Protestuję przeciwko

[ala100]

hyperbłyskowi hypernowej. A także przeciwko dywergencji.

Precz z terroryzmem polonistów zmuszających moje gardło do wydawania
nienaturalnych dźwięków! Kto wymyślił tę regułę - niech sam ją stosuje!

Ciekawa jestem, czy matematycy już zaakceptowali hyperbolę? Bo ja - nie. Ala

[stefan4]

ala100:
> Ciekawa jestem, czy matematycy już zaakceptowali hyperbolę? Bo ja - nie.

O ile wiem, matematycy nadal używają hiperboli. Ale dywergencja była zawsze
dywergencją.

> Precz z terroryzmem polonistów zmuszających moje gardło do wydawania
> nienaturalnych dźwięków!

No to nie powinnaś mieć za złe dywergencji, bo Twoje gardło wymawia gładko całą
masę słów z ,,dy-'' a nawet z ,,dyw-'': dymić, dystans, dyżur, dyndać,
dywersja, dywan...

Co do ,,hy-'', to może i zauczestniczyłbym w Twoim oburzeniu, tylko nie wiem, na
kogo się oburzyć. Czy ktoś uchwalił hypernową i hyperbolę? Czy ta uchwała
poparta jest sankcją karną? Jeśli nie, to niech sobie uchwalają, Boh s nimi. A
Ty sobie uchwal ,,hi-''.

- Stefan

[ala100]

stefan4 napisał:

> O ile wiem, matematycy nadal używają hiperboli. Ale dywergencja była zawsze
> dywergencją.

Diwergencja wcześniej padła ofiarą, to prawda, ale raczej w piśmie (bo korekta)
niż w wymowie. Rzadko spotykam ludzi wymawiających ją twardo.

We wczorajszej GW zobaczyłam "hyperbłysk hypernowej". Obawiam się wiec, że
nadszedł czas "hyperboli". Pozdrawiam. Ala

[stefan4]

ala100:
> Diwergencja wcześniej padła ofiarą, to prawda, ale raczej w piśmie (bo
> korekta) niż w wymowie. Rzadko spotykam ludzi wymawiających ją twardo.

Bardzo mnie to dziwi, bo ja przeciwnie, nigdy nie słyszałem ,,diwergencji''.
Brzmi mi ona podobnie do ,,kompiutera''.

Na moje ucho ,,di-'' jest w ogóle niezbyt polskie. Zajrzałem właśnie do
pierwszego lepszego słownika i WSZYSTKIE słowa zaczynające się od ,,di-'' miały
pochodzenie bardzo wyraźnie obce (romańskie)

[ala100]

stefan4 napisał:

> Bardzo mnie to dziwi, bo ja przeciwnie, nigdy nie słyszałem ,,diwergencji''.
> Brzmi mi ona podobnie do ,,kompiutera''.

Często posługujemy się skrótami: div stąd pewnie ta wymowa. Być może to sprawa
środowiskowa. Dywergencja mnie razi. Kompiuter - również.

> Co do ,,hyperboli'', to jest to chiba kolejny eksperyment GW, bo takiego
trendu
> w narodzie nie zauważyłem. Słownik podaje o wiele więcej haseł na ,,hi-'' niż
> na ,,hy-'', tylko że zarówno jedne jak i drugie są bez wyjątku pochodzenia
> zachodniego (nie jestem tylko pewien ,,hymnu''). Oczywiście żadnego ,,hyper-
''
> nie ma, a hipery są.
>
> - Stefan
>

Ale w słowniku j. angielskiego nie ma hiper- a są hyper- (i hyperbola też
oczywiście). Ten "hyperbłysk hypernowej" to chyba anglicyzm?

Czy hiper- jest łacińskie? Ala

[_jazzek_]

Hyper (y = u umlaut) jest przedrostkiem greckim odpowiadającym etymologicznie
łacińskiemu super. Typuwa dla greki jest zamiana u na y i nagłosowego s na
przydech h.

[ala100]

_jazzek_ napisał:

> Hyper (y = u umlaut) jest przedrostkiem greckim odpowiadającym etymologicznie
> łacińskiemu super. Typuwa dla greki jest zamiana u na y i nagłosowego s na
> przydech h.

Spodziewałabym się raczej czegoś odwrotnego. Podobno kultura łacińska (czy
rzymska) jest wtórna w stosunku do greckiej.

Jeśli "hiper" i "super" oznaczają to samo, to dlaczego hipermarket jest większy
niz supermarket?

Myślę, że wiem, dlaczego ostatnimi czasy tak rozpleniło sie to "hyper". Z
powodu "hipermarketu Hypernowa". Podpowiedziała mi to niezawodna wyszukiwarka,
ponieważ u nas tego nie ma.

To jest ten subtelny (podprogowy?) wpływ biznesu na nasze zwyczaje językowe. Ja
się nie dam, ale młode - padają jak muchy.

"Hipermarket Hypernowa" - dobry przykład języka w okresie przejściowym.

Pozdrawiam. Ala

[stefan4]

ala100:
> Często posługujemy się skrótami: div stąd pewnie ta wymowa.

Bo to jest pojęcie internacjonalistyczne w treści a narodowe w formie... Coś
pogmatwałem, ale to jest tak jak np. w trygonometrii: piszemy ,,cos'' a czytamy
,,kos'inus''.

Czy Ty jesteś elektronikiem? Fizykiem? Czy mechanikiem? Pytam z próżnej
ciekawości, bo na meritum nie ma to wpływu. Wszędzie dookoła mnie zawsze pisano
,,div'' i mówiono ,,dywergencja''. ,,Diwergencja'' mnie razi...

> Być może to sprawa środowiskowa.

Najprawdopodobniej.

ala100:
> Ale w słowniku j. angielskiego nie ma hiper- a są hyper- (i hyperbola też
> oczywiście). Ten "hyperbłysk hypernowej" to chyba anglicyzm?

To by tłumaczyło źródło takiej pisowni w GW. Dziennikarze nigdy nie uwierzą, że
coś pochodzące z Ameryki może być w Polsce błędem. Kto tak sądzi, ten jest
zacofany i nie powinni go wpuścić do Juropy.

ala100:
> Czy hiper- jest łacińskie?

Myślę, że ,,hiper'' oznacza po grecku to samo co ,,super'' po łacinie. Ale nie
jestem pewien. Nie znamy się z greką. Na ile ja wiem, to tam mogła być równie
dobrze jota jak ypsylon, więc może to język angielski oddaje ją wierniej. Tylko
że w Polsce od niepamiętnych czasów jest ,,hiper''.

- Stefan

[sze]

A dla mnie 'pod-' jest 'hypo-', a nie 'hipo-'. Jak widzę 'hipo'-, zastanawiam
się, skąd się tu wziął koń.

Cząstka "hy" nie stanowi wszak dla Polaka żadnego problemu w wymowie. CHYba.

[ala100]

sze napisał:

> A dla mnie 'pod-' jest 'hypo-', a nie 'hipo-'. Jak widzę 'hipo'-, zastanawiam
> się, skąd się tu wziął koń.

Raczej chipopotam.

>
> Cząstka "hy" nie stanowi wszak dla Polaka żadnego problemu w wymowie. CHYba.

Dla tych, co wszystko wymawiają jak "chy", to chyba rzeczywiście nie. Dlatego
obawiam się, że nadchodzi czas nie tyle "hyperboli" ile "chyperboli".

Czas wymierać. Ala

[sze]

> > A dla mnie 'pod-' jest 'hypo-', a nie 'hipo-'. Jak widzę 'hipo'-, zastanaw
> iam
> > się, skąd się tu wziął koń.
>
> Raczej chipopotam.

A żebyś wiedziała. To od tego.

> > Cząstka "hy" nie stanowi wszak dla Polaka żadnego problemu w wymowie. CHYb
> a.
>
> Dla tych, co wszystko wymawiają jak "chy", to chyba rzeczywiście nie. Dlatego
> obawiam się, że nadchodzi czas nie tyle "hyperboli" ile "chyperboli".

Już nadszedł. Dawno. Kukuryku! - pobudka.

[stefan4]

ala100:
> obawiam się, że nadchodzi czas nie tyle "hyperboli" ile "chyperboli".
sze:
> Już nadszedł. Dawno. Kukuryku! - pobudka.

Nie, na razie powszechnie nam panująca pisownia to ,,hiperbola'' a wymowa
miekka i bezdźwięczna: ,,chiperbola''. Nie słyszałem, zeby ktoś mówił
,,chyperbola''. Co do ,,hypertext'' to słyszałem wymowę ,,chipertekst'' oraz
,,chajpertekst''; nie słyszałem nigdy ,,chypertekstu''.

A może ja też śpię? Sze, zapiej jeszcze raz, może mi pomoże.

- Stefan

[sze]

> Nie, na razie powszechnie nam panująca pisownia to ,,hiperbola'' a wymowa
> miekka i bezdźwięczna: ,,chiperbola''. Nie słyszałem, zeby ktoś mówił
> ,,chyperbola''. Co do ,,hypertext'' to słyszałem wymowę ,,chipertekst'' oraz
> ,,chajpertekst''; nie słyszałem nigdy ,,chypertekstu''.
>
> A może ja też śpię?

Na to wygląda. Chodziło tylko o identyczną wymowę "ch" i "h".

> Sze, zapiej jeszcze raz, może mi pomoże.

Kukuryku!

Pomogło?

[zbigniew_]

Dwadziescia pare lat temu na zajeciach z matematyki z
pewnoscia uczylem sie o dywergencji, nie razi mnie ona.
Natomiast hyper- to jakas nowosc. moze bierze sie to z
wszechobecnosci hypertextu HTML-wego?

[ala100]

sze napisał:

>Kukuryku! - pobudka.

Obudziłam się i dlatego protestuję.

stefan4 napisał:

> Czy Ty jesteś elektronikiem? Fizykiem? Czy mechanikiem?

Inżynierem

zbigniew_ napisał:

> Dwadziescia pare lat temu na zajeciach z matematyki z
> pewnoscia uczylem sie o dywergencji, nie razi mnie ona.

Dywergencja to jak dyvertymento. Nie ma w tym ani lekkości ani rozbieżności.
Brzmi jak dywersja.

Po zastanowieniu – postanowiłam nie wymierać, żebyście nie musieli mnie za
jakiś czas klonować (jak wilka tasmańskiego), kiedy już wam obrzydną różne
ochydy. Poczułam w sobie misję. Zostanę Strażniczką Dźwięcznego „H”.

Pozdrawiam. Ala

[_jazzek_]

Ala protestuje nie całkiem słusznie. Odwieczną polską tradycją było - po
okresie prapolskiego zmiękczania - utwardzanie połączeń spółgłoska + i.
Oczywiście nie każda spółgłoska, głównie chodzi o d, t, r. Stąd distans,
timpanon i riwal jakoś się nie przyjęły. Piszę było, bo tradycja ta słabnie,
czego objawem jest przegrana (przez tradycję) walka o plastik. Jeszcze w latach
70 powszechnie w druku plastyk (widzę to w książce z roku 1974), teraz tylko
z 'i'. Obecnie polska norma dotycząca ISO 9001 wymienia audit i auditora, mimo
silnej pozycji audytu.
Co do połaczeń z 'y' pochodzenia greckiego, to brak było konsekwencji. Przed
wojną częsta 'hygiena', dziś zdecydowanie 'higiena'. Trudno się dziwić
niezdecydowaniu, bo grecki dźwięk 'y' jest równie bliski naszym 'i', 'y', 'u'.