pierwsze przymrozki

[beatanu]

Witam wszystkich Torbiarzy po tygodniowym urlopie wykopkowym na wsi/w lesie
(bo przecież tę kapustę i inne wyrzywopodobne, o których mękoliłam wiosną
trzeba kiedyś zebrać, zakisić, posuszyć, do piwniczki wrzucić...)

Jesień już pełną gębą i po kilku naprawdę cieplutkich dniach przyszły
pierwsze przymrozki, temperatura spadła w nocy do -3 stopni i sezon
szparasolkowy i cukiniowy już definitywnie się skończył...

Po kilku dniach samotnych zmagań z cementową ciut strukturą ziemi (nie bez
przyczyny mówi się o upplandzkich glinach, i nie o policjantów miejscowych
chodzi...), samotnych wypraw do lasu i samotnego czytania w ciepełku pieca na
drewno - do grona wielbicieli jesiennych prac polowych dobił mąż i nasze dwie
przyjacióły i... imprezowaliśmy się radośnie i w trójnasób, bo okazji też
było wiele... 1.dożynki 2.spotkania po latach 3.kwaśny śledź... 4. i w ogóle

Pozdrawiam jesiennie ale nie smutnawo, choć jutro rano już na pewno będę
musiała założyć rękawiczki...
B:-)

[stella25b]

Dobrze, ze sie odzywasz bo juz myslalam ze bede musiala Cie z lodu jakims
czekanem odkuwac;)

a księżyc jaki piękny

[brunosch]

wzeszedł kilka godzin temu, był żółty i wielki jak talerz, teraz srebrny wisi
sobie i świeci.

[beatanu]

I jak wspaniale świeci! Przez dwa ostatnie wieczory i troszkę w nocy
podziwiałam grę światłocieni... Bo księżyc prawie tłuściutki wychylał się zza
drzew i tworzył krajobrazy tak cudowne (acz napełniające odrobiną niepokoju),
że bolały oczy i radowała się dusza :)

Dobranoc!
B

[agni_me]

Lubię pierwsze zimne i słoneczne dni września. Dla światła. Tylko wtedy drzewa,
wciąż zielone, zyskują ciepłozłocistą aureolę światła. Nie wiem, czy to mgła,
czy skomplikowane optyczne zjawiska, ale tylko wtedy świat zyskuje złotawą
otoczkę, która cieszy serce. Ta otoczka leciutko drga i jakby wnika w kontury
rzeczy. Tylko wtedy świat łagodnieje. Wstaję świtem bladym (okolice siódmej) i
ścieram gęstą mgłę z szyb samochodu, a potem jadę jedną z piękniejszych dróg
pełną drzew i krzaków, które niby katoliccy święci stoją w aureolach i raduję
się. Jest w tej radości i masę smutku, bo nienawidzę zimy i zimna i zmroku i
ciszy. Ale jeszcze przez kilka dni pocieszę się światłem, zapominając o zimie.
Wiecie, jestem pewna, że Caillebotte uwielbiałby malować polskie wrześniowe
drzewa, to ten sam rodzaj światła.

[olahabe]

Rzeczywiście, to światło jest piękne, ale bardzo smutne. To takie pożegnanie
długiego dnia i ciepła na świecie, znak, że lada chwila nie będzie już zieleni.
U mnie na wsi zaparowane okna w domu, świt budzi chłodem przejmującym , nawet
śpiącego pod pierzyną, a brzozy produkują obłędne ilości liści i żółtych
pyłków, które trzeba zamiatać co parę godzin. Grabie i miotła moim najlepszym
przyjacielem! Smutno mi, bo lato tego roku było całkiem ładne.

[daria13]

U mnie na wsi dziś rano o 6.30 było +1. Zimnica jak diabli! A taką mieliśmy
nadzieję, ze skoro wrzesień taki ciepły, to może i sezon grzewczy będzie można
rozpoczać dopiero w październiku. Jak do tej pory w sobotę wystarczyło rozpalić
w kominku, ale nie wiem czy to wystarczy, jak tak dalej pójdzie.
Światło jest rzeczywiście zupełnie cudowne. Śmieszy mnie Julka, która
codziennie wracając z porannego spaceru z psem żałuje, że nie wzięła aparatu,
bo nad kanałkiem o 7 rano unosi sie przepiękna mgiełka. I codziennie sobie
obiecuje moje zaspane dziecko, że jutro to juz na pewno weźmie aparat, a jutro
znowu wychodzi z domu jak zombie, bez aparatu:)I tak w kółko.
Najgorszym mankamentem zimnych pór roku jest to, że wcześnie robi się ciemno i
nie mogę już czytać na przystanku, a i oswietlenie w naszych autobusach jest
tak marne, że coraz bardziej meczą mi się oczy, kiedy czytam wracając do domu.
Jesień jest piękna, ale kapryśna i krótka, ot co.
Pozdrawiam.
Ps.
Przed chwilą bardzo mnie pogryzł taki malutki, rachityczny komarek, któremu
widać jakoś przymrozki nie przeszkodziły:)

[olahabe]

Oj, u mnie kominek nie wystarczył, trzeba było dogrzewać łazienkę (w piwnicy,
brrr)i pokoje, a że dom nie jest całoroczny, udało mi się znów osiągnąć cudowny
efekt trzech stref klimatycznych w jednym budynku, co nam już służy, bo przez
lata przywykliśmy, ale znajome mieszczuchy w odwiedzinach zawsze o tej porze
roku wyjeżdżają od nas z katarem.

[griszah]

beatanu napisała:

> 3.kwaśny śledź...
A więc coś takiego rzeczywiście istnieje - ktoś mi kiedyś opowiadał, że Szwedzi
jedzą takie kiszone śledzie i podobno strasznie to .... cuchnie. Da się to
jeść? Ciekawym bardzo bo śledziki lubię w różnej postaci ale z kiszonymi się
nie spotkałem.
U nas przymrozków chyba jeszcze nie stwierdzono ale za to trwa grypowe rodzinne
domino (ta odmiana nie przenosi się przez interenet jeszcze ;)).
Pozdrawiam

Kiszone śledzie

[beatanu]

istnieją i dzielą Szwedów na tych, którzy kochają surströmming i tych, którzy
nie są w stanie wyobrazić sobie, że wkładają do ust coś tak ohydnie
śmierdzącego... Bo kiszone śledzie nie pachną pięknie - wyobraź sobie stojącą w
ciepłym pomieszczeniu niepasteryzowaną kapstę kiszoną... i może jeszcze trochę.
Ale do smrodu zmysł powonienia przyzwyczaja się bardzo szybko, a później
czekają już tylko kulinarne pozytywne sensacje. Jedzony z odpowiednimi
dodatkami (specjalny rodzaj ziemnaków, tzw "migdałowych", cebula, szczypiorek,
koperek, specjalny chleb - coś w rodzaju macy - miękkiej albo chrupkiej,
obowiązkowo piwo i całkiem sporo wódki :) jest niezapomnianym delikatesem,
naprawdę! Pokochanie kiszonego śledzia zajęło mi parę sezonów, bo pierwszy raz
jadłam wyłącznie z ciekawości, później dla towarzystwa, i dopiero po jakichś
pięciu latach zaczęłam wyczekiwać trzeciego czwartku w sierpniu - dnia, w
którym tradycyjnie zaczyna się sezon sfermentowanego śledzia.
Cała ceremonia (ryby nie są filetowane, trzeba się trochę przy wyłuskiwaniu
mięsa pomęczyć), wspólne biesadowanie, zapadający na zewnętrz wieczór... to
wszystko ma niepowtarzalny (choć z roku na rok powtarzany) urok. I jeszcze
jedno - kiszony śledź jest bardzo słony (zanim podda się go kilkumiesięcznemu
procesowi fermentacji, moczy się go w solance, w specjalnych drewnianych
kadziach...) ale palące po śledziowej imprezie pragnienie ma też niewątpliwie
związek z konsumpcją alkoholu... Chociaż słyszałam, że prawdziwi Norrlandczycy
(bo głównie w tej północnej prowincji Szwecji kultywuje się tradycję kiszenia
ryb) piją do surströmming mleko...

Pozdrawiam postśledziowo :)

[griszah]

Dziękuję bardzo - bardzo podobają mi się takie opisy przyrządzania czegoś -
można powiedzieć RYTUAŁY - lubię czytać np. o sposobach robienia whisky (te
dębowe beczki), wina (garbniki, moszcz, selekcjonowane szczepy winne) i zawsze
jak mogę oglądam jak zahipnotyzowany piękny film „Uczta Babette”.
Często lokalne smakołyki są bardzo intrygujące ale myślę, że trzeba mieć w
sobie dużo ciekawości żeby zjeść np. jakieś chrząszcze w cukrze, mózg małpy czy
jądra bawole (brrr). Ale do kiszonych śledzików pewnie bym się przekonał bo nie
są tak egzotyczne.
Pozdrawiam.

[olahabe]

Jak wygląda kiszenie śledzia po namoczeniu w solance? Ile trwa, zanim
sfermentuje on czy też zakisi się aby w ten sierpniowy czwartek mieć swoją
premierę?

przepis na kiszone śledzie

[beatanu]

Od razu wyjaśnienie. Te śledzie kisi się w przetwórniach, mniejszych lub
większych. O ile wiem, nikt nie robi tego w domu, jak my np. kisimy ogórki albo
kapustę. Gotowy produkt kupuje się w śmiesznie wybrzusonych puszkach :)
Cały proces zaczyna się na wiosnę, kiedy łowi się śledzie. Ryby MUSZą być
świeże, to podstawa całego przedsięwzięcia. Po kilku dniach w solance (w
otwartych, drewnianych kadziach) śledzie przekładane są do zamkniętych beczek,
gdzie leżakują wodzie o znacznie mniejszym stężeniu soli. Beczki wytacza się na
słoneczko, żeby zapoczątkować proces fermentacji, śledzie kiszą się około 8
tygodni w temp. 15 - 18 stopni. A później przelewa się zawartość beczek do
puszek, które od połowy sierpnia można kupić w sklepach.

I od razu zamarzyło mi się takie torbiacze spożywanie kiszonego śledzia... Kto
wie, może kiedyś będzie okazja do wspólnego zatykania nosa i próbowania
delikatesu z północnej Szwecji?
B optymistycznie nastawiona jednak!

Mniam, mniam...

[dr.krisk]

Bardzo lubie probowac rozmaite dziwnosci kulinarne oryginalne. No moze z
wyjatkiem jakis ekstremaliow azjatycko-afrykanskich. Ale suszone krewetki
pozeralem bez problemu (pachnialy i wygladaly jak suszone karaluchy). A co tam!
Ciekawi mnie proces otwierania takich nadetych puszek - musi byc smiesznie i
smiardliwie!!!

[griszah]

A ja od razu zaczynam sobie wyobrażać piwnicę z regałami, na których spoczywają
takie wybrzuszone puszeczki z odpowiednią nalepką – rocznik taki a taki,
śledziki z zatoki Botnickiej albo złowione opodal Gdańska. Wytrawny
śledzikowy „kiper” ocenia – rocznik 2001 nie był najlepszy dla śledzików bo
słoneczko nie dogrzało, fermencik zbyt był rachityczny a solanka za słodka - a
krzywi się a kręci nosem a językiem mlaska przeżuwając śledziowe dzwonko. Czy
takie śledziki trzeba zjeść od razu tego samego roku czy można je przechowywać
po kilka lat – np. w koneserskich piwniczkach? :)
Pozdrawiam.

[beatanu]

griszah napisał:

> A ja od razu zaczynam sobie wyobrażać piwnicę z regałami, na których
>spoczywają
> takie wybrzuszone puszeczki z odpowiednią nalepką

Podobno najlepsze są śledzie z poprzedniego sezonu (wtedy puszka jest
wybrzuszona) - nie jestem w stanie tego ocenić, w tym roku jadłam "świeże"
(puszka nie zdążyła napuchnąć :) i były równie smaczne!
O ile wiem, nie sprzedaje się starszych puszek, niż z poprzedniego sezonu.
Proces fermentacji ciągle postępuje (nawet w lodówce, bo kiszony śledź musi być
przechowywany w 4-8 stopni) i w końcu z pysznego jędrnego mięsa robi się
miękkawa ciapciaja, może dalej jadalna ale chyba już nie tak
apetyczna... "Przekiszona" kapusta kiszona, albo ogórki też nie należą do
smakołyków....

Specjalnie dla dr Kriska:
www.surstromming.se/engrossening/folder%20bilder/burkoppning.jpg
Puszkę należy przedziurawić trzymając ją pod kątem ca 45 stopni. Później
położyć płasko i otwierać powolutku . Najlepiej robić to na zewnątrz (chociaż
gdy ciepło - od razu zlecą się osy i muchy :( Ubranko ochronne wskazane!

B :)

O wyzszosci przymrozkow nad inna pora roku.

[dr.krisk]

Uwielbiam pore pierwszych przymrozkow. Rano wstac i pobiec przez oszroniony
las...... Albo na rowerze jechac, sluchajac jak pod kolami chrupie cienka
warstewka lodu na kaluzach.... A potem wstaje slonce, i robi sie cieplo, ale
jets w powietrzu jeszcze zapach porannej mroznej swiezosci.
Caly wtedy jestem bardziej poukladany, otrzezwialy, na biurku mam porzadek,
pamietam co kupic wracajac z pracy, i tak dalej.
Mozna wyciagnac z szafy rozmaite polary, goreteksy i windstoppery. Mozna
przestac kosic trawe zwarzona przymrozkiem. W ogole, duzo mozna!

[stella25b]

Osobiscie nie przepadam za tymi pierwszymi. Juz pare razy zdarzylo mi sie nie
pozbierac wszystkich roslin z tarasu i...po pierwszych przymrozkach nawet
reanimacja im nie pomogla.

[daria13]

A u mnie na wsi wczoraj spadł deszcz, a właściwie nie deszcz, tylko deszczyk i
pachniało po nim zupełnie nie jesiennie ale wiosennie. Serio. I wcale się nie
ochłodziło, wręcz przeciwnie, dziś niemal upał. A może jesień w ogóle nie ma
zamiaru do nas przyjść? Cholera, pewnie zapeszę.
Aha, drzewa u mnie tez jeszcze wcale nie chcą kolorowieć, jak były zielone tak
sa, jedynie winobluszcz od południa się czerwieni, ale od strony zachodniej
wciąż pyszni się soczystą zielenią. Jest pieknie!!!!!
Pozdrawiam szczęśliwa jesiennie:)

[braineater]

Super normalnie
szkoda, że z Twojej wsi poszedł sobie nad moja metropolię:P , zmoczył mnie
doszczętnie, przyniósł katara, dreszcza i kaszla i zdenerwował mnie
niepomiernie, bo jak ogólnie lubie sobie w łózku chorować, to przez
najbliższych parę tygodni nie mam na to szansy najmniejszej...
brrrrrr
braineater deszczem zniesmaczony

P:)

[eva.68]

Ma zamiar i już niedługo go zrealizuje. Wiem z telewizji. :-)
Chyba, że znowu kłamie. ;-) (TV)

[eva.68]

U mnie właśnie się zachmurza. Chyba jednak idzie... :-(

[beatanu]

To ja się zapytowywuję: jeżeli wczoraj w Warszawie i Katowicach - to dlaczego
właśnie dzisiaj w środkowej Szwecji? Właśnie kiedy zaplanowałam wypad do lasu i
sadzenie cebulek wszelakich . Głównie papu dla sarenek na wiosnę niestety, choć
czasami niektóre tulipany się ostają, na szczęście! Zresztą krokusy też!

Chociaż może nawet dobrze, że popadało, bo ziemia gliniasto-cementowa trochę
lżej dała się skopywać, coby te cebulki na zimę przygarnąć. A po południu
przestało padać i zrobiło się cudownie... Gdybym ptrafiła malować kiczowate
obrazki (tzn gdybym w ogóle potrafiła malować :) jeden z nich wyglądałby tak:
wylewające się z lasu na zieloną jeszcze łąkę mleko mgły, płonące klony i
brzozy - choć nie tak ostro, bo słońce już zdążyło schować się za czubki
świerków, i zaplątana gdzieś w tym białym welonie mgły sarna (pewnie ta sama,
która za parę dni zacznie podskubywać stojącą jeszcze na polu kapustę :)

B

[eva.68]

beatanu napisała:

Gdybym ptrafiła malować kiczowate
> obrazki (tzn gdybym w ogóle potrafiła malować :) jeden z nich wyglądałby tak:
> wylewające się z lasu na zieloną jeszcze łąkę mleko mgły, płonące klony i
> brzozy - choć nie tak ostro, bo słońce już zdążyło schować się za czubki
> świerków, i zaplątana gdzieś w tym białym welonie mgły sarna (pewnie ta sama,
> która za parę dni zacznie podskubywać stojącą jeszcze na polu kapustę :)

Bardzo ładnie "namalowane". :-) Malowanie słowami to też sztuka. I jakie
możliwości przed "oglądającymi"! Obrazek, jaki jest, każdy widzi. Tu
natomiast... Co wyobraźnia, to trochę inne barwy np., inny kształt welonu itp.
Pozdrawiam, zauroczona "namalowanym" przez Ciebie pejzażem.
:-)

[beatanu]

:-)))

Tulipany

[stella25b]

Mnie sie wyjatkowo spodobalo sadzenie tulipanow jako karmy dla sarenek:))
Ja niestety nie moge sie pochwalic tak "egzotycznym" zwierzatkiem jak sarenka
ale w naszym ogrodku ostatnio buszuje wiewiorka. Juz latem robila zapasy na
zime i w donicy z oliwka zakopala orzecha wloskiego. Pechowo dla wiewiorki
orzech wypuscil piekne zielone listki. Teraz mam 2 "drzewka" w donicy a biedna
wiewiorka zadnego zarelka.

Tez dzisiaj posadzilam pierwsze cebulki tulipanow, reszta czeka cierpliwie na
miejsce, w ktorym jeszcze kwitna begonie.
Pozdrawiam wszystkich wielbicieli tulipanow.

[kwiecienka1]

:-(
no właśnie!
ZIMNO MI!!!
wróciłam sobie, a tu proszę, tak mnie Polska wita... a ja biedna, nieszczęsna,
nie przywykłam do takich temperatur :-((( aż się boję z domu wyjść...
całe szczęście, że laptopka mogę sobie na kolana i myk-myk pod kocyk :-)))
dziś sobie tylko poczytam co się działo na forum beze mnie, ale od jutra
obiecuję się reaktywować :-)
pozdrawiam wszystkich
Kwiecienka Pogodą Przerażona

ps pamiętacie mnie jeszcze?

[daria13]

Witaj nam kochana Kwiecienko! Nie masz pojęcia jak się cieszę, że już jesteś!
Jak wyjeżdżałaś, to wydawało mi się, że strasznie długo Cię nie będzie, a Ty
już wróciłaś!
Życzę Ci szybkiej aklimatyzacji powrotnej. Na szczęsie w przyszłym tygodniu ma
się znowu ocieplić, więc może nie odczujesz zbyt mocno tego zimna. Musisz teraz
jedynie przez kilka dni na siebie uważać, bo zaczyna się sezon przeziębieniowo-
grypowy, więc może zostań ze swoim laptopkiem pod kocykiem i nie wychodź
nigdzie dopóki się nie ociepli:)))
Pozdrawiam bardzo gorąco z niecierpliwością oczekując na Twoje włączenie się w
nasze rozmowy:)

[beatanu]

Witaj Październikowa Kwiecieńko!!!
Podobnie jak Daria (i pewnie jeszcze dziesiątki jawnych i mniej jawnych Twaczów-
Twarków-Torbiarzy) cieszę się ogromnie z Twojego powrotu :D

Jakiegoś polara narzuć i ciepłe skarpety, zaparz sobie herbatki gorącej i.. po
dwóch dniach przyzwyczaisz się do klimatu środkowoeuropejskiego.

B Niecierpliwa Relacji z Południa Upalnego