Paniom i panom !

29.01.10, 00:06
Witam,
od jakiegoś czasu obserwuję zawrotną karierę samogłoski -ą używanej w
dopełniaczu liczby mnogiej. Więc zamiast - jak w tytule - paniom, coraz więcej
osób mówi: panią - mając na myśli właśnie liczbę mnogą.
Do pewnego czasu dotyczyło to głównie języka mówionego, ale ostatnio
przeczytałam w gazecie następujące zdanie: To się podoba mężczyzną.
Myślę jednak, że nie wszystkim mężczyznom się to podoba.
Zastanawiam się, skąd to się bierze ? Może forma -ludziom- kojarzy się z
-robiom- i dlatego ?
    • randybvain Re: Paniom i panom ! 29.01.10, 00:22
      Hm, typowa redukcja spółgłoski wygłosowej. Słyszałem nawet byłę,
      zrobiłę, upiekłę... Jednak w piśmie to niechlujstwo.
      • dala.tata Re: Paniom i panom ! 29.01.10, 00:49
        podobnie jak umie czy rozumie - w 1 os. l.poj.
        • randybvain Re: Paniom i panom ! 30.01.10, 00:53
          Akurat w tych przypadkach mogła też zadziałać regionalna kontrakcja -eję -> ę.
          • dala.tata Re: Paniom i panom ! 30.01.10, 20:20
            ????

            z 'rozumiem' na 'rozumie' kontrakcje 'eje'. to ja czegos tu chyba nie rozumie.
            • randybvain Re: Paniom i panom ! 30.01.10, 21:09
              Nie. Z rozumieję na rozumię. Rozumiem związane
              jest z czeskim rozumím, więc zrozumiałe, że dostało się do
              języka literackiego, tak jak serce czy wesoły.
              • stefan4 Re: Paniom i panom ! 31.01.10, 02:47
                randybvain:
                > Nie. Z rozumieję na rozumię.

                Czy takie kontrakcje w ogóle mogą działać? Czy są inne przykłady? Nie bardzo sobie wyobrażam:
                • szaleję --> szalę,
                • boleję --> bolę,
                • wieję --> wię...

                - Stefan
                • randybvain Re: Paniom i panom ! 31.01.10, 16:34
                  Nie wiem, dlatego napisałem mogła. Moja skraca się na ma,
                  moje na me, dziejał na dział.
                  • dala.tata Re: Paniom i panom ! 31.01.10, 17:21
                    spoko, a moloko na mleko. jelsi potrafisz wykazac historycznosc zgubienia m w
                    rozumiem, to pewnie mozna to rozwazac. jesli to cos nowszego, odnoszenie tego do
                    przeszlosci nie ma wiekszego snesu.
                    • randybvain Re: Paniom i panom ! 01.02.10, 13:00
                      Mołokosos na młokossmile
                      • dala.tata Re: Paniom i panom ! 01.02.10, 16:18
                        nie wiem co to sos mlekowy, ale sprobowalbym.
                        • stefan4 mlekossój a jery 01.02.10, 17:31
                          dala.tata:
                          > nie wiem co to sos mlekowy, ale sprobowalbym.

                          Dala.Tato, przepraszam za pytanie zadane tak wprost: czy Ty znasz rosyjski? W
                          rosyjskim zachowało się wiele dawnych słów i form słowiańskich, które u nas już
                          wyparowały, albo zostały czymś zastąpione, albo zmieniły się nie do poznania.
                          Zresztą Rosjanie również rozpoznają historię swojego języka we współczesnym
                          polskim
                          • dala.tata Re: mlekossój a jery 01.02.10, 17:54
                            to zalezy co rozumiesz przez 'znasz'. pare lat temu wyladowalem w jednej z bylem
                            republik ZSRR i po paru dniach swobodnie rozmawialem.

                            natomiast troche jestem zawiedziony, ze sadzisz, ze ja myslalem, ze molokosos ma
                            cos wspolnego z sosem i mlekiem. no ale widac, takie wrazenie robie.

                            wokalizacje jerow z kolei wyparlem - scs, historia jezyka czy gramatyka
                            historyczna to nie byly moje ulubione przedmioty.
              • dala.tata Re: Paniom i panom ! 31.01.10, 14:18
                no ale na to nie masz zadnych dowodow. nie ma dzis formy 'rozumieje', masz
                natomiast forme 'rozumiem', ktora w yglosie traci 'm'. niespecjalnie widze
                potrzebe komplikowania.
                • stefan4 Re: Paniom i panom ! 31.01.10, 15:02
                  dala.tata:
                  > nie ma dzis formy 'rozumieje'

                  W ukraińskim jest розумію. Polski nie jest wyspą, mógł w przeszłości
                  mieć podobnie.

                  Ale do tej kontrakcji sam mam wątpliwości, wyraziłem je poprzednio. Przyjdzie
                  Randybvain, to nam wyjaśni.

                  - Stefan
                  • dala.tata Re: Paniom i panom ! 31.01.10, 17:19
                    stefanie, nie mam zadnych watpliwosci, ze polski nie jest wyspa i rozne rzeczy
                    byly kiedys tymze polskim, pozniej, jak jery na przyklad, znikaly. nie jestem
                    jednak taki pewien, czy warto tlumaczyc dzisiejsze zjawiska jezykowe
                    przeszloscia. po co?

                    'rozumiem' przeksztalcane w 'rozumie' mozna dzisiaj swietnie wytlumaczyc
                    ekonomia jezyka. po co nam odniesienia do sasiednich jezykow?

                    natomiast, gdybysmy wykazali ze te zmiany zaczely nastepowac rowniez w innych
                    jezykach i to na dodatek potrafili pokazac to historycznie, to pewnie mozna by
                    sie zastanowic.
                    • stefan4 Re: Paniom i panom ! 31.01.10, 17:56
                      dala.tata:
                      > nie jestem jednak taki pewien, czy warto tlumaczyc dzisiejsze zjawiska jezykowe
                      > przeszloscia.

                      Wydaje mi się, że z formami takimi jak ,,umię'' lub ,,rozumię'' żyję od
                      urodzenia. A z ,,drogim panią i paną'' dopiero niedawno. Sądzę więc, że to z
                      tymi czasownikami to nie jest takie bardzo dzisiejsze...

                      - Stefan
                      • dala.tata Re: Paniom i panom ! 31.01.10, 18:23
                        mnie sie wydawaly oba stosunkowo nowe. ale jako ze w Polsce od prwi 20 lat
                        bywam, a nie jestem, moge nie miec racji.
    • mika_p Re: Paniom i panom ! 30.01.10, 14:11
      Ponieważ wstydem i hańbą jest robienie błędów ortograficznych, ludzie wpadają w
      pułapkę hiperpoprawności i przeginają się na stronę błędów.

      Jak człowiek uczy się pisać, to pisze jak słyszy. Na przykład "Zrobiliśmy z
      naszom paniom jasełka". Tłumaczy się człowiekowi, że -om jest źle, że powinno
      być -ą. I z obawy przed popełnieniem błędu ortograficznego na szyderczym forum,
      człowiek miażdży potem przeciwnika ciężką frazą "Wspułczuję twoim dziecią".
    • ja22ek Re: Paniom i panom ! 30.01.10, 19:43
      Też stawiam na hiperpoprawność, wzmocnioną przez zanik nosowego 'o' i wynikające
      z tego rozchwianie poczucia normy.
Inne wątki na temat:
Pełna wersja