tom3k12
16.05.11, 00:47
Śmierć Obok miłości, wędrówki, i cierpienia jest jednym z najważniejszych motywów występujących w literaturze. Motyw s32nmierci wykorzystywany był już w starożytności, a konkretniej w Biblii. Wraz z upływem czasu na śmierć patrzono inaczej, w Biblii śmierć traktowana jest, jako kara za grzechy lub ucieczkę od ziemskiego cierpienia. Częstość ów wymienionego motywu można próbować wytłumaczyć tym, iż śmierć jest zagadką, którą ludzie próbują rozwiązać od wieków. Zadając sobie pytania:, czym jest śmierć? Co po niej jest? Co się dzieje z człowiekiem i jego duszą po śmierci? W mitach śmierć była tłumaczona, jako kara za nieposłuszeństwo bóstwu lub zawiść zmarłego krewnego, który do śmierci chce pociągnąć za sobą żywych. Wizja przyszej śmierci, może być jednym z powodu do postępowania według wartości moralnych i społecznych, z obawy przed śmiercią i jej następstwami ludzie chcą, a przynajmniej starają się być bardziej cnotliwi. .Śmierć Jest odbierana jako coś negatywnego, ponieważ budzi strach i powoduje cierpienie. Z medycznego punktu widzenia śmierć jest rzeczą naturalną, jest następstwem życia, jego kresem, ustaniem czynności życiowych.
Jednym z utworów, w którym realizowany jest motyw śmierci jest utwór Sofoklesa Pt.. Antygona, Tematem samego utworu nie jest śmierć, lecz przedstawia on pewne spojrzenie na nią jako na wybawienie. „Antygona” należy do gatunku tragedii, która istotą jest konflikt tragiczny, czyli istnienie przeciwstawnych racji, pomiędzy którymi nie sposób dokonać wyboru. Każdy krok zbliża bohatera do tragicznego finału, którym jest najczęściej śmierć samego bohatera. W tym wypadku śmierć była traktowana jako katharsis – oczyszczenie. Dzięki niej bohater mógł wybrnąć z sytuacji bez wyjścia.
Polinejkes, uważany przez Kreona za zdrajcę ginie w pojedynku bratobójczym, Antygona mimo zakazu pochowania zwłok brata, pogrzebała go, przez co skazała się na śmierć za nieprzestrzeganie zasad. Śmierć Antygony jest śmiercią pełną cierpienia gdyż nie poznawszy świata małżeńskiego i macierzyńskiego musi zginąć. Według jej samej postępowanie jest właściwe, nie boi się kary. Śmierć Antygony uważa się za bunt przeciwko zbrodniczemu, opresyjnemu państwu, w niej samej zauważamy zaś cnotliwość.
Kolejnym Utworem przedstawiającym obraz śmierci jest „Rozmowa Mistrza Polikarpa ze śmiercią”. Przywołany zostaje tutaj bardzo popularny w średniowiecznej ikonografii i literaturze motyw tańca śmierci, który przedstawia upersonifikowaną Śmierć. Utwór ukazuje śmierć, która zapragnął zobaczyć Polikarp w całej okazałości i dowiedzieć się, w jaki sposób może się przed nią uchronić . Śmierć w utworze ukazana jest, jako bezwzględna, nieuchronna, nieprzekupna. Śmierć przedstawiona jest, jako chuda, odrażająca istota, ciało w trakcie rozkładu z charakterystyczną dla śmierci kosą w dłoni mimo całej swej obrzydliwości, Śmierć w tym utworze ma rys komiczny, przywołać można tu choćby moment, kiedy mowa o odpadającym kawałku nosa Śmierć rozmawiająca z Polikarpem uświadamia mu ze nikt przed jej kosą nie umknie i każdego czy zdrowego czy chorego czeka ten sam los, wszystkich dotknie kosa. W obliczu śmierci każdy jest taki sam, nie ma równych i równiejszych. Wypytywana przez mistrza opowiada o swoich ofiarach przeszłych i przyszłych. Wśród nich znajdziemy również postaci znane z Biblii W swojej dalszej wypowiedzi przywołuje coraz to inne grupy społeczne, przy okazji wymieniając ich liczne grzechy.
Utwór J.W Goethego „Cierpienia młodego Wertera” napisany w romantyzmie, w epoce, w której śmierć uzyskała patetyczny, podniosły wymiar. W romantyzmie miłość i śmierć są ze sobą związane, miłość odgrywała ważna role w życiu każdego bohatera. Miłość, która była namiętną, wielka, ale zazwyczaj nieszczęśliwa. Główny bohater Werter jest typowym bohaterem romantycznym jest typem samotnika, cechuje go uczuciowość a wrażliwość na piękno otaczającej przyrody i piękno drugiego człowieka. Śmierć oznaczała koniec cierpień, skrócenie męki w doczesnym świecie, uwolnienie od beznadziejności. Śmierć była czymś więcej niż tylko ustaniem czynności życiowych.
Samobójstwo dla niego staje się jedynym rozwiązaniem na tak zwany „ból istnienia” spowodowany nieszczęśliwą miłością do Lotty, w której Werter jest zakochany bez pamięci., Uczucie do Lotty jest jedynym sensem jego egzystencji. Uważa, ze popełniając samobójstwo nie tylko uszczęśliwia samego siebie, ale robi także przysługę Loccie i Albertowi nie stając im na przeszkodzie w wzajemnej miłości. Werter stawiając się na przegranej pozycji, bo przecież mogłaby walczyć o Lotte i jej uczucia uświadamia sobie ze jego byt na tym świecie nie ma sensu i jest absurdalny.
Werter umiera w nadziei, że po śmierci Lotty, ich dusze odnajdą się i połączą uczuciem, które za życia nie było im dane. Werter Stanął przed koniecznością dokonania wyboru miedzy odebraniem sobie życie albo życiem z ciągłym bolesnym uczuciem niespełnionej i utraconej miłości.
Temat śmierci stał się często spotykany w literaturze drugiej połowy XX wieku za sprawą II wojny światowej. Śmierć w tamtych czasach stała się swego rodzaju oczywistym zjawiskiem, bowiem każdego dnia umierały tysiące ludzi: w obozach, w gettach, na ulicach. Powstało wiele utworów, które podejmują temat wojny, a więc podejmują też temat śmierci.
Dżuma Alberta Camus rownieź podejmuje temat śmierci i ukazuje postawy człowieka wobec wielkiego zagrożenia, śmierci i zła. Akcja dzieje się w czasie II wojny światowej. W mieście wybucha epidemia dżumy, w której obliczu poznajemy prawdziwe oblicze człowieka.
Człowieka, który stał się obojętny na śmierć drugiego człowieka. W Dżumie śmierć staje się symbolem zła, z którym nie można wygrać. Śmierć, która na początku dla mieszkańców była czymś bezlitosnym bezwzględnym i niosącym wielkie cierpienie po czasie stała się czymś normalnym, zjawiskiem powszednim. Camus opisując męczeńską śmierć Filipa ukazuje wszystkie cechy śmierci, jej absurdalność i niesprawiedliwość O ile sprawiedliwość śmierci istnieje. Rieux swoją postawą pokazuje, że ze śmiercią należy walczyć mimo tego, iż może nie przyniesie to efektu, waza on człowiek powinien wziąć sprawy w swoje ręce.
Kolejnym Utworem Pochodzącym z II polowy XX wieku są Opowiadania napisane przez
Tadeusza Borowskiego opisującą bestialskie postępowanie hitlerowców wobec innych ludzi. Opowiadania ukazują metody mordowania ludzi, przywiezionych z rożnych stron świata, relacje panujące miedzy więźniami, codzienność obozową, głód, strach i wszechobecną śmierć. Stosunki panujące w obozie to wszechobecna walka o własne życie, nie zważając na drugiego człowieka, pragnienie przetrwania za wszelką cenę prowadziły do dehumanizacji i odczłowieczenia. Znieczulica zaburzyła wszystkie wpojone przed wojną wartości moralne i etyczne. „Pożegnanie z Maria” ukazuje bezczeszczenie zwłok przez pracowników krematoriów, na co wskazuje cytat „Zagazowano w komorze krematoryjnej, a ciało jej zapewne przerobiono na mydło.” Człowiek i jego ciało nawet po śmierci nie może zaznać spokoju.
Śmierć W Opowiadaniach Borowskiego była również wszechobecna, jak śmierć w Dżumie, jednakże śmierć w dżumie była konsekwencja epidemii, zaś śmierć w Opowiadaniach była bestialskim i nieludzkim mordem człowieka przez człowieka.
Reasumując moją wypowiedz oraz wszystkie te opisy można stwierdzić, iż zagadka śmierci, nigdy nie została rozwiązana. Każdy z Utworem przedstawia inny obraz śmierci. W starożytnych mitach, czyli Antygonie, śmierć była konsekwencja nieposłuszeństwa, złamania prawa. Obraz śmierci Ukazany w rozmowie mistrza Polikarpa ze śmiercią, pokazuje śmierć, która spotka każdego z nas, bez względu na status społeczny, na wiek czy wykształcenie, jest przestrogą dla ludzi zadufanych w sobie, uważających się za „lepszą rasę”. Śmierci ukazuje marność wszelkich spraw doczesnych. W Romantyzmie, czyli miedzy innymi w Cierpieniach Młodego Wertera śmierć jest rozwiązaniem osob
