Beletrystyka z PRL w tle

[syswia]

A moze podzielicie sie jakimis tytulami, dobra beletrystyka dla
doroslych z PRL w tle. Cos niezbyt ciezkiego do poczytania w
srodkach komunikacji miejskiej? Mi przychodza akurat do glowy tytuly
mlodziezowe: ksiazki Bahdaja, ksiazka ktorej tytulu nie pomne o
zakladach bawelnianych w Zambrowie i jego dzielnych szwaczkach,
Cezary Chlebowski o instruktorze narciarskim, ktory tuz po wojnie
schronisko w Bieszczadach zakladal, Ucho od Sledzia Hanny
Ożogowskiej ...

[luccio1]

Książki "drugiego obiegu":

Kazimierz Oczkoś:
"Cudowna melina",
"Trzecie kłamstwo"

(tę ostatnią powieść słuchałem - czytaną w odcinkach w Wolnej Europie).

Tomasz Staliński (=Stefan Kisielewski):
"Romans zimowy
[opis pracy Zakładów Mechanicznych URSUS (w powieści: "NIEDŹWIEDÓW")
ze wszystkimi absurdami wynikającymi z centralnego planowania + szarogęszenie
się partii w zakładzie -
- na tym tle galeria typów ludzkich, tj. jak ludzie wywodzący się z różnych
środowisk usiłowali funkcjonować w PRL;
całość dzieje się od jesieni 1967 do marca 1968 - wówczas głównego bohatera
zwalniają z pracy jako "syjonistę"].

[czekolada72]

seria z kluczykiem, seria z jamnikiem
Ewa wzywa 07
Chmielewska
Nienacki
Samozwaniec

[czekolada72]

Nowacka, Ewa
Rolleczek, Natalia
Wojtyszko, Maciej
Zientarowa, Maria

Chądzyńska, Zofia / Życie za życie. - Warszawa, 1973.
Grabowska, Teresa / Stare fotografie. - Warszawa, 1986.
Jackiewiczowi, Elżbieta / Nocny koncert. - Warszawa, 1977.
Jackiewiczowi, Elżbieta / Tancerze. - Warszawa, 1972.
Janicki, Jerzy ; Mularczyk, Andrzej / Dom.
Kasz, Marek / Paszport na Europę. - Szczecin, 1989.
Sztorchan, Aniela / Dziewczęta. - Olsztyn, 1982.

Dębnicki, Kazimierz / To strach tylko, kochanie. - Warszawa, 1975.
Dor, Marcin / Major opóźnia akcję. - Warszawa, 1970. - Klub
Srebrnego Kluczyka
Edigey, Jerzy / Dzieje jednego pistoletu. - Warszawa, 1976.
Edigey, Jerzy / Mister MacAreck i jego buisness. - Warszawa, 1970. -
Seria z Jamnikiem
Edigey, Jerzy / Strzały na rozstajnych drogach. - Warszawa, 1970. -
Seria z Jamnikiem
Goszczurny, Stanisław / Mewy. - Gdańsk, 1975. - (Konik morski)
Goszczurny, Stanisław / Skrawek nieba. - Gdańsk, 1977. - (Konik
morski)
Kąkolewski, Krzysztof / Sześciu niewidzialnych. - Warszawa, 1960.
Nienacki, Zbigniew / Laseczka i tajemnica. - Łódź, 1990.
Zydler Zborowski, Zygmunt / Zbrodnia na Cyrhli Toporowej. -
Warszawa, 1970. - Seria z Jamnikiem

[czekolada72]

Wczesna twórczość Małgorzaty Musierowiczowej czyli pierwsze
tomy "Jezycjady"

[wrozka3]

Chmielewska też raczej wczesna, tak do "Szajki bez końca", "Stawka
większa niż życie", praktycznie wszystkie polskie kryminały z
książkami Edigey'a i Zajdlera - Zborowskiego na czele, Chądzyńskiej
także "Wstęga pawilonu" - świetna rzecz dla młodzieży,
Ożogowskiej "Tajemnica zielonej pieczęci", "Chłopcy ze Starówki",
ale nie pamiętam czyje to, "Ślady rysich pazurów", bodajże
Szmaglewskiej, a przed "Panem Samochodzikiem" biję czołem i kupię
mojemu małemu synkowi całą serię (tę prawdziwą, oczywiście). Jest
też świetna książka Nienackiego "Sumienie", ale to już rzecz
poważna. Hłasko, Osiecka, Tyrmand i tak można wymieniać i wymieniać.
jak na niesłuszny ustrój, to niezły dorobek kulturalny.

[zwierze_futerkowe]

Na samym początku "Kłamczuchy" utrwalił się pewien szczególik z gastronomii
peerelowskiej: kiedy ojciec Anieli chce iść z nią na obiad do restauracji, ona,
nie chcąc nadziać się tam na Pawełka, zniechęca rodzica słowami: "Przecież dziś
poniedziałek. Bezmięsne dania.".
Pamiętacie "dni bezmięsne" w stołówkach i restauracjach? Ja byłam wtedy
szczęśliwa. Nie, nie jestem wegetarianką, ale od niektórych dań mięsnych w
peerelowskich stołówkach szkolnych/kolonijnych/wczasowych można było na resztę
życia nabrać urazu do mięsa...

[luccio1]

Stanisława Platówna "Chłopiec na polnej drodze".
W tle jubileusz 25-lecia PRL, obchodzony hucznie - łącznie z piosenką istotnie
napisaną na ten jubileusz ("Srebrne wesele");
czyn społeczny młodzieży wiejskiej - uporządkowanie na 22 lipca placu w centrum
wsi, do którego to czynu zachęca gość przybyły ze stolicy na wakacje - po to,
aby zdobyć sympatię miejscowej dziewczyny
(ten gość to bohater negatywny - spotykamy w jego ustach kwestię:
"a czy to musi być koniecznie gotowe na 22 lipca?");
w tle prócz tego wzorowy PGR z równie wzorową stadniną...

(Co ciekawe, mogli się już pojawić "repatrianci" z Ziem Wschodnich, usiłujący
jakoś poukładać sobie na nowo życie na Dolnym Śląsku).

[imagiro]

"Archipelag ludzi odzyskanych" ?
"Jak hartowala sie stal "?

[minerwamcg]

> "Jak hartowala sie stal "?

No, to akurat kompletnie nie ma nic wspólnego z PRLem.

"Chłopiec na polnej drodze"

[luccio1]

wyd. 3., Warszawa 1975, s. 62:
"Stajenny Michalak zapowiedział, że niedzielne przedpołudnie ma zajęte, chciał
pojechać do rodziny czy też do znajomych..."

(nikt nie chodzi w niedzielę do kościoła - skąd inąd kościół jest we wsi -
zob. s. 192:
"Lidka przysiadła na kamiennym murku, stali właśnie pod kościołem, i bez żadnych
wstępów powiedziała:
- Rozmawiałam z Helą!").

[luccio1]

Tamże, s. 202:
"- Zaraz, zaraz - powiedział pan Szostak - nie rozumiem, o czym mówicie?
Przecież powiedziałem Marcinowi, że dam wam tyle farby, ile będziecie
potrzebowali. Miał napisać zapotrzebowanie".

"Pan Szostak" był dyrektorem PGR-u - "dawał" rzecz nie swoją własną, lecz
powierzoną mu w zarząd...

[luccio1]

Tamże, s. 165-166:
"- O, pan Szostak to nadzwyczajny człowiek! - wykrzyknęła z zapałem Lidka. -
Zanim objął kalkowicki PGR, był tam okropny bałagan, brakowało ludzi do pracy,
bo w złych warunkach nikt się długo nie utrzymał, gospodarstwo przynosiło
deficyt. A teraz? To jeden z wzorowych kluczy, nie wiem, czy dużo jest w Polsce
takich".

Tamże, s. 174-175:
"- Prawdę mówiąc, sprawę świerków załatwiono by pozytywnie i bez petycji (...)
dyrektor Szostak był w wydziale architektury i rozmawiał z inżynierem. (...)
Okazało się, że w starych planach był błąd i inżynier chciał go naprawić. Z
początku nie pomyślał o świerkach, a potem trochę się obraził. To młody
człowiek, budowa ośrodka [zdrowia] jest jego pierwsza samodzielną pracą, poczuł
się dotknięty krytyką, hm... troszkę bezwzględną. Ale kiedy nasz dyrektor
porozmawiał z nim spokojnie i rzeczowo i powiedział mu o petycji, inżynier
obiecał skorygować plan w taki sposób, że będzie i wilk syty, i owca cała".

"Zwycięstwo przed dogrywką"

[luccio1]

(autora nie pamiętam, książkę mi gdzieś "wcięło" i nie mogę znaleźć).
Historia o chłopcach budujących modele samolotów.

Rzecz osadzona w Krakowie - i rzeczywiście w realiach lat 50.-60. -
jest np. wzmiankowany sklep Antoniny Brody z artykułami gospodarstwa domowego
(pasta do podłóg "Miś" etc. etc.) przy ul. Karmelickiej 35 (kamienica "Pod
Pająkiem" projektu Talowskiego - narożnik Batorego) - głównego bohatera mama
posyła "do Brody" po coś tam...

W tej powieści w niedzielę chodzi się do kościoła - ale książkę wydał "PAX"
("Chłopca na polnej drodze" - "Nasza Księgarnia").

[luccio1]

Opis meczu piłki nożnej klasy C:
"...Pamiętam wynik 7:0 dla Diory, nasi chłopcy wtedy o mało nie płakali. I
szykował się grubsza awantura, już na boisko leciały puste flaszki - ale na
szczęście na meczu był dyrektor Szostak i uspokoił nieprzytomnych kibiców. Ma
chłop autorytet!"

[luccio1]

Robotnik (wykwalifikowany) jako "sól ziemi" - tamże, s. 45:
"Co za awantura była w domu, kiedy po ósmej klasie Marcin chciał iść do
technikum, powołując się na przykład starszego brata swego kolegi Heńka, który
skończył technikum samochodowe, pracuje na Żeraniu, świetnie zarabia i już
zdążył kupić sobie skuter! I śmieje się s kolegów-studentów, twierdząc, że zanim
oni skończą studia, on już będzie jeździł własnym samochodem".

[luccio1]

> Ucho od śledzia Hanny Ożogowskiej ...

Jest tam szczegół życia codziennego, o którym już chyba wspominałem w którymś z
wątków "mieszkaniowych":
mieszkanie kwaterunkowe - kilka rodzin na odrębnych przydziałach.
Główny bohater dzieli pokój (przegrodzony przez środek szafami) z muzykiem,
"panem Cedurem". Przepala się żarówka w lampie sufitowej -
i zaraz problem: kto ma dać nową?
(w rzeczywistości z tego powodu wszelkie korytarzyki, a nawet przedpokoje w
mieszkaniach-kołchozach przez lata stały ciemne - mimo że była instalacja, a
nawet prąd w przewodach; jeszcze w latach 70. kolega ze studiów odprowadzał mnie
przez przedpokój do głównych drzwi na klatkę schodową z latarką w ręku!).

[lezbobimbo]

luccio1 napisał:
> > Ucho od śledzia Hanny Ożogowskiej ...
> Jest tam szczegół życia codziennego, o którym już chyba
wspominałem w którymś z> wątków "mieszkaniowych":
> mieszkanie kwaterunkowe - kilka rodzin na odrębnych przydziałach.

> Główny bohater dzieli pokój (przegrodzony przez środek szafami) z
>muzykiem,> "panem Cedurem". Przepala się żarówka w lampie sufitowej
>- > i zaraz problem: kto ma dać nową?

Za przeproszeniem, mieszkanie kwaterunkowe owszem bylo tez w Uchu od
sledzia Ozogowskiej, ale akurat mieszkanie z panem Cedurem bylo w
Niziurskiego "Marku Piegusie i jego klopotach" :) Co mozna poznac po
charakterystycznym nazwisku - jak muzyk to oczywiscie u Niziurskiego
Cedur.
Oboje tych autorów bardzo, bardzo do dzisiaj lubie.

[luccio1]

Adam Bahdaj "Podróż za jeden uśmiech".
Obraz wypada jako znacznie wyidealizowany (chłopcy jadą autostopem
z Warszawy do Międzywodzia za Szczecinem, spotykając na każdym kroku życzliwych
ludzi gotowych im pomóc bez proszenia, bez pytania)
- tym niemniej i tutaj są rozmaite "smaczki" z epoki środkowego Gomułki.
(Na podstawie tej powieści nakręcono również film).

"Podróż za jeden uśmiech"

[luccio1]

Powieść zawiera m.in. przyczynek do historii piosenki polskiej:
ciocia głównego bohatera, studentka, jest właśnie zakochana - słucha w kółko
"Gdy mi Ciebie zabraknie"
(tę piosenkę śpiewała Ludmiła Jakubczak - zmarła tragicznie w wypadku
samochodowym w wieku zaledwie 20 lat).

[luccio1]

Zupełnie zapomniałem:

ojciec Dudusia Fąferskiego (tego, któremu omal do końca powieści autor przypisał
rolę ciamajdy) -
- właśnie buduje kombinat petrochemiczny w Płocku!

[luccio1]

"Ślady białego Księżyca" (autora nie pamiętam).

Akcja toczy się na tle sowieckich lotów w kosmos (tuż po lotach Nikołajewa i
Titowa, więc przełom roku 1962/63).

[luccio1]

Adam Bahdaj(?) "Wakacje z duchami".

Sabotażyści z NRF chcą wysadzić kopalnię (czego?) - dzieciom będącym akurat na
wakacjach u krewnych udaje się temu zapobiec.
(Szwarccharakter, w czasie wojny Volksdeutsch, nazywa się Wcisło, a naprawdę
Lehmke - to jemu w ostatniej chwili przecinają kabel łączący zapalarkę z
ładunkiem wybuchowym).

[ewa9717]

Ani to Bahdaj, ani "Wakacje z duchami"

[ewa9717]

Za wcześnie mi się klapka nacisnęła. To oczywiście Niziurski i
śkiczna "Ksiega urwisów".

[luccio1]

Tak. Masz rację.

[luccio1]

Kryminał z serii srebrnego kluczyka: "Nie wyłączajcie telefonu".
Miejsce akcji: Warszawa i okolice ("Leśna" - zapewne Podkowa), czas: końcowe
lata 50. albo początkowe 60.

Scena w knajpie: kelner na zamówienie pół metra odpowiada: dziś zakaz -
może być "napój firmowy" ("pasuje na każde jedno podniebienie").
Ów "napój firmowy" to była wódka podana na stół w karafce i rozlewana do filiżanek.

[luccio1]

Był taki kryminał - PRL końca lat 60., z regresem w czasy okupacji niemieckiej.
Ktoś zamordował kasjera Zakładów Doświadczalnych PROTON, Emila Ząbka, wpychając
go do kasy pancernej i zamykając od zewnątrz; nieszczęsny człowiek udusił się tam.
Młody kapitan prowadzący śledztwo, wodzony wieloma fałszywymi tropami, posuwa
się jednak wolno naprzód i dochodzi do tego, że morderstwo było wynikiem
porachunków wewnątrz siatki szpiegowskiej pracującej dla NRF. Siatka miała
przeniknąć do zakładu prowadzącego ważne badania w skali całego Układu
Warszawskiego.
Kasjer Emil Ząbek naprawdę nazywał się inaczej; w czasie wojny
volksdeutsch i współpracownik gestapo, ukradł metrykę chrztu chłopcu-sierocie
wychowywanemu przez siostry zakonne - był przy jego egzekucji, przyswoił sobie
jego nazwisko i żył z nim, jak również posługiwał się jego życiorysem. Kasjera
"Emila Ząbka" (przy którym w ustach wszystkich charakteryzujących go ludzi
powtarza się jak refren: "taki niewidoczny człowiek") przyjęto do "Protonu" na
podstawie świadectwa pracy ze spółdzielni "Rybitwa" w Szczecinie - nigdy nie
istniejącej [nawraca więc motyw Ziem Odzyskanych jako "Dzikich Pól", gdzie kto
chciał, mógł się ukryć, mógł zmienić tożsamość i zaczynać od nowa]. Poręczył za
niego zakładowy komendant Straży Przemysłowej, Gabriel Broniak, również tkwiący
w siatce szpiegowskiej i w jej strukturach usytuowany wyżej; naprawdę okazał się
Ukraińcem, nazywającym się Hawryło Marczuk (niegdyś w dywizji SS-Galizien); to
on wepchnął "Ząbka" do kasy i jego nazwisko usiłował "Ząbek" wydrapać
scyzorykiem na wewnętrznej pokrywie drzwi (starczyło mu siły na pierwsze trzy
litery: "MAR...").
Tego to Broniaka-Marczuka w końcowym momencie dzielny kapitan SB zamyka w kasie,
wypuszcza dobrze podduszonego i natychmiast wyciąga z niego pisemne przyznanie
się do winy...

Całości towarzyszy piosenka "Nie mów o miłości..." (nie przypominam sobie takiej
z tamtego czasu - zapewne więc tekst nawracający w książce co i rusz jest
wytworem talentu autora, uważającego się również za poetę):

Ach nie mów, nie mów o miłości,
ona jest tylko pod Twą dłonią.
Kiedy odejdziesz stąd - ucieknie!
Żadne jej słowa nie dogonią...

Ach, nie mów! W słowach nic już nie ma,
w tych wszystkich: "zawsze" i "na wieki"...
Niechaj się rozkołysze ziemia
z obrazem Twoim pod powieką...

Ach, nie mów, nie mów o miłości,
bo snem jest tylko - niczym więcej!
Niech wszystko dzieje się najprościej,
bo wtedy dzieje się najwięcej!

O jaką "miłość" chodzi, nie trzeba tłumaczyć...

[ewa9717]

I nawet to sfilmowano.

[luccio1]

Miałem kiedyś tę książkę.
Dostała się do mnie wraz ze stertą makulatury pozostałą po likwidowaniu
mieszkania po zmarłej Cioci. Nasze mieszkanie było wówczas małe - więc całej tej
sterty szybko się pozbyliśmy, a ja przegapiłem wyłączenie tej pozycji dla siebie
(wtedy nie wydawała mi się godna zachowania - dziś sądzę inaczej).
I autor, i tytuł uleciały z pamięci w siną dal...

[luccio1]

Przypomniałem sobie tytuł: "Tylko umarły odpowie".

[luccio1]

Tutaj jest m.in. obraz księdza w literaturze "ubeckiej":

proboszcz-staruszek, człapiący po plebanii w filcowych bamboszach, mimo że to
akurat upalny dzień lipcowy;
ów proboszcz częstuje głównego bohatera plastrem miodu prosto z ula i chlebem
razowym - wszystko podaje na drewnianym talerzu, ze słowami: "Trzeba się
posilić, mój synu";
zatem - ksiądz na wsi jest przede wszystkim (i powinien być) pszczelarzem...;
tenże ksiądz tłumaczy, jak to Niemcy spalili drewniany kościółek, władza ludowa
odbudowała; tak w ogóle kościółek jest ubożuchny, bo to i wieś leży na uboczu -
ale "może to i lepiej" (powiada proboszcz...)
bo nie dochodzi żadna zgnilizna wielkiego miasta...

Jest i inna scena: główny bohater telefonuje na komendę z furty klasztoru
żeńskiego - "niemrawa otyła furtianka" podsuwa mu puszkę znaczącym gestem...

[luccio1]

W tej książce jest też cała galeria typów ze stanu "świeckiego":

Pani Główna Księgowa (pani Kaletowa) z okularamido czytania na łańcuszku wokół
karku, podrygującymi w takt ruchów biustu;

Pani Falkoniowa: gospodyni, sprzątaczka, praczka - i zarazem "pogotowie
seksualne" dla kasjera "Emila Ząbka" w jego starokawalerskim gospodarstwie
("gdy chciał się kochać, po prostu zdejmował kamizelkę");

no i jako tło wszystkich momentów, w których napięcie osiąga kulminację:
"szelest ortalionowego płaszcza".

[a_weasley]

syswia napisała:

> A moze podzielicie sie jakimis tytulami, dobra beletrystyka dla
> doroslych z PRL w tle.

"Zły" Tyrmanda. Drobiazgowy portret Warszawy 1954, wszelako spreparowany tak
samo jak przez Prusa w "Lalce" - do tego stopnia wyczyszczony z jakichkolwiek
wzmianek o komunie, że ani razu nie pada jakakolwiek komunistyczna nazwa ulicy
czy placu.

[luccio1]

"Chłopcy ze Starówki".
W tle temat tabu: spontaniczna odbudowa Starego Miasta w Warszawie przez ludzi.
Książka zwraca uwagę na starannie przemilczany fakt: Starówka stała w murach co
najmniej do poziomu I piętra włącznie, trzymały się oryginalne sklepienia nad
parterami, choć przemoczone i przemrożone przez dwie kolejne zimy.
Był to stan nadający się do odbudowy, gdyby tylko pozwolono ludziom działać.
Władza ludowa wybrała inną opcję: ściąć mury do gruntu - i budować na nowo,
nawet niekoniecznie na starych fundamentach.

[luccio1]

Pamiętam, że w którejś z powieści Siesickiej tłem akcji jest m.in. rozbiór
cielęcia, dokonywany w zakładzie fryzjerskim(!).
Jak również, w powieści wydanej na długo przed r. 1967, występuje niejaki Eryk
Rosenbaum, który na polskie przygotowuje referat o ostatnim przedstawieniu w
Teatrze Żydowskim. (Tenże Rosenbaum jest - jakby inaczej - filarem Koła
Klasowego ZMS...).

[ewa9717]

W zakładzie fryzjerskim nie dokonywało się rozbioru cielęcia, tam
sie tylko odbierało zamówioną wczesniej cielęcinę.

[luccio1]

To chyba w tej książce (tytuł mi "uciekł" - przepraszam) pojawia
się - bardzo wcześnie jak na PRL - motyw ekologiczny:
"happy end" pod koniec książki, młodzi idą sobie po południu na
spacer... - przy tej sposobności z ust chłopaka pada zdanie:
ziemia pod asfaltem nie może oddychać!

[luccio1]

Klapka zaskoczyła minutę za późno:
Krystyna Siesicka "Czas Abrahama".

a Wańkowicz?

[woman-in-love]

Był właściwie reporterem, ale się czytało! "Ziele na Kraterze", choć nie mówi o
PRL, to w tych siermiężnych czasach było czytane, z niemałym zdziwieniem, że tak
niedawno był tu całkiem inny świat.

[luccio1]

Książka trudna do dostania po wojnie: "Sztafeta. Rzecz o pochodzie gospodarczym
Polski".
Cykl reportaży z rozpoczętej właśnie budowy zakładów przemysłu zbrojeniowego w
ramach Centralnego Okręgu Przemysłowego (COP).
Kończy się rozdziałem o powrocie Zaolzia do Macierzy.

Są tam motywy wypisz-wymaluj jak z PRL - np. rząd różnokolorowych żarówek,
rozciągniętych nad rynkiem w Sandomierzu - a na dole pod nogami po staremu błoto
albo kurz - i kocie łby...

[woman-in-love]

mój Ojciec miał książkę Wańkowicza o C.O.P - ie. Czy o niej mówisz?

[luccio1]

Prawdopodobnie o tym. Ja "Sztafetę" Wańkowicza miałem w ręku kilka godzin - u
kolegi...

[cromwell1]

woman-in-love napisała:

> Był właściwie reporterem, ale się czytało! "Ziele na Kraterze", choć nie mówi o
> PRL, to w tych siermiężnych czasach było czytane, z niemałym zdziwieniem, że ta
> k
> niedawno był tu całkiem inny świat.

ziele na kraterze nie opisywalo pieknych okolicznosci przyrody
ksiazka powinna znalezc sie w lekturach obowiazkowych
dla dzisiejszych rodzicow

pzdr.

[luccio1]

Jest jeszcze swoisty obraz PRL w serii przygód "Pana Samochodzika" pióra
Nienackiego.

[woman-in-love]

Kapuściński też coś napisał, cykl reportaży z Polski powiatowej, tytułu nie
pamiętam.

[ewa9717]

"Busz po polsku" chyba.

[syswia]

Tak, ale ja jakos wole jego reportaze ze swiata.

[cromwell1]

czesto wspominam stasia grzesiuka
jego boso ale w ostrogach
5 lat kacetu
i peerelowskie na marginesie zycia
wywarly na mnie pietno

muza wydala plytke grzesiuka
siermiezny mandolinista podbil serca rodakow
cale mazury i gory spiewaly apaszem stasiek byl
rum helka
komu dzwonia
zmarl na pawiaku

wzystkie znam bez pudla
wystarczy na dlugi wieczor
przy ognisku:)

pzdr.

[woman-in-love]

Własnie niedawno kupiłam tę płytę, a właściwie dwupłytowy album; Grzesiuk nie
tylko spiewa, ale też ciekawie opowiada. Chyba z tym Pawiakiem nie tak było,
słyszała, że w pewnym momencie nawet sympatyzował z PRL-em, płyta nagrana w
studio radiowym po wojnie kilka lat.

[pijawka_lekarska]

"Słoneczniki" i "Paladyni" - H. Snopkiewicz
"Złoty kolczyk" - Maria i Jan Ziółkowscy
"Daleko od szosy" - H. Czarniecki

[lezbobimbo]

Ale oprócz ksiazek dla dzieci i mlodziezy oraz kryminalów i Zlego
bylo tez troche ksiazek dla doroslych.
Prym oczywiscie wiódl plodny Lem, wszystkie jego ksiazki i Bajki
robotów i opowiadania o pilocie Pirxie..

Byly tez, uwaga, uwaga, ksiazki zagraniczne przeciez. Po odwilzy
pazdziernikowej publikowano od czasu do czasu to i owo. Moja babcia
na przyklad poddala sie modzie na literature iberoamerykanska, miala
oczywiscie "Gre w klasy" i rózne takie.
U niej tez czytalam inny klasyk nad klasyki czyli "Mistrza i
Malgorzate".
Mama z kolei miala ksiazki jakies japonskie i takie tam.

Nie mówiac juz o wszelakich klasykach przed-przedwojennych, z kraju
i z zagranicy.
Póki cos nie traktowalo krytycznie o perelowskiej rzeczywistosci,
mozna bylo czytac.

[syswia]

Oczywiscie, ze tak, ale tematem watku jest beletrystyka z PRL w tle.
U Lema sobie jakos PRLu nie przypominam ;P

[ewa9717]

Nie od czasu do czasu to i owo, lecz całkiem sporo. Inna rzecz, ze
naklady skandaliczne i niektóre tytuły trudno było upolować.
Moda na iberoamerykańską to już lata siedemdziesiąte.

[luccio1]

Książka wydana tuż po r. 1956. Autorka (tak przypuszczam - z uwagi na
przedstawienie problemu z perspektywy "kobiecej"), jak i tytuł uleciały z
pamięci i za skarby sobie nie przypomnę.

Rzecz dzieje się w Warszawie na przełomie lat 40./50.
Dzieje życia młodej lekarki z mężem i kilkuletnim synkiem. Życie toczy się w
mieszkaniu-kołchozie, w kamienicy, która jakimś cudem przetrwała wojnę.
Mieszkanie w kołchozie ma dla głównej bohaterki ten wielki plus, że mogła
zrzucić opiekę nad synkiem sąsiadce mieszkającej w innym pokoju tego samego
mieszkania - na innym przydziale kwaterunkowym - dla tej Starszej Pani (w
książce: "Babcia Motysia"), zapewne osieroconej podczas co dopiero zakończonej
wojny, ta opieka staje się sensem życia...
Główna bohaterka, skończywszy medycynę, rozpoczęła pracę na podrzędnym
stanowisku urzędniczym w Ministerstwie Zdrowia - ma więc na co dzień kontakt nie
z chorymi ludźmi, lecz z papierami... - ot, dzień w dzień co rano wstać, ta sama
droga do pracy, ten sam pokój z tymi samymi ludźmi, co dzień podobne papierki,
podobne rozmowy...
Nudę codziennej egzystencji, ciągnącej się jak rozwijana z rolki szara wstęga
papieru toaletowego, przerywa nagle grom z jasnego nieba:
mąż głównej bohaterki, Piotr, kilka razy pod rząd nie wraca do domu (tj. do
jednego pokoju w mieszkaniu kołchozowym) na noc; tłumaczy się niezbyt
przekonująco - w końcu bohaterka już wie: spędził nic z inną kobietą;
potem pada słowo: rozwód.

Nie pamiętam, co było dalej. Zapamiętałem z całej powieści tylko to, że dominuje
tam beznadzieja i smutek -
i z tej beznadziei nie wyrywa matki nawet dorastanie synka, jego codzienne małe
osiągnięcia...

[luccio1]

Przypomniałem sobie kawałek "dalszego ciągu":
bohaterka, usiłując się zebrać w sobie po odejściu męża, powraca(?) do praktyki
lekarskiej i podejmuje pracę w jakimś ośrodku opiekuńczym.
Autorka nie pominęła szoku bohaterki zaraz rano pierwszego dnia pracy: w szatni
trzeba zdjąć sukienkę i założyć biały kitel lekarski wprost na halkę...