PRÓCHNO Wacława Berenta

[antos121]

Witam. Potrzebuje jakiegoś opracowania książki "Próchno" Wacława Berenta.
Najlepiej byłoby jakieś streszczenie, ale ogólnie jakiekolwiek informacje
mnie zadowolą. Jakbyście mieli jakieś opracowanie czy coś to dajcie znać.
Będę ogromni wdzięczny. Pozdrawiam.

[szara_godzina]

Powieść Wacława Berenta Próchno to pierwszy w polskiej literaturze obraz
artystów-dekadentów, portret postawy schyłkowej odległy od sienkiewiczowskiego
moralizowania i jednoznacznej oceny, portret kunsztowny a jednocześnie w miarę
obiektywny. Autor przedstawia losy kilku znajomych artystów, parających się
różnymi zajęciami (aktor, dziennikarz, muzyk, poeta, malarz), zaś samobójstwo
pojawia się w powieści aż cztery razy. Jako pierwszy opuszcza ten świat ojciec
aktora Borowskiego, wieszając się w teatralnej toalecie. Jego postępowanie
związane jest z „wypaleniem się” jego aktorskiego talentu, depresją i
zobojętnieniem. Drugim samobójcą jest dziennikarz Jelsky, który wypija napój z
arszenikiem w kawiarni, odbierając sobie życie w miejscu codziennej pracy i
częstych spotkań artystycznej cyganerii. Pozostawia po sobie list, będący
manifestem postawy dekadenckiej:
Jedyną bronią przeciw fatum naszego życia jest dobra gra, ta na wpół już tylko
świadoma zdolność oszukiwania ludzi i siebie aż do ostatniego tchnienia. Was,
bracia artyści, uczyć tego nie potrzeba: w tym sztuka nigdy nie zawodzi: odbiera
duszę, daje „rolę”. A więc, kanalie: eviva l’arte!
Przyczyn samobójstwa Jelsky’ego doszukiwać należy zatem w niebezpiecznym
zachwianiu równowagi między życiem a sztuką, w wyrzeczeniu się osobistego
szczęścia na rzecz artystycznego powodzenia. Motywem działania może być już sam
zawód dziennikarza, zmuszonego liczyć się z gustami czytelników i szukać
sensacji, nie mogącego realizować się w prawdziwym, artystycznym działaniu. Chęć
zerwania ze sztuką (z życiem) jest motywem kolejnych dwóch samobójstw opisanych
w Próchnie. Poeta-epigon Muller, którego wiersze są właściwie wariacjami na
temat utworów Tetmajera oraz muzyk Hertenstein zażywają wspólnie malajską
truciznę upas. Ma ona opóźnione działanie, dlatego też samobójcy mają jeszcze
mnóstwo czasu by snuć przedśmiertną rozmowę i rozważania. Muller obawia się kary
i pyta o to Hertensteina, odpowiadającego na wątpliwości:
- Nie znam żadnej…
- Powiedz, powiedz! – więc nie czeka nas kara za… za mord na duchu?!
- Zycie samo jest karą w beznadziejnym poszukiwaniu, a wszystkie jego dary są
nieczyste .

Stanowisko Hertensteina odnośnie kary czekającej na samobójcę ma związek z
pojęciem nirwany, do której dekadenci dążyli różnymi sposobami, także odbierając
sobie życie. Dla Hertensteina życie i sztuka to jedno, dlatego nie można zejść
ze sceny, nie schodząc jednocześnie z tego świata. Wszystkich wymienionych tutaj
samobójców charakteryzuje niezwykła wrażliwość i emocjonalne rozchwianie, każdy
z nich spala się, próbując tworzyć prawdziwą sztukę i ponosi osobistą porażkę.
Warty podkreślenia jest fakt że akcja Próchna rozgrywa się wiosną, nie zaś w
sprzyjającej depresji i uwielbianej przez modernistów aurze jesiennej. Tłumaczyć
to można jako możliwość odrodzenia się świata i przemiany okupionej śmiercią.

[antos121]

Dzięki przeogromne. Jakbyś jeszcze coś miała albo ktokolwiek inny to prosiłbym
o pomoc i umieszczenie tego tutaj. Jeszcze raz dzięki i pozdrawiam.

[kurczak1]

Pisałam o tym cholerstwie lata temu na polonistyce, ale po przyjęciu spłonęlo
żywcem, bo mi nioe leżało, a męki twórcze były przeogromne zwłaszcza, że i
czerwiec lub maj był prześliczny, przesliczniejszy niż teraz.

Choć chyba się wypogadza poniekąd

[aspazja85]

kurczak1 napisała:

> Pisałam o tym cholerstwie lata temu na polonistyce

to jedna z moich ukochanych ksiazek jesli chodzi o Mloda Polske No ale ja
podobno jestem dziwna...pozdrawiam