mówić czy nie?

[mamalgosia]

Mam nadzieję, że dla większości z nas będzie to dyskusja czysto akademicka i
że nigdy nie będziemy musieli naszych poglądów zweryfikować przez
rzeczywistość.

Czy osobie śmiertelnie chorej powinno się o tym mówić? Czy powinna wiedzieć,
że z jej stanu nie ma już wyjścia ku zdrowiu? Że powinna się nastawić na
śmierć?
Czy sami chcielibyście o tym wiedzieć?

U mnie wszystkie odpowiedzi brzmią "tak". Uważam, że człowiek ma prawo do
prawdy o swoim stanie, wszak to sprawa najgłębsza, sprawa - nomem omen -
życia i śmierci. Chciałabym móc się do śmierci przygotować. Wiem, że powinnam
żyć tak, aby każdego dnia być gotową do stanięcia przed Panem - i staram się
tak żyć - ale jednak bywa różnie. Chciałabym nie tylko móc przygotować się do
tego Spotkania po śmierci, ale także pożegnać się z tymi, których kocham.
Może jeszcze coś powiedzieć, może jeszcze coś usłyszeć. Chciałabym wiedzieć w
każdym razie. I uważam, że każdy ma takie prawo.
Ale czy każdy tego chce?
I czy miałabym odwagę powiedzieć?
nie wiem.

Argumentem często stawianym przeciwko informacji o stanie terminalnym jest
to, że człowiek straci wtedy nadzieję i nie ma chęci do walki, a jednak siła
woli i chęć życia może zdziałać cuda. Zabierając nadzieję, odbiera się
choremu jakby tę ostatnią deskę ratunku. Psychika ma olbrzymi wpływ na somę,
nie można wykluczyć jakichś niewytłumaczalnych uzdrowień.

[isma]

Teoretycznie to wiadomo. W praktyce - roznie bywa. Ja jestem, z racji
hospicjum, przyzwyczajona do tego, ze ludzie wiedza, ze umieraja, i obserwuje,
ze to jest dobre. Ale czy bym np. wlasnej matce potrafila to powiedziec, to nie
wiem.

Co do "utraty sil do walki" - to mnie sie wydaje, ze to nie do konca jest tak.
Jesli mialby nastapic cud, to nastapi i bez zaangazowania chorego, albowiem Pan
Bog ograniczony w Swej wszechmocy nie jest )). Jesli natomiast idzie o cud
w sensie potocznym, to zazwyczaj stwierdzenie stanu terminalnego juz raczej
nadziei na "samouleczenie" nie pozostawia...
Natomiast bywa tez tak, ze organizm sie samoistnie przygotowuje na umieranie -
np. terminalnie chory zazwyczaj przyjmuje mniej pokarmow i plynow, dzieki czemu
latwiej jest utrzymac higiene ciala, ewentualne wymioty lub zaparcia (ktore w
terminalnej fazie choroby nowotworowej bywaja skutkiem ubocznym leczenia bolu)
sa mniej dolegliwe, itp. W tym sensie, paradoksalnie, wiara w wyleczenie moze
takze zaszkodzic, bo chory np. domaga sie podejmowania wobec niego coraz to
nowych zabiegow diagnostycznych czy medycznych itp.

[mamalgosia]

Ismo,
zaciekawiłaś mnie. Przeciwstawiłaś Boga i naturę. Jeśli natura mówi: umrzesz, a
Bóg mówi: żyć będziesz, to oczywiście stanie się tak jak Bóg chce. Ale ja
uważam, że są też niezbadane siły w naturze, które wbrew naturze potrafią
działać ( w naszym mniemamiu wbrew niej). Zamotałam się (jak zwykle), ale
myślę, że jest coś takiego jak moc psychiki. Nie zawsze działa, ale chyba
pozytywne nastawienie pomaga w życiu tak w ogóle. A medycyna jeszcze nie
wszystko wie, może akurat są sytuacje, w których to pozytywne nastawienie
pomaga?

Jak zwykle robię za adwokata diabła, bo sama uważam tak jak Ty - że mówić
prawdę.

Ale jeszcze znalazłam ciekawą rzecz, później napiszę, bo teraz już nie mam czasu

[isma]

Nie no, ja generalnie tez wierze w to, ze psychika moze uzdrawiac, i ze
pozytywne nastawienie, sila woli itp. pozwalaja ludziom wychodzic calo z
naprawde ciezkich stanow. Chociaz zawsze opowiadam tez przy okazji tego rodzaju
dyskusji taka anegdote o prof. Julianie Aleksandrowiczu, ktory byl wielkim
propagatorem teorii o psychosomatycznym charakterze schorzen - ze mianowicie
profesor udal sie byl kiedys do kolegi stomatologa celem usuniecia zeba, i
zapewnil go, ze nie potrzebuje zadnej dodatkowej interwencji w rodzaju
znieczulenia, szycia rany poekstrakcyjnej itp., poniewaz sila wlasnej woli sie
z tymi problemami rozprawi. No i rzeczywiscie, ku zdumieniu stomatologa,
profesor podczas ekstrakcji nawet nie drgnal, zas rana nie krwawila. Oto sila
woli!
...tyle tylko, ze w kilkadziesiat godzin pozniej jeczacy z bolu profesor byl z
powrotem u swego kolegi - okazalo sie bowiem, iz wystapil u niego tzw. zespol
suchego zebodolu, spowodowany tym, ze nie wystapilo krwawienie i rana nie byla
naturalnie nawilzana...

Wiec, chyba czasem majstrowac przy tych niezbadanych silach w naturze nie
nalezy )).

I, tak jak mowie, mozna oczywiscie np. reanimowac terminalnego pacjenta w
agonii, zeby "przedluzyc nadzieje" - ale wydaje sie, ze go to tylko meczy...

[mamalgosia]

Oczywiście, że można znaleźć potwierdzenie i na jedno (że psyche działa) i na
drugie (że do bani) - przy czym na to drugie więcej.
Chodziło mi tylko o to, gdy przekroczenie praw natury - czyli w potocznym
pojęciu "cud" - niekoniecznie jest bezpośrednio spowodowany przez Boga (bo
pośrednio to i tak On jest Przyczyną wszystkiego)

[isma]

No, ale sa przekroczenia i przekroczenia )). Zakladam, ze gdyby komus
odrosla amputowana konczyna, to to przekroczenie praw natury nie mogloby byc
przypisane sile nadziei chorego )).

Dobra, koncze, bo sie zawiklamy.

[mamalgosia]

isma napisała:

> No, ale sa przekroczenia i przekroczenia )).

Ach tak?

Zakladam, ze gdyby komus
> odrosla amputowana konczyna, to to przekroczenie praw natury nie mogloby byc
> przypisane sile nadziei chorego )).
Ależ wiem.
Czytałaś "Cud" Messoriego?


>
> Dobra, koncze, bo sie zawiklamy.
ja już zawikłana - po pierwszej linijce Twojego postu

[isma]

Ale wiesz, ze bledy w przekazie sa wina zrodla przekazu, prawda?
Kajam sie czyli )).

Mamalgosiu, ja sie przez Summmmmmy teologiczne slabo przebijam, ale mi sie cos
po glowie kolacze, ze bylo jakies takie rozroznienie na cuda "contra naturam"
i "praeter naturam". Moze tu lezy roznica?

[mamalgosia]

nieprawda: odbiornik gorszy od nadajnika. Zdecydowanie.

Cuda:
a) które mają charakter nadnaturalny (supra naturam) - fakty, które w porządku
naturalnym w ogóle nie mogą mieć miejsca, jak na przykład zmartwychwstanie
umarłych
b) które dokonują się z pominięciem naturalnych przyczyn (praeter naturam)-
wydarzenia, które wprawdzie mogłyby się dokonać również w porządku natury (np.
po zastosowaniu terapii bądź jakichś procesów chemicznych lub fizycznych), lecz
w danym wypadku nie można stwierdzić żadnej naturalnej ich przyczyny;
c)które burzą naturalny porządek rzeczy (contra naturam) - fakty, które zdają
się sprzeciwiać naturalnemu porządkowi rzeczy, jak na przykład cudowne ocalenie
wrzuconych do ognia młodzieńców lub dziewicze poczęcie i narodzenie Chrystusa.

[dorotkak]

jestem 2 tygodnie po smierci mojego Taty - zmarl nagle, nie skarzyl sie, czul
sie dobrze w ostatnich dniach, dzien przed smiercia byl w pracy, wrocil w nocy,
mial dobry humor, o 6:30 nastpnego dnia zmarl - rozglegly zawal - nie
wypowiedzial do nas ani slowa, umarl na moich i mojej mamy rekach

patrzac przez pryzmat tego mysle, ze osoba terminalnie chora, jak z reszta
kazda ma prawo do informacji o swoim stanie zdrowia, chocby po to, ze zalatwic
ostatnie sparwy, spotkac sie z najblizszymi, pojednac ze Stworca.

Na marginesie napisze, ze dopiero teraz doceniam w PELNI jakim cudem jest
zycie, kazdy nowy dzien, to ze obudzilam sie dzis rano. Nie warto rozstac sie z
nikim w gniewie, sporze, bo moze to ostatnie spotkanie...

[mamalgosia]

A właśnie z perspektywy takiej nagłej śmierci - jak to odbierasz: jako
błogosławieństwo czy przekleństwo? Jako szybka śmierć i niemalże bezbolesna, to
błogosławieństwo. Ale własnie, że nagła - może jednak wiedza o zbliżającej się
śmierci w przypadku chorób nieuleczalnych jest darem?

[dorotkak]

moj Tata cierpial bardzo, widzialam po jego oczach, ale tylko chwile i za to
Bogu dziekuje. Dla rodziny nagla smierc osoby w pelni zycia - Tata mial 58 lat -
jest ciosem, szokiem i trudno sie z tego otrzasnac, pewnie inaczej to wyglada w
odniesieniu do starszej osoby.

Zawsze wydawalo mi sie, ze nagla smierc to blogoslawienstwo, ale teraz wiem, ze
slusznie Boga prosimy spiewajac "od naglej a niespodziewanej smierci - zachowaj
nas Panie".

Swiadomosc nadchodzacej smierci w przypadku osob nieuleczalnie chorych daje
mozliwosc chocby przekazania jakis informacji, pozegnania sie, podziekowania.
Wazne to i dla umierajacego i dla rodziny.

[katriel]

Chcialabym, zeby mi powiedziano. I moj maz o tym wie.
Moja mama wolalaby nie wiedziec. I ja o tym wiem.

Czasem sie zastanawiam, czy takie deklaracje chcialbym / nie chcialbym wiedziec,
skladane z bezpiecznej perspektywy wzglednie zdrowego czlowieka, sa w ogole cos
warte. Czy nie jest tak, ze jak przyjdzie co do czego, to z motywacji, ktore mi
teraz po glowie chodza (chcialabym miec czas, zeby sie przygotowac na smierc,
pozegnac z bliskimi itp) nic nie zostanie, ze zupelnie inne rzeczy okaza sie wazne.

Nie mialam okazji znalezc sie w sytuacji, w ktorej trzeba by bylo podjac
decyzje: mowic czy nie mowic. Nikt z moich bliskich nie odchodzil w pelni
swiadomie. Albo juz na kilka miesiecy czy lat przed smiercia z wolna przestawali
byc soba, kontakt z nimi zanikal wskutek parkinsonowskich zmian w mozgu,
wylewow krwi czy alkoholowego delirium - albo umierali nagle: we snie, w wypadku.

[kulinka3]

Zdecydowanie jestem za tym,żeby mówić.W ubiegłym tygodniu przeżywaliśmy
niespodziewaną śmierć brata mojej mamy. Ledwo zdążyłam sprowadzić księdza z
ostatnim namaszczeniem.A jeszcze dzień wcześniej mój wujek był przytomny i mógł
przystąpić do spowiedzi i komunii.
Wiedza o chorobie pozwala na duchowe przygotowanie do śmierci, pozwala na
pojednanie, którego czasem w rodzinie brakuje, pozwala by załatwić inne ważne
sprawy.
Ukrywanie prawdy w imię dobra jest dla mnie nie do pojęcia.Człowiek ma prawo do
prawdy o swoim zdrowiu, o swojej sytuacji. A nadzieja, zawsze się tli i umiera
ostatnia, dlatego trzeba ją w człowieku wzmacniać pomimo trudności.

nadzieja umiera ostatnia

[mamalgosia]

ot co, właśnie też tak uważam, a może nawet potrafi człowieka przeżyć. Podobno
potwierdzają to badania.
Miałam napisać ismie, napisałam, że nie mam czasu, ale chyba jeszcze zdążę,
właśnie o tym

ciekawe

[mamalgosia]

Powiedzieć, czy nie powiedzieć prawdy? - jest pytaniem źle postawionym z tej
racji, że nie ma tu prawdy kategorycznej do objawienia czy do ukrycia, chodzi o
prawdę o stanie zdrowia do przyjęcia w miarę jej rozwoju. Prawda w tym
względzie nazywa jedynie kolejne stany. Jest rzeczą udowodnioną, że kiedy nawet
brutalna prawda jest wyjawiana choremu, jego system obronny reaguje natychmiast
poprzez wątpliwość, odmowę, poprzez pielęgnowane iluzje. Natura broni się
instynktownie przeciw temu, do zniesienia zcego nie jest gotowa. Ponadto, w
przypadku gdy chory ma świadomość nieuchronności swej śmierci, negowanie tej
śmierci lub podtrzymywanie złudzeń co do wyzdrowienia jest w pewnym sensie
negowaniem osoby chorego.

Nagła śmierć

[kulinka3]

Gdy słyszałam o nagłej śmierci, myślałam sobie, że to " dobry" sposób na
odejście. Nie cierpi się, nie umęczy się rodziny.
Po tym tygodniu zmieniłam zdanie.
Brakowało mi pożegnania, czasu na oswojenie się z tą sytuacją.Dla najbliższych
takie odejście to straszny cios, którego długo nie można w sobie oswoić.
Od strony chorego nagła śmierć to też poważne niebezpieczeństwo braku pojednania
z Bogiem.

[mamalgosia]

Zgadzam się z Tobą. A więc: nie nagła, ale szybka. I spodziewana - ideał,
prawda?
A może więc samobójstwo i eutanazja?

[fiamma75]

Mówić.
Sama chciałabym wiedzieć.
Tyle rzeczy trzeba przed śmiercią załatwić, pożegnać się, no i przygotować
siebie i bliskich.

[maika7]

Dostosować się do tego, czego oczekuje chory.
Jeśli chce wiedzieć - mówić, jeśli nie - nie mówić. Towarzyszyć. Być blisko.

M.

[mamalgosia]

Ale zapytasz chorego, czy chce wiedzieć? To już z tego pytania wywnioskuje, że
jest źle i upadnie w nim nadzieja, ogarnie go lęk

[maika7]

> Ale zapytasz chorego, czy chce wiedzieć? To już z tego pytania wywnioskuje, że
> jest źle i upadnie w nim nadzieja, ogarnie go lęk

Nie zapytam. Będę wiedzieć po jego reakcjach, po jego pytaniach. Jeśli będę z
nim blisko - będę wiedzieć, czego oczekuje. Mam przynajmniej taką nadzieję.

M.

[glupiakazia]

Maiko, zgadzam się z Tobą w 100%. I cieszę, że nas nie opuściłaś

wola chorego

[mamalgosia]

"Niech wola chorego będzie twoim najwyższym prawem" - podobno jest takie
przysłowie. Ale jaka jest rzeczywiście wola chorego? Jak zrozumieć, co w nim
jest pragnieniem poznania, a co psychologicznym zabezpieczeniem?
Wszystkie decyzje, jakie stoją przed chorym, czegokolwiek by dotyczyły, są
tematami do dyskusji, kontestacji, refleksji. I zbyt dużo wahania czy skrupułów
może skrępować zdrową relację z chorym. Trzeba więc zaakceptować własną niemoc,
zrezygnować z walki ze śmiercią z bronią w ręku i oszczędzić choremu
niepotrzebnych lęków oraz przedstawiać prawdę za każdym razem, jak tylko jest
to możliwe.
Chodzi też o to, by problem prawdy wobec chorego był najpierw problemem prawdy
wobec samego siebie.
Odmowa wyjawienia prawdy trudnej dla chorego może mieć racjonalne i ludzkie
przyczyny, doskonale dające się obronić. Ale w większości wypadków ta odmowa i
kłamstwa oraz okrywanie wszystkiego tajemnicą jest efektem negacji naszej
własnej śmierci lub naszego własnego lęku.
Ostatecznie to relacja mówi prawdę, bo ta prawda wypływa z pewnego sposobu
zachowania się tak opiekuna, jak i chorego.
Często, żeby uniknąć relacji z chorym umierającym, opiekun zachowuje dystans,
ucieka w rodzaj mechanicznego "nieobecnego" zachowania, nawet jeśli kimś innym
potrafi opiekować się troskliwie. A chory nie da się oszukać. Odczuwa on
boleśnie postawy wycofania sie tych, którzy go otaczają. Prawda do
zakomunikowania choremu to nie tylko prawda o jego chorobie; to przede
wszystkim prawda o relacji, szacunku, o towarzyszeniu...

Dąży się do oszczędzania chorego, podtrzymując go na duchu i pocieszając samego
siebie. Ale atmosfera tajemnicy psuje postawy i uniemożliwia dialog. W takiej
sytuacji istnieje ryzyko, że po śmierci chorego bliscy mogą przeżywać stan
depresji. Chory umiera być może spokojnie, w nieświadomości swego rzeczywistego
stanu, ale jego współmałżonek naraża sie na ryzyko poważnej depresji reaktywnej.

[isma]

Ooo, z ta wola chorego to roznie bywa...
Swego czasu sie zawodowo zajmowalam prawnymi aspektami zgody chorego na
przeprowadzanie zabiegow leczniczych - to jest w praktyce terytorium czasem
zupelnie nieoczekiwanych kolizji, np. co ma zrobic lekarz, kiedy wola
maloletniego chorego jest inna, niz jego prawnych opiekunow? Albo (czesciej)
gdy wola opiekunow jest niezgodna z przeswiadczeniem lekarza o dobru pacjenta?

[mamalgosia]

a, tak. Mozemy wrócić do rozmowy o przetoczeniu krwi dziecku Świadka Jehowy

Na marginesie: parę słów starego diabła

[a_weasley]

Lewis oczywiście.
"Rozważ również, jak wiele jest w czasie wojny niepożądanych zgonów. Ludzie giną
tam, gdzie wiedzą, że mogą zostać zabici, o ile więc w ogóle należą do
stronnictwa Nieprzyjaciela, idą na śmierć przygotowani. O ileż lepiej byłoby dla
nas, gdyby wszyscy ludzie umierali w kosztownych zakładach leczniczych, wśród
doktorów, którzy kłamią, pielęgniarek, które kłamią, przyjaciół, którzy kłamią –
tak! - obiecując umierającym życie, umacniając w nich mniemanie, że choroba
usprawiedliwia wszelkie pobłażanie dla siebie, a nawet – jeśli nasi pracownicy
znają się na swojej robocie – powstrzymując wszelką sugestię przywołania
księdza, by choremu nie zdradzić, jaki jest prawdziwy stan jego zdrowia.
A jak zgubną jest dla nas ustawiczna pamięć o śmierci, jaka ludziom narzuca
wojna! Jeden z naszych najlepszych oręży – zadowolenie się doczesnością – staje
się nieprzydatny. W czasie wojny nikt nie sądzi, że będzie żył wiecznie."

[mader1]

mówić.
to bardzo porządkuje relacje z otoczeniem - można coś jeszcze wyjaśnić między
sobą, uporządkować, naprawić. Nie trzeba udawać. Można z chorym, jeżeli sobie
tego życzy, po prostu być, przyznając się do swojej bezsilności.Można wysłuchać
tego, co myśli naprawdę, mówi wiedząc, że z tymi jego słowami się zostanie. Tak
wiele rzeczy mówi się przecież codziennie w afekcie, bezmyślnie. To jest szansa.

[otryt]

Dla mnie ważniejszym pytaniem czy mówić, jest pytanie jak mówić? I kto ma to
robić? Od lekarza lub bliskiej mi i kochanej osoby przyjąłbym taką wiedzę.
Chciałbym wiedzieć. Nie chcę aby najbliżsi robili tajemnicę, chcę by lekarz
mówił całą prawdę. Z dalszymi osobami nie chciałbym o tym rozmawiać.

Umierał człowiek. Nikt mu nie powiedział. Myśleli, że wie. Przyjechała dalsza
ciotka z innego miasta, aby się z nim pożegnać. Wtedy się domyślił. To było
straszne. Umarł bardzo szybko po tym.

informowanie w ogóle

[mamalgosia]

A jak to jest w szpitalach, że choremu w ogóle się nic nie mówi?
Ubezwłasnowolniony?
Koleżance przywieźle kroplówkę, wbijają jej igłę, ona pyta: "a co jest w tej
kroplówce?", na co usłyszała odpowiedź: "Lekarstwo"

[mama_kasia]

> Koleżance przywieźle kroplówkę, wbijają jej igłę, ona pyta: "a co jest w tej
> kroplówce?", na co usłyszała odpowiedź: "Lekarstwo"

Niestety, często się nie mówi i to wcale nie w przypadkach zagrożenia
życia Pamiętam, jak próbowano mi "po kryjomu" podać lek na depresję
po porodzie. Coś tam niejasno tłumaczono na moje wyraźne zapytanie, bo
ja (nauczona doświadczeniem) pytam się wprost. Nie powiedziano nic
o skutkach ubocznych. Nie mogłam tego brać, gdy karmiłam piersią.
Wezwano psychiatrę na konsultację i to od niego dopiero dowiedziałam się
wszystkiego. Zresztą stwierdził, że mowy nie ma o depresji. Kazał mnie
wypisać do domu. Tak objawiała się tęsknota
Wiele razy w szpitalu spotkałam się z milczącym leczeniem

[isma]

Klasyk. Kiedys pytalam, co M. dostaje - "leki przeciwzaalne i antybiotyk". No,
zesz. "Przeciwzapalne, czyli sterydy, tak?" - pytam. A jakze. No, to draze
dalej: "a antybiotyk jaki?" I tu odpowiedz mnie powalila: "Szerokospektralny".
Jak mnie znacie, to wiecie, ze potrafie byc jedza. Jadowicie zem powiedziala,
iz spektrum owo jakies nie bardzo chyba szerokie jest, skoro od 17 dni nie ma
poprawy, i albo natychmiast dostane pelna informacje o stanie zdrowia M., w tym
w ciagu doby na cito zrobiony wymaz, albo nie recze za siebie.
No i wyszlo na moje - nie zadne bakterie to byly, ino pierwotniak w plucach.
Ktorego starym poczciwym Biseptolem udalo sie ubic.

[samboraga]

a ja ostatnio mam szczęście do lekarzy, nie omijających spraw trudnych,
rozmawiałam nawet teraz na stole operacyjnym
oby im to nie minęło

[mamalgosia]

To rzeczywiście miałaś szczęście. Ja mam uraz do lekarzy, a "zaliczyłam" ich w
życiu b dużo. Przykro uogólniać, bo są i wspaniali, ale ogólnie to najlepiej
nie chorować (tylko od razu umrzeć - jak twierdzi MiniIsma)

Czy mówić prawdę?

[rycerzowa]

W tym przypadku nie mówić prawdy to znaczy kłamać.
Jest inny - też bardzo ważny - aspekt tej sprawy.
Przywołam wypracowanie syna z VIII klasy - "Czy kłamstwo zawsze jest grzechem".
Było tam coś w tym stylu:
"Ciężko chorego człowieka okłamano,że choroba jest uleczalna. Nie była.
Rodzina mówiła, że to było dobre kłamstwo.
Ale każdy z tej rodziny też kiedyś zachoruje, zwyczajnie, nie-śmiertelnie.
Czy uwierzy lekarzowi,że choroba jest zwyczajna?
Ja bym nie uwierzył.
Kłamstwo niszczy zaufanie".

Jeśli wszyscy wiemy, że ciężko chorym nie mówi się prawdy, to z zasady nie
wierzymy, ani lekarzom, ani bliskim.
Ileż to razy podejrzewamy najgorsze, podczas gdy choroba jest uleczalna, czasem
wręcz banalna.
"Oni pewnie ukrywają przede mną prawdę" - myśli chory, i nie zawsze jest to
hipochondria, tylko właśnie brak zaufania, przekonanie, że ciężko chorych
wszyscy okłamują, z litości, z delikatności, z braku odwagi, bo taki jest zwyczaj.
Kłamstwo niszczy zaufanie wszystkich.

[brucha]

rozważając problem czysto akademicko długo funkcjonowałam w przekonaniu, że
mówić. i tu oczywiście podpisuje się pod wszystkimi argumentami 'za', które
podaliście.

teraz kiedy stoję z problemem twarzą w twarz - wiem, że mojemu ojcu nie powiem.
nie obiecuję, że będzie zdrowy i długowieczny, mówię 'nie wiem'. tego nikt nie
wie. życie samo w sobie jest szybszym lub wolniejszym umieraniem.

wiem też, że jesli powiedziałabym ojcu, że wg niektórych lekarzy już powinien
nie żyć, a wg pozostałych umrze w najbliższym czasie - to jego już by nie było.
psychika potrafi być straszna. widziałam co z nim zrobiła jak usłyszał że ma
raka. są osoby, którym 'ta' wiedza pomoże. mój ojciec do nich nie należy.

[mamalgosia]

widzisz, to właśnie miałam na myśli pisząc o weryfikacji poglądów przez
rzeczywistość.

Trzymaj się dzielnie

[maadzik3]

Absolutnie "tak". Chcialabym wiedziec i uznaje ze moj szacunek do chorego
obejmuje traktowanie tej osoby jako dorosla, swiadoma smiertelnosci ludzi,
chcaca przygotowac sie na odejscie.
Wiecej problemow mialabym z chorym dzieckiem. Nastolatkowi bym powiedziala, male
dziecko probowalabym przygotowac na smierc przez rozmowy, moze zabawy... Zreszta
doswiadczenie wskazuje ze te ciezko chore i czesto bywajace w szpitalach temat
smierci maja bardzo oswojony.
M.

[isma]

Maja, maja. Mysmy nawet chyba troche swego czasu przefajnowali, o czym
przekonalismy sie, kiedy dwuletnia M. w czwartym tygodniu pobytu w szpitalu z
niepoddajacym sie leczeniu obustronym zapaleniem pluc powiedziala: "Ja to bym
chciala, zeby JUZ bylo te... zmartwychwstanie. Czy mozna od razu umrzec,
zamiast chorowac?"

[kulinka3]

Niektóre mają w stopniu heroicznym.
Mam nadzieję,że już niedługo będziecie mogli o jednej z wielu takich śmierci
poczytać.
Ale na razie sza......

[babie_lato1]

Ja chciałabym wiedzieć, jaki jest mój stan.
A nadzieja umiera ostatnia - dum spiro, spero...
Pan Bóg przecież nawet wskrzesił Łazarza.

[magdalaena1977]

Nie mam doświadczeń z tym pytaniem w wersji ostatecznej, ale kilka razy zdarzyło
mi się poważnie chorować. I to co mnie denerwowało najbardziej, to mało
konkretni lekarze. Tacy, którzy najpierw mimochodem straszyli ogólnie
powikłaniami, a potem nie wyjaśniali szczegółów i niewiarygodnie pocieszali.
Czem prędzej przestawałam się u nich leczyć.
Rozumiem, że lekarz pewnych rzeczy nie wie, ale przecież jest je w stanie
oszacować i o tej swojej niewiedzy poinformować pacjenta.