Zamieszanie z Bonim i nie tylko...

[andrzej_b2]

Na ogół wiemy, że autorami projektu Bazyliki Serca Jezusowego przy ul.
Kawęczyńskiej są: Łukasz Wolski i Hugon Kudera. Tak to przynajmniej wynika z
tablicy kamiennej na gmachu świątyni i tak podaje J. Zieliński w T. 5 swego
Atlasu na s. 334, a zapewne za nim M. Pilich Warszawska Praga 2005, s. 122.
Tymczasem w Przewodniku po Kościołach Pragi L. Dununa (1978) na s. 40 autor
wymienia w pierwszej kolejności Kuderę a dopiero w drugiej Wolskiego – jako
kontynuatora oraz St. Marzyńskiego jako restauratora kościoła po zniszczeniach
wojennych. Inaczej podaje St. Łoza (Architakci i budowniczowie w Polsce 1954,
s. 335) jako autora projektu wymieniając wyłącznie Wolskiego.
Dość dziwne informacje znalazłem w:
www.ewarszawa.com/przewodnik/obiekt/index.php?id=196&dzial=16
fotografika.i-csa.com/sokolow/z_tamtych_lat/asokolow108.html
gdzie do wątku o Bazylice zostaje dodany Andrzej (Andrea) Boni, autor
projektów kościoła na Grochowie i w Sokołowie Podlaskim.
Kto rozwiąże to zamieszanie i przy okazji wie coś więcej o Kuderze i Bonim
nadto, co w internecie?
Pozdrawiam :-)

[kester]

No tak, znów problem z wiarygodnością źródeł.
W książce wydanej po 1997 przez Agencję Wydawniczą Katolików MAG "Bazylika
Najświętszego Serca Jezusowego w Warszawie" (pod redakcją ks. Wiesława Kani
SDB) napisano tak:

"We wrześniu 1902 roku Radziwiłłowie zakupili przy ulicach Siedleckiej i
Kawęczyńskiej plac pod budowę świątyni. Tegoż roku władze miejskie zatwierdziły
projekt Stanisława Grochowicza, dotyczący budowy kompleksu, który miał zawierać
obok świątyni również duży ośrodek wychowawczy dla miejscowych dzieci i
młodzieży. Nie wiadomo dzisiaj dlaczego Radziwiłłowa nigdy nie skorzystała z
tego projektu. Kilka lat później zleciła innemu architektowi Łukaszowi
Wolskiemu zrobienie nowego projektu, który zyskał akceptację księżnej.
Prawdopodobnie głównym powodem zmiany stylu planowanej budowy była możliwość
zakupienia do bazyliki kolumn przygotowanych dla bazyliki Św. Pawła za Murami w
Rzymie. W momencie, kiedy księżna dowiedziała się, że kolumny nie będą mogły
być wykorzystane w Rzymie, ponieważ długość ich nie odpowiada wysokości
bazyliki, postanowiła zakupić je i sprowadzić do Warszawy.
W 1907 roku rozpoczęto budowę murowanej świątyni według projektu architektów
Łukasza Wolskiego i Hugona Kudery. Pełnomocnikiem księżnej do spraw budowy
został ks. Alojzy Volkmer.(...)

(..)Projekt świątyni nawiązuje do architektury bazyliki Św. Pawła za Murami w
Rzymie. Jest ona zbudowana na dwóch poziomach według projektu Łukasza Wolskiego
z późniejszymi zmianami Hugona Kudery."

O Bonim nie ma ani słowa. Natomiast jest o Marzyńskim jako tym, który po wojnie
nadzoworał naprawę uszkodzeń i dalszą rozbudowę kościoła.

W książce jest bardzo dużo wspaniałych zdjęć ze wszystkich etapów budowy i
rozbudowy świątyni.

Ten, który przez płot skakał

[andrzej_b2]

forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=437&w=53086098&a=53196527
Alojzy Volkmer i Ludwik Wolski byli kolegami seminaryjnymi i obydwaj w 1905 r. w
kościele Św. Krzyża zostali wyświęceni na księży. Ludwik – późniejszy wieloletni
proboszcz w Otwocku, był młodszym bratem Łukasza Wolskiego, który w 1903 r.
ukończył architekturę. Wszystko wskazuje, że około 1907 r., młodego wówczas
architekta, księżnej Marii Radziwiłłowej, przedstawił właśnie ks. Volkmer.
Bazylika była pierwszym i chyba największym dziełem Ł. Wolskiego. Nie przyćmiły
go ani kościół Św. Stanisława na Żoliborzu, ani kościół Św. Wincentego a Paulo w
Otwocku.
Pozdrawiam :-)

Tragedia ojca

[andrzej_b2]

Wielu czytelników może zastanawiać stosunkowo mała aktywność twórcza Łukasza
Wolskiego. Przyczyną tego była tragedia jaką przeżył w czerwcu 1933 r. Córka
jego Wanda Wolska i jej narzeczony podczas wycieczki kajakowej między Cannes a
wyspami Lerins, w wyniku nagłego szkwału, utonęli w wodach Morza Śródziemnego.
Dopiero po tygodniu woda wyrzuciła ich ciała. Nagła śmierć jedynej córki,
będącej już znaną wówczas w paryskim świece modernistów, stała się przyczyną
depresji twórczej Wolskiego. Odtąd porzucił już praktykę architektoniczną i
zajął się tylko nadzorem budowlanym kościołów na Żoliborzu i w Otwocku. Dom
własny przy Kieleckiej 41a, wraz z pracami córki zgromadzonymi w związku z
planowaną w Warszawie wystawą, spłonął w czasie Powstania Warszawskiego. On sam
zmarł w 1948 r. i spoczął u boku swej ukochanej córki na Powązkach w kwaterze 172.
Pozdrawiam

[allgau]

Hmm, był też Wolski,architekt, który miał kamienicę róg Flory i Bagateli, którą
zresztą w latach 90. ubiegłego wieku odzyskała rodzina, czy to ten sam?

[jarekzielinski]

To inny Wolski - Leon, któremu przypisuje się (poza wspomnianym) następujące
domy: Boduena 2-4, Mokotowska 8 i 24, Moniuszki 2A, Poznańska 5 i Wilcza 31.
Wszystkie budowane pomiędzy 1904 a 1914. Niestety, architekt ten został
pominięty w słowniku S. Łozy, więc nawet nie wiem w jakich latach żył. Pzdr.

Leon Wolski

[andrzej_b2]

Tropiąc ślady Leona Wolskiego znalazłem w Przeglądzie Technicznym z 1884 r., w
nr 11, ss. 113-115 jego artykuł pt. Kilka słów o budowie filtrów nowego
wodociągu warszawskiego”.
Niewiele, ale choćby to wskazuje na rozpiętość zainteresowań naszego bohatera.
Pozdrawiam

[andrzej_b2]

foto3.m.onet.pl/_m/a047f5899cc001d2e391eadf1a3be2a7,21,19,0.jpg