triera a sie "ustosunkowalem". Tyle o
porownaniu. Uwazam ze von Trier jest sprytnym jegomosciem ktory robi filmy tzw
ambitne bo rynek ma gwarantowany. Faktycznie zas sieczka.

Jesli po 10 minutach wiem jakie bedzie zakonczenie filmu, poniewaz opiera sie na
schematach, to moim zdaniem film jest naiwny: rezyser naiwnie oczekuje ze
historia moze zainteresowac jesli nie ma w niej nic nowego.

[daria13]

Drogi Brochu,
zawsze wiedziałam, że jesteś genialny. Ja obejrzałam cały film, z dużą uwagą i w
dużym napięciu, ale nie wiem, jak się skończył (znaczy nie do konca zrozumiałam
samo zakończenie), a Ty po 10 minutach już wiedziałeś. Wow! A tak naprawdę to
jeden z bardziej niejednoznacznych i trudnych do zinterpretowania filmów, jakie
widziałam. Nie mówię, że lepszy niż Biała wstążka, ale dla mnie właśnie
trudniejszy do zrozumienia. Biała wstążka bardzo mnie poruszyła, bo opowiadając
o dzieciach, o ich nieludzkim traktowaniu, tak bardzo odmiennym od tego, co dla
mnie najważniejsze w kontaktach rodzic-dziecko, bardziej mnie poruszyla niż
Cache, ale też była mimo wszystko bardziej zrozumiała. Cache jest dla mnie
znacznie trudniejszym filmem, dlatego będę dozgonnie wdzięczna, jeśli mi go
przybliżysz, bo najwyraźniej Ty nie tylko go świetnie zrozumiałeś, ale nawet
byłeś w stanie przewidzieć jego zakończenie. Polecam sie gorąco.

[broch]

daria13 napisała:

> Drogi Brochu,
> zawsze wiedziałam, że jesteś genialny. Ja obejrzałam cały film, z dużą uwagą i
> w
> dużym napięciu, ale nie wiem, jak się skończył (znaczy nie do konca zrozumiałam
> samo zakończenie), a Ty po 10 minutach już wiedziałeś. Wow!
nie bardzo rozumiem po co ironia? Mozna zalozyc ze albo Twoja interpretacja/albo
zadna.
film widzialem ze 4 lata temu nie bede sie wyglupial z jakas "analiza".
Moze nie widzialas poprzednikow, wiec ogladalas w napieciu. Pierwsze co
przychodzi do glowy to "Hidden highway" Lyncha (video zapis), potem inny film
Haneke "Funny games". Potem jeszcze pare innych rzeczy.
Kazde dzielo nosi wplywy poprzednich dokonan, czasem jednak wplywy wysuwaja sie
na pierwsze miejsce.

Cache jest o telewizji/medium. Nie? Haneke pozbieral to co zle: okrucienstwo a w
konsekwencji utrate wrazliwosci, utrate prywatnosci, chec podgladania,
relatywnosc medialnej prawdy.

Nie wiesz jak sie skonczyl? Przeciez, nie ma znaczenia kto stoi za kamera, tak
jak nie ma znaczenia kto jest winny przestepstw w White ribbon.

Nawiasem mowiac nie wydaje mi sie aby White ribbon byl o dzieciach czy relacjach
dziecko-rodzic. Moim zdaniem najmniej istotne w ostatnim filmie Hanekego sa
dzieci i ich rodzice. Pewnie dlatego choc i Tobie i mnie film sie podobal to
pewnie z zupelnie innych powodow.

>A tak naprawdę to jeden z bardziej niejednoznacznych i trudnych do
zinterpretowania filmów, jakie widziałam.

Dla mnie filmy trudne to Milczenie (Bergman), Zeszlego roku w Marienbadzie
(Resnais/Robbe-Grillet) czy Przygoda (Antonioni). Oczywiscie czy Ty uznasz je za
trudne wynikaloby z tego co czytalas/widzialas przed obejrzeniem jednego z
powyzszych. Ostatecznie to tylko interpretacja, mniej czybardziej zgodna z
zamierzeniem. hmm?

Haneke kiedys powiedzial ze kazda interpretacja Cache jest dobra, moze to
wystarczy bez podejrzen o geniusz.

[daria13]

Przepraszam, ale ironii było tylko odrobinę; ja naprawdę myślałam, że
przewidziałeś zakończenie i świetnie je zrozumiałeś, bo dla mnie ono było
wybitnie otwarte i długo mnie męczyło, tym bardziej, że ktoś mnie wcześniej
uprzedził, że w którymś tam rogu ekranu w ostatnie scenie widać coś, co wiele
wyjaśnia. Ja też dawno oglądałam ten film, pamiętam jedynie, że pozostawił mnie
mocno zdezorientowaną. I tu kolejny raz ujawnia się talent Haneke; dla mnie ten
film nie jest o telewizji/mediach, ale o odpowiedzialności za drugiego
człowieka. Znaczy o tym przede wszystkim, o mediach i utracie wrażliwości
oczywiście też.
I podobnie z Białą wstążką. Dla mnie to kwestia wychowania jest nadrzędną w
filmie, a Ty twierdzisz, że to jest w tym filmie najmniej istotne. Tu bym
polemizowała, bo można powiedzieć, że jest mniej istotne, dla Ciebie, ale
najmniej? Co zatem w tym filmie jest w Twoim odbiorze najważniejsze?
I jeszcze. Lost highway i Funny games oglądałam przed Cache i to jakoś nijak nie
umniejszyło jego wartości w moich oczach. Jeśli w Zaginionej autostradzie
pojawia się motyw kasety, to nie znaczy, że Haneke jest naśladowcą. Niektore
motywy w filmach siłą rzeczy muszą się wszak powtarzać, ale nie muszą oznaczać
wtórności.
Wymienione przez Ciebie trudne filmy, są trudne, niejednoznaczne, tajemnicze w
założeniu, ale widziałam je tak dawno temu, że nie podejmuję się dyskusji, choć
oczywiście zgadzam się z tym wyborem, bo jest oczywisty.

[kubissimo]

film czeka na dysku, jak znajde chwile to w koncu sie zmierze i
postaram sie, zeby mi sie chcialo :)