Fenomen Seklerów

[soso3]

Przyznam szczerze, że Seklerzy interesowali mnie od dłuższego czasu.
Jednakże dopiero pobyt na Seklerszczyźnie uświadmił mi jak bardzo ciekawa
jest to grupa. Zafascynowani pieknymi drewnianymi bramami zrobiliśmy sobie
kolekcję chyba 20 paru fotek takich obiektów ... przy czym pierwsze zdjęcie
bramy seklerskiej zrobiliśmy chyba z dwa lata temu ... w Starym Sączu!!!!

Ale o co innego mi chodzi. Moi znajomi Węgrzy bez zająknięcia klasyfikują
Seklerów jako Węgrów, to samo robia rumuńskie statystyki, zawsze podając dane
dotyczące "Węgrów w tym Seklerów". Sami Seklerzy w wiekszości uważają się za
Madziarów, chociaż spotkałem i takich, którzy określali się mianem narodu
seklerskiego. W swojej "Historii Rumunii" oraz kilku innych publikacjach
wyczytałem, że Seklerzy to ludnośc węgierskojęzyczna o węgierskiej
świadomości narodowej ale nie do końca znanym pochodzeniu. Niektórzy wywodzą
ich od zmadziaryzowanych Hunów oraz Awarów.

Przyznam szczerze, że kultura seklerska, ich tożsamość i mocno zakręcone
dzieje to dla mnie coś tak fascynującego, że chciałoby się znaleźć jakieś
rzetelne opracowanana na ich temat. Czy możecie coś polecić (byle nie po
węgiersku czy rumuńsku - niestety nie znam tych języków :-(((
Czy ktoś z Was również starał się zgłębić fenomen Seklerów? My byliśmy w
Odorheiu Secuiesc jakies dwa dni po tym jak Marko Bela poparł ideę
seklerskiej autonomii - relacjonowały to wszystkie największe media rumuńskie
i węgierskie.

A tak na marginesie - ciekawi choć nieco zapomniani wydają się Czangosze. Do
nich niestety nie dotarliśmy, bo nie planowaliśmy wypadu do Mołdawii. Urzekła
mnie jednak kartka pocztowa z mapą "Ziem Korony św. Stefana", gdzie na
wszchód od Siedmiogrodu zaznaczona była nie Mołdawia, ale ... Csangosfold :-
)))

Pozdrawiam,

S

[gph]

soso3 napisał:

> Przyznam szczerze, że Seklerzy interesowali mnie od dłuższego czasu.
> Jednakże dopiero pobyt na Seklerszczyźnie uświadmił mi jak bardzo ciekawa
> jest to grupa. Zafascynowani pieknymi drewnianymi bramami zrobiliśmy sobie
> kolekcję chyba 20 paru fotek takich obiektów ... przy czym pierwsze zdjęcie
> bramy seklerskiej zrobiliśmy chyba z dwa lata temu ... w Starym Sączu!!!!

raczej w Gołkowicach koło SS.

[soso3]

gph napisał:
> raczej w Gołkowicach koło SS.

Z tego co pamietam to chyba było to przy klasztorze klarysek w Starym Sączu.

Czekam na posty dotyczące Seklerów :-)

[pawelboch]

Witaj

W jęz. polskim nie ma zbyt wiele nt Seklerów, niestety. Natomiast publikacji
węgierskich i tak bym nie polecał bo są tendencyjne (czytałem niektóre w wersji
angielskiej).
Polecam:
1. Almanach karpacki PŁAJ nr 14: Szeklerzy, George Coşbuc
2. Almanach karpacki PŁAJ nr 28: Rowasz – pismo karpackich Szeklerów, Joanna
Dzięciołowska, Kopjafá – słupowe nagrobki szeklerskie
3. pl.wikipedia.org/wiki/Seklerzy
4. en.wikipedia.org/wiki/Sz%C3%A9kely
5. pl.wikipedia.org/wiki/Rowasz
6. en.wikipedia.org/wiki/Old_Hungarian_script
Wogóle w wiki jest sporo, tyle, ż etrzeba patrzyć na dyskusję i autorów (jak to
w wiki).
* Seklerzy poczucie odrębności etnicznej utracili w II poł. XIX w., jakoś po
Wiośnie Ludów (poważne straty w ludziach i zubożenie), no oczywiście 1918 i
polityka Rumuni dobiła. W jakimś ostatnim spisie narodowość seklerską
zadeklarowało ok. tys. osób.
* wogle w "węgierskości" utopiono wiele różnych ciekawych nacji np. w XIX w.
znikają (madziaryzują się) Jazygowie
* Gheorge Doja był Seklerem.
* Czangowie niczym specjalnym się nie wyrózniają spośród innych mieszkanców
Mołdawii jeśli chodzi o antropologię, po prostu mówią tylko czymś co przypominą
węgierski sprzed reformy z XVIII w. + są katolikami; oczywiście Budapeszt rad
widzieć w nich Węgrów ;)

To tak na szybko, więcej w wolnej chwili.

pzdr., PB

[soso3]

Wikipedie przejrzałem.Dzieki za namiary na almanachy.
Co do Czangoszów to mój przyjaciel z Oradei mówił, że to Seklerzy, którzy
przeszli Karpaty i osiedli w Mołdawii ...
Ide dalej szperać po księgozbiorach - dzisiaj tez trochę podrukowałem o
Seklerach, wię jest co czytać wieczorem.
Pozdrawiam
S