Sława!
wiadomosci.onet.pl/1394244,2678,1,1,kioskart.html
Bałkańska choroba morska
Bruksela musi znaleźć sensowny kompromis, który zadowoli obie strony
konfliktu: Chorwację i Słowenię
Europa ma doprawdy poważniejsze problemy niż spór dwóch państewek o
adriatyckie wody terytorialne. Zagrzeb i Lublana najwyraźniej nie zamierzają
jednak odstąpić od trwającego od lat sporu.
Spór o przebieg granicy morskiej między Słowenią a Chorwacją w Zatoce
Pirańskiej – a ściślej o dostęp Słowenii do wód międzynarodowych – trwa na
dobrą sprawę od połowy lat 90. Co jakiś czas sprawa powraca, za każdym razem
w równie nużącym stylu: wzajemna wymiana not, zapowiedzi sankcji i wiele
dosadnych opinii polityków, świetnie nadających się do cytowania w nagłówkach
popołudniówek.
Na przełomie stycznia i lutego mieliśmy okazję obejrzeć to jeszcze raz. Rząd
chorwacki oskarżył Słowenię o ni mniej ni więcej, jak "roszczenia
terytorialne”, reagując w ten sposób na notę, w której Lublana oprotestowała
zamiar rozszerzenia przez Zagrzeb koncesji na poszukiwania złóż ropy w
adriatyckim szelfie w pobliżu Istrii. Nie trzeba było wiele, by zabawa
rozkręciła się na całego. Szef słoweńskiej dyplomacji Dimitrij Rupel,
nawiązując twórczo do chorwackiego apelu sprzed dwóch lat o bojkot
słoweńskich towarów, zaapelował do współrodaków, by nie wybierali się na
wakacje do Chorwacji, i zwierzył się, że on sam nie bywa tam już od dawna.
Dzień później uczeni z Chorwackiej Akademii Nauk (…

wręczyli premierowi Ivo
Sanaderowi "Błękitną Księgę", zawierającą morze argumentów za koniecznością
traktowania słoweńskich postulatów granicznych z należytą nieustępliwością.
Nie była to pierwsza "Błękitna Księga" w tej sprawie – przed dwoma laty
Lublana zdążyła już opublikować swoją.
Spór o korytarz morski między Triestem a Piranem powraca z regularnością
przypływu, najczęściej w przeddzień rozpoczęcia kampanii wyborczej.
Neokonserwatywny rząd będzie miał okazję do przypomnienia wyborcom, że to
konkurenci z postkomunistycznej lewicy podpisali w 2001 r. niepopularne,
ugodowe porozumienie porządkujące kwestię korytarzy morskich w Zatoce
Pirańskiej. Porozumienie, którego zresztą pod naciskiem niechętnej opinii
publicznej nie zdecydowali się ratyfikować. (…

Dla słoweńskiej ekipy Janeza
Janszy jest to również znakomita okazja, by poczuć się niemal potęgą i wezwać
Chorwację do bezpośrednich rozmów. Zagrzeb, który zwykle opowiada się za
arbitrażem, jest niechętny, by stawić się na dywanik, co pozwala Lublanie –
który to już raz! – oskarżyć Chorwatów o typową dla nich niechęć do
rozwiązywania problemów "w duchu europejskim".
Naturalnie Słowenia jako członek Unii Europejskiej ma wyraźne fory. Ma też,
rzecz jasna, trochę racji: dialog, choćby najbardziej długotrwały i nużący,
jest prawdopodobnie najlepszym pomysłem na rozwiązywanie drobnych sporów
granicznych. Chorwatów zachęca do tego również Javier Solana. W przypadku
Lublany jednak oprócz przywiązania do "ducha dialogu" wyraźna jest chęć, by
kwestię granicy morskiej uczynić częścią chorwackich negocjacji akcesyjnych –
to zaś dałoby Słowenii wyraźną przewagę. Nieraz też dawała ona do
zrozumienia, że gotowa jest posunąć się do zablokowania chorwackiego
członkostwa, jeśli kwestia granicy w Zatoce Pirańskiej nie zostanie
rozwiązana po jej myśli. (…
Forum Słowiańskie
gg 1728585