łososie w dorzeczu Sanu

"Gazeta Wyborcza", ag 29-04-2005

Ekologiczna organizacja World Wildlife Fund rozpoczęła na południu kraju
akcję reintrodukcji dzikiego łososia. Wczoraj blisko 150 tysięcy małych ryb
wypuszczono do Wiaru i potoku Tyrawskiego

Łososie, które wypuszczono do rzek na Podkarpaciu, mają zaledwie po 2 cm
długości. Niedawno wylęgły się w ośrodku hodowlanym w Łopusznej. Są na tyle
małe, że wody Wiaru i potoku Tarnawka będą traktowały jako swoje rodzinne
miejsce. Gdy trochę podrosną, za rok lub dwa wyruszą w dół rzek do Bałtyku.
Do morza dotrą najsilniejsze osobniki, które przejdą tzw. smoltyfikację,
czyli dojrzewanie i dostosowanie się do warunków morskich. Przez kolejne trzy
lata łososie będą w morzu intensywnie żerować i rosnąć aż odezwie się ich
instynkt i zaczną wracać do miejsca swojego urodzenia. W tym wypadku do
potoków i rzeczek, w których spędziły swój najwcześniejszy okres.

Ryby do rzek na Podkarpaciu i w Małopolsce wypuszcza Światowy Fundusz Dzikiej
Przyrody (World Wildlife Fund). To część projektu, którego celem jest
reintrodukcja łososia w Polsce.

Polska odmiana tych ryb zniknęła z naszych rzek w połowie lat 80. Łososie
zostały pokonane przez zanieczyszczenia, regulację rzek i tamy przegradzające
rzeki. To one uniemożliwiły rybom powrót na tarlisko. Łososiom z dorzecza
Wisły najwięcej szkody wyrządziła zapora we Włocławku. - Na szczęście udało
nam się przekonać decydentów do budowy przepławki na tej tamie. Pracujemy nad
projektem technicznym. Za rok powinien być gotów, z budową przepławki
powinniśmy zdążyć, zanim łososie zaczną wracać - mówi Jacek Engel z WWF,
koordynator projektu.

Ryby, które wypuszczono w dorzeczu Sanu, będą miały do pokonania próg na
Sanie w Przemyślu, ale nie powinny mieć z tym problemu. Jeśli wszystko się
uda, łososie rozmnożą się nie tylko w Wiarze i potoku Tyrawskim, ale także w
Hoczewce, Sanoczku, Olszance. Za dwa tygodnie ekolodzy z WWF i studenci z
krakowskiej Akademii Rolniczej wypuszczą tam kolejnych 150 tysięcy ryb z
hodowli w Wetlinie. Na tarlisko powinno wrócić około trzy tysiące ryb. -
Gdyby tyle wróciło, byłby duży sukces. My wypuszczamy do rzek troć. Ta ryba,
jak łosoś, również wędruje na północ. Mamy dowody, że troć wraca do naszych
rzek. Nasze ryby znakujemy, rybę z takim znaczkiem złowiono w Średniem -
wyjaśnia Piotr Konieczny, szef Okręgowego Związku Wędkarskiego w Krośnie.

Restytucja łososia w Polsce prowadzona jest od połowy lat 90. z inicjatywy
Instytutu Rybactwa Śródlądowego oraz przy wsparciu finansowym Ministerstwa
Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Dotychczas stosowane metody nie doprowadziły do
stworzenia populacji, która mogłaby się sama rozmnażać. Powód? Do rzeki
wypuszczany był nie narybek, który zapamiętuje miejsce swojego dorastania w
górze rzeki, ale dorosłe osobniki. Ponadto przegradzający Wisłę stopień wodny
sprawia, że dojrzałe ryby nie są w stanie wrócić do strumieni, gdzie mogłyby
odbyć tarło. W minionych latach za rzekę łososiową uznawany był Dunajec,
ponieważ przegradza go kilka zapór, dlatego teraz łososie wypuszczano m.in.
do Raby. Łososiową rzeką może stać się teraz San.