I jeszcze satelita spadnie...

Drzewko
Od najstarszego
Od najnowszego

dalatata Re: I jeszcze satelita spadnie... 27.01.08, 02:24

a przepraszam ze glupio zapytam (choc pytam szczerze), dlaczego
spadnie a nie spali sie w atmosferze. na filmach to sie zawsze
wszystko pali, chyba ze bruce willis musi poleciec o wybuchnac cos w
kosmosie. czy moglby ktos wyjasnic mi jak to jest (prosze bez
wzorow, tylko tam 'po ludzku', jak dla polonisty).
- pomruk Re: I jeszcze satelita spadnie... 27.01.08, 02:33
  
  To zależy od wielkości obiektu i jego gęstości. Wielkie obiekty nie
  spalają się całkowicie i ich części spadają na Ziemię. Np. Skylab
  (amerykańska stacja orbitalna, coś ok 70 ton masy) spadła do Oceanu
  Indyjskiego i częściowo na Australię. Salut 7 spadł w Andach, zaś w
  Kanadzie spadł swego czasu rosyjski Kosmos z generatorem prądu
  zawierającym - o ile pamiętam - uran. W tym ostatnim przypadku część
  satelity była mała, ale miała dużą gęstość.
  - Gość: kamilT Re: I jeszcze satelita spadnie... IP: *.neoplus.adsl.tpnet.pl 27.01.08, 02:38
    
    Bardzo duże obiekty mają sterowany tor lotu w ostatniej fazie - po
    to by ich szczątki nie dotarły na Ziemię. Tak było np. z radzieckim
    Mirem. Ten zaś satelita wyszedł spod kontroli i nie wiadomo gdzie
    spadnie. Masy nie podano, niestety.
    - Gość: Kagan Re: I jeszcze satelita spadnie... IP: *.neoplus.adsl.tpnet.pl 27.01.08, 17:09
      
      Mam nadzieje, ze na Pentagon albo Bialy Dom (ew. Kongres) a nie na
      Europe!
    - Gość: dalatata Re: I jeszcze satelita spadnie... IP: *.dynamic.dsl.as9105.com 27.01.08, 21:20
      
      a jak to jest mozliwe ze jedne spadaja a drugie nie? i jeszcze
      jedno - ja zawsze myslalem ze spalanie w atmosferze spwodowane jest
      tarciem o powietrze, ze sie tak wyraze. a gdzdie slyszalem ze to
      kompresja powietrza spowodowana przez predkosc.czy moglbym poprosic
      o wyjasnienie?
      - Gość: kamilT Re: I jeszcze satelita spadnie... IP: *.neoplus.adsl.tpnet.pl 27.01.08, 21:36
        
        Wszystkie satelity płoną - właśnie na skutek gwałtownego tarcia o
        powietrze atmosferyczne. Jedne zdążą się spalić całkowicie (te
        mniejsze) inne nie zdążą przed spadkiem na Ziemię. Satelity o masie
        kilkanaście kg na pewno się spalą, te o masie kilkanaście ton
        zazwyczaj dolatują do powierzchni Ziemi - przynajmniej ich spore
        szczątki. W tym przypadku chodzi prawdopodobnie o wielkiego satelitę
        szpiegowskiego - takie właśnie mają masę kilkunastu ton i stanowią
        zagrożenie. Małym satelitą nikt by sobie głowy nie zawracał!
      - Gość: w++ Re: I jeszcze satelita spadnie... IP: *.ruda-slaska.sdi.tpnet.pl 28.01.08, 00:05
        
        Gość portalu: dalatata napisał(a):
        
        > a jak to jest mozliwe ze jedne spadaja a drugie nie?
        
        To kwestia wysokości orbity nad Ziemią. Resztki atmosfery lekko wyhamowują
        satelity tak że są skazane na spadnięcie prędzej czy później. Dla orbit rzędu
        300km nad Ziemią to kwestia nawet paru miesięcy, czy pojedyńczych lat, dla
        wyższych to mogą być dziesiątki, setki lat. Dlatego satelity mają zwykle zapas
        paliwa by się regularnie "podciągać". To samo tyczy ISS, którego tempo opadania
        dochodzi nawet do ok. 4km na miesiąc.
        
        > i jeszcze
        > jedno - ja zawsze myslalem ze spalanie w atmosferze spwodowane jest
        > tarciem o powietrze, ze sie tak wyraze. a gdzdie slyszalem ze to
        > kompresja powietrza spowodowana przez predkosc.
        
        I jedno, i drugie. Okazuje się jednak że samo tarcie stanowi dość mały składnik
        w powstawaniu ciepła (zdaje się kilka procent) a największym jest właśnie
        sprężanie powietrza przed spadającym obiektem. I co ciekawe, dla lotu przez
        wysokie warstwy atmosfery, ciśnienie końcowe powietrza, kiedy się nagrzewa do
        tysięcy stopni jest ledwo rzędu 1 atmosfery.
        W kontekście destrukcji spadających satelitów, pojęcie spalania w atmosferze też
        może tu nie jest do końca ścisłe. Wobec wydzielającej się ilości ciepła raczej
        przeważają procesy topienia czy odparowywania materiałów a utlenianie to już
        sprawa wtórna.
        Jak ogromna jest to energia to dośc obrazowo ilustruje to przykład promu
        kosmicznego, który wracając z kosmosu w kilkanaście minut wytraca w formie
        ciepła energię jaką zużywa 300000 gospodarstw domowych przez całą dobę.
        
        www.nasa.gov/centers/ames/research/2007/faq-shuttlereentry.html
        
        dalatata Re: I jeszcze satelita spadnie... 28.01.08, 00:19
        
        dzieki.
        
        to jak to jest mozliwe ze to jedna atmosfera a takie gorace?
        
        i jeszcze jedno - bylo juz o tym tu (KamilT - dziekuje), czy ja
        dobrze rozumiem, ze jesli zawsze musi spac, to na czym polega owa
        kontrola toru lotu, na spadaniu tam gdzie my chcemy?
        
        madcio Re: I jeszcze satelita spadnie... 28.01.08, 00:24
        
        > ze jesli zawsze musi spac
        Zawsze, hmm. To wartosć względna. Satelity na geostacjonarce mogą być tam
        dość... długo. :D
        
        dalatata Re: I jeszcze satelita spadnie... 28.01.08, 00:31
        
        a jak juz przyjmiemy ze zawszosc jest wzgledna :-)
        
        Gość: w++ Re: I jeszcze satelita spadnie... IP: *.ruda-slaska.sdi.tpnet.pl 28.01.08, 02:13
        
        dalatata napisał:
        
        > to jak to jest mozliwe ze to jedna atmosfera a takie gorace?
        
        Dla mnie też było to nieco zaskakujące. Ale tu chodzi bardziej o stopień
        spężania a początkowe ciśnienie jest bardzo niewielkie, rzecz się dzieje na
        wysokości kilkudziesięciu kilometrów. Szkoda że nie potrafie teraz znaleźć tego
        artykułu na Nasie, bo tam to ładnie ilościowo były podane te wszystkie sprawy.
        
        > dobrze rozumiem, ze jesli zawsze musi spac, to na czym polega owa
        > kontrola toru lotu, na spadaniu tam gdzie my chcemy?
        
        Warunkiem kontroli jest posiadanie przez satelitę paliwa i możliwość nim
        sterowania. Jeśli tego nie ma to satelita krążąc coraz niżej podlega coraz
        większemu oporowi atmosfery obniżając się coraz bardziej aż wpadnie w gęstsze
        warstwy i zacznie już konkretnie spadać. Rzecz w tym że opory wysoko w resztkach
        atmosfery są niejednorodne i bardzo zmienne. Zależą m.in. od chwilowej
        aktywności słońca. Nie da się tego w żaden sposób przewidzieć, szczególnie w
        dłuższym okresie. Uwzględniając prędkość satelity, nawet przybliżone szacunki do
        powiedzmy godzin zupełnie na nic się nie zdadzą, bo dają błąd wielkości całej
        orbity.
        
        Kontrolowane schodzenie z orbity polega na precyzyjnym co do miejsca i czasu
        wykonaniu odpowiedniego manewru silnikiem. Tak właściwie to jest to tylko manewr
        zmiany orbity z kołowej na eliptyczną ale tak dobraną że jej tor przecina pod
        odpowiednim kątem krawędź atmosfery znajdującą się gdzieś na wysokości 120km.
        Tam już zaczynają przeważać siły oporu powietrza i obiekt już leci w z góry
        określone miejsce na Ziemi. Z praktyki wiadomo że daje się uzyskać precyzję
        lądowania rzędu kilkunastu kilkudziesięciu kilometrów tylko dzięki precyzyjnemu
        odpaleniu silników zrobionemu gdzieś z godzinę wcześniej na orbicie.
        
        pomruk Re: I jeszcze satelita spadnie... 28.01.08, 02:29
        
        Gość portalu: w++ napisał(a):
        
        >
        > Warunkiem kontroli jest posiadanie przez satelitę paliwa i
        możliwość nim
        > sterowania. >
        > Kontrolowane schodzenie z orbity polega na precyzyjnym co do
        miejsca i czasu
        > wykonaniu odpowiedniego manewru silnikiem. Tak właściwie to jest
        to tylko manew
        > r
        > zmiany orbity z kołowej na eliptyczną ale tak dobraną że jej tor
        przecina pod
        > odpowiednim kątem krawędź atmosfery znajdującą się gdzieś na
        wysokości 120km.
        
        Pewnym sposobem na kontrolę hamowania satelity jest też jego
        odpowiednia orientacja wzl. kierunku lotu - odpowiednio orientując
        można zwiększyć lub zmniejszyć opór atmosfery na jakimś odcinku
        orbity. Zmiany orientacji dokonuje się też przy użyciu silniczków,
        ale innych niż napędowe. Co więcej, mozna zmieniać orientację przy
        użyciu żyroskopów. Ten ostatni sposób był używany przy
        spadku "Skylaba" - z częściowym tylko powodzeniem ("trochę się
        udało"). Powiódł się natomiast w przypadku innego dużego satelity -
        o ile pamiętam był to Compton Gamma Ray Obserwatory.
        
        Gość: w++ Re: I jeszcze satelita spadnie... IP: *.ruda-slaska.sdi.tpnet.pl 28.01.08, 02:59
        
        pomruk napisał:
        
        > Pewnym sposobem na kontrolę hamowania satelity jest też jego
        > odpowiednia orientacja wzl. kierunku lotu - odpowiednio orientując
        > można zwiększyć lub zmniejszyć opór atmosfery na jakimś odcinku
        > orbity.
        
        Dzięki że uzupełniłeś. Tego akurat nie wiedziałem.
        Gdzieś czytałem że wciąż dość duży nacisk jest kładziony na ciągłe badanie
        problemu zmienności oporu atmosfery na najniższych orbitach i modelowanie tego
        zjawiska dla praktycznych celów. Zdaje się gdzieś w materiałach dotyczących
        misji promów. Dlatego że po starcie przez pewien czas przebywają na niskiej
        przejściowej orbicie gdzie nawet przez kilka dni te opory są bardzo znaczące dla
        kwestii późniejszego spotkania promu z ISS.
        
        pomruk Re: I jeszcze satelita spadnie... 28.01.08, 03:20
        
        Mało znany jeż też fakt, że największym satelitą, który spadł w
        sposób niekontrolowany, był radziecki "Poljus" w 1987 roku. Ważył 80
        ton, wyniesiony był przez rakietę "Energia". Nie zdołał wejść na
        orbitę i wpadł do Oceanu Spokojnego wkrótce po starcie. Jest to
        obiekt mało znany, gdyż był prototypową/eksperymentalną bojową
        stacją kosmiczną i do tej pory Rosjanie niechętnie o nim mówią.
        Szczegóły - np. Encyclopedia Astronautica:
        
        www.astronautix.com/craft/polyus.htm
        
        Gość: w++ Re: I jeszcze satelita spadnie... IP: *.ruda-slaska.sdi.tpnet.pl 28.01.08, 03:25
        
        dalatata napisał:
        
        > dzieki.
        >
        > to jak to jest mozliwe ze to jedna atmosfera a takie gorace?
        
        Właśnie znalazłem obszerny cytat z tego artykułu o którym wspominałem (sam
        artykuł Johna Balboniego tłumaczący pięknie zjawiska, który sam czytałem parę
        miesięcy temu, jakoś zniknął z serwerów Nasa, choć jest w kilku miejscach do
        niego nawiązanie).
        
        www.nasa.gov/centers/ames/research/2006/orionheatshield.html
        
        (akapity na samym dole strony)
        
        Jest tu właśnie wyjaśnione dokładnie dlaczego tylko jedna atmosfera a tak gorąco.
        Poprawię też swoją wcześniejszą wypowiedź: czynnik tarcia to mniej niż jeden
        procent ciepła wydzielanego przy spadku z orbity.
        
        Gość: dalatata dziekuje bardzo! IP: *.dynamic.dsl.as9105.com 28.01.08, 10:41
        
        niezwykle to ciekawe!

Najnowsze z forum Nauka

Zaloguj się