Pizzeria

[madohora]

SAŁATKA Z ARBUZA

300 g arbuza
170 g mieszanki liści sałat
200 g sera feta
kiełki słonecznika
2 łyżki oliwy extra virgin
sok z ½ cytryny
2 łyżki podprażonych pestek dyni lub słonecznika
przyprawy według uznania

Umyć i osuszyć liście sałat i kiełki. Arbuza pokroić na niewielkie kawałki i usunąć pestki. Potem połączyć składniki. Na suchej patelni uprażyć pestki dyni i słoneczniki i pozostawić do ostygnięcia.
Pokruszyć ser feta nad sałatką. Dodać oliwę i sok z cytryny delikatnie wymieszać. Przyprawić solą i pieprzem. Dobrze do zestawu smaków pasuje gruba sól morska. Posypać pestkami i podawać.

[madohora]

Każdy, kto widział „Atomówki” pamięta, jak bardzo obdarzone supermocami dziewczynki nienawidziły warzyw, które chciały przejąć kontrolę nad światem. Te warzywa to brokuły – nielubiane przez dzieci, doceniane przez dorosłych – klasyczny składnik wegetariańskiej pizzy. Przypominające wyglądem małe drzewka brokuły w rankingach zdrowotnych zajmują pierwsze miejsce wśród warzyw i owoców o najwyższym potencjale dietetycznym i antynowotworowym. Być może z tego powodu warto, aby jednak brokuły zawładnęły (naszym) światem?

[madohora]

Badanie przeprowadzone w 2005 roku przez Monell Chemical Senses Center w Filadelfii dowodzi, że za awersję dzieci do brokułów i w ogóle – warzyw zawierających w sobie goryczkę może być odpowiedzialny gen TAS2R38. Aby dowieść genetycznego uwarunkowania preferencji smakowych, w eksperymencie przebadano 143 dzieci i okazało się, że ponad 79 procent z maluchów miało jedną lub dwie kopie genu wrażliwości na smak gorzki. O ile badania zostaną potwierdzone, szacunkowo 80 procent dzieciaków będzie odmawiało spożywania brokułów tylko dlatego, że warzywa te posiadają goryczkę w swoim smaku. Jeśli Twoje dziecko grymasi przy stole, wiedz, że to nie są hocki-klocki, tylko czysta biologia!

[madohora]

Zawarty w brokułach flawonoid – kaempferol – wykazuje silne właściwości przeciwzapalne i przeciwalergiczne, dlatego osoby cierpiące na zapalenie stawów albo przewlekłe reakcje alergiczne powinny sięgać po to warzywo w celu uzupełnienia kuracji.

[madohora]

– Brokuły ugotowane prawidłowo są niesamowicie skuteczne w walce z rakiem. Wystarczy 3-5 porcji tych warzyw tygodniowo, aby odczuć efekt. – wyjaśnia dr Elizabeth Jeffrey z University of Illinois. To nie wszystko. Jeżeli chcemy wzmocnić antyrakowe działanie brokułów, to należy je spożywać razem z musztardą, czarną rzodkwią lub z wasabi. Dodatek tych produktów ułatwia trawienie, a tym samym wchłanianie odżywczych związków zawartych w tym warzywie.

[madohora]

SAŁATKA Z BROKUŁÓW

dniki (porcja dla dwóch osób):

2 średniej wielości brokuły
1/2 szklanki rodzynek
pęczek kolendry
1 łyżeczka cukru trzcinowego
2 średnie marchewki
2 źdźbła szczypioru
1/4 szklanki prażonych ziaren sezamu i słonecznika
1/2 szklanki suszonej żurawiny
1/3 szklanki oleju kokosowego
1 łyżka oleju sezamowego
1/4 szklanki octu ryżowego
3 łyżeczki sosu sojowego
Przygotowanie:
Po dokładnym umyciu brokułów odcinamy łodygi i kroimy je w drobne różyczki. Następnie gotujemy warzywa na parze przez max. 4 minuty, po czym opłukujemy je zimną wodą. Marchew obieramy i kroimy w cienkie słupki. Pozostałe składniki (żurawina, rodzynki, słonecznik, sezam, kolendra, szczypior) wrzucamy do miski z pokrojonymi warzywami i wlewamy do niej komponenty sosu. Wszystko dokładnie mieszamy i wstawiamy do lodówki na pół godziny. Sałatkę spożywamy w temperaturze pokojowej.

[madohora]

[madohora]

[madohora]

Karczoch zwyczajny (Cynara scolymus), zwany artyszokiem, należy do rodziny astrowatych i pochodzi z basenu Morza Śródziemnego. Z wyglądu przypomina oset, lecz w smaku przywodzi na myśl szparagi. Roślina ta jest ciepłolubna, więc uprawia się ją głównie w Hiszpanii, we Włoszech i Francji. W Polsce – wciąż słabo znana i niedoceniana – powoli zaczyna pojawiać menu niektórych restauracji wegańskich i wegetariańskich. Przygotowanie karczocha do spożycia może być nieco kłopotliwe – jadalną część bowiem stanowi pąk kwiatowy, z którego najpierw należy usunąć twarde łuski, by dostać się do soczystego dna kwiatowego, zwanego „sercem”. Jest rośliną, której nie sposób nie zauważyć w ogrodzie – niektóre gatunki osiągają nawet ponad 2,5 metra wysokości. Prosta łodyga o wydłużonym kształcie wypuszcza duże zielone lub zielono-szare liście o ostrym kształcie. Kwiaty karczocha wyglądają dość egzotycznie – wyrastają z mięsistych główek kwiatostanowych pokrytych ostrym łuskami i mają barwę niebieską lub fioletową.

[madohora]

Karczochy pomagają nam nie tylko bronić się przed rakiem, lecz także wspierają serce. Niektóre składniki zawarte w liściach karczochów wpływają na obniżenie poziomu złego cholesterolu (LDL) i – co ważne – zwiększają stężenie dobrego cholesterolu (HDL lub kwasu tłuszczowego omega-3). Jak wiadomo, niekorzystny dla naszego organizmu cholesterol jest rodzajem tłuszczu, który gromadzi się w obrębie tętnic układu sercowo-naczyniowego, blokując przepływ krwi i zwiększając ciśnienie, wskutek czego może prowadzić do zawału serca czy udaru. Karczoch jest naturalnym lekiem hipolipemicznym, co oznacza, że wpływa czynnie na zmniejszenie stężenia lipidów w surowicy krwi. Badania wykazały, że za obniżanie stężenia trójglicerydów i cholesterolu we krwi odpowiada zawarta w karczochach cynaryna. Jest to substancja niezwykła – potrafi zablokować syntezę cholesterolu w wątrobie, przyspieszyć wydalanie trójglicerydów oraz wspierać proces przemiany cholesterolu w kwasy żółciowe. Dzięki temu cynaryna może obniżyć poziom złego cholesterolu nawet o 60 procent!

[madohora]

Karczoch nie jest warzywem często podawanym do obiadów w naszym kraju. Wyjątek stanowią ‘wege’ restauracje i kawiarnie, w których roślina ta doczekała się własnego miejsca w karcie dań. Większość Polaków spożywa ją jednak chętniej w postaci tabletek, jako że suplementy diety powstałe na bazie tego warzywa są bardzo znane ze względu na działanie odchudzające. Inaczej kulinarna kariera karczocha wygląda we Włoszech – jest on tam składnikiem wielu potraw, m.in. popularnej pasty serowej, słynnych florenckich dipów, sałatek ziemniaczanych, radiatori i lasagne

[madohora]

Karczoch

[madohora]

Wartości odżywcze w 200-gramowym awokado:
Kalorie: 322
Tłuszcz: 30 g
Białko: 4 g
Węglowodany: 17 g
Błonnik: 14 g
Witamina C: 22% ZDS*
Witamina E: 28% ZDS
Witamina K: 35% ZDS
Ryboflawina (B2): 20% ZDS
Niacyna (B3): 22% ZDS
Kwas pantotenowy (B5): 56% ZDS
Pirydoksyna (B6): 30% ZDS
Kwas foliowy: 41% ZDS
Magnez: 14% ZDS
*ZDS – zalecane dzienne spożycie

[madohora]

Uczeni z University Michoacana de San Nicolas de Hidalgo w Morelia w Meksyku udowodnili, że w awokado znajdują się antyoksydanty o wyjątkowych właściwościach przeciwstarzeniowych. Na czym polega ta wyjątkowość? „W przeciwieństwie do np. marchewek czy pomidorów, składniki awokado zwalczające wolne rodniki potrafią dotrzeć do mitochondriów, które odpowiedzialne są za rozwój i śmierć komórek” – informuje Daily Mail.
Awokado ma szerokie zastosowanie w kosmetyce. Olej z nasion awokado ma właściwości regenerujące, wygładzające oraz opóźniające proces starzenia. Dodatkowo substancje chemiczne zawarte w awokado stymulują syntezę kolagenu, a dzięki zawartości witaminy A oraz E jest wspaniałym środkiem dla skóry, zarówno kiedy go jemy na surowo, czy też sporządzamy z niego maseczki na twarz czy włosy.

[madohora]

Awokado może odgrywać dużą rolę w procesie zahamowania rozwoju komórek nowotworowych, szczególnie w przypadku raka jamy ustnej, prostaty czy piersi. A to dzięki połączeniu witaminy C, E, luteiny oraz kwasu foliowego. Według naukowców z Ohio State University naturalne związki występujące w awokado atakują komórki nowotworowe, zostawiając w spokoju komórki zdrowe. Diabetycy mogą spokojnie jeść awokado, bowiem owoc ten jest ubogi w cukier. Badania amerykańskich naukowców wykazały, że jedzenie awokado skutecznie obniża o połowę ryzyko wystąpienia zespołu metabolicznego, zwiększającego możliwość wystąpienia miażdżycy, udaru, rozwoju cukrzycy typu II.

[madohora]

Awokado nazywane jest „masłem Boga”. Owszem jest tłuste i kaloryczne (100 g ma ok 220 kcal), ale są to tłuszcze „dobre” – jednonienasycone, które nasz organizm wykorzystuje do rozpuszczania witamin i minerałów. Dlatego dietetycy zalecają, by spożywać awokado w połączeniu z innymi warzywami i owocami. Poza tym awokado uważane jest za najcenniejsze źródło beta-sisterolu, który podobnie jak nienasycone kwasy tłuszczowe, obniża poziom „złego” cholesterolu (LDL).
Awokado zawiera luteinę – przeciwutleniacz, który ogranicza powstawanie wielu chorób oczu, chroni je w podeszłym wieku a nawet uniemożliwia ich powstawanie. Dzięki zawartości składników odżywczych i enzymów awokado działa kojąco na wrażliwą powierzchnię żołądka. Jako bogate źródło błonnika, zmniejsza ryzyko zaparć. Według części naukowców zawiera antybiotyki roślinne i substancje o działaniu antybakteryjnym, dlatego może służyć w profilaktyce infekcji jelit.

[madohora]

Awokado nie dość, że zdrowe, to jest także bardzo smaczne. Idealnie pasuje do kanapek czy sałatek. Awokado można dodawać zarówno do słodkich, jak i pikantnych przepisów, takich jak koktajle, desery, zupy, sałatki i burrito. Można je również spożywać samodzielnie z solą i pieprzem. Jednak najpopularniejszą potrawą z awokado jest guacamole. Guacamole to meksykańska pasta, której głównym składnikiem jest avocado. Podaje się ją z plackami tortilla, z nachos lub warzywami.

[madohora]

[madohora]

Seler naciowy (Apium graveolens var.dulce) to roślina roczna lub dwuletnia, należące do rodziny selerowatych (Apiaceae). Pochodzi z Eurazji, rośnie dziko w słonych glebach w pobliżu wybrzeży morskich. Od dawna uprawiany jest także jako warzywo ogrodowe w klimatach umiarkowanych.
Seler naciowy jest uznawany za jedno z najstarszych warzyw. Już starożytni Egipcjanie jedli dziko rosnący seler. Około 450 roku przed narodzeniem Chrystusa grecy swoim zwycięskim sportowcom dekorowali głowy liśćmi oraz łodygami selera. Miał też dodawać panom męskości i poprawiać libido

[madohora]

Seler naciowy zawiera ftalidy, organiczne związki chemiczne, które obniżają poziom hormonów stresu we krwi. Co to oznacza? Regularne spożywanie selera rozluźnia tkanki ściany tętnic, zwiększając przepływ krwi i obniżając ciśnienie krwi. Seler zawiera również potas, który rozszerza naczynia krwionośne i pomaga obniżyć ciśnienie krwi. Gdy ciśnienie krwi jest obniżone, spada też obciążenie całego układu sercowo-naczyniowego i zmniejszają się szanse na rozwój miażdżycy, udarów i innych chorób sercowo-naczyniowych.

[madohora]

Czy tak pospolite warzywo jak seler naciowy może ustrzec nas od nowotworów? Zdaniem naukowców ‒ tak! Seler naciowy zawiera apigeninę, której właściwości antyrakowe zostały przebadane przez National Natural Science Foundation of China i America’s National Cancer Institute. Badania przeprowadzone na myszach udowodniły, że apigenina hamuje rozrastanie się komórek nowotworowych.
Poza tym seler naciowy jest źródłem luteoliny. Ten roślinny flawonoid jest silnym przeciwutleniaczem, który wymiata wolne rodniki z organizmu i redukuje stany zapalne. Naukowcy uważają, że luteolina z selera może posiadać właściwości przeciwnowotworowe. Jedno z badań opublikowanych w czasopiśmie Current Cancer Drug Targets sugeruje, że luteolina może istotnie zmniejszyć ryzyko wystąpienia raka tarczycy, płuc, prostaty, jelita grubego i odbytu, a także piersi.

[madohora]

Seler naciowy powinny spożywać osoby, które mają problemy z układem sercowo-naczyniowym. Korzyści ze spożywania tego warzywa obejmują m. in, zdolność do obniżania poziom cholesterolu. Seler naciowy zawiera unikalny związek o nazwie 3-n-butyloftalid (BuPh), który ma działanie obniżające poziom lipidów we krwi.
W badaniu przeprowadzonym przez Departament Farmakologii Uniwersytetu w Singapurze, szczury, które przez osiem tygodni otrzymywały ekstrakt z selera naciowego, wykazywały znacząco niższy poziom lipidów we krwi w porównaniu z grupą kontrolną. Grupa na selerowej diecie charakteryzowała się znacznie niższym poziomem całkowitego cholesterolu w surowicy (TC), niższym stężeniem frakcji lipoprotein niskiej gęstości (LDL-C) i triglicerydów (TG). Niższy poziom złego cholesterolu, to miej płytek miażdżycowych i mniejsze ryzyko chorób serca.

[madohora]

SAŁATKA Z SELERA NACIOWEGO

1/2 bakłażana, pokrojonego w kostkę
1/2 czerwonej papryki, pokrojonej w kostkę
1 łodyga selera naciowego, pokrojonego w kostkę
150 g dyni, pokrojonej w kostkę
1/2 małej cebuli czerwonej, pokrojonej w kostkę
1 łyżka kaparów
2 pomidory, pokrojone w kostkę
1 czubata łyżeczka przecieru pomidorowego
2 ząbki czosnku, przeciśnięte przez praskę
1/4 łyżeczki czarnego pieprzu
1 łyżeczka oregano
60 ml bulionu warzywnego
2 łyżki oliwy
1 łyżeczka syropu klonowego
1 łyżka octu balsamicznego
1 łyżka świeżej bazylii, z grubsza podartej lub posiekanej
1/2 łyżki prażonych orzeszków pinii
Przygotowanie:
Rozgrzać piekarnik do temperatury 180⁰C. Na blasze rozłożyć paprykę, bakłażan i dynię, skropić oliwą i piec przez 30 minut, co najmniej raz obrócić. Na patelni rozgrzać w międzyczasie łyżkę oliwy, dodać czosnek, cebulę i seler i smażyć przez 3-5 minut. Dodać kapary, pokrojone pomidory, przecier pomidorowy, bulion warzywny, ocet balsamiczny i syrop klonowy. Doprowadzić do wrzenia, zmniejszyć ogień i dodać upieczone warzywa. Przykryć i gotować na wolnym ogniu przez 15-20 minut. Doprawić czarnym pieprzem oraz oregano. Przed podaniem posypać listkami bazylii i uprażonymi orzeszkami pinii.

[madohora]

Cukinię uprawiali już przed 7 tysiącami lat rdzenni mieszkańcy Ameryki Południowej. Warzywo prawdopodobnie poszłoby w zapomnienie, gdyby nie Krzysztof Kolumb, który podczas swoich wiekopomnych podróży przywiózł nasionka do Europy. Cukinia od razu zyskała szerokie grono miłośników we Włoszech, zwłaszcza w okolicach Mediolanu, gdzie w XIX wieku zaczęto ją hodować masowo i włączać do lokalnych przepisów.

[madohora]

Podobnie jak pokrewny ogórek czy arbuz, cukinia w dużej mierze składa się z wody – stąd jej niska wartość kaloryczna: zaledwie 16 kcal na 100 g produktu. Poza niewielką ilością białka w cukinii znajduje się pokaźna ilość węglowodanów, błonnika spożywczego – aż 4 g na 100 g. Tłuszczu jest zaledwie 1,5% w całościowej masie, ale są to głównie zdrowe kwasy nienasycone omega 3!
Jeśli chodzi o witaminy, cukinia jest przede wszystkim pierwszorzędnym źródłem witaminy C (28% zalecanego dziennego spożycia w 100 g produktu), choć stopień, w jaki organizm z tego skorzysta zależy oczywiście od sposobu przygotowania – wysokie temperatury niszczą bowiem cenny antyutleniacz. Poza tym w miąższu i skórce cukinii znajdują się znaczące ilości witaminy B6 (11% zalecanego dziennego spożycia w 100 g), witaminy B2 (8%) i kwasu foliowego (7%). W mniejszych ilościach znajdziemy tu również witaminę A, witaminy z grupy B (witamina B1, B2, B3, B6 i B9), witamina C, E i K.
Pod względem mineralnym cukinia nie należy do szczególnie cennych warzyw, ale mimo to dostarcza znaczących ilości potasu (7% zalecanego dziennego spożycia w 100 g) oraz manganu (9%). Niebagatelne są również umiarkowane zasoby innych soli mineralnych – cynk, fosfor, magnez, mangan, miedź, potas, sód, wapń i żelazo.