Niewdzięczność

[sztuk6mistrz]

Opowiadania z "Recydywisty"
Przekład: Jolanta Kozak

Przypomina mi się w związku z tym pewne opowiadanie, które napisał dr Robert
Fender, mój przyjaciel z więzienia. Było to opowiadanie o planecie, na której
najgorszą zbrodnią jest niewdzięczność. Co chwila skazywano kogoś na śmierć za
brak należytej wdzięczności. Egzekucje odbywały się przez defenestrację, czyli
wypchnięcie z okna na dużej wysokości.

Bohater opowiadania Fendera też zostaje w końcu wypchnięty przez okno za
niewdzięczność. Jego ostatnie słowa, kiedy szybuje w dół z wysokości
trzydziestego piętra, brzmią: "Sto-krot-ne-dzieeeeeeeeęki!"

[sztuk6mistrz]

[tw.ubek]

- O Lechu Wałęsie wiele mówili mężowie stanu i autorytety moralne z całego
świata. Wszyscy wiemy, jak bardzo przyczynił się pan do odzyskania wolności,
wyprowadzenia z Polski wojsk radzieckich, wstąpienia do NATO. "Waleza" to znak
firmowy Polski za granicą. Co można jeszcze powiedzieć, aby nie popaść w banał?
- zaczął wierny druh Wałęsy, Milczanowski.

Potem mówił m.in. o intuicji politycznej i trafnych wyborach, jakich dokonywał w
latach 80. Wałęsa - przywódca Solidarności: - Kiedy w 1988 r. Polskę ogarnęła
największa od Sierpnia '80 fala strajków, okazało się, że nie mamy armii
niezbędnej do prowadzenia rewolucji, jest nas mało, niektórzy nie wierzą w sens
walki. Gdy dzisiaj słychać wrzask radykałów, pytam ich: "Gdzieście wtedy
byli?!". Wałęsa zrozumiał sytuację, doprowadził do rozmów Okrągłego Stołu,
których konsekwencją jest demokracja i niepodległość. Wiem, jak wielką cenę
płaci teraz za swoją wierną służbę będąc jedną nogą w panteonie narodowym, a
drugą w szarej rzeczywistości.

Wałęsa był bardzo wzruszony tymi słowami. Ocierał łzy chusteczką. Powiedział: -
Powinienem chyba dać sobie spokój i powiedzieć tylko "amen".

[tw.ubek]

tw.ubek napisał:

wielką cenę
> płaci teraz za swoją wierną służbę będąc jedną nogą w panteonie narodowym, a
> drugą w szarej rzeczywistości.

Podobnie antysemickie czystki roku 1968 zostały zainicjowane przez
komunistów pochodzenia polskiego [Gomułka, Kliszko, Moczar,
Korczyński,Jaruzelski czy Ciosek]. Takich jak oni było w aparacie
mnóstwo. Większość ofiar nie miała nic wspólnego z wewnętrzną walką
o władzę, z systemem komunistycznym, ze stalinizmem, ponieważ
oznaczało to wyrzeczenie się tożsamości, a przede wszystkim
żydowskiej religii. Wielu, jak Berman, Minc oraz Zambrowski brali czynny udział
w formowaniu polskiego rządu, mieli osobiste kontakty w Moskwie, które okazały
się ważne w walce o wadzę. Dzieki nim
w 1948 na przekór kampanii antysemickiej w ZSSR, rozpoczęto
kampanię przeciw szowinizmowi, wykryto spisek agentów
skłóconego wywiadu Londyńskiego, Polska uniknęła wcielenia do ZSSR.
Gdyby Gomułka miał lepsze rozeznanie, sięgnołby po te same środki.
Niestety był sowieckim patriotą - niewdzięcznikiem.

[sztuk6mistrz]

Ten fragment może powinien trafić do wątku o miłosierdziu...

Spało się, zamiast wcisnąć guzik
W tym miejscu uraczyłem się wspomnieniem opowiadania wymyślonego przez doktora
Roberta Fendera, przyjaciela z więzienia, które opublikował on pod pseudonimem
"Kilgore Trout". Opowiadanie nosiło tytuł Spało się, zamiast wcisnąć guzik.
Akcja toczyła się w wielkim, pełnym komputerów, centrum recepcyjnym przed
Perłowymi Bramami nieba, gdzie tłoczyli się byli dyplomowani księgowi, doradcy
inwestycyjni i kierownicy przedsiębiorstw z planety Ziemia. Żeby się dostać do
nieba, każdy musiał przejść szczegółowe przesłuchanie, w rezultacie którego
ustalano, jak dalece wykorzystał wszystkie okazje w interesach, które Bóg, za
pośrednictwem swych aniołów, podsuwał mu na Ziemi. Od rana do wieczora we
wszystkich kantorkach rozbrzmiewała formułka, którą eksperci znużonym głosem
raczyli tych, co przegapili swoje okazje: "I znowu się spało, zamiast wcisnąć
guzik".
Spało się... było w pewnym sensie opowiadana obrazoburczym. Główny bohater, duch
Alberta Einsteina, był tak obojętny na kwestie dobrobytu, że ledwo słuchał, co
mu miał do powiedzenia niebieski ekspert. Ekspert plótł jakieś banialuki o tym,
jak to Einstein mógł zostać miliarderem, gdyby tylko załatwił sobie drugą
hipotekę na dom w Bemie, Szwajcaria, w roku Tysiąc Dziewięćset Piątym,
inwestując jednocześnie w stwierdzone pokłady uranu, zanim obwieścił światu, że
E = Mc2.
- No tak, ale znowu się spało, zamiast wcisnąć guzik - skarcił go prowadzący
przesłuchanie.
- Ma pan rację - przyznał grzecznie Einstein. Często mi się to zdarzało.
- Sam pan widzi - mówił prowadzący przesłuchanie - że życie obeszło się z panem
uczciwie. Oferowało panu nader liczne okazje. Czy pan z nich korzystał, czy nie
- to już całkiem inna sprawa.
- Tak, teraz to doceniam - rzekł Einstein.
- Czy zechciałby pan to powtórzyć własnymi słowami? - zapytał prowadzący
przesłuchanie.
- Co powtórzyć?
- Że życie obeszło się z panem uczciwie.
- Życie obeszło się ze mną uczciwie - powiedział Einstein.
- Jeśli w głębi duszy nie jest pan o tym przekonany - ciągnął prowadzący
przesłuchanie - mogę przedstawić dalsze przykłady. Zapomnijmy na chwilę o
energii atomowej. Gdyby pracując w Instytucie Badań Zaawansowanych w Princeton
wycofał pan swój wkład banku i zainwestował go, począwszy od roku Tysiąc
Dziewięćset Piątego, powiedzmy w IBM, Polaroid i Xerox - nawet jeżeli pozostało
panu wówczas zaledwie pięć lat życia - to... - W tym miejscu prowadzący
przesłuchanie znacząco uniósł brwi, co miało być dla Einsteina zachętą do
popisania się, jaki umie być bystry - To stałbym się bogatym człowiekiem - zgadł
Einstein.
- Powiedzmy: "nieźle sytuowanym" - potwierdził ekspert aksamitnym głosem. - Ale
cóż, znowu się spało... - tu jego brwi raz jeszcze powędrowały w górę.
- Zamiast wcisnąć guzik? - dokończył Einstein z nadzieją w głosie;
Prowadzący przesłuchanie wstał i wyciągnął dłoń, którą Einstein uścisnął bez
entuzjazmu.
- Sam pan widzi, doktorze Einstein - rzekł - że nie możemy mieć o wszystko
pretensji do Pana Boga, prawda? - Wręczył Einsteinowi przepustkę uprawniającą do
przekroczenia Perłowych Bram. - Serdecznie witam na naszym pokładzie.
I tak Albert Einstein wkroczył do nieba, z ukochanymi skrzypcami pod pachą.
Zapomniał o przesłuchaniu. Jako weteran licznych przejść granicznych,
przyzwyczajony był do bezsensownych pytań i odpowiedzi, składania pustych
obietnic i podpisywania nic nie znaczących dokumentów.
Jednak znalazłszy się w niebie, na każdym kroku natykał się na duchy ludzi
szczerze cierpiących z racji tego, co uświadomiło im przesłuchanie. Pewien
tandem mąż-żona, który, straciwszy wszystko na kurzej farmie w New Hampshire,
popełnił podwójne samobójstwo, dowiedział się od prowadzącego przesłuchanie, iż
pod farmą tkwiły największe na świecie złoża niklu.
Czternastolatkowi z Harlemu, zabitemu w bójce chuligańskiej, powiedziano, że na
dnie studzienki ściekowej, którą codziennie mijał, leżał całymi tygodniami
pierścionek z dwukaratowym brylantem. Kamień był bez skazy, o zagubieniu
klejnotu nikt nie meldował. Gdyby chłopak sprzedał go choćby za jedną dziesiątą
rzeczywistej wartości - powiedzmy, jak oszacował ekspert, za czterysta dolarów -
i zacząć działać w handlu artykułami spożywczymi na zamówienie - czyli podówczas
zwłaszcza w kakao, mógł przeprowadzić się wraz z matką i siostrą w rejony Park
Avenue i podjąć naukę w Endover a następnie na Harvardzie.
Znowu ten Harward.
Wszystkie relacje z przesłuchań, które zbierał Einstein, pochodziły od
Amerykanów. Einstein osiedlił się z wyboru w amerykańskiej części nieba. Jako
Żyd żywił naturalnie mieszane uczucia do Europejczyków. Lecz przesłuchiwano
przecież nie tylko Amerykanów. Pakistańczycy, Pigmeje z Filipin, nawet komuniści
- wszyscy musieli przejść przez to samo.
Znamienne, że Einsteina oburzył przede wszystkim matematyczny aspekt systemu, za
który prowadzący przesłuchanie żądali od ludzi tak ogromnej wdzięczności.
Wyliczył, że gdyby każdy człowiek na Ziemi wykorzystał w pełni wszystkie okazje
zarobienia pieniędzy, stając się milionerem, miliarderem i tak dalej, to wartość
dóbr papierowych na tej małej planecie przekroczyłaby wartość wszystkich dobr
naturalnych wszechświata w ciągu nie więcej niż trzech miesięcy. Co więcej: nie
byłoby komu pracować użytecznie.
Wobec tego Einstein napisał do Pana Boga, żal dając, że pan Bóg nie ma pojęcia,
jaki kit wciskają ludziom do głowy jego eksperci od przestuchań. Ich to, a nie
Pana Boga, oskarżał Einstein w liście o okrutne oszukiwanie nowo przybyłych w
kwestii okazji, jakie przegapili na Ziemi. Usiłował rozszyfrować motywy
działania ekspertów, dopuszczając możliwość, że są to po prostu sadyści.
Opowiadanie kończyło się zaskakująco gwałtownie. Einstein nie został dopuszczony
do Pana Boga Pan Bóg przysłał jednak do niego archanioła, ktory aż się pienił ze
złości. Archanioł postraszył Einsteina, że jeśli nie przestanie krzewić wśród
duchów braku szacunku dla ekspertów, odbierze mu się na wieki ukochane skrzypki.
Więc Einstein przestał z kimkolwiek dyskutować na temat ekspertów. Nic nie było
dla niego ważniejsze niż skrzypce.
Opowiadanie było niewątpliwie policzkiem wymierzonym Panu Bogu, skoro
sugerowało, że posługuje się on tanim kamuflażem w postaci ekspertów, celem
wywinięcia się od odpowiedzialności za trudności ekonomiczne na Ziemi.