miszka44
21.04.05, 14:54
CANTIGAS DE AMOR KROLA PORTUGALII DIONIZEGO I - koncert
Serdecznie zapraszamy na koncert CANTIGAS DE AMOR KROLA PORTUGALII DIONIZEGO I
(XIII i XIV w.) i inne pieśni jego czasów w wykonaniu zespołu ALIENOR.
Będzie to pierwsze polskie wykonanie pieśni miłosnych króla Dionizego, czyli
prapremiera!
Koncert połączony będzie z promocją naszej płyty „Cantigas de amor e de
amigo”, nagranej we wrześniu 2004 roku w Galicji hiszpańskiej (jest to trzecia
istniejąca rejestracja pieśni don Denisa w światowej dyskografii).
Zespol ALIENOR:
Zofia Dowgiallo - harfa
Natalia Babinska - fidel
Paulina Ceremuzynska - śpiew, instrumenty perkusyjne
WSTĘP WOLNY
Z bogatej tradycji średniowiecznej liryki świeckiej w języku
galicyjsko-portugalskim zachowało się do naszych czasów około 1650 utworów, w
tym tylko trzynaście z muzyką. Tych kilkanaście pieśni przekazały nam dwa
rękopisy, Pergamio Sharrer i Pergamio Vindel, oba zachowane dzięki temu, iż
użyto ich wtórnie do oprawy ksiąg.
Rękopis Sharrer, odkryty w 1990 roku przez profesora Harveya Leo Sharrera w
Archium Torre do Tombo w Lizbonie, stanowił kiedyś fragment większej całości,
być może Livro das Trovas de Dom Dinis, monograficznego śpiewnika
zawierającego utwory autorstwa Dionizego I, króla Portugalii. Spisany został w
skryptorium królewskim i datowany jest na koniec XIII lub początek XIV wieku.
Stan zachowania pergaminu jest niezbyt dobry: muzyka żadnej z
zapisanych w nim siedmiu cantigas de amor nie dotarła do nas w całości.
Don Denis, król Portugalii, panował w latach 1279-1325. Podobnie jak jego
dziad, Alfons X Mądry, inspirator powstania zbioru Cantigas de Santa María,
także Dionizy I zapisał się jako mecenas kultury (między innymi założyciel
uniwersytetu w Lizbonie, przeniesionego potem do Coimbry) i miłośnik sztuki
trubadurów, który ze swego dworu uczynił ważny ośrodek kultywowania poezji
galicyjsko-portugalskiej. Sam wysokiej klasy trubadur, zaznajomiony dobrze z
twórczością poetów języka okcytańskiego i francuskiego, znany jest nam z 138
zachowanych pieśni, w tym siedmiu cantigas de amor zapisanych w Pergamio Sharrer.
Cantiga de amor to galicyjsko-portugalski odpowiednik prowansalskiej canso.
Jej tematem jest miłość dworna, a przeważnie jeden jej aspekt – cierpienie,
jakie przeżywa mężczyzna zakochany w doskonałej, pięknej i niedostępnej damie.
Inaczej niż canso, cantiga de amor posiada często refren, traktowany z wielką
wirtuozerią. Typowa dla tego gatunku forma to trzy pięcio- sześcio- lub
siedmiowersowe strofy, często zakończone rodzajem krótkiej konkluzji,
podsumowania (fiinda). Melodie pieśni Don Denisa mają przeważnie dużą
rozpiętość (przekraczającą oktawę) i wiele melizmatów. Muzyka podkreśla
składnię i intonację tekstu
pierwszej strofy, nie zaś akcenty pojedynczych słów.
Prezentowane na koncercie pieśni staraliśmy się ułożyć w rodzaj cyklu,
opowieści o miłości. Zapewne w ten sposób postępowali ze współczesnymi sobie
utworami muzycy na dworze króla Dionizego.
Paulina Ceremużyńska
23.04., godzina: 19:00
miejsce: Kościół Ewangelicko Reformowany, Al. Solidarności 76, Warszawa
przekazuję i pzdr
M44
