Doktorat - świstek papieru?

[flamengista]

"Polskie uczelnie przyjmują coraz więcej osób na studia doktoranckie. W tym
roku w Krakowie będzie się kształcić około 4 tys. doktorantów; w całej Polsce
jest ich 35 tysięcy - pisze "Dziennik Polski".

Doktorat nie jest już początkiem kariery naukowej, tylko kolejnym szczeblem
edukacji. Prawie jedna trzecia kształcących się osób to studenci zaoczni;
koszt takich studiów waha się od 1,5 tys. do ponad 3 tys. zł za semestr. Po
wrześniowej rekrutacji krakowskie uczelnie przyjmą blisko tysiąc nowych
doktorantów.

Najwięcej - około 400 osób - rozpocznie studia na Uniwersytecie Jagiellońskim,
gdzie kształci się obecnie ponad 2,2 tys. doktorantów (wszyscy w trybie
stacjonarnym). Blisko jedna czwarta z nich otrzymuje stypendia.

Systematyczny wzrost liczby kandydatów na studia doktoranckie potwierdzają
także władze Akademii Górniczo-Hutniczej, która jest drugą pod względem
wielkości krakowską "fabryką" doktorów. Dzisiaj na 11 wydziałach AGH studiuje
600 doktorantów; we wrześniu przyjętych zostanie 140 kolejnych.

Około 200 doktorantów kształci się na Politechnice Krakowskiej; ponad 170 - na
Akademii Pedagogicznej, a na Akademii Rolniczej - 120. Z oferty studiów
doktoranckich na Akademii Ekonomicznej korzysta około 150 osób (studia
prowadzone są tylko w trybie zaocznym, cena wynosi 2,9 tys. zł ze semestr).

W całej Polsce liczba doktorantów sięga już 35 tysięcy. Około 90 proc. z nich
kształci się w szkołach wyższych, pozostali - w jednostkach Polskiej Akademii
Nauk i w innych instytutach badawczych.

W myśl nowej ustawy o szkolnictwie wyższym, studia doktoranckie stanowią III
etap kształcenia - po licencjacie i magisterium. Co za tym idzie, doktorant
jest po prostu studentem i ma podobne uprawnienia, jak studenci niższych
szczebli kształcenia: ma prawo do pomocy materialnej, stypendium,
ubezpieczenia, miejsca w akademiku, zniżek na przejazdy itp. A przynajmniej
takie były założenia, bo z powodu braku rozporządzeń ministerialnych
uprawnienia doktoranta są dzisiaj niejasne.MKI

PAP – Nauka w Polsce"
www.naukawpolsce.pap.pl/nauka/index.jsp?place=Lead08&news_cat_id=168&news_id=12524&layout=0&forum_id=4763&page=text

problem jest poważny

[flamengista]

I dotyczy nas wszystkich.

Przecież jeśli studia doktoranckie są masowe, to tytuł doktora coraz mniej
będzie znaczył. Masowość to także obniżenie poziomu samych doktoratów. Odnoszę
wrażenie, że ten pęd do doktoratu przybrał już przesadne rozmiary i będziemy
mieli nadprodukcję "naukowców".

Mam nadzieję, że kiedyś wreszcie młodzi ludzie nie będą zadowalać się
papierkiem, a zaczną wymagać jakości.


Z drugiej strony - to chyba dobrze, że coraz więcej osób chce sie zajmować pracą
naukową?

A Wy - co o tym sądzicie?

[dr_in_spe]

ciekawy temat do badan... Jest to tez szansa, ze pracodawcy zaczna "normalnym"
okiem patrzec na dr.

[niewyspany77]

flamengista napisał:

> A Wy - co o tym sądzicie?

studia doktoranckie to 4 lata tak?. No ok. Czyli ze zakladajac ze *tylko* 1/10 z
nich bedzie chciala pracowac gdzies na uczelniach, to potrzebujemy 3,5 tysiaca
etatow (choc niekoniecznie nowych, ale jednak). Idzie calkiem niezly niz
demograficzny, ludzie lapia robote w kilku miejscach, inwestycje w nauke sa
zenujace.

Ja tam sie nie przejmuje - dobrzy sie obronia.

NIemniej to jest niebezpieczne. W mojej dyscyplinie sa 2 osrodki ktore wlasnie
zaczely 'fabrykowac' doktorantow. Sprowadzi sie do tego ze coraz wiecej ludzi z
doktoratem bedzie szukalo pracy w zwyklej szkole typu gimnazjum.

dobrzy się obronią

[flamengista]

To tekst dobry na warunki wolnorynkowe (amerykańskie), a nie polskie.

U nas dobrzy obronią sie w ten sposób, że:
- cudem dostaną etat na państwowej uczelni bez możliwości dorabiania w prywatnej
(tam trafią inni) - w efekcie ciągle będą zarabiali marne pieniądze;
- wyjadą za granicę.

Natomiast będzie to świetna sytuacja dla uczelni, które już teraz mogą prowadzić
zajęcia bardzo tanim kosztem - poprzez doktorantów. A potem i tak oferować
ochłap nielicznym - najlepszym doktorom.

Przy okazji dzięki zmianie przepisów w kwestii uruchamiania kierunków studiów
wzrośnie nieznacznie zapotrzebowanie na doktorów. Więc część znajdzie pracę,
szczególnie na uczelniach prywatnych.

Ale tam kryterium przyjęcia będzie na ogół takie: nie liczy się jakość, ale
ilość (zajęć do przeprowadzenia) którą mozesz nam zaoferować.


Co do niżu - sprawa nie jest jednoznaczna, bo co prawda mniej jest maturzystów,
ale coraz więcej z nich decyduje sie na studia. Na razie per saldo wychodzi na
to samo.

I zgadzam sie niestety co do wniosku końcowego. Nauczyciel matematyki ze
stopniem doktora nie będzie należał do rzadkości. Wszystko ok, ale nauczyciele w
szkoel zarabiają jeszcze mniej niż pracownicy naukowi na uczelni.

[dr_lolo]

zyjemy w czasach, w ktorych tytul doktora wydaje sie zapewniac (niektorym)
lepsza przyszlosc (finansowa). skoro stopien licencjata/inzyniera/magistra mozna
kupic na prywatnych uczelniach to trzeba zostac doktorem, aby wybic sie.

czesto slyszalem od moich kolegow: "musze zrobic doktorat, dr X ma o wiele
wyzsze stawki za konsulting". zaczynaja doktorat... i mowia po roku: "mam
napisac iles artykulow? tyle sie napracowac? czekac tyle lat? i tylko o delta
miec wyzsza stawke?". rezygnuja.

swiat nie potrzebuje zbyt wielu naukowcow.

to prawda

[flamengista]

"świat nie potrzebuje zbyt wielu naukowców"

Tyle że u nas jest zła struktura zatrudnienia na uczelniach, dominują starsi
pracownicy. W sumie więc pęd do doktoratu powinien być zjawiskiem pozytywnym,
służącym do odmłodzenia kadry.

Tak by było, gdyby nie:
- chory system polskiej nauki, pozwalający traktować doktora jako ciągle
niedojrzałego naukowca, którym można pomiatać;
- strasznie niski poziom doktoratów.

Strasznie niski poziom doktoratów jest oczywiście skorelowany z chorym systemem
nauki polksiej i kółko się zamyka. Seryjna produkcja doktorów to kasa dla
uczelni, tani (darmowi?) pracownicy-doktoranci, szybkie awanse habilitowanych na
profesorów belwederskich.

W tej sytuacji nie opłaca się uczelniom dbać o poziom doktoratów.
Za to doktorantom - jak najbardziej! Przecież jeśli podjęli studia, by się
wyróżnić - to nie dla marnego świstka papieru... Od dorosłych ludzi można by
oczekiwać, że będą wymagać jakości: uwagi promotora, solidnych wykładów na
studiach, środków na wyjazdy na konferencje, dobrze wyposażonej bilbioteki etc.

[misiaszm1]

Witam, pisze pierwszy raz, choc przeczytalem spora czesc tego forum, wiec
pozdrawiam wszystkich. Chcialem sie odniesc do art. z Dziennika. Wg mnie ped do
doktoratow wynika z deprecjacji tytulu magistra. W czasach gdy mature dostaja z
amnestii ludzie ktorzy jeszcze 10 lat temu skonczyli by ledwie zawodowki, a
tytul magistra to tylko kwestia zaplacenia czesnego na prywatnej uczelni i 3
tys. za prace magisterska, tak naprawde mgr nic nie znaczy. Spora w tym zasluga
niestety takze was drodzy doktoranci i profesorowie, drastycznie obnizacie
poprzeczke przez co pelno jest niedouczonych ludzi po studiach. Poziom
ksztalcenia gdy ja zaczynalem studia, 10 lat temu, obiektywnie patrzac juz byl
niewysoki. Teraz gdy wchodze na forum mojej uczelni i czytam czego wymagaja na
egzaminach profesorowie czy doktorzy ktorych ja mialem za kosy to zbiera mnie
pusty smiech, takich pytan bedacych podstawa podstaw wtedy nikt nawet nie
zadawal, bo bylo oczywiste ze podstawy kazdy zna. Tak wiec doktorat staje sie
mniej wiecej odpowiednikiem magistra z okresu komuny, co juz ktos wczesniej na
tym forum zauwazyl. Radze sie wam obudzic kadro naukowa, bardziej chodzi mi
jednak bardziej o profesorow i wladze uczelni i przestac traktowac uczelnie jak
maszynki do produkcji magistrow i zarabiania pieniedzy. To nie o to chodzi. Bo
mozecie sie pewnego dnia obudzic z reka w nocniku i z magistrami z amnestii.


Pozdrawiam
MichalM

poziom studiów pikuje w dół

[flamengista]

To prawda, przy czym idący niż (a raczej - pogłoski o niżu) demograficzny
"wymusza" jeszcze większe ustępstwa.

Tyle że winny jest system, nie ludzie.

Asystent czy adiunkt przykładający się do zajęć dydaktycznych i bardzo dużo
wymagajacy od swoich studentów nic nie zyskuje. Mało tego, może stracić - bo
studenci widzą że mają większe prawa i z byle bzdurnym problemem idą do
dziekana. A dziekan coraz częściej przychyla się do ich próśb. Potem adiunkt czy
asystent wzywany jest na dywanik i słyszy, że przecież nie można oblewać naszych
klientów;)

Mało tego - za świetnie przygotowane zajęcia dydaktyczne NIKT nie pochwali, o
dodatkowej gratyfikacji pieniężnej nie wspominając. Za to od asystenta oczekuje
się szybkiego doktoratu, a od adiunkta - habilitacji. Oraz mnóstwa publikacji,
najlepiej tych na LF.

Dlatego ni dziwmy się, że pracownicy naukowi traktują często dydaktykę jako zło
konieczne, zajęcia odbębniają by jak najszybciej powrócić do właściwych,
naukowych obowiązków.

Dochodzi do paradoksalnej sytuacji: wszyscy wszystkich oszukują. Studenci
oszukują uczelnię (stypendia socjalne) i jej pracowników (ściąganie, plagiaty).
Uczelnia oszukuje studentów, dając kiepski produkt edukacyjny, który obniża
szanse jej absolwentów na rynku pracy. Pracownicy naukowi oszukują uczelnię i
studentów, prowadząc kiepskie zajęcia, nie kontrolując prac zaliczeniowych,
licencjackich czy magisterskich. Nikt na razie nie ma interesu, by tą chorą
sytuację zakończyć.

PS. Piszesz:
"Wg mnie ped do doktoratow wynika z deprecjacji tytulu magistra"
i masz rację. Tyle że teraz czeka nas deprecjacja tytułu doktora. Jak tak dalej
pójdzie, za 10 lat ludzie będą robić habilitację, by wyróżnić się z tłumu
doktorów;)

[niewyspany77]

flamengista napisał:

> za 10 lat ludzie będą robić habilitację, by wyróżnić się z tłumu
> doktorów;)

Albo robic 2 doktoraty ***. Bo to w sumie pikus. Czyli bedzie cos jak dr dr Jan
Kowalski :)

*** to tylko zart, tu nie ma zadnych podtekstow!!!!!!!!!!!!

[flamengista]

Masz rację. Ja mam dwa mgr ale wśród młodych pracowników naszej uczelni to standard.

Kurcze, chyba faktycznie na jednym doktoracie sie nie moze skończyć... A moze i
dwie habilitacje dla swiętego spokoju;)

[babazgaga]

Z dużym prawdopodobieństwem za 10 lat nie będzie już habilitacji, przynajmniej
jeśli nasza nauka będzie ewoluować w stronę anglosaską. Są takie głosy, takie
ruchy, jeśli tak się stanie, to (tzn pozycja delikwenta) będzie zależeć od jego
dorobku naukowego. I bardzo dobrze, jak dla mnie.

czy ja wiem?

[flamengista]

Też przez parę lat byłem zwolennikiem likwidacji habilitacji.

Ale przez masowość doktoratów i słaby ich poziom habilitacja to jedyna możliwa
poprzeczka, próba weryfikacji.

Wszystko zależy bowiem, jak na to popatrzymy.

1. Optymista: zniesienie habilitacji będzie oznaczało koniec gerontokracji na
uczelniach. Młodzi, zdolni naukowcy zyskaja samodzielność, łatwiejszy dostęp do
funduszy. Stanowisko profesora czy kierownika zespołu będzie zależało od wyników
pracy naukowej, publikacji. Nie będzie trzeba tracić czasu na pisanie
400-stronicowej, nudnej kobyły której i tak nikt po za recenzentami nie
przeczyta. No i ludzie będą zmuszeni do ciagłego wysiłku - bo tytuł profesorski
nie będzie dany raz na zawsze, nie będzie można na nim dojechac do emeryturki.

9. Pesymista: zniesienie habilitacji będzie oznaczało tylko dalsze pogłębienie
patologii. Wcześniej osoba z poza układu po zrobieniu habilitacji miała wreszcie
spokój. W nowej sytuacji nie będzie już zadnych barier, by pociotków z marnymi
doktoratami wciskać na wszystkie stanowiska. Paradoksalnie nadal ważniejsi będą
starzy profesorowie z habilitacją. Niepokorni młodzi-ambitni będą bez listości
koszeni, bo łatwo ich będzie zastąpić (minima kadrowe oparte na doktorach to
marzenie każdej uczelni, szczególnie prywatnej).

rozwiazanie istnieje

[niewyspany77]

Zawsze mozesz wyemigrowac skoro tak Ci zle ;-)

to kiepskie rozwiązanie

[flamengista]

Bo nie jestem sam. Gdybym był osobą samotną, już by mnie tu nie było.

Ale żona nie chce nigdzie jechać, ma tu fajną pracę i jest szczęśliwa.

Więc muszę sie zadowolić pracą w Polsce - która i tak moze sprawiać masę
satysfakcji. Trzeba jednak się trochę "dotrzeć" i właśnie jestem na tym etapie.

...

[niewyspany77]

Kompletnie Cie nie rozumiem. Z jadnej strony zle ze jest duzu przyplyw swiezej
krwi w postaci doktorantow, z drugiej ze bo stara profesura przeszkadza, z
trzeciej ze bo 'w Polsce sie nie da (vide moj tekst 'dobrzy sia obronia') a z
czwartej nie nie nie bo zona.

Moze jakis pozytyw?

Nadal uwazam ze dobrzy sie obronia. Moze mniej bedzie etatow do zgarniecia za
jednym zamachem, moze mniej kasy sie przy okazji zarobi, moze bedzie i wiecej
kiepskich doktorow ale - dobrzy sie obronia.

[aphoper1]

Moj ojciec (doc. dr hab.) ma wielu znajomych naukowcow polskiego pochodzenia w
Stanach. Paru wybitnych. Ale nawet, gdyby dostali Nobla (dziedzina niestety
nienoblowska), to w Polsce sa dla starych profesorow tylko doktorami. A u mojego
Ojca w Zakladzie profesorowie wymawiaja slowo "doktor" z pogarda... I jeszcze
cos - sa problemy, kiedy ci uczeni chca promowac doktorat kogos z Polski... A to
juz powazna sprawa.

Czym jest doktorat?

[x_adam]

no niestety wraz z "umasowieniem" magistra, nadeszła podobna era i dla
doktoratów, chociaż czy jest to tak naprawdę świstek papieru?, trudno mi z tym
jakoś jednoznacznie zgodzić, tak czy siak żeby go zrobić trzeba w wiekszości się
solidnie napracować. Są jednak dziedziny w których jak najbardziej tytuł dr
będzie znaczył dziś duzo więcej, bo powiedzmy sytuacja w przypadku doktoratów
humanistycznych (powiedzmy z historii) czy politologicznych -, wygląda w ten
sposób, że bardziej się robi to juz teraz w celach podniesienia własnego
prestiżu, niż uzyskania jakiejkolwiek szansy na pracę na uczelni.Ktoś już
zauważył, że mamy za dużo naukowców dziedzin humanistycznych, a za mało z nauk
ścisłych. Współczesne firmy potrzebują ludzi z konkretnymi umiejetnościami w ręku.
Poza tym trzeba mieć też czesto w przypadku robienia takiego doktoratu tzw
"plecy". Pamiętam jak mi obiecywano przez 3 lata studiów pozostanie w Zakładzie,
potem profesor stwierdził, ze uczelnia nie ma kasy, kasa sie jednak znalazła dla
kolegi, który był znajomym kierownika Zakładu. Tak stało się tez i w innych
Zakładach..Zastrzegam że mówię o odosobnionym przypadku mojej uczelni, nie wiem
jak sytuacja wyglądała u was.Ja sobie w tej rzeczywistości poradziłem, zacząłem
robić zaocznie doktorat dla siebie, nie tam w jakiejś nadziei na pracę naukową,
ale większość moich kolegów, dla których nauka stanowiła cel życia, nie może
się odnaleźć sie w dzisiejszej rzeczywistości..Robią kolejne magisteria, siedzą
załamani bezrobociem, i faktem że są niepotrzebni, co kilka miesięcy odwiedzają
z nadzieją swoich promotorów, że może już w tym roku stanie się cud
Cud się nie stanie...Im predzej sobie to uświadomić tym lepiej

[x_adam]

Zawodowo zajmuje się zupełnie przeciwstawną dziedziną do tej którą skończyłem,
ale przyznaje że pracuję od 16 roku życia, wiec mam doświadczenie i orientację
na rynku pracy. Szkoda mi tylko własnych kolegów, dla dwóch z nich znalazłem juz
prace, we własnej firmie, dla wszystkich sie nie da. Część z nich po prostu boi
się poszukiwania pracy, tego składania cv, rozmów kwalifikacyjnych, bo byli
stworzeni do nauki.Usiłuję trochę zmienić ich tok myślenia

[elwinga]

Jakoś mi te liczby nie spędzają snu z powiek. Przecież tylko jakiś procent tych
ludzi rzeczywiście KOŃCZY studia doktoranckie, pisze pracę i broni jej. Spośród
siedmiu doktorantów w moim zakładzie (PAN-owskim, fakt, może to robi różnicę),
którzy przewinęli się tam w ciągu ostatnich pięciu lat (poczynając od chwili,
gdy ja zaczęłam doktoranckie), troje zrezygnowało, jeden nie czyni praktycznie
żadnych postępów, jeden postępy czyni, ale do obrony jeszcze bardzo daleko,
namacalne postępy tylko u mnie i u kolegi (tzn. perspektywa obrony w ciągu,
powiedzmy, pół roku).

To chyba jest tak....

[misiaszm1]

ze wiekszosc zaczynajacych studia doktoranckie zwlaszcza zaoczne wyobraza sobie
ze bedzie to kontynuacja magisterki tzn. zjazdy raz w tygodniu, egzaminy a potem
sie ugniecie doktorat tak jak sie ugniotlo magisterke. Nizej podpisany zreszta
tez tak myslal jeszcze jakis czas temuu. Dopiero lektura waszego forum nieco
otworzyla mi oczy, nie przekreslajac mysli o doktoracie, ale bardzo je
weryfikujac, wlasna bardzo pracochlonna firma i badania nieco hmm koliduja :).
Wracajac do sedna jezeli uczelnie utrzymuja taki stan swiadomosci studentow
studiow doktoranckich tylko po to aby wydoic z nich kase to zle ale tylko pol
biedy gorzej jezeli dopasuja sie do oczekiwan i faktycznie doktorat bedzie tylko
magisterka bis, z oczywista szkoda dla wszystkich wczesniejszych :) niewyspanych
doktorow-naukowcow.

Pozdrawiam

MichalM

Bo tu jest na odwrót

[yayoi]

Ludzie lubią się uczyć, więc myślą, że przysiądą, pouczą się, czyli zrobia to, co robić umieją najlepiej, i będa mieć ten doktorat, który wydaje się jakimś oczywistym - może nie ukoronowaniem - ale może zwieńczeniem nauki. Problem w tym, że bardzo trudno o dobry temat, a dobry temat wymaga pokaźnych badań, te z kolei pieniędzy, których zawsze brak, więc doktoraty są słabe.
Moim zdaniem wszystko powinno wyglądać inaczej. Nie powinno się robić badań z myślą o doktoracie, pisania artykułów z myślą o profesurze itd. Badania to wartość sama w sobie, powinny być odkrywcze i przydatne. A doktorat to tylko dodatek. O profesurze nie wspominając. Częto prace naukowe są wymęczone. Pisane po to tylko, by już móc odhaczyć ten ostatni z wymaganych na liście artykułów, nieważne że kolejny o tym samym tylko w inny sposób.
Aha, doktorat nigdy nie był gwarancją znalezienia pracy na uczelni!

Doktorat - świstek papieru?

[krzyspp1]

faktycznie studia doktoranckie zrobily sie malo prestizowe. ale zauwazcie ile
tak naprawde osob otwiera przewod i sie broni. u mnie na roku sposrod okolo 35
osob udalo sie to tylko trzem osobom. a wiec niewiele.
ja mysle, ze bedzie jeszcze wieksza masa przyjec na studia, ale nie kazdy
bedzie sie konczyl tytulem dr. szkola potrzebuje kasy, wiec bedzie przyjmowac...