Romowie

[transilvania]

Mam pytanie chyba do administratorów. czy na tym forum pojawiały się wątki
dotyczące Romów w Rumunii? w dostępnych wątkach nie mogę nic znaleźć, a
chętnie bym poczytała takie dyskusje. Jest to w ogóle temat tak obecny i
często dość gorący w Rumunii, że dziwię się, że się tu nie pojawia częściej.

[jutan]

Na forum jakiś czas temu również trwały burzliwe dyskusje, można
powiedzieć, że wiele się działo wokół tego tematu.
Musisz cofnąć się w czasie około roku lub nawet więcej.

[Gość: Erdely]

Gdzież miało by sie pisać o Romunach jak nie na forum o Rumunii???

[jacek226318]

no to zaczynaj...

[catrinel]

Na forum był poruszany ten temat, vezi linkul;) :

forum.gazeta.pl/forum/72,2.html?f=25616&w=40087529&a=40087529

[transilvania]

Dzięki Catrinel! ciekawa i długa dyskusja. Są w niej też wypowiedzi, które mnie
szczególnie interesują, to jest podejście Rumunów-nie-Romów do rumuńskich Romów.

[Gość: Erdely]

transilvania napisała:

(..) to jest podejście Rumunów-nie-Romów do rumuńskich Romów

Jak "Rumunów, nie Rumunów"? Moja babcia opowiadała przedwojenny
kawał, że "pies, ale nie pies" - i okazywało się, że suka... Ale co
to by miało być "Rumun, nie Rumun" i jego stosunek do "rumuńskich
Rumunów"?...
Chyba, że chodzi Ci o obywateli Rumunii, innej narodowości
(mniejszości narodowe), a więc: Wegrów i Szeklerów, Cyganów,
Bułgarów i Ukraińców? Lub tez Rumunów obywateli sąsiednich państw.
W Pradze spotkałem Szeklera. Na stwierdzenie, że jest z Rumunii
(rozmawialismy po niemiecku i powiedział - jak Pan Bóg przykazał, ze
mieszka w "Siebenburgen"), głośno i gwałtownie zaprotestował
twierdząc, że jest Węgrem. Ale potem okazało się, że ne zadnym
Węgrem tylko Szeklerem...
Natomiast granicę rumuńsko-ukraińską przekraczałem w mikrobusie
pełnym Rumunek obywatelek ukrainy. Miedzy soba rozmawiały po
rumuńsku, a z osobami nie znającymi rumuńskiego preferowały
rosyjski - nie ukraiński, choc były to mieszkanki Czerniowiec i
okolic. Podobnie zresztą było wsamych Czerniowcach, gdy trafiłem do
lokalu stowarzyszenia rumuńskiego.

[staua]

Czy zartujesz sobie, czy prowokujesz? Nie wiesz, ze Romowie to ci,
ktorych potocznie nazywa sie Cyganami?

[transilvania]

Erdely, ja nie napisalam "Rumunów, nie Rumunów" tylko Rumunów-nie-Romów, czyli
Rumunów, którzy nie są Cyganami. Świadomie nie pisałam "Cyganów", bo skądinąd
wiem, że wolą być oni nazywani Romami.

[Gość: Erdely]

A ja wole byc nazywany "Polakiem", a jednak:
1)Niemcy mówia na mnie "Pole"
2)Anglosasy "Polish" - co jest szczególnie obraźliwe - gdyz oznacza
równocześnie "polerowany" i "polerować"!!!
3)Francuzi i część Belgów "Polonaise"
4.Włosi "polacco"
5)Węgrzy (to lubię szczególnie (((-; ) "Lengyel"
6)Lietuwisi "lenkas"
7)Juz zapomniałem jak mówia o mnie Rumuni - ale też nie "Polak"!...
8)Nie mam pojecia jak wyrazaja to Cyganie - ale też chyba jednak
nie "Polak" - a juz na pewno nie w każdym dialekcie.
Nie zamierzam też nazywać: Niemców - "Dojczami";
Włochów "Italianami"; Wegrów "Madziarami", Finów "Słomami" (to by
było na prawdę obraźliwe!); Irlandczyków "Ajryszami", ani
Cyganów "Romanami".
Zwłaszcza, ze była by to głupota i niepotrzebne niszczenie polskiej
tradycji językowej!
Jesli chodzi Ci o Cyganów - to pisz o Cyganach - bo nazywanie ich
Rómami, jest nie tylko bez sensu - ale w kontekście rumuńskim
wprowadza niepotrzebne zamieszanie...
Jadąc przez Rumunię widziałem wielu Rumunów - zapewne pewna ilość
Węgrów, a nawet Szeklerów [bez świadomosci tego faktu] - a z pełną
świadomością tego faktu widizałem dwa cygańskie tabory [nie mylić z
romańskimi karawaningami!].

[staua]

Polscy Cyganie tez chca byc nazywanie Romami...(dokladniej "Rroma").
Ale nazywaj, jak chcesz, Twoja sprawa, Rumuni tez mowia na nich
Tigani.
Mimo to, wszyscy, ktorzy wypowiedzieli sie w tym watku (procz
Ciebie), zrozumieli, o co chodzilo zalozycielowi ;-)

[staua]

A, Rumuni mowia na Polakow normalnie "Polonez" a troche
obrazliwie "Lesi" (wym. leszi).

[catrinel]

Erdely(Ardeal);)mała poprawka, po francusku Polak to Polonais
(Polonaise to Polka:)a sami Cyganie CHCĄ być określani jako rromi,
mają nawet Partię Romów-Partida Rromilor, a nie Partida Ţiganilor;;)

[transilvania]

Jeśli słyszę, że ktoś prosi, żeby być nazywanym tak a nie inaczej, to staram sie
to respektować. Nie jestem polonistką, ale wydaje mi się, że w języku polskim
słowo Rom (nie Róm!) sie już przyjmuje. Słowo Cygan ma złe konotacje. Każdy wie,
co znaczy czasownik "cyganić". Nie wiem czy podobnie jest w języku rumuńskim.
Ale w ogóle w mojej prośbie o podanie mi starych wątków na temat Romów chodziło
mi przede wszystkim o informacje, jak Rumunii odnoszą się do Romów. Mam różne
obserwacje z własnego (rumuńskiego) podwórka i ciekawiło mnie, czy to co widzę
na co dzień wynika z jakiejś lokalnej specyfiki, charakteru mieszkańców mojego
miasta, czy też jest to tendencja w całej Rumunii.

zdecydowanie Cyganie!

[Gość: Erdely]

Mi się też nie podoba dwóznaczność słowa "polish" - po angielsku - i
co z tego??? Nie biegam, za Walijczykami - i nie każę im nazywać
Polaków, polakami, a nie "Poliszami" - choć jest to wysoce
obraźliwe, by nazwa "polacy" pojawiała się na paście do butów, albo
środku czyszczącym.
Takie zabawy cudzym językie - to rzeczywiscie cyganienie.
Nie w chodzę w to jak Cyganie sami siebie nazywają [i dlaczego
nazwali się akurat "Rzym" - ich broszka], ani w to jak Polacy
nazywają się po cygańsku. Po polsku Cyganie, to Cyganie - i są
mądrzejsze sposoby by zmienić wizerunek tej grupy, niz zmienianie im
nazwy. Bo gdy juz ludzie zorientuja się, że "romowie" - to Cyganie -
zaczną sie przezywać "ty Romie", i "chciałeś mnie oromić"...
A tak wprowadza sie tylko niepotrzebny zament - zwłaszcza gdy mówi
sie o rumuńskich Cyganach.
Swoją drogą w latach 90-tych słyszałem określenie "ty Rumunie"
uzywane jako obelga...

[pawelboch]

Gość portalu: Erdely napisał(a):

> Mi się też nie podoba dwóznaczność słowa "polish" - po angielsku - i
> co z tego??? Nie biegam, za Walijczykami - i nie każę im nazywać
> Polaków, polakami, a nie "Poliszami" - choć jest to wysoce
> obraźliwe, by nazwa "polacy" pojawiała się na paście do butów, albo
> środku czyszczącym.

To z tego, że jest różnica pomiędzy tymi etnonimami. W Rumunii mieszkają przede
wszystkim Romowie (choć jest też trochę innych Cyganów) więc sądzę że interesują
Cię właśnie Romowie.
Zresztą pod pojęcie "Cygan" tradycja upchnęła również wszelkich europejskich
koczowników czy po prostu włóczęgów. Zajrzyj tu:
pl.wikipedia.org/wiki/Cyganie
pzdr., PB

Polak - nie polonez! Ani nie syrenka...

[Gość: Erdely]

staua napisała:

> A, Rumuni mowia na Polakow normalnie "Polonez" a troche
> obrazliwie "Lesi" (wym. leszi).


++To może im ktos wytłumaczy, ze polonez nie był takim znowu cudem
techniki, by nazywanie Polaków jego imieniem było zbyt piękne. Niech
Rumuni zaczną Polaków nazywać Polakami!!!
A ci "Leszi" - to chyba od Lachów idą...

[catrinel]

Wybacz, ale ta dyskusja nie jest zbyt mądra...skoro chcesz, by
wszędzie na świecie tytułowano Cię Polakiem, czy mówiłbyś również na
Francuza Frąse, na Niemca Dojtsze(r), na Rumuna romyn, na Greka
Ελληνας itd.?Wątpię. Wyczuwam u Ciebie jakieś lekko antyrumuńskie
nastawienie.

[Gość: [e-mail]]

On,tylko prowokuje!
Co do Romów albo Cyganów(jak kto woli!)oni nie są zbyt lubiani w Rumunii.
Niestety!I tu bynajmniej nie chodzi o ich kulturę, sposób ubierania, itd., mowa
o to iż zawsze idą na łatwiznę żyjąc w nieuczciwy sposób. Kradną, oszukują,
wymigują się od szkoły (więc nie mogą zdobyć żadnego zawodu), większość odmawia
jakiejkolwiek pracy, tłumacząc się iż łatwiej jest żebrać.
W mojej miejscowości jest ich cała dzielnica i wierzcie mi iż budzą strach!
Bezczelnie czepiają się każdego, a w wulgarny sposób, młodych dziewcząt.
Większość kradzieży są przez nich popełnione.
Ponieważ w Rumunii dla rodziców nowo narodzonych dzieci są dość dobre
pieniądze(coś w rodzaju becikowe), no to się mnożą...
Cóż, a może my nie mamy kluczu do ich cywilizacji...
Wiem, że są nawet programy rządowe które dążą do "ujarzmienia" ich, lecz na
razie nie skutkują. Oni wcale nie chcą uczyć się, pracować, etc, bardziej im
odpowiada ich sposób życia.
Co nie oznacza, że pośród nich niema także wspaniałych i honorowych ludzi. Być
może oni będę z czasem coś działać...

[staua]

No wlasnie. Moj maz ma takie samo zdanie jak Ty, i podejrzewam, ze
wiekszosc Rumunow (zwyklych ludzi, nie zadnych nacjonalistow)
podzielilaby te opinie. Ja sie poczatkowo zloscilam, mowilam o
potrzebie akceptacji itd., ale teraz juz tak krancowo do tego nie
podchodze.
Pozdrawiam

[Gość: Erdely]

staua napisała:

> No wlasnie. Moj maz ma takie samo zdanie jak Ty, i podejrzewam, ze
> wiekszosc Rumunow (zwyklych ludzi, nie zadnych nacjonalistow)
> podzielilaby te opinie. Ja sie poczatkowo zloscilam, mowilam o
> potrzebie akceptacji itd., ale teraz juz tak krancowo do tego nie
> podchodze.

##Bo to jest tak jak z tymi całymi "romami". Trzeba odejść od prób
bezsensownej afirmacji w imię skretyniałej poprawnosci politycznej...
Cyganie są ludźmi - a ludzie są różni: dobrzy i źli. To banał - ale
niektórzy w wypadku Cyganów (Żydów, Murzynów itd.) czasami o tem
zapominaja (albo nie chca pamiętać). Dodając do tego ogromne różnice
w mentalności - doprowadza sie do tego, że Cyganie znajduja wygodne
dla siebie luki w naszym sposobie myslenia i prawie...
Ale to trochę kwadratura koła - no bo nie do przyjecia jest
australijski pomysł sprzed kilkudziesięciu lat - by przymusowo
odbierać dzieci Cyganom i wychowywać je na "pożądnych" gadziów... A
wychowujac się w cygańskim środowisku, dzieci te wyrosna w
wiekszości na - w naszym mniemaniu - aspołeczne jednostki...
Z jednej strony ich bieda [zwłaszcza w Rumunii, czy Słowacji] albo
dyskryminacja, woła o pomste do nieba - a z drugiej strony - nie
tylko, że wiekszość z nich nic nie robi by zmienić swój los - ale
zachowuje sie w sposób nie wzbudzający sympatii...
Zresztą ja mam dobrze - bo Cyganów spotykam tylko na wyjazdach za
granicę - w mojej miejscowosci ich nie ma.

[pawelboch]

staua napisała:

> No wlasnie. Moj maz ma takie samo zdanie jak Ty, i podejrzewam, ze
> wiekszosc Rumunow (zwyklych ludzi, nie zadnych nacjonalistow)
> podzielilaby te opinie. Ja sie poczatkowo zloscilam, mowilam o
> potrzebie akceptacji itd., ale teraz juz tak krancowo do tego nie
> podchodze.

Uuuu, wyszło szydło z worka. Właśnie "zwykli ludzie" budowali obozy koncentracyjne.
/PB

[staua]

[pawelboch]

staua napisała:

> Tzn, jesli kogos okradl Rom, czy Cygan, wiele razy, to znaczy, ze
> ta osoba rowna sie Hitlerowi, jesli potem nie lubi przedstawicieli
> tej nacji?

Tzn. masz jakieś twarde dane na temat podwyższonej przestępczości w tej nacji? Z
chęcią się zapoznam. W ogólę myślę, że takie dane chętnie kupią faszyści
wszelkiej maści, bo pomimo upływu wieku od tez Nitzego danych takich brak.

> Pawel jak zwykle ekstremalnie. Juz sie w sumie do tego
przyzwyczailam.

Napiętnowanie rasizmu to wg Ciebie jest ekstremum?
Ja też się przyzwyczaiłem, do relatywizmu moralnego.
Jak to powiedział (podobno, bo to niepotwierdzone przez biografów) Churchill:
nie mam nic do Murzynów ale lubię jak asfalt leży na swoim miejscu, przy czym on
miałby akurat odwagę powiedzieć że jest rasistą. A Ty?

Zdroofko
PB

[staua]

Wiesz, Pawel, nie przeczytales chyba moich wszystkich wypowiedzi w
tym watku, a mnie obrazasz, choc nie znasz mnie, nie wiesz, jakich
mam przyjaciol i jakie mam poglady (nie napisalam nic o tym, co JA
mysle o Cyganach - Ty tez zreszta nie napisales, co myslisz, tylko
nazwales mnie rasistka, co jest chamstwem nawet, jesli mnie nie
lubisz i zawsze sie czepiasz - tutaj juz posuwasz sie za daleko).
EOT

[pawelboch]

staua napisała:

> Wiesz, Pawel, nie przeczytales chyba moich wszystkich wypowiedzi w
> tym watku, a mnie obrazasz, choc nie znasz mnie, nie wiesz, jakich
> mam przyjaciol i jakie mam poglady (nie napisalam nic o tym, co JA
> mysle o Cyganach - Ty tez zreszta nie napisales, co myslisz, tylko
> nazwales mnie rasistka, co jest chamstwem nawet, jesli mnie nie
> lubisz i zawsze sie czepiasz - tutaj juz posuwasz sie za daleko).
> EOT

Troszkę wyluzuj, proszę. To po pierwsze.

Po drugie: proszę o cytat, w którym nazywam Cię rasistką.

Po trzeci: czy tego chcesz czy nie, przypisywanie komuś jakiś cech charakteru ze
względu na rasę (a to właśnie miało miejsce w postach powyżej: Cyganie kradną,
są leniwi etc.) to właśnie jest _rasizm_.

Po czwarte: Twoje oburzenie jest bardzo znamienne (moja babcia mawiała: uderz w
stół a nożyce sie odezwą).

I na koniec: pytasz co ja myślę. Więc odpowiadam: też jestem rasistą i tego się
nie wstydzę.

Mimo wszystko pozdrawiam serdecznie bo osobiście nie podzielam Twojego
przeświadczenia że Cię nie lubię.
/PB

owszem - prowokuje...

[Gość: Erdely]

... w sprawie idiotycznych machinacji z nazwami narodowosci!

A cała reszta, o której piszesz - jest chyba aktualna we wszystkich
krajach gdzie sa znaczące skupiska Cyganów - przynajmniej w naszej
części europy...
Zobacz jak jest na Słowacji. Bo zastosowanie mechanicznie tych
samych - zwłaszcza socjalnych - praw wobec Cyganów [ale przecież i
Cyganie sa różni - i nie tyle o różnice miedzyosobnicze mi chodzi -
ile różne sposoby życia całych grup plemiennych) jest nieskuteczne -
bo stwierdzają, że mozna zyć z posiadania wielu dzieci.

A winni sa sami "biali" - bo w latach 50-60-tych zabronili im
koczowania i wsadzili do bloków.

[Gość: Erdely]

catrinel napisała:

> Wybacz, ale ta dyskusja nie jest zbyt mądra...
##Tu to akurat masz rację, ale...

skoro chcesz, by
> wszędzie na świecie tytułowano Cię Polakiem, czy mówiłbyś również
na
> Francuza Frąse, na Niemca Dojtsze(r), na Rumuna romyn, na Greka
> Ελληνας itd.?Wątpię.
##Wybacz - ale najwyraźniej nieuważnie - lub wogóle nie czytałaś
poprzednich wypowiedzi moich...
To nie moja - tylko innych gosci tego wątku metodologia - by mówic
na przedstawicieli narodowości tak jak oni sobie ubzdają. Jak juz
napisałem uprzedni - chcę by polaków nazywano, zgodnie z tradycją
językową danego języka - a także by Polacy nazywali narodowości
zgodnie ze swoja tradycja jezykową - w szczególnosci Cyganie, by
byli nazywani Cyganami - podobnie jak Niemcy - Niemcami, czy Finowie
Finami. I tyle.

Wyczuwam u Ciebie jakieś lekko antyrumuńskie nastawienie.
##Wybacz - ale albo zawiodło Cie "wyczucie" - albo stałas sie ofiarą
tej złosliwej podmiany nazw narodowosci Rumun-Rom - która powoduje,
że normalni ludzie nie wiedzą czy autorzy mają na myśli Rumunów,
Cyganów, czy kogo innego.
Nie jestem nastawiony szczególnie antyrumuńsko - choc może bardziej
prowegiersko - ale to nie ma nic do rzeczy...
ROMANIA MARE!
Chciałem tylko wykazać bezsensowność zbednego zmieniania nazw
narodowosci w cudzych językach - a Cyganie usiłuja zmienić swa nazwę
w kilku jezykach słowiańskich - ot i wsio!

[catrinel]

"Chcę by Polaków nazywano zgodnie z tradycją językową danego
języka..."
Więc "polonez" nie jest zgodny z tradycją językową rumuńskiego?
Jaka forma będzie zgodna?Może "polac", "poleac" czy "poloneac"
;)

Uprasza się o niekarmienie trolli!

[avroml]

jw

[kupiec_z_tirany]

a co to są romowie ? aktorzy z teatru roma?
nie istnieją romowie tylko cyganie . jak dla kogoś brzmi to
obraźliwie to trudno , taki to już kraj mamy.
żydzi , murzyni, cyganie .
podobie można by nie używać określenia niewidomy lecz zorientowany
słuchowo :) cygan to cygan czy RUMUN to cygan?, a rom to ator z
teatru roma!
nie mylmy pojęć!

[trocadero-ltd]

Rumun to rumun cygan to cygan nawet oni nie używają nazwa rom tylko cygan i dużo
mylą przez nazwe rom kojarzą rumunów.Nazwe romania pochodzi od imperim
roman(rzymskie)których pobili daków przodki dzisiaszych rumunów w roku 106 n.e.i
zamienili dacje w provincia romana
wiec nazwa pochodzi dużo wcześniej niż cyganie pojawili się w europie.
Z tego co wiem nazwa rom nie od dawna prowadzona jakieś 20 lat nie jestem pewny.

[transilvania]

Dużo w tym słuszności, ale jak każdy inny, ten kij też ma dwa końce. Bo się
przykłada jedną miarę do wszystkich. Podam przykłady: na plac zabaw przyszły
dzieci: 3 małych chłopców romskich. Grzecznie sie zaczęli bawić, aż nagle wszedł
na plac taki dziadek, co się poczuwa do opieki nad skwerkiem, nawrzeszczał na
nich i wyrzucił. Z jego wrzasków nie wywnioskowałam, że on ich zna i oni juz tu
coś nabroili. Wylecieli za kolor skóry. Przykład 2: znam taką spokojną, miłą i
bardzo biedną kobitkę. Przychodzi czasem, puka w parapet (mieszkam na parterze),
ja jej daję ubranka dla dzieci, coś do zjedzenia, czasem jej wykupię receptę,
trochę porozmawiamy. raz mnie nie było, ona przyszła, stuka i nagle na nią
napadła nasza listonoszka, zwymyślała ją od złodziejek i wygoniła. Przykład 3:
weszłam do sklepu, a sprzedawczyni cała spięta mówi: zaraz panią obsłużę, ale
teraz nie mogę bo w sklepie jest CYGAN! rzeczywiście między wieszakami stał
człowiek trochę biednie ubrany, ale poza tym oprócz koloru skóry niczym sie od
reszty nie różniący. Popatrzył i wyszedł. Ja też.
Wiem, że jak kogoś np. piegowaty okradnie 10 razy, to potem już każdy, kto ma
piegi będzie budził podejrzenia. Ale to jest smutne. Bo zamiast konkretnego
człowieka, widzimy symbolicznego CYGANA. Kiedyś podobna sytuacja spotkała mnie w
Niemczech - jak usłyszano polską mowę, natychmiast skojarzono nas ze
złodziejami. trochę mam po tym uraz. domyślam sie, ze podobnie mogą się czuć
konkretni ludzie tutaj potraktowani w taki sposób.

[staua]

Ale wiesz, kazdy kij ma dwa konce. To, co sie dzieje ostatnio we
Wloszech, zostalo spowodowane zabojstwem popelnionym przez
rumunskiego Cygana, a uprzedzenie rozszerzylo sie na wszystkich
Rumunow. Moj maz (pisalam juz kiedys na forum o tym) mial wiele
nieprzyjemnosci studiujac we Francji, raz zostal posadzony o
kradziez, tylko dlatego, ze byl Rumunem, a Rumun to Cygan, ktory
kradnie. Udowodnil, ze jest niewinny i w koncu kolega, ktory go
oskarzyl, zaprzyjaznil sie z nim nawet...Nie do konca dziwie sie
Rumunom, ze tak nie lubia Cyganow. Wiadomo, ze lepiej byloby, jakby
lubili, ale mysle, ze duzo wysilku z obu stron byloby potrzebne -
oficjalnie i nieoficjalnie.

[Gość: Erdely]

staua napisała:

> Ale wiesz, kazdy kij ma dwa konce. To, co sie dzieje ostatnio we
> Wloszech, zostalo spowodowane zabojstwem popelnionym przez
> rumunskiego Cygana, a uprzedzenie rozszerzylo sie na wszystkich
> Rumunow.(...)
Kilka lat temu musiałem przespać się [nie sam] w Rumunii pod
chmurka. Kładlismy się spać nocą - i niewiele z okolicy
rozumielismy. A o swaicie okazało się, ze okoliczne krzaki pełne są
młodych bezdomnych ludzi. Zaczęli podchodzic do nas i coś mówić. Nie
podejmowaliśmy zadnych konkretnych kroków [nie było ich wielu i nie
byli agresywni] - ale starałem sie nie dopuscić by podeszli bliżej
niz 2 metry, do naszego obozowiska.
Moze byłem niepoprawnym ksenofobem... ale obawiałem sie nieco o
nasze rzeczy.
Choć w sumie nie ważne bylo czy ci obywatele to Cyganie [nie jestem
takim specjalista by odróżniać Rumunów od rumuńskich Cyganów - chyba
że jada taborem...], Ukraińcy, Polacy, czy Gaugazi - ich bieda,
bezdomność i wypowiadanie sie w nieznanym jezyku [a co z atym idzie
nie zrozumienie co mówią] budziły we mnie obawy... Choc oczywiscie
to przykre, że tak bywa. )))-:

[Gość: geograf]

w polsce utozsamia sie romow-cyganow z rumunami, co jest falszywe,
romowie przybyli z polwyspu indyjskiego i naleza do grupy narodow
indochinskich,a rumuni do narodow romanskich/
francuzi,wlosi,hiszpanie/,romowie licza ok 15mln imieszkaja w
kilkunastu krajach swiata sa narodem wedrujacym, w rumuni i w polsce
mieszka podobna ilosc romow ok 4% ogolu ludnosci.nasza niewiedza,zle
o nas swiadczy,

[vineri]

Oj,przekonałem się o tym niejednokrotnie, podejmując rozmowę na temat mieszkańców Rumunii, co ciekawe również wielu czechów jest przekonanych że cyganie są większością w rumunii.
I jeszcze kilka spostrzeżeń na temat romów:
We krwi prawdziwego cygana płynie wolność, zamknięcie tych ludzi w czterech ścianach spowodowało u nich bardzo dużą frustrację, to tak jak by kilka wilków złapać w lesie i zamknąć w klatce, po pewnym czasie pozagryzają się nawzajem a te co zostaną przy życiu raczej nie będą miały ochoty by dalej żyć. Tak samo ma się to do indian zamkniętych w rezerwatach. To umiłowanie wolności i swobody przemieszczania się powoduje również kłopoty z podjęciem pracy na etacie często w fabryce, gdzie taki cygan musi się podporządkować, i co jest dla niego naprawdę czymś strasznym. Osobiście nie mam w rodzinie(prawdopodobnie)żadnego romskiego przodka, ale w mojej krwi również płynie wolność, może nie w takiej ilości jak u cyganów ale w wystarczającej by nie dać się zamknąć w fabryce na osiem godzin itp. Nigdy nie pracowałem i nie pracuję w zamkniętym zakładzie i raczej nigdy nie będę pracował. Kiedyś rozmawiałem ze starszym człowiekiem romem, i on mi powiedział coś ważnego na temat ich myślenia i filozofii życia, a odnosiło się do zlikwidowania przez władzę(czechosłowacką) wędrownego trybu życia cyganów, i osadzenia ich w blokowiskach. Siedząc w fotelu wskazał mi palcem sufit, i powiedział:"Zobacz, zabrano nam niebo" poczym wskazując podłogę wyszeptał:"I ziemię też"

[Gość: romtam]

Ja nieco inaczej widzę potrzebę ruchu i przemieszczania się z
miejsca na miejsce całych rodzin cygańskich. Sądzę, że zmusza ich do
tego nie umiłowanie wolności, ale konieczność zapewnienia
podstawowych potrzeb bytowych. Opierając swój byt na jałmużnie,
tudzież na podkradaniu miejscowym społecznościom ich zasobów
żywnościowych, tak dla siebie jak i dla koni są zmuszeni często
zmieniać miejsce pobytu. W przeciwnym przypadku łatwo wywołać
konflikt w którym są na przegranej pozycji. Każdy nomada, ten dawny
i ten współczesny ma wspólną cechę - musi zmieniać miejsce pobytu z
powodu wyczerpywania się miejscowych źródeł utrzymania. Ten
współczesny musi także liczyć się z zanikiem życzliwości wśród
pobliskiej ludności, która może poczuć się nadmiernie wykorzystywana.
Znamienne jest to, że to "umiłowanie wolności" dotyczy tylko
przedstawicieli najniższych kast tej społeczności, natomiast
Cyganie, którzy osiągnęli pewien poziom materialny życia, bardzo
chętnie prowadzą osiadły styl życia budując przebogate wille lub
pałace nie zważając na brak widoku nieba i ziemi.
Przy okazji zwiedzania zamku w Hunedoarze można również
obejrzeć "zamki" budowane przez Cyganów, jest co podziwiać.

[vineri]

Tak kolego romtam po części się z tobą zgadzam, ale prawdziwi cyganie nigdy nie opierali swojego bytu tylko na kradzieżach, podstawowym źródłem utrzymania stanowił handel wyrobami własnymi (patelnie, garnki, pledy, pościel, itp.), nabytymi (wyroby ze złota ,srebra, itp.) oraz usługi (wróżenie, medycyna ludowa, prace sezonowe w polu itp.)A takie np. tajemnicze zniknięcia kur w wiosce po przybyciu romów to moim zdaniem, tylko efekt uboczny ich pobytu ;). Pamiętam jak moja mama mi opowiadała jak to do ich wioski cyganie raz do roku zajeżdżali, po wsi szybko roznosiła się wieść typu "Zamykejcie kury i chaupy bo cygany jadom!!" ale nigdy nie było przejawów wrogości ze strony mieszkańców, i tak przecież kontakty przynosiły obu stronom korzyści. Koczowniczy tryb życia też można łatwo wytłumaczyć, romowie byli, można tak powiedzieć, prekursorami dzisiejszych domokrążców oferujących wątpliwej jakości sprzęt AGD, oraz handlu obwoźnego. Jednym słowem można to wytłumaczyć tym że im więcej miejscowości odwiedzili tym więcej udało się im sprzedać.
A co do "zamków", to również przejaw umiłowania wolności i przestrzeni, już sam rozmach i wielkość części przeszklonych tych budowli o tym świadczy, no ale to już jest sprawa dyskusyjna, bo równie dobrze można powiedzieć o właścicielu takiego cuda, łagodnie mówiąc że nie ma gustu. W rumunii (ale nie tylko) rzeczywiście można podziwiać istne pałace, a szczególne wrarzenie na mnie zrobiły niezwykłe dachy tych "domów" łącznie z rynnami i wykończeniami z nierdzewki a niektóre podobno nawet ze srebra i złota, w co osobiście wątpię. I jeszcze ważna rada jeżeli ktoś zechce uwiecznić sobie taki pałacyk na fotce, to niech to robi z rozwagą chyba że jest dobrym sprinterem bądź ma szybkie auto, piszą o tym przewodniki a mnie to samego spotkało (jedna z pierwszych moich wizyt w rumunii), poprostu właściciele domagali się zapłaty 50 leji za wykonane fotki, w końcu uśmiech, 5 leji i polskie pochodzenie załatwiło sprawę pozytywnie :) Właściciele chcieli mnie nawet zaprosić do środka ale wtedy jakoś nie skorzystałem. W takich pałacach byłem kilkakrotnie ale tylko w polsce i na słowacji, i muszę powiedzieć że w środku nie prezentują się już tak ciekawie jak z zewnątrz często są nie całkiem wykończone, ale uwagę wewnątrz zwraca prawie całkowity brak drzwi oraz wielkie pomieszczenia wliczając również łazienkę która jest olbrzymia w porównaniu do naszych (nie mówię tu o blokowych łazienkach :))